77104949 [email protected]
Шийдвэрийн мэдээлэл
Шүүх Дорноговь аймгийн Замын-Үүд сум дахь сум дундын шүүх
Шүүгч Дашзэвэгийн Цэдэнпэлжээ
Хэргийн индекс 137/2024/0053/Э
Дугаар 2024/ШЦТ/55
Огноо 2024-05-15
Зүйл хэсэг 24.5.1.,
Улсын яллагч Д.З

Холбоотой шийдвэрүүд
 
 

Дорноговь аймгийн Замын-Үүд сум дахь сум дундын шүүхийн Шийтгэх тогтоол

2024 оны 05 сарын 15 өдөр

Дугаар 2024/ШЦТ/55

 
 

                                    МОНГОЛУЛСЫННЭРИЙНӨМНӨӨС

          ДорноговьаймгийнЗамын-Үүдсумдахьсумдундыншүүхийнэрүүгийншүүххуралдааныг ерөнхийшүүгчД.Цэдэнпэлжээдаргалж

 

НарийнбичгийндаргаМ.Х

Улсыняллагч Д.З

ШүүгдэгчийнөмгөөлөгчС.

ШүүгдэгчМ.М,Б.Б,Б.Мнарыгоролцуулантусшүүхийнхуралдааны1дүгээр танхимднээлттэйхийсэншүүххуралдаанаар

ДорноговьаймгийнЗамын-ҮүдсумдахьсумдундынпрокурорынгазрынхяналтынпрокуророосЭрүүгийнхуулийнтусгайангийн24.5дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзааснааряллахдүгнэлтүйлдэжирүүлсэнБовогтБ-ынБ,ГовогтБ-ийнМ,ТовогтМ-ынМнартхолбогдохэрүүгийн.....тоотхэргийг2024оны04дүгээрсарын26-ныөдөр хүлээнавчхянанхэлэлцэв.

Шүүгдэгч:МонголУлсыниргэн,19..оны..дугаарсарын..-ныөдөр.....аймгийн......сумандтөрсөн,..настай,халх,эрэгтэй,бүрэндундболовсролтой,жолоочмэргэжилтэй,хувиараамалажахуйэрхлэх,амбүл..,эхнэр,...хүүхдийнхамтДорноговьаймгийн сумын...баг,.эрэггэхгазароршин,урьялшийтгүүлжбайгаагүй,улсаасавсангавьяашагналгүй,Б овогтБ.Б/ 

Шүүгдэгч:МонголУлсыниргэн,19..оны..дүгээрсарын...-нийөдөр...аймгийн...сумандтөрсөн,..настай,эрэгтэй,халх,багаболовсролтой,мэргэжилгүй,хувиараамалажахуйэрхлэх,амбүл..,эхнэр,..хүүхдийнхамтДорноговьаймгийн  сумын -рбаг, эхгазароршин,урьялшийтгүүлжбайгаагүй,улсаасавсангавьяашагналгүй,Г овогтБ.М /.

Шүүгдэгч:МонголУлсыниргэн,19..оны..дугаарсарын..-ныөдөр...аймгийн...сумандтөрсөн,...настай,эрэгтэй,халх,багаболовсролтой,мэргэжилгүй,хувиараамалажахуйэрхлэх,амбүл...,эхнэр,...хүүхдийнхамтДорноговьаймгийн  сумын -рбаг,  гэхгазароршин,урьялшийтгүүлжбайгаагүй,улсаасавсангавьяашагналгүй,Т овогтМ.М /.

Холбогдсонхэргийнталаар:

ШүүгдэгчБ.М Б.Б,М.МрнарньбүлэглэжДорноговьаймгийнӨргөнсумын3дугаарбаг"Хүрэнчулуут"гэхгазарт2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөр*******ДГНулсындугаартайLexus470(лексус470),20-83ДГНулсындугаартайHyundaiPorter(Хюундайпортер)маркийнтээврийнхэрэгсэлашиглажМонголУлсынЗасгийнгазрын2001оны264дүгээртогтоол,2012оны01дүгээрсарын11-нийөдрийн07дугаартогтоолынхавсралтадорсон"ховор"амьтнызэрэглэлдорж,хөхтөнамьтныулаандансандбүртгэгдсэн6ширхэг"Харсүүлтий"-гДорвинкмаркийнбуугаарбуудажтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнаж,тээвэрлэснийулмаасбайгальорчинд39.960.000төгрөгийнхохиролучруулсангэмтхэрэгтхолбогджээ.

                                        ТОДОРХОЙЛОХнь:

Шүүхийнхэлэлцүүлэгтмэтгэлцэгчталууддараахнотлохбаримтуудыгшинжлэнсудлав.Үүнд:

ШүүгдэгчБ.Бшүүхийнхэлэлцүүлэгтөгсөнмэдүүлэгтээ:“Биурьдньүнэнзөвмэдүүлэгөгсөнучирдахинмэдүүлэгөгөхгүй”гэв.

ШүүгдэгчБ.Мшүүхийнхэлэлцүүлэгтөгсөнмэдүүлэгтээ:“Биулсынулаанномондорсонхарсүүлтзээрагнасанбуруузүйлхийсэн.Гэмбуруугаахүлээнзөвшөөрчбайгаа.Дахиадиймүйлдэлгаргахгүй”гэв.

ШүүгдэгчМ.Мшүүхийнхэлэлцүүлэгтөгсөнмэдүүлэгтээ:“Биховорамьтаналсандаагэмшижбайна”гэв.

 

 Хэргийнгазартнөхөнүзлэгхийсэнтухайтэмдэглэл,гэрэлзургийн үзүүлэлт/хх-ийн12-17/

 

Дорвинкмаркийн голтөмрийн дугаар8801790,онгоцмодныдугаар8801790,ихбиенийдугаар8801790дугаартайгалтзэвсгийгэдмөрийнбаримттооцохтухаймөрдөгчийнтогтоол/хх-ийн18/

 

20-83ДГНулсындугаартайтээврийнхэрэгслийгзогоожшалгасан бичлэгтэйСидидискийгэдмөрийнбаримтаартооцсонтухаймөрдөгчийнтогтоол/хх-ийн20/

 

2024оны02сарын19-нийөдрийн04дугаартайэдхөрөнгөбитүүмжлэхтухайпрокурорынтогтоол/хх-ийн26-27/

 

ИргэнийнэхэмжлэгчС.Э-ийнмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“...Байгальэкологидучирсан39,960,000төгрөгийнхохирлыгӨргөнсумынтөрийнсангийн тоотдансандтушаалгана”гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн37/

 

ИргэнийнэхэмжлэгчТ.О-ынмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“ Бгэхманайхуурайдүү2023оны11дүгээрсарындундуурөдрийгньсайнсанахгүйбайнаминийутасруузалгаад*******ДГНулсындугаартайЛексус-470маркийн тээврийнхэрэгслийгөгчбайгаачхөдөөадуундааяваад ирэхгэсэнюмгэжхэлээднадаасгуйхаарньбиөгөөд явуулсан. Би*******ДГНулсындугаартайЛексус-470маркийнтээврийнхэрэгслийг2023оны07сардДорноговьаймгийн наадмынөмнө15,000,000төгрөгөөрхудалдажавахаар болжэхлээд11,000,000төгрөгийгшилжүүлээддараань4,000,000төгрөгийгньцалингаасаахуваажөгсөн”гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн43/

 

ГэрчС.Б-ийнмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“Бинөхрийнхамт2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөр20-83ДГНулсындугаартайпортермаркийнмашинтайгааӨргөнсумандАргалынуулынурдадуундааявжбайсанбажолообарьжявсаннөхөрАргалынуулынхаралдааявжбайхдаамашинаазогсоогоодмашинаасбуужцагаанөнгийн/марк,улсындугаармэдэхгүй/машинтайхүмүүстэйюмяриадзогсоодбайсан.Бимашинаасбуугаагүйболохоорюуярьжбайгаагньмэдэхгүйбайна.Нөхөрмашиндоржирээдэнэхүмүүсюмачаадөггэжбайнагэжхэлээдмашиныхньхойноосдагаадертөнцийнзүгээрзүүнтийшээ4,5кмзайдявсанбихаанаявжбайгаагньмэдээгүй.Хээргазарзогсоодмашинытэвшиндээр4,5удааюмшидэжтавьжбайгааньсонсогдсон.Бимашиндоторсуудлаахэвтүүлсэнбайсанучраасюуачаадбайгаагньанзаараагүй.Машиныардюмачиждуусаадертөнцийнзүгээрбаруунтийш7,8кмзайдявжбайгаадхилхамгаалахбайгууллагыналбахаагчнартайтаарсан.Минийнойрбулчирхайөвдөөдбиетааруубайсанучраасюуболжөнгөрсөнганзаараагүй.Тухайнүедбимашинаасбуугаагүйболохоорюучмэдэхгүйбайна.М,Бнарыгманаймашиндхарсүүлтачуулсангэдгийгбихилхамгаалахбайгууллагынажилтнуудзогсоожшалгахадмэдсэн.Хилхамгаалахбайгууллагынажилтнуудзогсоожшалгасныдараахэсэгяваадбинөхөртөөуурлаадэнэачсанюмаахаягэжхэлээдзамынхажуудхаясан.Бихаясангазрааодооолжчадахгүй,урьдөмнөньбитухайнзамаарявжбайгаагүй.Тухайнагнасанамьтдыгхаяжбайхадгэдэсбайгаагүйбүтнээрээбайсан.Бихэнагнаж,хэнгаргасангэдгийгмэдэхгүйбайна.Б,М2тухайнөдрөөнөхөрбидхоёртойуулзаагүйсүүлдсумынхэсгийнтөлөөлөгч,манайнөхөрхоёртойӨргөнсумандуулзсан”гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн47-48/

ГэрчГ.Гмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөрДорноговьаймгийнӨргөнсумын2дугаарбагАргалын-УулгэхгазрынбаруунурдталдбайрлахХөхбулгийнзаставдээралбанүүргээгүйцэтгэжхуваарийндагууөдрийнманаандАргалын-УулгэхгазрынойрорчимдбайлдагчБ-ынхамтхилийнманааныүүрэггүйцэтгэжбайхадойрхавьдбуудугарахчимээгарахаарньбимотоциклтойгоотэрзүгтявжочсончиньнэгцагаанөнгийнлексус-470маркийнтээврийнхэрэгсэл,давхаркабинтайцэнхэрөнгийнпортернарнамайгхараадшуудзугатаасан.ТухайнүедтэдгээрмашиныгараасньхөөгөөдгүйцээгүйучирурдаасньзаставындаргаС.С-ттосожаваарайгэжмэдэгдээдбарьжавсан.Тэрхоёравтомашиныцагаанөнгийнлексус-470маркийнтээврийнхэрэгсэлньолдоогүй,20-83ДГНдугаартайпортермаркийнтээврийнхэрэгслийгзогсоожшалгахадтэвшиндээрнь6тооныхарсүүлтийгянзалсанбайдалтайачсанбайсныгманайзаставындаргаС.Сгарутсаараабичлэгхийжбаримтжуулсан.Тухайнүедтэрпортермаркийнавтомашиныжолоочийнэхнэрньбиеньөвдөөдорилоодбайсанучирсумынцагдаатайуулзаарайгэжхэлээдявуулсан”гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн52/

ГэрчС.С-ынмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“Би2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөрДорноговьаймгийнӨргөнсумын2дугаарбагАргалын-Уулгэхгазрынбаруунурдталдбайрлах0211дүгээрсалбардээралбанүүргээгүйцэтгэжбайхадманайхолбоочинахлахахлагчГ.Гөдөр14:00-15:00цагийнүедсанагдажбайнадотоодхолбоогоорӨргөнсумын3дугаарбагАргалын-Уулынорчимдмашинтайхүмүүсанхийжбайнагэхмэдээллийгөгсөн.Дээрхмэдээллийгминийбиехүлээнавчжолоочийнхамтанагнасангэхсэжигтэйэтгээдүүдийнзамдотолтхийжтээврийнхэрэгслийгзогсооншалгахад20-83ДГНулсындугаартайцэнхэрөнгийнпортермаркийнтээврийнхэрэгсэлдээр6тооныхарсүүлтгэхамьтныгагнажтухайнтээврийнхэрэгслийначаандээрачсанбайсан.ТухайнтээврийгхэрэгслийгжолоодожявсанхүмүүсийнбичигбаримтыгшалгахаджолоочньМгэххүнбайсан.Хажуудньнэгэмэгтэйхүнэхнэрньбололтойсуудлааналуулчихсанбиеөвдөөдбайнагээдхэвтэжбайсан.Бидээрхилрүүлсэнзөрчлийнталаархмэдээллийгангидтанилцуулж,*******гэххүнийэхнэрийнбиеөвдөөдорилоодбайхаарньсумынцагдаатайуулзаарайгэжхэлээдявуулсан.Харинтэрпортертойхамтявжанхийсэнгэхцагаанөнгийнлексус-470маркийнтээврийнхэрэгслийголоогүй.Битухайнүедөөрийнхөөгарутсаарбичлэгхийсэн.Бичлэгэндээрхээзурагболгожхадгалсан.Цагдаадөгсөнбайгаа.Тухайнүед20-83ДГНулсындугаартайтээврийнхэрэгсэлдээр6тооныхарсүүлтийгэхамьтныгагнажмашиндээрачсанбайсан”гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн57/

ГэрчЭ.Р-ийнмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“Бихэрэгбүртгэлтийн242000010дугаартайхэрэгтэдмөрийнбаримтаартооцогдсон20-83ДГНзогсоожшалгасанбичлэг1,шалгасанбичлэг2нэртэйбичлэгүүдболонтухайнтээврийнхэрэгсэлдээрачигдсанамьтнызургийгхарлаа.ТухайнтээврийнхэрэгсэлдээрачигдсанамьтанньМонголУлсынЗасгийнгазрын2001оны264дүгээртогтоол,2012оны01дүгээрсарын11-нийөдрийн7дугаартайтогтоолоорховорамьтдынжагсаалтадорсон"Харсүүлтий"гэхамьтанмөнбайна.Бичлэгэндээрбүхзүйлтодорхойхарагдажбайна”гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн53/

БайгальорчнызөвлөхНуман-АлтайХХК-ний2024оны01дүгээрсарын18-ныөдрийн “1.ДорноговьаймгийнӨргөнсумын3дугаарбагийннутаг,Багаулаангэхгазраас2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөрхуульбусаарагнагдсан6тооныамьтанньамьтныаймгийнХөвчтөнхүрээнийХөхтөнангийнТуруутанбагийнТугалмайтныхановгийнСүүлтийтөрлийнХарсүүлтийгэхамьтанбайна.

 2.МонголУлсынЗасгийнгазрын2001оны264-ртогтоол,2012оны01дүгээрсарын11-нийөдрийн07дугаартогтоолоор"Ховор"амьтнызэрэглэлдорж,хөхтөнамьтныУлаандансандбүртгэгдсэнбайна.

3.Засгийнгазрын2023оны07дугаарсарын05-ныөдрийн260дугаартогтоолоорбатлагдсанАмьтныэкологи-эдийнзасгийнүнэлгээгээрХарсүүлтийньэр,эм,үртөлгэхялгаагүйгээрнэгбодгалтусбүрнь3,330,000төгрөгийнүнэлгээтэйбайхба6тооныхарсүүлтийньнийтдээ19,980,000төгрөгийнүнэлгээтэйболжбайна.

 4.Хуульбусаарагнагдсан6тооныамьтнынасхүйсийгтогтоохболомжгүйбайна.

5.Байгальорчныгхамгаалахтухайхуулийн49дүгээрзүйлийн4-ийн2дахьхэсэгтзааснаарамьтандучирсанхохирлыннөхөнтөлбөрийгтооцволтус6харсүүлтийнхохирлыннөхөнтөлбөрийнхэмжээнь39,960,000төгрөгболжбайна”гэсэн 1/006тоотшинжээчийндүгнэлт/хх-ийн70/

ХөрөнгийнАшидбилгүүнХХКний2024оны02сарын15-ныөдрийнДГО:1001630тоотшинжээчийндүгнэлт/хх-ийн78/

ХөрөнгийнАшидбилгүүнХХКний2024оны03сарын05-ныөдрийнДГО:1001668тоотшинжээчийндүгнэлт/хх-ийн83/

2024оны02сарын13-ныөдрийнэдхөрөнгөбитүүмжлэхтухайпрокурорынтогтоол/хх-ийн88-89/

           ШүүгдэгчМ.Мньурьдэрүүгийнхариуцлагахүлээжбайсанэсэхийгшалгасанхуудас/хх-ийн159/

           ШүүгдэгчБ.Бньурьдэрүүгийнхариуцлагахүлээжбайсанэсэхийгшалгасанхуудас/хх-ийн160/

           ШүүгдэгчБ.Мньурьдэрүүгийнхариуцлагахүлээжбайсанэсэхийгшалгасанхуудас/хх-ийн161/

           шүүххуралдаандгаргажөгсөнхохирол,төлбөртэйхолбоотойбаримтууд,шүүгдэгчийнөмгөөлөгчөөсгаргажөгсөншүүгдэгчийнхувийнбайдалтайхолбоотойнотлох баримтуудыгшинжлэнсудлав.

 Шүүгдэгчийнгэмбуруугийнталаар:

 

ШүүгдэгчБ.М,Б.Б,М.МнарньбүлэглэжДорноговьаймгийнӨргөнсумын3дугаарбаг"Хүрэнчулуут"гэхгазарт2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөр*******ДГНулсындугаартайLexus470(лексус470),20-83ДГНулсындугаартайHyundaiPorter(Хюундайпортер)маркийнтээврийнхэрэгсэлашиглажМонголУлсынЗасгийнгазрын2001оны264дүгээртогтоол,2012оны01дүгээрсарын11-нийөдрийн07дугаартогтоолынхавсралтадорсон"ховор"амьтнызэрэглэлдорж,хөхтөнамьтныулаандансандбүртгэгдсэн6ширхэг"Харсүүлтий"-гДорвинкмаркийнбуугаарбуудажтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнаж,тээвэрлэснийулмаасбайгальорчинд39.960.000төгрөгийнхохиролучруулсанүйлбаримтболжээ.

 

ШүүгдэгчнарынэнэүйлдэлньЭрүүгийнхуулийнтусгайангийн24.5дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзаасанховорамьтныгтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнасан гэмтхэргийншинжийгагуулжбайна.ШүүгдэгчБ.МБ.Б,М.Мнарынховорамьтныгтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнасангэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруутайболохньшүүгдэгчнарынмөрдөншалгахажиллагааболоншүүхийнхэлэлцүүлэгтүйлдсэнхэргээхүлээнмэдүүлсэнмэдүүлэг,гэрчС.Б-ийнмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“Бинөхрийнхамт2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөр20-83ДГНулсындугаартайпортермаркийнмашинтайгааӨргөнсумандАргалынуулынурдадуундааявжбайсанбажолообарьжявсаннөхөрАргалынуулынхаралдааявжбайхдаамашинаазогсоогоодмашинаасбуужцагаанөнгийн/марк,улсындугаармэдэхгүй/машинтайхүмүүстэйюмяриадзогсоодбайсан.Бимашинаасбуугаагүйболохоорюуярьжбайгаагньмэдэхгүйбайна.Нөхөрмашиндоржирээдэнэхүмүүсюмачаадөггэжбайнагэжхэлээдмашиныхньхойноосдагаадертөнцийнзүгээрзүүнтийшээ4,5кмзайдявсанбихаанаявжбайгаагньмэдээгүй.Хээргазарзогсоодмашинытэвшиндээр4,5удааюмшидэжтавьжбайгааньсонсогдсон.Бимашиндоторсуудлаахэвтүүлсэнбайсанучраасюуачаадбайгаагньанзаараагүй”гэхмэдүүлэг/хх-ийн47-48/,гэрчГ.Г-ийнмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөрДорноговьаймгийнӨргөнсумын2дугаарбагАргалын-УулгэхгазрынбаруунурдталдбайрлахХөхбулгийнзаставдээралбанүүргээгүйцэтгэжхуваарийндагууөдрийнманаандАргалын-УулгэхгазрынойрорчимдбайлдагчБ-ынхамтхилийнманааныүүрэггүйцэтгэжбайхадойрхавьдбуудугарахчимээгарахаарньбимотоциклтойгоотэрзүгтявжочсончиньнэгцагаанөнгийнлексус-470маркийнтээврийнхэрэгсэл,давхаркабинтайцэнхэрөнгийнпортернарнамайгхараадшуудзугтаасан.ТухайнүедтэдгээрмашиныгараасньхөөгөөдгүйцээгүйучирурдаасньзаставындаргаС.С-ттосожаваарайгэжмэдэгдээдбарьжавсан.Тэрхоёравтомашиныцагаанөнгийнлексус-470маркийнтээврийнхэрэгсэлньолдоогүй,20-83ДГНдугаартайпортермаркийнтээврийнхэрэгслийгзогсоожшалгахадтэвшиндээрнь6тооныхарсүүлтийгянзалсанбайдалтайачсанбайсныгманайзаставындаргаС.Сгарутсаараабичлэгхийжбаримтжуулсан.Тухайнүедтэрпортермаркийнавтомашиныжолоочийнэхнэрньбиеньөвдөөдорилоодбайсанучирсумынцагдаатайуулзаарайгэжхэлээдявуулсан”гэхмэдүүлэг/хх-ийн52/,гэрчС.С-ынмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“Би2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөрДорноговьаймгийнӨргөнсумын2дугаарбагАргалын-Уулгэхгазрынбаруунурдталдбайрлах0211дүгээрсалбардээралбанүүргээгүйцэтгэжбайхадманайхолбоочинахлахахлагчГ.Гөдөр14:00-15:00цагийнүедсанагдажбайнадотоодхолбоогоорӨргөнсумын3дугаарбагАргалын-Уулынорчимдмашинтайхүмүүсанхийжбайнагэхмэдээллийгөгсөн.Дээрхмэдээллийгминийбиехүлээнавчжолоочийнхамтанагнасангэхсэжигтэйэтгээдүүдийнзамдотолтхийжтээврийнхэрэгслийгзогсооншалгахад20-83ДГНулсындугаартайцэнхэрөнгийнпортермаркийнтээврийнхэрэгсэлдээр6тооныхарсүүлтийгэхамьтныгагнажтухайнтээврийнхэрэгслийначаандээрачсанбайсан.ТухайнтээврийгхэрэгслийгжолоодожявсанхүмүүсийнбичигбаримтыгшалгахаджолоочньМгэххүнбайсан....Харинтэрпортертойхамтявжанхийсэнгэхцагаанөнгийнлексус-470маркийнтээврийнхэрэгслийголоогүй.Битухайнүедөөрийнхөөгарутсаарбичлэгхийсэн.Бичлэгэндээрхээзурагболгожхадгалсан.Цагдаадөгсөнбайгаа.Тухайнүед20-83ДГНулсындугаартайтээврийнхэрэгсэлдээр6тооныхарсүүлтийгэхамьтныгагнажмашиндээрачсанбайсан”гэхмэдүүлэг/хх-ийн57/,гэрчЭ.Р-ийнмөрдөншалгахажиллагаандөгсөн“Бихэрэгбүртгэлтийн242000010дугаартайхэрэгтэдмөрийнбаримтаартооцогдсон20-83ДГНзогсоожшалгасанбичлэг1,шалгасанбичлэг2нэртэйбичлэгүүдболонтухайнтээврийнхэрэгсэлдээрачигдсанамьтнызургийгхарлаа.ТухайнтээврийнхэрэгсэлдээрачигдсанамьтанньМонголУлсынЗасгийнгазрын2001оны264дүгээртогтоол,2012оны01дүгээрсарын11-нийөдрийн7дугаартайтогтоолоорховорамьтдынжагсаалтадорсон"Харсүүлтий"гэхамьтанмөнбайна.Бичлэгэндээрбүхзүйлтодорхойхарагдажбайна”гэхмэдүүлэг/хх-ийн53/,хэргийнгазартнөхөнүзлэгхийсэнтэмдэглэл,гэрэлзургийнүзүүлэлтүүд/хх-ийн12-17/,эдмөрийнбаримтаартооцохтухайтогтоол/хх-ийн18,20/,гарутсандүзлэгхийсэнтухайтэмдэглэл/хх-ийн21-23/,2024оны02сарын19-нийөдрийн04дугаартайэдхөрөнгөбитүүмжлэхтухайпрокурорынтогтоол/хх-ийн26-27/,БайгальорчнызөвлөхНуман-АлтайХХК-ний2024оны01дүгээрсарын18-ныөдрийн1/006тоотшинжээчийндүгнэлт/хх-ийн70/,20-83ДГНулсындугаартай,KBFXKD7BPXU277424арлындугаарбүхийHyundaiporter-1марийн тээврийнхэрэгслийнгэрчилгээнийхуулбар/хх-ийн77/,ХөрөнгийнАшидбилгүүнХХКний2024оны02сарын15-ныөдрийнДГО:1001630тоотшинжээчийндүгнэлт/хх-ийн78/,ХөрөнгийнАшидбилгүүнХХКний2024оны03сарын05-ныөдрийнДГО:1001668тоотшинжээчийндүгнэлт/хх-ийн83/,2024оны02сарын13-ныөдрийнэдхөрөнгөбитүүмжлэхтухайпрокурорынтогтоол/хх-ийн88-89/,*******ДГНулсындугаартай,JT6HT00W2Y0124501арлындугаарбүхийlexus470тээврийнхэрэгслийнгэрчилгээнийхуулбар/хх-ийн81/зэрэгнотлохбаримтуудаарбатлагдантогтоогдожбайна.

Эрүүгийнхуулийнтусгайангийн24.5дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзаасан“...эсхүлховорамьтныгтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнасан”...гэмтхэргийншинжньховорамьтныжагсаалтандорсонбөгөөдтөрийнзахиргааныбайгууллагаасагнахыгзөвшөөрсөнзөвшөөрөлаваагүйагнасанбайхыгойлгоно.

Шүүгдэгчнарынагнасан“харсүүлтий”гэхамьтанньМонголУлсынЗасгийнгазрын2001оны264дугаартогтоол,2012оны01дүгээрсарын11-нийөдрийн07дугаартогтоолоор"Ховор"амьтнызэрэглэлдорж,хөхтөнамьтныУлаандансандбүртгэгдсэнбөгөөдтөрийнзахиргаанытөвбайгууллагаасховорамьтныгсудалгаа,шинжилгээ,соёл,урлаг,эмчилгээнийзориулалтаар,МонголУлсынболонгадаадыниргэнтусгайтөлбөртөлсөн,тодорхойнутагдэвсгэртамьтнысүргийнбүтцийгзохицуулахболонхалдвартөвчнийголомтыгэрүүлжүүлэхзорилгоор.агнахзөвшөөрөлолгохоорзохицуулсанбайна.

 ШүүгдэгчБ.МБ.Б,М.Мнарыгховорамьтныгтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнасангэмтхэрэгүйлдсэнгэмбурууньтогтоогдсон,ДорноговьаймгийнЗамын-ҮүддэхсумдундынпрокурорынгазрынхяналтынпрокуророосЭрүүгийнтусгайангийн24.5дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзааснаарзүйлчилжирүүлсэнхэргийнзүйлчлэлтохирсонбайна. 

 Эрүүгийнхуулийнерөнхийангийн3.7дугаарзүйлийн1дэххэсэгт“Гэмтхэргийгхоёр,түүнээсолонхүнсанаатайнэгдэжүйлдсэнболбүлэглэнгүйцэтгэхгэнэ”гэжзаажээ.

 УлсыняллагчаасяллахдүгнэлтэндэээнэгэмтхэргийгшүүгдэгчБ.МБ.Б,М.МнарньбүлэглэжүйлдсэнгэжЭрүүгийнхуулийнерөнхийангийн3.7дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзаасныгжурамлаждүгнэсэнатлааяллахдүгнэлтийнтогтооххэсэгтээ бичээгүйорхигдуулсанбайна.

 Улсыняллагчаасшүүгдэгчнарыггэмтхэрэгүйлдэхдээ*******ДГНулсындугаартайLexus470(лексус470),20-83ДГНулсындугаартайHyundaiPorter(Хюундайпортер)маркийнтээврийнхэрэгслүүдийгашигласангэжяллажээ.

Гэмтхэрэгүйлдэхдээтээврийнхэрэгсэлашиглахгэдгийг“тухайнэтгээдөөрийнгэмтсанаазорилгоохэрэгжүүлэхдээурьдаасбэлтгэж,зориудурьдчиланүгсэнтохиролцож,учрахсаадыгарилгах,гэмтүйлдлээхөнгөвчлөх,түргэтгэх,зөөж,тээвэрлэхзорилгоорурьдчилсанбэлтгэж,ашигласныгойлгоно. 

Гэтэлшүүгдэгчнарнь6тооныхарсүүлтийгагнахгэмтхэргийгүйлдэхдээ*******ДГНулсындугаартайLexus470(лексус470),20-83ДГНулсындугаартайHyundaiPorter(Хюундайпортер)маркийнтээврийнхэрэгслийгашиглахталаарурьдаасзориудүгсэнтохиролцож,агнасанангаазөөж,тээвэрлэхзорилгоорурьдчиланбэлтгээгүй,айлдидэшнийадуухийхзорилгоормашинтайгааявжбайхдаазамдолонтооныхарсүүлтийтааралдахаарньагнахсанаазорилгогэнэтүүсч,6тооныхарсүүлтийгагнаж,тээвэрлэсэнбайна.

Иймдшүүгдэгчнарыгховорамьтныгтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнасангэмтхэрэгүйлдэхдээ*******ДГНулсындугаартайLexus470(лексус470),20-83ДГНулсындугаартайHyundaiPorter(Хюундайпортер)маркийнтээврийнхэрэгслийгашигласангэжүзэхүндэслэлгүйбайна.

ШүүгдэгчнарыггэмтхэрэгүйлдэхдээтээврийнхэрэгсэлашигласангэжүзээгүйтулДорноговьаймгийнЗамын-Үүдсумдахьсумдундынпрокурорынгазрын2024оны02сарын13-ныөдрийн04тоот20-83ДГНулсындугаартай,Х-портермаркийнмашиныгбитүүмжилсэнпрокурорынтогтоол,ДорноговьаймгийнЗамын-Үүдсумдахьсумдундынпрокурорынгазрын2024оны02сарын13-ныөдрийн05тоот*******ДГНулсындугаартайЛексусмаркийнмашиныгтустусбитүүмжилсэнпрокурорынтогтоолыгхүчингүйболгож,20-83ДГНулсындугаартай,Х-портермаркийнмашиныгөмчлөгч**************,*******ДГНулсындугаартайЛексусмаркийнмашиныгТөмөрбаатарынОтгонбаатарнарттустусолгохооршийдвэрлэв.

ШүүгдэгчБ.М,Б.Б,М.Мнарньүйлдсэнгэмтхэргийнхээгэмбуруугийнталаарболонхэргийнзүйлчлэлийнталаармаргажмэтгэлцээгүйболно.

Шүүхийнхэлэлцүүлэгтшинжлэнсудалсанэдгээрнотлохбаримтыгтухайнхэрэгтхамааралтай,ачхолбогдолтой,Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуульдзаасанүндэслэл,журмындагууцуглуулж,бэхжүүлжавагдсан,хэрэгхянаншийдвэрлэхэдхангалттайгэжшүүхүнэлэв.Мөрдөнбайцаалтынажиллагаабүрэнхийгдсэн,мөрдөншалгахажиллагааныявцадЭрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийгноцтойзөрчөөгүйбайнагэжшүүхүзэв.

Хохирлынхувьд:

МонголУлсынЗасгийнгазрын2023оны07дугаарсарын05-ныөдрийн260дугаартогтоолоорбаталсан“Амьтныэкологи-эдийнзасгийн”үнэлгээгээрхарсүүлтийньэр,эм,үртөлгэхялгаагүйгээрнэгбодгалтусбүрийгнь3,330,000төгрөгөөрүнэлсэнбайна.Иймдшүүгдэгчнарынагнасан6тооныхарсүүлтийньнийтдээ19,980,000төгрөгийнүнэлгээтэйбайна.

Байгальорчныгхамгаалахтухайхуулийн49дүгээрзүйлийн4дэххэсгийн 2-т“Амьтныаймагтучирсанхохирлыгтухайнамьтаныэкологи,эдийнзасгийнүнэлгээг2дахиннэмэгдүүлсэнтэйтэнцэххэмжээгээрэкологи,эдийнзасгийнүнэлгээгтогтооно”гэжзааснаар6тооныхарсүүлтийн19,980,000төгрөгийнүнэлгээг2дахиннөхөнтөлүүлжнийтхохирлынхэмжээг39,960,000төгрөгөөртогтоосонбайна.

ИргэнийнэхэмжлэгчбайгууллагынтөлөөлөгчС.ЭмөрдөншалгахажиллагааныявцадшүүгдэгчБ.МБ.Б,М.Мнараас39,960,000төгрөгийгнэхэмжилсэнбөгөөдшүүгдэгчнарньхохирлыгтөлжбарагдуулсантулбусдадтөлөхтөлбөргүйгэжүзэв.

 ШүүгдэгчидхүлээлгэхЭрүүгийнхариуцлагынталаар

ШүүхээсшүүгдэгчБ.М,Б.Б,М.М нарыгбүлэглэжДорноговьаймгийнӨргөнсумын3дугаарбаг"Хүрэнчулуут"гэхгазарт2023оны11дүгээрсарын21-нийөдөрМонголУлсынЗасгийнгазрын2001оны264дүгээртогтоол,2012оны01дүгээрсарын11-нийөдрийн07дугаартогтоолынхавсралтадорсон"ховор"амьтнызэрэглэлдорж,хөхтөнамьтныулаандансандбүртгэгдсэн6ширхэг"Харсүүлтий"-гДорвинкмаркийнбуугаарбуудажтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнасныулмаасбайгальорчинд39.960.000төгрөгийнхохиролучруулсангэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруутайдтооцсонтулшүүгдэгчнартэрүүгийнхариуцлагахүлээлгэххуульзүйнүндэслэлтэйбайнагэжүзлээ.

ШүүгдэгчБ.М,Б.Б,М.Мнарньэнэгэмтхэргийнулмаасцагданхоригдсонхоноггүй,бусдадтөлөхтөлбөргүй, иргэнийбаримтбичигньшүүхэдирээгүй,шүүгдэгчнараасгаргуулахэрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхажиллагаанызардалгүйболохыгтустусдурдав.

Хэрэгтэдмөрийнбаримтаархураагдсанголтөмрийндугаар8801790,онгоцмодныдугаар8801790,ихбиенийдугаар8801790бүхий1ширхэгдорвинкмаркийнбуугхураан авчДорноговьаймгийнЗамын-ҮүдсумдахьЦагдаагийнхэлтэстхүргүүлж,1ширхэгСИДИбичлэгийгхэргийгхадгалаххугацаандхэрэгтхадгалахньзүйтэйгэжүзэв.

Шүүгдэгчнарньтохиолдлыншинжтэйнөхцөлбайдлынулмаасанхудаагэмтхэрэгүйлдсэн,гэмтхэргийнулмаасбусдадучруулсанхохирол,төлбөрөөбүрэнтөлсөнньЭрүүгийнхуулийнерөнхийангийн6.5дугаарзүйлийн1.1,1.2-дзааснаарЭрүүгийнхариуцлагыгхөнгөрүүлэхнөхцөлбайдалболохбаэнэхуульдзаасанхүндрүүлэхнөхцөлбайдалтогтоогдсонгүй.

ШүүгдэгчБ.М,Б.Б,М.Мнарньгэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруугаасайндураараахүлээнзөвшөөрсөн,гэмтхэргийнулмаасбайгаль,экологидучруулсанхохирлоотөлсөн,үйлдэгдсэнхэргийншинжчанар,гэмтхэрэгторолцсоноролцоозэргийгхаргалзанялыгялгамжтайоногдуулахньзүйтэйгэжүзэв.

Шүүгдэгчнарньэрхэлсэнтодорхойажилгүй,тогтмолбайнгынорлогогүйтулторгуулийнялоногдуулахболомжгүйбайхтулшүүгдэгчБ.М-ийг2/хоёр/жил,6/зургаа/сарынхугацаагаар,шүүгдэгчМ.М,Б.Бнарыгтусбүр2/хоёр/жилийнхугацаагаарзорчихэрхийгхязгаарлахялоноохнь зүйтэйгэжүзэв.

ШүүгдэгчБ.М,М.М,Б.БнарынзорчихэрхийгхязгаарлахялыгтэдгээрийноршинсуугаагазарболохДорноговьаймгийнӨргөнсумынхилийнцэсээртогтоож,тухайннутагдэвсгэрээсгадагшявахыгхориглохооршийдвэрлэв.

Шүүгдэгчнартхорихоосөөртөрлийнялоногдуулахааршийдвэрлэсэнтул  шүүгдэгчнартхувийнбаталгаагаргахтаслансэргийлэхаргахэмжээавсанбөгөөдшийтгэхтогтоолыгхүчинтөгөлдөрболтолугтаслансэргийлэхаргахэмжээгхэвээрүргэлжлүүлэхээршийдвэрлэв.

Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн 36.2дугаарзүйлийн1-4,36.6,36.7,36.8,36.10дугаарзүйлүүдийгтустусудирдлагаболгонТОГТООХнь:

 1.ШүүгдэгчБ овогтБ.Б,ГовогтБ.М,ТовогтМ.М / нарыгЭрүүгийнхуулийнерөнхийангийн3.7дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзаасныгжурамланмөнхуулийнтусгайангийн24.5дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзаасанховорамьтныгтусгайзөвшөөрөлгүйгээрагнасангэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруутайдтооцсугай.

 2.Эрүүгийнхуулийнерөнхийангийн3.7дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзаасныгжурамланмөнхуулийнтусгайангийн24.5дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзааснааршүүгдэгчБ.М-г2/хоёр/жил,6/зургаа/сарынхугацаагаар,шүүгдэгчМ-ынМ,Б-ынБнарыгтусбүр2/хоёр/жилийнхугацаагаарзорчихэрхийгхязгаарлахялаартустусшийтгэсүгэй.

3.Эрүүгийнхуулийнерөнхийангийн5.5дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзааснааршүүгдэгчБ.М,М.М,Б.БнарынзорчихэрхийгхязгаарлахялыгтэдгээрийноршинсуугаагазарболохДорноговьаймгийнӨргөнсумынхилийнцэсээртогтоож,шүүгдэгчБ.М-г2/хоёр/жил,6/зургаа/сарынхугацаагаар,шүүгдэгчМ.М,Б.Бнарыг2/хоёр/жилийнхугацаандДорноговьаймгийнӨргөнсумыннутагдэвсгэрээсгадагшявахыгхориглосугай.

4.Эрүүгийнхуулийнерөнхийангийн5.5дугаарзүйлийн3дахьхэсэгтзааснааршүүгдэгчБ.МБ.Б,М.Мнарньзорчихэрхийгхязгаарлахялыгбиелүүлээгүйболзорчихэрхийгхязгаарлахялынэдлээгүйүлдсэнхугацаанынэгхоногийгхорихялыннэгхоногоортооцожхорихялаарсолихыгмэдэгдсүгэй.

5.Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн21.5дугаарзүйлийн6,36.1дүгээрзүйлийн8.5-дзааснаарэнэхэрэгтэдмөрийнбаримтаархураагданирсэнголтөмрийндугаар8801790,онгоцмодныдугаар8801790,ихбиенийдугаар8801790бүхий1ширхэгдорвинкмаркийнбуугхураан авчДорноговьаймгийнЗамын-ҮүдсумдахьЦагдаагийнхэлтэстхүргүүлж,1ширхэгСИДИбичлэгийгхэргийгхадгалаххугацаандхэрэгтхадгалсугай.

6.Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн36.8дугаарзүйлийн1дэххэсгийн1.8-дзааснаарДорноговьаймгийнЗамын-Үүдсумдахьсумдундынпрокурорынгазрын2024оны02сарын13-ныөдрийн04тоот20-83ДГНулсындугаартай,Х-портермаркийнмашиныгбитүүмжилсэнпрокурорынтогтоол,ДорноговьаймгийнЗамын-Үүдсумдахьсумдундынпрокурорынгазрын2024оны02сарын13-ныөдрийн05тоот*******ДГНулсындугаартайЛексусмаркийнмашиныгтустусбитүүмжилсэнпрокурорынтогтоолыгхүчингүйболгож,20-83ДГНулсындугаартай,Х-портермаркийнмашиныгөмчлөгч**************,*******ДГНулсындугаартайЛексусмаркийнмашиныгТөмөрбаатарынОтгонбаатарнарттустусолгосугай.

7.ШүүгдэгчБ.МБ.Б,М.Мнарньэнэхэрэгтцагданхоригдсонхоноггүй,бусдадтөлөхтөлбөргүй,иргэнийбичигбаримт ньшүүхэдирээгүй,шүүгдэгчнараасгаргуулахэрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхажиллагаанызардалгүйболохыгтустус дурдсугай.

8.Шийтгэхтогтоолуншинсонсгосноорхүчинтэйболохбахуулийнхүчинтөгөлдөрболоххүртэлхугацаандшүүгдэгчидурьдавсанхувийнбаталгаагаргахтаслансэргийлэхаргахэмжээгхэвээрүргэлжлүүлсүгэй.

9.Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн38.1дүгээрзүйлийн5,38.2дугаарзүйлийн1дэххэсэгтзааснаарпрокурор,дээдшатныпрокурор,шүүгдэгч,тэдгээрийнөмгөөлөгч,иргэнийнэхэмжлэгчнаршийтгэхтогтоолыг эсзөвшөөрвөлөөрөөгарданавснаасхойш,эсхүлэнэхуулийн11.9дүгээрзүйлдзаасныдагуу хүргүүлснээсхойш14хоногийндотор,иргэнийнэхэмжлэгч,тэдгээрийнтөлөөлөгчнарньшийтгэхтогтоолынзөвхөниргэнийнэхэмжлэлтэйхолбогдоххэсэгтДорноговьаймгийнЭрүү,Иргэнийхэргийндавжзаалдах шатнышүүхэд давжзаалдахгомдолгаргах,эсэргүүцэлбичихэрхтэйгдурдсугай.

 

 

 

        ДАРГАЛАГЧ,ШҮҮГЧ                                   Д.ЦЭДЭНПЭЛЖЭЭ