МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

 

Сүхбаатар аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн ерөнхий шүүгч С.Насанбуян даргалж,

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Д.Номин-Эрдэнэ,

Улсын яллагчаар хяналтын прокурор Б.Жамъяндорж,

Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Т.Хүдэр,

Шүүгдэгч ******* нарыг оролцуулан тус шүүхийн шүүх хуралдааны Б танхимд нээлттэй явуулсан эрүүгийн шүүх хуралдаанаар Сүхбаатар аймгийн Прокурорын газрын хяналтын прокурор Б.Жамъяндоржоос Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт зааснаар яллах дүгнэлт үйлдэж ирүүлсэн *******өд холбогдох 2430000310157 дугаартай эрүүгийн хэргийг 2024 оны 07 дугаар сарын 04-ний өдөр хүлээн авч, хянан хэлэлцэв.

 

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалтын талаар:

 

Монгол Улсын иргэн, ***** оны ******* дугаар сарын ********-ны өдөр ******* аймгийн ******* суманд төрсөн, ***** настай, эрэгтэй, бүрэн дунд боловсролтой, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, ам бүл 6, *******нэр 4 хүүхдийн хамт, ******* хот ******* дүүрэг ******* дугаар хороо дунд ******* ******* ***** дугаар гудамж ********* тоотод оршин суух хаягтай,

 ******* дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2021 оны 11 дүгээр сарын 23-ны өдөр 2021/ШЦТ/1274 дугаартай шийтг******* тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.2 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт зааснаар 1 жил 2 сарын хугацаагаар зорчих эрх хязгаарлах ялаар шийтгүүлсэн,

Сүхбаатар аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024 оны 01 дүгээр сарын 30-ны өдрийн 2024/ШЦТ/31 дугаартай шийтг******* тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 12.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.1 д******* заалтад зааснаар 8 жилийн хорих ялаар шийтгүүлж, ял эдэлж буй, 

******* овогт *******н /РД:/,

 

Холбогдсон хэргийн талаар /яллах дүгнэлтээр/:

 

Шүүгдэгч ******* нь 2022 оны 11 дүгээр сарын сүүлээр төрсөн дүүгийнхээ хүүхдэд засал ном хийлг******* зорилгоор өөртэй нь уулзахаар очсон Сүхбаатар аймгийн сумын 7 дугаар багийн иргэн г “яаралтай засал ном хийлг*******гүй бол хүнд хүүхэд байна, амь насанд нь аюултай, эмчилж өвчин зовлонгоос нь салгаж өгнө” г******* зэргээр сүсэг бишрэлээр далимдуулж, засал ном хийхэд шаардлагатай 2,275,000 төгрөг шилжүүл хэмээн хуурч, итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн г төөрөгдөлд оруулж 2022 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр Төрийн банкны тоот данс руу 1 удаагийн үйлдлээр 2,275,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группт “хямд бяруу зарна” г******* хуурамч зар байршуулж, 2023 оны 12 дугаар сарын 25-ны өдөр уг зарын дагуу холбогдон биеэр очиж уулзсан Сүхбаатар аймгийн сумын 7 дугаар багийн иргэн од  “Сүхбаатар аймгийн Эрдэнэцагаан суманд 30 тооны зарж борлуулах бяруу байна, аймгийн төвд ачиж авчрахад тээврийн зардал, түлшний мөнгө хэрэгтэй байна урьдчилгаа 1,200,000 төгрөг шилжүүл” хэмээн итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн ыг төөрөгдөлд оруулж Төрийн банкны тоот данс руу 1 удаагийн үйлдлээр 1,200,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

2023 оны 12 дугаар сарын 26-ны өдөр Сүхбаатар аймгийн сумын 9 дүгээр багийн иргэн тус аймгийн фейсбүүк зарын группт тавьсан “Сүхбаатар сумаас зүүн тийш 30 км зайтай газраас Сүхбаатар сумын нутаг рүү том машинаар хонь ачуулна” г******* зарын дагуу холбогдож “ Сүхбаатар сум руу ачаа буулгах гэж байгаа, ачаагаа буулгачхаад танай малыг 1,500,000 төгрөгөөр ачъя, түлшний мөнгө хэрэгтэй байна, урьдчилгаа 1,000,000 төгрөг шилжүүл” хэмээн итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн У.ийг төөрөгдөлд оруулж Төрийн банкны тоот данс руу 1 удаагийн үйлдлээр 1,000,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдрөөс 12-ны өдрийн хооронд Э.Өнөрцэцэгээс “хямдхан өвс зарна, авах уу” гэж утсаар ярьж нийт 3 удаагийн гүйлгээгээр 2,280,000 төгрөг, дахин “хүүхэд хагалгаанд орсон, тус болоод цөөхөн хэдэн төгрөг өгөөч” гэж утсаар ярьж 1 удаагийн гүйлгээгээр 50,000 төгрөг, нийт 2,330,000 төгрөгийг итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, урьдын харилцааны явцад бий болсон итгэлийг урвуулан ашиглаж, бодит байдлыг нуух замаар Төрийн банкны тоот дансаар шилжүүлэн авч залилсан,

2024 оны 01 дүгээр сарын 03-ны өдөр Сүхбаатар аймгийн сумын 1 дүгээр багийн иргэн хүү холбогдож “алдсан адууг чинь олсон иртэл чинь харж байя, түлшний мөнгө 500,000 төгрөг шилжүүлчих” хэмээн итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн Д.Алтанчимэгийг төөрөгдөлд оруулж, Төрийн банкны тоот данс руу 1 удаагийн үйлдлээр 510,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

2023 оны 11 дүгээр сарын 29-ний өдөр Сүхбаатар аймгийн сумын 5 дугаар багийн **** тоотод байхдаа  “манай найз зарах өвс ачаад Эрдэнэцагаан сумаас гарсан, хямд зарах гэж байгаа авах уу, 15,000 төгрөгийн өвсийг 8,000 төгрөгөөр зарна” гэж зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож д 150 боодол өвс зарахаар тохиролцож үнийн тал мөнгө болох 600,000 төгрөгийг шилжүүлчих хэмээн итгэл үнэмшил төрүүлж, бодит байдлыг нуух замаар иргэн г төөрөгдөлд оруулж, Хаан банкны дугаарын дансаар 600,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч, мөн тус өдөр Сүхбаатар аймгийн сумын 5 дугаар баг, **** тоотод байхдаа д “банкны зээлийг сунгах гэсэн чинь хэдэн төгрөг дутаад байна, би сунгачхаад буцаагаад өдөрт нь зээл гаргаад, эргүүлээд өгье” гэж итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн г төөрөгдөлд оруулж Хаан банкны дугаарын дансаар 1,150,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч, нийт 2 удаагийн үргэлжилсэн үйлдлээр 1,750,000 төгрөг дансаар шилжүүлэн авч залилсан,

Сүхбаатар аймгийн сумын 2 дугаар багт оршин суух иргэн Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группэд тавьсан “Шилийн богдын зам дагуу Яргайтын Шүүт г******* газар өвс авна” г******* зарын дагуу холбогдож “Эрдэнэцагаан сумаас сум руу хүнд 300 боодол өвс хүргэж өгөх ёстой юм, замаараа танай өвсийг буулгая, нэг боодол өвсийг 8000 төгрөгөөр бодож зарна” г******* зэргээр хуурч, итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн ыг төөрөгдөлд оруулж, 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ноос 21-ний өдрийн хооронд Төрийн банкны тоот данс руу 4 удаагийн үйлдлээр 2,750,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

Сүхбаатар аймгийн сумын 1 дүгээр багт оршин суух иргэн аймгийн телевизэд өгсөн “42 тооны үхэр алдсан тул баттай сураг гаргаж өгсөн хүнд өндөр шагналтай” г******* тавьсан зарын дагуу 2023 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр холбогдож “адууны эрэлд явж байгаад таны малыг оллоо 39 тооны үхэр байна, үхрийг чинь туугаад очъё түлшний мөнгө, машин засуулах мөнгө хэрэгтэй байна” г******* зэргээр хуурч, итгэл үнэмшил төрүүлж, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн г төөрөгдөлд оруулж Төрийн банкны тоот данс руу 2 удаагийн үйлдлээр 1,000,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ний өдөр цахим хэрэгсэл ашиглан байршуулсан "2023 оны 12 дугаар сарын 29-ний өдөр аймгийн сумын **** дугаар баг г******* газраас 4 тооны адуу алдсан” г******* зарын дагуу холбогдон, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгон “танай алдагдсан адуунууд манай адуунаас холгүй Дорноговь аймгийн сумын Хар Ус г******* газар байна, муудсан адуугаа ачиж ир*******дээ танай адууг ачаад ирий, жолооч бензин шатахуун авах гээд байна" гэж хуурч, итгэл үнэмшил төрүүлж 2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ний өдөр Хаан банкны тоот данс руу 200,000 төгрөг шилжүүлэн авч залилсан буюу Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт заасан гэмт хэрэгт холбогджээ.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Шүүхийн хэлэлцүүлэгт талуудын хүсэлтээр хавтаст хэрэгт цугларсан дараах нотлох баримтуудыг шинжлэн судлав. Үүнд:

 

- Шүүгдэгч ******* шүүх хуралдаанд гаргасан мэдүүлэгтээ: Цахим тоглоом тоглох гээд хүмүүсээс мөнгө авсан. Хэрэгт байгаа Төрийн банкны данс нэг нь минийх, нөгөө нь *******нэрийнх. Хаан банкны данснууд нэг нь хадам ээжийнх, нөгөө нь өөр хүнийх. Ах дүү нартайгаа яриад бүх хохирлыг барагдуулна. Хийсэн хэрэгтээ гэмшиж байна.. Гэм буруугийн талаар маргаан байхгүй хүлээн зөвшөөрч байна. Хохирогч нарын хохирлыг нөхөн төлөхөө илэрхийлж байна. Хохиролгүй болгоно.Гэмт хэрэг үйлдсэндээ маш их харамсаж байна. Надад оногдуулах хорих ялыг багасгаж өгнө үү... гэв.  

 

2430000310157 дугаартай хавтаст хэргээс:

 

            - Яллагдагч *******ийн: Тухайн хүнтэй өөрийнхөө дугаарын утсаар холбогдож байгаад “нэг бярууг 200,000 төгрөгөөр зарахаар” бид хоёр хоорондоо тохиролцож, 6 бярууны мөнгө болох 1,200,000 төгрөгийг өөрийнхөө төрийн банкны дансаар авч тухайн мөнгийг бас л цахим мөрийтэй тоглоом тоглоод алдсан. Мөн надад болон өөр айлд, эцэг *******, төрөл садны хүмүүст болон найз нөхдөд миний эзэмшлийн бяруу огт байхгүй. Би тухайн үед мөнгө олдохгүй байсан учраас ыг залилан м*******элсэн.” г******* мэдүүлэг, /хх-17-18-р хуудас/

            Тухайн үед нь тус аймгийн ямар нэртэй зарын фэйсбүүк группт зар тавьсан гэдгийг нь санахгүй байгаа ч гэсэн ямар ч байсан "Мал ачуулна" гэсэн зарын дагуу г******* хүнтэй өөрийнхөө дугаарын утсаар холбогдож тухайн хүнээс малыг нь ачиж өгнө гээд худлаа яриад 1 сая төгрөгийг өөрийн эзэмшлийн Төрийн банкны тоот дансаар авч тухайн мөнгийг цахим мөрийтэй тоглоом тоглоод алдаж байсан.

            Анх Өнөрцэцэгийнд бой хийж өгөөд танилцаж тухайн хүн малтай байсан учраас хямдхан өвс зарна гээд худал яриад 2.280.000 төгрөгийг өөрийн эзэмшлийн төрийн банкны дансаар авч байсан.Дараа нь бас л худлаа яриад 50.000 төгрөг нийт 2.330.000 төгрөгийг тухайн хүнээс 2 удаагийн гүйлгээгээр авч байсан нь үнэн. Мөнгийг бас л цахим мөрийтэй тоглоом тоглосон, архи уусан, хувийн хэрэглээндээ хэрэглээд дуусгасан.        Надад бусдад зарах өвс, бяруу г******* мэт зүйлс байхгүй, би бусдаас мөнгө залилж авахдаа өвс зарна, эсвэл хямдхан бяруу зарна гээд худлаа яриад мөнгө авдаг.

            Д.Алтанчимэг г******* хүнийг танихгүй, тухайн хүн бас л аймгийн фэйсбүүк зар дээр адуу алдсан тухай бичсэн байсан учраас тухайн хүнтэй утсаар холбогдож байгаад 500.000 төгрөг авч байсан. Миний санаж байгаагаар Д.Алтанчимэг 2024 оны 01 дүгээр сарын 03-ны өдөр аймгийн зарын фэйсбүүк группт “адуу алдсан” тухай зар оруулсан байхыг хараад тухайн хүн рүү утсаар холбогдож байгаад “алдсан адууг чинь олсон тухай худлаа яриад түлшний мөнгө 500.000 шилжүүлчих” гээд *******нэр төрийн банкны тоот дансыг өгч 500.000 төгрөгийг авч залилж байсан. Тухайн үед надад манай *******нэрийн төрийн банкны карт нь байсан учраас бас л цахим мөрийтэй тоглоом тоглоод алдчихсан. Миний хувьд 2023 оны 11 дүгээр сараас 2024 оны 01 дүгээр сар хүртэл цахим мөрийтэй тоглоомд донтчихсон байсан учраас мөнгөгүй болсон үедээ амар хялбар аргаар мөнгө олох зорилгоор Д.Алтанчимэг г******* хүнийг залилан м*******элж тухайн мөнгийг залилан м*******элж авсандаа маш их харамсаж гэмшиж байна.” г******* мэдүүлгүүд /2 дугаар хавтаст хэргийн, 72-73, 136-137, 181-182/

...гийн 2 өдөр бой хийж өгөөд танилцаж байсан, Миний хувьд 2023 оны 11 дүгээр сараас 2024 оны 01 дүгээр сар хүртэл цахим мөрийтэй тоглоомд донтчихсон байсан үе учраас ямар ч хамаагүй аргаар мөнгө олох боломжтой  юм байна гэдгийг эрж хайж байгаад бусдыг залилан м*******элж мөнгө олоод цахим мөрийтэй тоглоом тоглоод алдсан. 3. Эрдэнэтуяа эгчээс мөнгө авахдаа “манай найз өвс зарж байгаа танд нэг боодлыг нь 8000 төгрөгөөр авч өгье”, дахин мөнгө авахдаа “банкны зээлийн хугацаа хэтэрсэн байна зээл аваад буцаад өгье” гээд худлаа яриад тус мөнгөнүүдийг хадам ээж Отгондугиймаагийн хаан банкны дансаар авч мөнгийг би өөрөө ашиглаж дуусгасан.

Би 2023 оны 12 дугаар сард Сүхбаатар аймгийн сумын төв болон Эрдэнэцагаан сумын хооронд ирэн очоотой байсан. нь аймгийн фэйсбүүк зарын группт өвс худалдан авна гээд утасныхаа дугаарыг бичиж үлдээсэн байсан учраас тухайн хүнтэй өөрийнхөө дугаарын утсаар холбогдож “ боодол өвсийг 8000 төгрөгөөр зардаг, танайхтай ойрхон газар 300 боодол өвс аваачиж өгнө” гээд худал хэлж тухайн хүнээс 2.750.00 төгрөгийг өөрийн Төрийн банкны тоот дансаар авч тухайн хүнийг залилан м*******элсэн. Иймд би өөрийн буруутай үйлдээ хүлээн зөвшөөрч байна, үйлдсэн хэрэгтээ маш их гэмшиж байгаа бөгөөд одоогийн байдлаар тухайн хүний өр төлбөрийн асуудлыг шийдэж өгч чадахгүй ч гэсэн уг хэргийг шүүхээр шийдвэрлүүлсний дараа ажил хийж байгаад өр төлбөрөө бүрэн барагдуулж тухайн хүнийг ямар ч хохиролгүй болгож өгнө. Миний хувьд Т. Баасанжав г******* хүнээс авсан мөнгө тухайн үед цахим мөрийтэй тоглоом тоглоод алдсан учраас надад байхгүй.

Хэдний өдөр гэдгийг нь мэд*******гүй байна ямар ч байсан зурагт үзэж байхад “гаруй тооны үхэр алдаад олохгүй байна, сураг гаргаж өгсөн хүнд шагналтай “гээд утасны дугаар байхаар нь тухайн хүний утас руу залгаад “үхрүүдийг чинь оллоо 39 үхрийг нь туугаад очъё надад түлш, машин засуулах мөнгө хэрэгтэй байна” гээд тухайн хүнд өөрийнхөө төрийн банкны дансыг өгч тухайн хүнээс сая төгрөг авч залилан м*******элсэн...” г******* мэдүүлгүүд/ 3-р хавтаст хэргийн 13-14, 58-59, 98-99 дүгээр хуудас/,

 

            - Хохирогч гийн “Би дүүгээ гадагшаа хоёр сарын хугацаанд явах хооронд өвчтэй хүүхдийг нь харж үлдсэн юм. Нэг өдөр манай ажлын хоёр эмэгтэй аймгийн төв дээр нэг сайн үзэж хардаг хүн байдаг г*******ээр нь 2023 оны 11 дүгээр сарын сүүлээр ******* гэгч рүү гэрт нь очиж уулзсан юм. ******* нь манай дүүгийн хүүхдийн талаар ерөнхий мэдээллийг хэлж өвчтэй байгаа эс*******ийг нь хүртэл хэлж, “хүнд хүүхэд байна, засал ном яаралтай хийлг******* хэрэгтэй байна, надад үзүүлж харуулахгүйгээр битгий хагалгаа, эмчилгээ хийлгээрэй, яаралтай засал ном хийлг*******гүй бол амь насанд нь аюултай юм байна, эмчилж өвчин зовлонгоос нь салгаж өгнө”  г******* зэргээр намайг сүсэг бишрэлээр далимдуулж итгэл үнэмшил төрүүлсэн юм. Тэгээд би “засал ном нь хэд орчим төгрөг болох вэ, хүүхдээ өвчин зовлонгоос нь салгаж байвал бусад нь болох байх” г*******эд ******* нь “амь нас яригдаж байгаа учраас их өндөр өртөгтэй засал ном болно, ойролцоогоор 2.275.000 мянган төгрөг болно, хүүхдэдээ хувцас, гутлаас *******лээд их зарлагатай” г*******ээр нь би дүү нартаа, нөхрөө хэлэлгүй нуугаад дүүгийнхээ хүүхдэд туслах гээд өөрийнхөө хүүхдийн хадгаламжийг барьцаалан зээл авч 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр *******ийн өгсөн Очир******* г******* хүний нэр дээр гарч ирж байсан тухайн данс руу 2.275.000  төгрөгийг шилжүүлсэн. Шилжүүлснээс хойш Т. нь хойш урагшаа тавьж, янз бүрийн шалтгаан тайлбар хэлээд манай дүүд засал ном хийсэн ч юм байхгүй сүүлдээ утас нь холбогдохгүй сураггүй алга болсон. Мөн ******* нь гар утасныхаа дугаарыг ойр ойрхон маш олон солиод холбоо барихад маш хүндрэлтэй, гэрийнх нь хаягаар очихоор гэртээ эзгүй байдаггүй болохоор сүүлдээ аргаа бараад цагдаагийн байгууллагад гомдол гаргаж хандсан” г******* мэдүүлэг/хх-127-128/131 дүгээр хуудас/,

 

            - Хохирогч ын “ 2023 оны 12 дугаар сарын 25-ны өдөр манай найз Т.Ганболд над руу утсаар яриад “аймгийн фейсбүүк зар дээр “хямд бяруу зарна” гэсэн зар байна, би утасных нь дугаарыг авчихлаа” гэж над руу ярихаар нь бид хоёул гэсэн утас руу залгаж 11-11 тоот хашаанд очиж Т. г******* залуутай уулзсан. Т. нь бид хоёрт “Эрдэнэцагаан суманд 30 тооны бяруу байгаа юм, одоо бүгдийг нь авчирч борлуулах гэсэн бензиний мөнгөгүй явж чаддаггүй байна, аваад ирвэл та бүгдийг нь бөөндөөд авах юм уу, би гол нь яараад байгаа юм, манай *******нэр өвчтэй ******* хот руу яаралтай явах гээд мөнгө хайгаад байгаа юм” г*******ээр нь “бүх бяруугаа аваад ирээ хоёр ах нь бүгдийг нь авъя” гэсэн чинь тэр залуу “*******ний ээлжид бензиний мөнгө хэрэгтэй байна, Эрдэнэцагаанд манай найз байгаа юм түлшний мөнгөө шийдчихвэл шууд ачих гээд байгаа юм, би одоо өөрөө Эрдэнэцагаан явах гээд зар байршуулсан юм” гэж хэлсэн. Тэг*******ээр нь би итгээд *******ний ээлжид түлш, бензиний мөнгө гээд 1.200.000 төгрөг өөрийнх нь Төрийн банкны тоот дансанд шилжүүлсэн. Маргааш нь залгаад ярихад “дүү нь Эрдэнэцагаанд ирчихсэн үхрээ бөөгнүүлж байна, цас ихтэй байна” гэж ярьсан. Тэгээд дахиж утсаа авахгүй, холбогдохгүй алга болохоор нь хэдэн хоног харж хүлээж байгаад арга ядаад цагдаагийн байгууллагад гомдол гаргасан” г******* мэдүүлэг/1хх-248-249/ 

 

   - Хохирогч : Би 2023 оны 12 дугаар сарын 26-ны өдөр аймгийн фейсбүүк зар дээр "Сүхбаатар сумаас зүүн тийш 30 км зайтай газраас Сүхбаатар сумын нутаг рүү том машинаар хонь ачуулна" гэсэн зар мэдээлэл оруулсан юм. Тэгсэн зарын дагуу г******* залуу утсаар холбогдоод “би Сүхбаатар сум руу ачаа буулгах гэж байгаа юмаа ачаагаа буулгачхаад танай малыг ачиж өгье, миний машин дээр 200 орчим бог мал орно та хэдэн мал ачуулах гэж байгаа юм бэ” г*******ээр нь би “манайх 600 орчим бог ачуулна г*******эд болно, би 3 удаа яваад өгье” гэж хэлээд нэг явааг нь 500.000 /таван зуун мянга/ нийт 1.500.000 /нэг сая таван зуун мянга/ төгрөг болно г*******ээр би зөвшөөрч тохирсон. Тэгсэн тэр залуу “та одоо над руу нэг сая төгрөгийг нь одоо шилжүүлчихээ, би эндээс шагийн түлш аваад дүүргээд гаръя” г*******ээр нь би итгээд хүргэнээсээ нэг сая төгрөг зээлээд 2023 оны 12 дугаар сарын 26-ны шөнө 23 цагийн орчим г******* залуугийн өөрийнх нь Төрийн банкны гэсэн данс руу 1.000.000 /нэг сая/ төгрөгийг хүргэн Сүхбаатараар шилжүүлүүлсэн. Маргааш нь залгахад г******* залуу эгчээ” шагийн түлш дуусчхаад байна, ямар ч байсан өнөөдөртөө гарна” гэж яриад, удалгүй “гараад явж байна” гэсэн. Маргааш нь дахиж залгаад хаана явж байгаа талаар нь асуухад “машины банк цоорчхоод замдаа саатчихаад байж байна эгчээ” гэж ярьсан. Тэгээд маргааш нь дахин залгахад “банкаа сольчихсон, эгчээ Дөхмийн уурхайгаас 35 км-т машины дээд өнгө хугараад аймаг руу хүнд захичхаад байна, та үлдсэн 500.000 төгрөгөө хийх боломж байна уу” г*******ээр нь би дотроо худлаа ярьж байна гэж сэжиглээд “эгчид нь дансанд байхгүй байна, бэлэн байна, ир*******ээр чинь өгье” гэсэн чинь за за тэгье эгчээ гээд утсаа салгаад маргааш нь дахиж над руу өөрөө залгаад дүү нь цас ихтэй очиж л байна, та аймгаасаа Сүхбаатар сум руугаа очиж бай гэж ярихаар нь би нөхөртэйгөө, хадам ахтайгаа нийт 4, 5-лаа хонио ачиж авчрахаар аймгаас Сүхбаатар сум руу явсан. Сүхбаатар суманд очоод утас руу нь залгатал утас нь холбогдохгүй байхаар нь замдаа ирж байгаа юм байна гээд шөнө 12 цаг хүртэл хүлээгээд бүр сураггүй алга болохоор нь буцаад аймаг руу гэр рүүгээ ирсэн. Тэрнээс хойш дахиж утас нь холбогдохгүй алга болсон. Тэгээд г******* хүнд залилуулснаа мэдээд цагдаагийн байгууллагад бичгээр өргөдөл гаргасан юм” г******* мэдүүлэг/2хх-54-55/

 

   - Гэрч : Ээж надаар найз залуугийн данснаас ******* г******* хүний Төрийн банкны данс руу мөнгө хийлгээд *******тэй ийн дугаарын утсаар холбогдож байсан. Тухайн үед нэртэй ах өөрийгөө “ Сүхбаатар сум руу ачаа ачих далимаараа танай хонь, ямааг чинь зөөвөрлөж өгье” гэж байсан, ээж тухайн хүнтэй 2, 3 хоног утсаар ярихад тухайн хүн нь “машины ийм юм, тийм юм эвдэрчихлээ” г******* мэтээр худал үнэн шалтаг тоочсоор байгаад утас нь холбогдохоо больсон. “ энэ оны 1-р сард уг асуудлын талаар ээж цагдаад гомдол гаргасан талаар хэлж байсан” г******* мэдүүлэг/2хх-56-57/

 

            - Хохирогч Э.Өнөрцэцэгийн: Манайх 2023 оны 11 дугаар сарын сүүлээр хөдөө мал нядалж бойлохоор мал хийх хүн хайгаад Сүхбаатар аймгийн цахим зарын группт “Хөлсөөр бой хийлгэнэ” гэсэн зарыг байршуулсан. Тэгсэн Т. г******* залуу утсаар холбогдоод маргааш нь Сүхбаатар сумын нутагт байх хөдөө мал дээрээ очоод бой хийлгэж анх танилцсан. Т. манайд бой хийсний дараа надтай утсаар холбогдоод “эгчээ хямдхан зарах өвс байна, та авах уу” г*******ээр нь би юун өвс юм бэ г*******эд дүү нь морь тэжээдэг юмаа г*******ээр нь би тухайн үед өвсний хэрэгтэй байсан учраас шууд авъя гээд үнэ нь хэд гэж байгаа юм г*******эд нэг боодлыг 6000 төгрөгөөр та аваа г*******ээр нь би нөхөртэйгөө ярьж байгаад байгаа мөнгөндөө тааруулаад 230 боодол өвч авахаар болж 1,380,000 төгрөгийг Т.ийн Төрийн банкны тоот данс руу 2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдөр шилжүүлсэн.  2023 оны 12 дугаар сарын 07-ны өдөр дахин залгаад “эгчээ дахиад хямдхан өвс байна авах уу” гэж ярихаар нь дахиж 6000 төгрөгөөр нь 150 боодол өвс нэмж авахаар болоод *******ний удаа мөнгө дутаад 140 боодол өвсний мөнгө буюу 840.000 төгрөгийг явуулаад, дараа нь 10 боодол өвсний 60.000 төгрөгийг өөрийнх нь Төрийн банкны данс руу нь шилжүүлсэн. Тэгсэн 2023 оны 12 дугаар сарын 12-нд мөн утсаар залгаад “эгчээ манай хүүхэд өвчтэй юм аа, хагалгаанд орчхоод яаралтай мөнгөний хэрэгтэй байна, та дүүдээ туслаад цөөхөн хэдэн төгрөг явуулаад өгөөч” гээд гуйж яриад байхаар нь би өрөвдөөд 50,000 төгрөг хамгийн сүүлд шилжүүлсэн. “Өвсөө яаж байна вэ, авъя” гэж ярихаар “өвс ирж байгаа, өвс ачсан машин ад цасанд сууж эвдэрчхээд ирдэггүй” гэсэн тайлбар хэлдэг. Сүүлдээ утас нь холбогдохгүй болоод над руу янз бүрийн дугаараас залгаад хүүхэд өвчтэй байна, мөнгийг чинь цуглааж байгаа г******* мэтээр худлаа шалтаг, тайлбар хэлээд одоо бүр хаана байгаа нь тодорхойгүй алга болохоор нь арга ядаад цагдаагийн байгууллагад хандаж гомдол гаргасан юм...Би гомдолтой байна. Өвсөө аваагүйн улмаас манай мал энэ жил цаг үеийн байдлаас хамаарч их хүнд хэцүү байна” г******* мэдүүлэг/хх-208-209/

 

            - 2024 оны 01 дүгээр сарын 10-ны өдрийн “Баримт бичиг хүлээн авсан тэмдэглэл” /2 дугаар хавтаст хэргийн 85-89 дугаар хуудас/

 

            - Гэрч : ******* нь 2023 онд ямар ч хадланд гараагүй. Харин миний өөрийн фейсбүүк чатаар “ нэрийг нь сайн санахгүй байна. Танай нөхөр надад өвс өгнө гэж хэлээд мөнгийг нь урьдчилаад авсан, би мөнгөө авъя, нөхөртэйгөө яриулаад өг” гэж 2-3 хүн чат бичдэг байсан. Б.Амгаланбаатар нь дандаа худлаа ярьж луйвар хийдэг байсан. Яагаад гэвэл фейсбүүк дээр хүмүүсийн тавьсан зарын дагуу өөртөө байхгүй зүйлийг өөрт нь байгаа юм шиг мөнгийг нь авч луйварддаг байсан байх. Би 2023 оны 10 сараас 2023 оны 12 сар хүртэл Сүхбаатар аймгийн суманд тэй хамт байсан. ******* нь суманд байх хугацаандаа ямар нэгэн ажил эрхэлдэггүй байсан. Харин 2023 оны 12 сарын 26-нд гэр бүлээрээ ******* хот руу явсан. данс бол *******ийн нэр дээр байдаг данс. Харин данс миний өөрийн данс.******* нь олон хүн луйвардсан” г******* мэдүүлэг/2хх-127-128/

 

            - Хохирогч : 2023 оны 12 дугаар сарын 27-ны өдөр ******* г******* залуу манай хүү Ц.Батчулуун руу утсаар залгаж “алдсан адуу чинь Эрдэнэцагаан сумын ард Бонгын хоолой г******* газар байна, чамайг иртэл чинь адууг чинь явуулахгүй харж байя, над руу түлшний мөнгө явуулчих” гэж утсаар ярихаар нь хүү бид хоёр итгээд би *******т байдаг найз Янжинлхамтай утсаар яриад 500.000 төгрөг зээлж, манай найз Янжинлхам өөрийнхөө Хаан банкны 5021706196  тоот данснаас *******ийн над руу мессежээр явуулсан Төрийн банкны данс руу 2023 оны 12 дугаар сарын 27-ны өдөр шилжүүлсэн. Мөнгөө шилжүүлсний дараа ******* нь 2024 оны 01 дүгээр сарын 03-нд Дорнод аймгийн Матад суманд уулзъя гэж тохирсон. Манай хүү ******* хотоос таньдаг найзаа туулах чадвар сайтай том машинтай нь дуудаад бензин тосыг нь хийгээд аймгийн төвөөс хамтдаа Дорнод аймгийн Матад сум руу яваад очоод *******тэй уулзах гэсэн боловч огт утсаа авахгүй алга болоод манай хүү найзынхаа хамт Матад суманд *******ийг хүлээж хоёр хоноод сүүлдээ адуугаа ч олсон зүйлгүй аргаа бараад буцаад аймагтаа ирсэн. Энэ бүх гаргасан урсгал зардлаа *******өөр нөхөн төлүүлж хохирлоо барагдуулах хүсэлтэй байна” г******* мэдүүлэг /2 дугаар хавтаст хэргийн 162-163,166 дугаар хуудас/

           

            - 2024 оны 01 дүгээр сарын 18-ны өдрийн “Эд зүйл, баримт бичиг хүлээн авсан тэмдэглэл” /2-р хавтаст хэргийн 147-149-р хуудас/

 

            -Хохирогч гийн: Манайх 2023 оны 11 дүгээр сарын 28-ны өдрөөс *******лэн аймгийн төв дээр бой хийхэд ******* г******* залуу ирээд 2 өдөр мал нядалж ажилласан. ******* *******ний өдөр танилцаад, 2023 оны 11 дүгээр сарын 29-ний өдөр надтай ирж яриад “манай найз зарах өвс ачаад Эрдэнэцагаан сумаас гарсан, хямд зарах гэж байгаа, та авах уу” гээд манай нөхөр бид хоёртой анх ярьсан. Тухайн үед цаг хүйтрээд малын өвс, тэжээл их үнэтэй болж байсан үе тул  нөхөр бид хоорондоо яриад итгээд өвс авахаар болсон. Тухайн үед ******* нь үнэн мэт их ойлгомжтой, эргэлз*******гүйгээр тодорхой яриад, манай нөхөр бид 2-ыг итгүүлчихсэн юм. Нэг боодол өвс 15,000 төгрөгийн үнэтэй байсан үе юм. ******* нь “дүү нь найзаасаа нэг боодол өвсийг нь 8.000 төгрөгөөр хямдруулаад аваад өгье, яах вэ та хоёрт болохоор ингэж байгаа юм шүү” гээд утсаараа гарч яриад буцаж орж ирээд “би сая найзтайгаа яриад хэлчихлээ,“намайг 8,000 мянгаар ав, өөрөө аймагт ирээд 15,000 мянгаар зарна” гэж байна гэж хэлээд нөхөр бид хоёрыг бүр мөсөн итгүүлсэн. Тэгээд нөхөр бид хоёр 150 боодол өвс 8,000 төгрөгөөр бодоод нийт 1,200,000 төгрөгөөр худалдаж авахаар болсон. ******* “ тэгвэл эгчээ *******лээд тал мөнгийг нь өгчих, өвсөө ир*******ээр нь аваад үлдсэн талыг нь өгчих” г*******ээр нь би өөрийн Хаан банкны дугаарын данснаас 600.000 төгрөгийг *******ийн өгсөн дугаарын дансанд шилжүүлсэн. ******* нь дугаарын дансыг надад өгөхдөө “өвс ачиж ирж байгаа жолоочийн данс” гэж хэлээд надад өгч 600,000 төгрөг шилжүүлүүлсэн. Мөн тухайн өдрөө ******* “эгчээ банкныхаа зээлийг сунгах гэсэн чинь хэдэн төгрөг дутаад байна, би сунгачхаад буцаагаад өдөрт нь зээл гаргаад, эргүүлээд өгье” г*******ээр нь бас итгээд *******ийн өгсөн дугаарын данс руу 1,150,000 төгрөг шилжүүлсэн. Мөн уг өдрөө ******* “зээл өнөөдөр болохооргүй  болчихлоо, маргааш банкин дээр очоод гарын үсэг зурж байж авах юм байна” гэж тэр өдрөө худлаа хэлж намайг хуураад маргаашаас нь утсаа салгаад холбогдохгүй болоод манай дүүгийнхээр ч ир*******ээ болиод алга болсон. .Би сумын 5 дугаар багт байх хадам дүүгийнхээ хашаанд байхдаа *******ийн өгсөн Хаан банкны , тоот данс руу 2023 оны 11 дүгээр сарын 29-ний өдөр нийт 2 удаагийн гүйлгээгээр 1,750,000 төгрөгийг өөрийнхөө эзэмшлийн хаан банкны тоот данснаас шилжүүлсэн...” г******* мэдүүлэг2хх-247-248/

 

            - Гэрч “...Би 2023 оны 11 дүгээр сарын 29-ний өдөр Сүхбаатар аймагт хувийн -Ус эмнэлэгт хэвтэж байсан. Тухайн үед манай хүргэн болох г******* хүн миний виза картыг аваад ашиглаж байсан. Би тухайн гүйлгээний талаар би мэд*******гүй байна. нь тухайн үед миний картыг ашиглаж байсан болохоор л тухайн гүйлгээний талаар сайн мэд******* байхаа. Би тухайн мөнгийг авч ашигласан юм байхгүй. Би тухайн гүйлгээний талаар огт мэд*******гүй байна” г******* мэдүүлэг2хх-244-245/

 

            -Хаан банкны 2024 оны 05 дугаар сарын 20-ны өдрийн 560/211/24 дугаартай албан бичиг түүний хавсралт /2 дугаар хавтаст хэргийн 205-233 дугаар хуудас/,

           

            - Хохирогч :Би 2023 оны 12 дугаар сарын 19-ний өдөр Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группэд “Шилийн богдын зам дагуу Яргайтын шүүт г******* газар өвс авна” гэсэн зар байршуулж, өөрийн гар утасны дугаараа хамт оруулсан байсан. 2023 оны 12 дугаар сарын 19-ний өдөр огт танихгүй ******* г******* залуу дугаарын утсаар надтай ярьж холбогдоод “Зарын дагуу ярьж байна, би Эрдэнэцагаан суманд байдаг юм, суманд хүнд 300 боодол өвс хүргэж өгөх ёстой юм, тэр өвсөн дээрээ танай өвсийг ачаад замаараа буулгаж өгье, би Эрдэнэцагаан суманд 20,000 боодол өвс бэлдчихсэн байгаа юм, ямар ч асуудал байхгүй, найдвартай, манай *******нэр эмнэлэгт хагалгаанд орохоор болчхоод байгаа юм. Тэгээд би өвсөө авах хүнд нь хямдхан өгч байгаа юм, яаралтай мөнгөний хэрэг гараад байгаа юм” гэж надтай утсаар ярьсан юм. Тэгээд нэг боодол 8000 төгрөгөөр бодож зарна гэсэн. Би *******лээд 200 боодол өвс авахаар болоод 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдөр ******* г******* хүн рүү 800,000 төгрөг шилжүүлсэн. Өвсөө ир*******ээр нь үлдсэнийг нь өгье гэж хэлсэн. ******* үдээс хойш дахиж утсаар залгаад “би маргааш өглөө Эрдэнэцагаан сумаас гарна, та 50 боодол өвс нэмээд авчих би танд 7000  төгрөгөөр өгье, та нэмээд над руу 350.000 төгрөг шилжүүлчих” г*******ээр нь мөн тэр дор нь ******* рүү 350,000 төгрөг шилжүүлсэн. Маргааш нь 2023 оны 12 дугаар сарын 21-ний өглөө ******* г******* хүн эргэж залгаад “танай наагуур чинь өвс авах хүн байна уу, би нэг гарсных том машинаа дүүргээд гармаар байна, та ойр хавынхаа айлаас асууя” г*******ээр нь би нэг мөсөн 350 боодол өвс авчихъя гэж бодоод дахиж 200 боодол өвсний 1,600,000 төгрөгийг ******* г******* хүн рүү шилжүүлсэн. Тэгээд ******* г******* хүн ир*******гүй удаад утасдаад асуухаар “ машин болохгүй байна, хотоос сэлбэг ирж байгаа, машины хийн нум хугарчхаад байна, олдохгүй байна” гэсэн тайлбар хэлдэг байж байгаад сүүлдээ бүр утсаа авахгүй, утас нь холбогдохгүй сураггүй болсон. Би *******ийн өгсөн дугаарын төрийн банкны данс руу 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдрийн 09 цаг 33 минутад 800,000 /найман зуун мянган төгрөг/, 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдөр 11 цаг 49 минутад 800,000 /найман зуун мянган төгрөг/, 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдөр 12 цаг 18 минутад 350,000 /гурван зуун тавин мянган төгрөг/, 2023 оны 12 дугаар сарын 21-ний өдөр 09 цаг 33 минутад 09 цаг 33 минутад 800,000 /найман зуун мянга/ нийт 4 удаагийн гүйлгээгээр 2,750,000 /хоёр сая долоон зуун тавин мянга/ төгрөг шилжүүлж залилуулсан. Би өөрийн төрсөн охин Б.Нямбаярын хаан банкны , гэсэн 2 дансыг ашигладаг юм. 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдөр охиныхоо хаан банкны дугаарын данснаас 1,150,000 /нэг сая есөн зуун тавин мянга/ төгрөг, 2023 оны 12 дугаар сарын 21-ний өдөр 800,000 /найман зуун мянга/ төгрөгийг *******ийн төрийн банкны тоот данс руу “Өвсний үнэ ” гэсэн гүйлгээний утгатай шилжүүлсэн. Мөн охиныхоо нөгөө данс болох хаан банкны дугаарын данснаас *******ийн тоот данс руу  800,000 /найман зуун мянган/ төгрөгийг 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдөр “Өвсний үнэ гордоо” гэсэн гүйлгээний утгатай  шилжүүлсэн” г******* мэдүүлэг, /3 дугаар хавтаст хэргийн 32-34 дугаар хуудас/,

 

            - *******ийн Төрийн банкны 2700018833582 тоот дансны дэлгэрэнгүй хуулга, дансны хуулганд үзлэг хийсэн тэмдэглэл /3 дугаар хавтаст хэргийн 40-49 дугаар  хуудас/,

 

            - Хохирогч : Би 2023 оны 11 дүгээр сарын дундуур болсон цасан шуурганаар Сүхбаатар аймгийн Сүхбаатар сумын 5 дугаар багийн нутаг болох “Зүүн тариа” г******* газраас 42 тооны үхрээ уруудуулж алдаад 2023 оны 11 дүгээр сарын 26-ны өдөр аймгийн телевизэд алдсан үхрүүдийнхээ зурагтай нь “энэ үхрүүдийг алдсан тул баттай сураг гаргаж өгсөн хүнд өндөр шагналтай” гэсэн утгатай зар мэдээ байршуулсан юм. 2023 оны 11 дүгээр сарын 30-ны 18 цагийн орчим миний утас руу , дугаарын танихгүй дугаар залгахаар нь ярьсан чинь ******* г******* залуу “өөрийнхөө нэр, гэрийнхээ хаягийг хэлж танилцуулаад, таны алдсан үхэр Дорнод аймгийн Матад сумын баруун урд байна, бүрэн байна, би өөрөө адууны эрэлд явж байгаад харлаа. Аймагт ирээд зар хараад мэдээд таны утсаар холбогдож байна. Би маргааш өглөө эрт буцаад Матад сум руу малын эрэлд гарна, та бензиний мөнгө төгрөг өгвөл би үхрийг нь найдвартай хадмынхаа гадаа туугаад аваад очъё, манай хадмынх таны үхэр байсан газартаа ойролцоо өвөлжиж байгаа юм. Цаашаа яах талаар та манай хадам аавтай яриарай гээд” намайг бүр итгүүлчихсэн юм. Тэгээд та над руу бензиний мөнгө шилжүүл******* юм уу, хэрвээ мөнгө шилжүүлчихвэл би маргааш очоод үхрүүдийг чинь хадмынхаа гадаа аваачиж орхиё гэж хэлсэн. Тэг*******ээр нь би алдсан малаа цааш нь алдахгүйн тулд итгээд ******* г******* залуугаас дансных нь дугаарыг аваад Төрийн банкны тоот данс руу нь өөрийнхөө дугаарын данснаасаа 2023 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр 700.000 төгрөг шилжүүлсэн. 2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өглөө 10 цагийн орчимд ******* над руу залгаад “би үхрийг чинь туугаад явж байна, 3 үхэр дутуу байна, бусад нь бүрэн байна, 39 тооны үхэр байна гэсэн. Бүр дутуу байна”гэсэн. 3 үхрийнхээ зүсийг нь хүртэл тухайн үед надад хэлж байсан. Тэгээд ******* “би машиныхаа кропийг эвдчихлээ, цас ихтэй байна, Матад сумаас кроп авч машинаа засах хэрэгтэй байна, надад 300.000 төгрөг хэрэгтэй байна, тэгвэл би Матад ороод машинаа засуулаад үхрүүдийг чинь хадмынхаа гадаа аваачаад жин тан болгоод аймаг орохоороо тантай уулзана” гэж үнэмшилтэй ярьсан. Би тухайн үед *******ийн үгэнд итгээд дахиад хүү рүүгээ утсаар ярьж *******ийн тоот данс руу 2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдөр өөрийнхөө хаан банкны дугаарын данснаас дахин 300.000 төгрөг шилжүүлүүлсэн. Ингээд би нийт 2 удаагийн гүйлгээгээр ******* г******* хүнд 1.000.000 /нэг сая/ төгрөг шилжүүлж залилуулсан юм. Тэгээд ******* г******* хүний утас нь холбогдохгүй сураггүй алга болсон. Би 2023 оны 12 дугаар сарын 10-ны өдөр шиг санаж байна, фейсбүүк дээр баруун чих тайранхай, зүүн чихэндээ улаан дөрвөлжин бийрктэй, зүүн ташаан дээрээ “Э” үсгэн тамгатай алдагдсан үхрүүд байна, ирээд 10 гаруй хонож болж байна гэсэн зарыг олж хараад үхрийнхээ хагасыг олж авсан. Зарын дагуу тухайн зар байршуулсан хүнтэй холбогдон аймгийн хойно “” амралтын зүүн талд манай 11 тооны үхэр ирчихсэн байсныг олж авсан. Мөн би 12 тооны үхрээ хөдөө гэрээсээ 30 орчим км-т байх “Гүн” г******* газраас олж авсан. Үлдсэн 19 тооны үхрээ одоог хүртэл огт олоогүй. г******* мэдүүлэг/3хх-77-78/

 

            - *******ийн Төрийн банкны 2700018833582 тоот дансны дэлгэрэнгүй хуулга, дансны хуулганд үзлэг хийсэн тэмдэглэл /3 дугаар хавтаст хэргийн 82-89 дугаар хуудас/,

 

            -Хохирогч : 2023 оны 12 дугаар сарын 29-ний үед сумын 3 дугаар баг г******* газраас өөрийн 4 тооны адуугаа алдсан юм. Түүнээс хойш сураглаад сураг гарахгүй байсан бөгөөд мөн алдсан үеэсээ фейсбүүк зар дээр өөрийн алдсан адуунуудаа тамга зүстэй нь тавьсан юм. 2024 оны 1 дүгээр сарын 24-ний өдөр миний дугаарын утас руу гэсэн дугаараас “та зар тавьсан уу” г*******эд “юуны зар юм” г*******эд “адууны зар” г*******ээр нь “за ямар адуунууд байна” г*******эд “зээрд гүү хар унагатай, зээрд байдас, хүрэн үрээ, зөв талын гуя нь цагаан үсэн онгин тамгатай буурал үрээтэй 5 тооны адуу байна” г*******ээр нь би “ чи өөрөө хаана байгаа хүн байна”  г*******эд би Дорноговийн төвд машинаа янзлуулж байна, манай адуу Дорноговь аймгийн сумын Хар ус г******* газар байгаа юм. Манай адуунаас холгүй байна. Би Дорноговийн гэдэг хүн” гэж байсан. Би өөрөө адуун дээрээсээ муудсан адуугаа ачиж ирнэ, тэг*******дээ танай адууг ачаад ир******* үү гэсэн бөгөөд тухайн залуу “би адуучинтайгаа яриад ойрхон байна уу, үгүй юу, асууя” гээд утсаа таслаад 1 цаг орчмын дараа эргэж залгаад “би адуучинтайгаа ярилаа адуу чинь өглөө ойрхон байсан гэж байна ,машин тэргээ янзлаад өглөө явна” гээд г******* ярьсан. Тухайн өдрийн 20 цагийн үед дахиж залгаад “шөнөдөө гарахаар боллоо би жолоочтой ярьчихлаа. Жолооч бензин шатахуун авах гээд байна дансыг нь явуулъя” г*******ээр нь би хэд юм г*******эд 200,000 төгрөг г*******ээр нь би дансаа г*******эд миний утас руу гэсэн Ганбат гэсэн эзэмшигчтэй данс явуулсан бөгөөд би тоот данснаас 200,000 төгрөг шилжүүлсэн. Тэгээд мөнгө шилжүүлчхээд асуух гээд залгах гэж байхад над руу залгаад мөнгө орлоо гэж ярьсан. Маргааш нь 11 цагийн үед би дугаар руу адуугаа асуух санаатай залгахад утас нь холбогдохгүй байсан бөгөөд орой 17 цагийн үед манай *******нэр залгахад утсаа аваад адууг чинь авчирсан авчирсан г*******ээр нь адууны зураг явуул г*******эд одоохон гээд дахиж холбоо бариагүй" г******* мэдүүлэг/3хх-127-128/

 

            - Гэрч Н.Ганбатын “ 2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ний өдөр нэг залуу ганцаараа орж ирээд үйлчлүүлсэн бөгөөд тооцоо нь 100,000 гаран төгрөг болсон байсан. Тэгээд миний хаан банкны тоот дансыг аваад *******нэр маань мөнгө хийнэ гэж байж байгаад 200,000 төгрөг шилжиж орсон бөгөөд надаас 50,000 төгрөг бэлнээр авсан. Тухайн залуу нь өөрийгөө гэж байсан ба Сүхбаатар аймгийнх гэж ярьж байсан” г******* мэдүүлэг/3-117/

 

- *******ийн Эрүүгийн хариуцлага хүлээж байсан эс*******ийг шалгах шалгах хуудас /1 дүгээр хавтаст хэргийн 162 дугаар хуудас/,

 

            - *******ийн Төрийн банкны 2700018833582 тоот дансны дэлгэрэнгүй хуулга, дансны хуулганд үзлэг хийсэн тэмдэглэл/3 дугаар  хавтаст хэргийн 82-89 дугаар  хуудас/,

 

            - Дансны үзлэг хийсэн тэмдэглэл, /1дүгээр хавтаст хэргийн 118-120,  2 дугаар хавтаст хэргийн 44-45, 101-103, 156-157 , 3 дугаар хавтаст хэргийн 46-49, 87-89 дүгээр хуудас/

 

            - 2024 оны 05 дугаар сарын 31-ний өдрийн “Ялын тооцооны лавлагаа”/1 дүгээр хавтаст хэргийн 215 дугаар хуудас/,

 

- *******ийн Эрүүгийн хариуцлага хүлээж байсан эс*******ийг шалгах хуудас/3 дугаар хавтаст хэргийн 153 дугаар хуудас/

 

            - *******ийн иргэний үнэмл*******ийн лавлагаа,иргэний оршин суугаа газрын хаягийн бүртгэлийн лавлагаа, жолоочийн лавлагаа, мэдээлэл /3 дугаар хавтаст хэргийн 101-103 дугаар хуудас/

 

- Шийдвэр гүйцэтг******* ерөнхий газрын харьяа 427 дугаар хаалттай хорих ангийн тоо бүртгэлийн байцаагчийн “2024 оны 05 дугаар сарын 31-ний өдрийн байдлаар ******* нь биеэр 4 сар 1 хоног эдэлсэн, эдлээгүй үлдсэн ял нь 07 жил 07 сар 29 хоног байна” г******* ялын тооцооны лавлагаа /1 дүгээр хавтаст хэргийн 215 дугаар хуудас/

 

- Сүхбаатар аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2024.03.15-ны өдрийн 2024/ДШМ/05 дугаартай магадлалын хуулбар /1 дүгээр хавтаст хэргийн 190-199 дүгээр хуудас/

 

-Сүхбаатар аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024.01.30-ны өдрийн 2024/ШЦТ/31 дугаартай шийтг******* тогтоолын хуулбар /1 дүгээр хавтаст хэргийн 173-189 дүгээр хуудас/

 

- Сүхбаатар аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024.05.31-ний өдрийн 2024/ЦХШЗ/16 дугаартай “Яллагдагч *******ийг шилжүүлж, цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээ авах тухай” шүүгчийн захирамж /3 дугаар хавтаст хэргийн 143-145 хуудас/

 

- Сүхбаатар аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024.06.27-ны өдрийн 2024/ЦХШЗ/24 дугаартай “Яллагдагч *******өд авсан цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээг сунгах тухай” шүүгчийн захирамж /3 дугаар хавтаст хэргийн 178-182 хуудас/ зэрэг нотлох баримтууд болно.

 

Дээр дурдсан нотлох баримтуудыг Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу цуглуулж, б*******жүүлсэн байх бөгөөд эдгээр нь өөр хоорондоо агуулгын зөрөөгүй, энэ хэрэгт хамааралтай, ач холбогдолтой, хэргийн бодит байдлыг тогтоож хэргийг эцэслэн шийдвэрл*******эд хангалттай байх тул шүүхийн шийдвэрийн үндэслэл болгон үнэлэв.

 

Мөрдөн шалгах ажиллагаагаар хэргийн бодит байдал буюу болж өнгөрсөн үйл явдлыг хуульд заасан арга хэрэгслээр боломжит хэмжээнд сэргээн тогтоосон, хэргийн оролцогч нарын хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хасаж буюу хязгаарлах байдлаар шүүхээс үндэслэл бүхий тогтоол гаргахад сөргөөр нөлөөлөхүйц Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн нөхцөл байдал тогтоогдоогүй байна.

 

Гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруугийн талаар:

 

            1. Шүүгдэгч ******* нь 2022 оны 11 дүгээр сарын сүүлээр төрсөн дүүгийнхээ хүүхдэд засал ном хийлг******* зорилгоор өөртэй нь уулзсан Сүхбаатар аймгийн сумын 7 дугаар багийн иргэн г “яаралтай засал ном хийлг*******гүй бол хүнд хүүхэд байна, амь насанд нь аюултай, эмчилж өвчин зовлонгоос нь салгаж өгнө, засал ном хийхэд 2,275,000 төгрөг шаардлагатай” гэж хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, сүсэг бишрэлээр далимдуулан иргэн г төөрөгдөлд оруулан 2022 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр *******нэр эзэмшлийн Төрийн банкны тоот дансаар 2,275,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

2023 оны 11 дүгээр сарын 29-ний өдөр Сүхбаатар аймгийн сумын 5 дугаар багийн 24-07 тоотод байхдаа иргэн д “манай найз зарах өвс ачаад Эрдэнэцагаан сумаас гарсан, 15,000 төгрөгийн өвсийг 8,000 төгрөгөөр зарна” гэж хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн г төөрөгдөлд оруулан Хаан банкны дугаарын дансаар 600,000 төгрөгийг, мөн өдөр д “банкны зээл сунгах гэсэн чинь хэдэн төгрөг дутаад байна, би сунгачхаад буцаагаад өдөрт нь зээл гаргаад, эргүүлээд өгье” гэж зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, урьдын харилцааны явцад бий болсон итгэлийг урвуулан ашиглаж, бодит байдлыг нуух замаар хуурч иргэн г төөрөгдөлд оруулан Хаан банкны дугаарын дансаар 1,150,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч, нийт 2 удаагийн үргэлжилсэн үйлдлээр 1,750,000 төгрөгийг залилан авсан, 

2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдрөөс 12-ны өдрийн хооронд үргэлжилсэн үйлдлээр Сүхбаатар аймгийн суманд иргэн Э.Өнөрцэцэгт “хямдхан өвс зарна” гэж хуурч, утсаар зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, урьдын харилцааны явцад бий болсон итгэлийг урвуулан ашиглаж, бодит байдлыг нуух замаар Э.Өнөрцэцэгийг төөрөгдөлд оруулан 3 удаагийн гүйлгээгээр 2,280,000 төгрөгийг, мөн дахин “хүүхэд хагалгаанд орсон тус болоод цөөхөн хэдэн төгрөг өгөөч” гэж утсаар ярьж 1 удаагийн гүйлгээгээр 50,000 төгрөг, нийт 2,330,000 төгрөгийг Төрийн банкны тоот дансаар шилжүүлэн авч залилсан, 

Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группт “хямд бяруу зарна” г******* хуурамч зар байршуулж, 2023 оны 12 дугаар сарын 25-ны өдөр зарын дагуу холбогдон уулзсан Сүхбаатар аймгийн сумын 7 дугаар багийн иргэн ыг “ Сүхбаатар аймгийн Эрдэнэцагаан суманд 30 тооны зарж борлуулах бяруу байна, аймгийн төвд ачиж авчрахад тээврийн зардал, түлшний мөнгө хэрэгтэй байна, урьдчилгаа 1,200,000 төгрөг шилжүүл” гэж хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар төөрөгдөлд оруулан иргэн оос өөрийн Төрийн банкны тоот данс руу 1,200,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

2023 оны 12 дугаар сарын 26-ны өдөр Сүхбаатар аймгийн сумын 9 дүгээр багийн иргэн аймгийн фейсбүүк зарын группт байршуулсан “Сүхбаатар сумаас зүүн тийш 30 км зайтай газраас Сүхбаатар сумын нутаг рүү том машинаар хонь ачуулна” г******* зарын дагуу холбогдож “ Сүхбаатар сум руу ачаа буулгах гэж байгаа, ачаагаа буулгачхаад танай малыг 1,500,000 төгрөгөөр ачъя, түлшний мөнгө хэрэгтэй байна. урьдчилгаа 1,000,000 төгрөг шилжүүл”  хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар төөрөгдөлд оруулан иргэн У.ээс, өөрийн Төрийн банкны тоот данс руу 1 удаагийн үйлдлээр 1,000,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан, 

2024 оны 01 дүгээр сарын 03-ны өдөр Сүхбаатар аймгийн сумын 1 дүгээр багийн иргэн хүү холбогдож “алдсан адууг чинь олсон иртэл чинь харж байя, түлшний мөнгө 500,000 төгрөг шилжүүлчих” хэмээн хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн Д.Алтанчимэгийг төөрөгдөлд оруулан *******нэр Төрийн банкны тоот дансаар 510,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

Сүхбаатар аймгийн сумын 2 дугаар багийн иргэн Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группэд “ Шилийн богдын зам дагуу Яргайтын Шүүт г******* газар өвс авна” г******* зарын дагуу холбогдож “Эрдэнэцагаан сумаас сум руу хүнд 300 боодол өвс хүргэж өгөх ёстой юм, замаараа танай өвсийг буулгая, нэг боодол өвсийг 8000 төгрөгөөр бодож зарна” г******* зэргээр хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн ыг төөрөгдөлд оруулж 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ноос 21-ний өдрийн хооронд үргэлжилсэн үйлдлээр Төрийн банкны тоот данс руу 4 удаагийн үйлдлээр 2,750,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

Сүхбаатар аймгийн сумын 1 дүгээр багт оршин суух иргэн аймгийн телевизэд тавьсан “42 тооны үхэр алдсан тул баттай сураг гаргаж өгсөн хүнд өндөр шагналтай” г******* зарын дагуу 2023 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр холбогдож “адууны эрэлд явж байгаад таны малыг оллоо, 39 тооны үхэр байна, үхрийг чинь туугаад очъё түлшний мөнгө, машин засуулах мөнгө хэрэгтэй байна” г******* зэргээр хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн г төөрөгдөлд оруулан Төрийн банкны тоот данс руу 2 удаагийн үргэлжилсэн үйлдлээр 1,000,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

            2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ний өдөр “ 2023 оны 12 дугаар сарын 29-ний өдөр аймгийн сумын 3 дугаар баг г******* газраас 4 тооны адуу алдсан” гэж цахим хэрэгсэл ашиглан байршуулсан зарын дагуу холбогдон “танай алдагдсан адуунууд манай адуунаас холгүй Дорноговь аймгийн сумын Хар Ус г******* газар байна, муудсан адуугаа ачиж ир*******дээ танай адууг ачаад ирий, жолооч бензин шатахуун авах гээд байна" гэж хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгон 2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ний өдөр Хаан банкны тоот данс руу 200,000 төгрөг шилжүүлэн авч залилсан болох нь шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн:

 - хохирогч З.Батзаяагийн “ Манай ажлын хоёр эмэгтэй аймгийн төв дээр нэг сайн үзэж хардаг хүн байдаг г*******ээр нь 2023 оны 11 дүгээр сарын сүүлээр дүүгийнхээ өвчтэй хүүхдийг асуухаар *******ийн гэрт нь очиж уулзахад  “хүнд хүүхэд байна, засал ном яаралтай хийлг******* хэрэгтэй байна, надад үзүүлж харуулахгүйгээр битгий хагалгаа, эмчилгээ хийлгээрэй, яаралтай засал ном хийлг*******гүй бол амь насанд нь аюултай юм байна, эмчилж өвчин зовлонгоос нь салгаж өгнө, засал ном нь ойролцоогоор 2.275.000 төгрөг болно, хүүхдэдээ хувцас, гутлаас *******лээд их зарлагатай” гээд итгэл үнэмшил төрүүл*******ээр нь зээл авч 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр *******ийн өгсөн Очир******* г******* хүний  данс руу 2.275.000 төгрөгийг шилжүүлсэн. Мөнгө шилжүүлснээс хойш Т. нь хойш урагшаа тавьж, янз бүрийн шалтгаан тайлбар хэлээд, манай дүүд засал ном хийсэн ч юм байхгүй сүүлдээ утас нь холбогдохгүй сураггүй алга болсон. Мөн ******* нь гар утасныхаа дугаарыг ойр ойрхон маш олон солиод холбоо барихад маш хүндрэлтэй, гэрийнх нь хаягаар очихоор гэртээ эзгүй байдаггүй болохоор сүүлдээ аргаа бараад цагдаад гомдол гаргасан ” г*******,

                                   

   - хохирогч ын “ 2023 оны 12 дугаар сарын 25-ны өдөр манай найз Т.Ганболд над руу утсаар яриад аймгийн фейсбүүк зар дээр “хямд бяруу зарна” гэсэн зар байна гэсэн. Т.Ганболдтой хоёул гэсэн утас руу залгаж 11-11 тоот хашаанд очиж Т. г******* залуутай уулзсан. Т. нь “Эрдэнэцагаан суманд 30 тооны бяруу байгаа юм, одоо бүгдийг нь авчирч борлуулах гэсэн бензиний мөнгөгүй явж чаддаггүй байна, аваад ирвэл та бүгдийг нь бөөндөөд авах юм уу, би гол нь яараад байгаа юм, манай *******нэр өвчтэй ******* хот руу яаралтай явах гээд мөнгө хайгаад байгаа юм” г*******ээр нь “бүх бяруугаа аваад ирээ, бүгдийг нь авъя” гэсэн чинь тэр залуу “*******ний ээлжид бензиний мөнгө хэрэгтэй байна, Эрдэнэцагаанд манай найз байгаа юм, түлшний мөнгөө шийдчихвэл шууд ачих гээд байгаа юм, би одоо өөрөө Эрдэнэцагаан явах гээд зар байршуулсан юм” гэж хэлсэн. Би итгээд *******ний ээлжид түлш, бензиний мөнгө гээд 1.200.000 төгрөгийг өөрийнх нь Төрийн банкны тоот дансанд шилжүүлсэн. Маргааш нь залгаад ярихад “дүү нь Эрдэнэцагаанд ирчихсэн үхрээ бөөгнүүлж байна, цас ихтэй байна” гэж ярьсан. Тэгээд дахиж утсаа авахгүй, холбогдохгүй алга болохоор нь хэдэн хоног харж хүлээж байгаад арга ядаад цагдаагийн байгууллагад гомдол гаргасан” г*******,

 

   - хохирогч “ Би 2023 оны 12 дугаар сарын 26-ны өдөр аймгийн фейсбүүк зард "Сүхбаатар сумаас зүүн тийш 30 км зайтай газраас Сүхбаатар сумын нутаг рүү том машинаар хонь ачуулна" гэсэн зар оруулсан юм. Зарын дагуу г******* залуу утсаар холбогдоод “ би Сүхбаатар сум руу ачаа буулгах гэж байгаа юм, ачаагаа буулгачхаад танай малыг ачиж өгье, миний машинд 200 орчим бог мал орно, та хэдэн мал ачуулах гэж байгаа юм бэ” г*******ээр нь 600 орчим бог ачуулна г*******эд “болно, би 3 удаа яваад өгье, нэг явааг 500.000 төгрөг, нийт 1.500.000 төгрөг болно” г*******ээр би зөвшөөрч тохирсон. Тэр залуу “та одоо над руу нэг сая төгрөгийг нь одоо шилжүүлчихээ, би эндээс шагийн түлш аваад дүүргээд гаръя”  г*******ээр нь итгээд хүргэнээсээ нэг сая төгрөг зээлээд тэр өдөртөө г******* залуугийн Төрийн банкны гэсэн данс руу 1.000.000 төгрөгийг хүргэн Сүхбаатараар шилжүүлүүлсэн. Маргааш нь залгахад “ эгчээ шагийн түлш дуусчхаад байна, ямар ч байсан өнөөдөртөө гарна” гэж яриад, удалгүй “гараад явж байна” гэсэн. Маргааш нь дахиж залгаад асуухад “машины банк цоорчхоод замдаа саатчихаад байж байна эгчээ” гэж ярьсан. Нөгөөдөр нь залгахад “банкаа сольчихсон, эгчээ Дөхмийн уурхайгаас 35 км-т машины дээд өнгө хугараад аймаг руу хүнд захичхаад байна, та үлдсэн 500.000 төгрөгөө хийх боломж байна уу” г*******ээр нь би дотроо худлаа ярьж байна гэж сэжиглээд “эгчид нь дансанд байхгүй байна, бэлэн байна, ир*******ээр чинь өгье” гэсэн чинь “за за тэгье эгчээ” гээд утсаа салгаад маргааш нь дахиж над руу өөрөө залгаад “дүү нь цас ихтэй очиж л байна, та аймгаасаа Сүхбаатар сум руугаа очиж бай” гэж ярихаар нь би нөхөртэйгөө, хадам ахтайгаа нийт 4, 5-лаа хонио ачиж авчрахаар аймгаас Сүхбаатар сум руу явсан. Сүхбаатар суманд очоод утас руу нь залгатал утас нь холбогдохгүй байхаар нь замдаа ирж байгаа юм байна гээд шөнө 12 цаг хүртэл хүлээгээд бүр сураггүй алга болохоор нь буцаад аймаг руу гэр рүүгээ ирсэн. Тэрнээс хойш дахиж утас нь холбогдохгүй алга болсон. Тэгээд г******* хүнд залилуулснаа мэдээд цагдаагийн өргөдөл гаргасан” г*******,

   гэрч “ Ээж надаар найз залуугийн данснаас ******* г******* хүний Төрийн банкны данс руу мөнгө хийлгээд дугаарын утсаар холбогдож байсан. Тухайн үед нэртэй ах өөрийгөө “ Сүхбаатар сум руу ачаа ачих далимаараа танай хонь, ямааг чинь зөөвөрлөж өгье” гэж байсан. Ээж тухайн хүнтэй 2, 3 хоног утсаар ярихад тухайн хүн нь “машины ийм юм, тийм юм эвдэрчихлээ” г******* мэтээр худал үнэн шалтаг тоочсоор байгаад утас нь холбогдохоо больсон. Тэгээд тухайн хүнтэй дахин утсаар холбогдож чадаагүй, хэзээ билээ энэ оны 1-р сард уг асуудлын талаар ээж цагдаад гомдол гаргасан талаар хэлж байсан” г*******,

   Б.Сүхбаатарын Хаан банкны Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

           

            - хохирогч Э.Өнөрцэцэгийн “ Манайх 2023 оны 11 дугаар сарын сүүлээр Сүхбаатар аймгийн цахим зарын групп дээр “Хөлсөөр бой хийлгэнэ” гэсэн зар байршуулсан. Т. г******* залуу холбогдоод хөдөө мал дээрээ очоод бой хийлгэж анх танилцсан. Тэр залуу манайд бой хийж өгснийхөө дараа утсаар холбогдоод “эгчээ хямдхан зарах өвс байна, та авах уу, морь тэжээдэг юмаа, нэг боодлыг 6000 төгрөгөөр та ав” г*******ээр нь нөхөртэйгөө ярьж байгаад 230 боодол өвс авахаар болж 1,380,000 төгрөгийг Т.ийн Төрийн банкны тоот данс руу 2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдөр шилжүүлсэн. 2023 оны 12 дугаар сарын 07-ны өдөр Т. утсаар залгаад “эгчээ дахиад хямдхан өвс байна авах уу” гэж ярихаар нь дахиж 6000 төгрөгөөр нь 150 боодол өвс нэмж авахаар болоод *******ний удаад 140 боодол өвсний мөнгө 840.000 төгрөгийг явуулаад дараа нь 10 боодол өвсний 60.000 төгрөгийг мөн шилжүүлсэн. 2023 оны 12 дугаар сарын 12-нд мөн залгаад “эгчээ манай хүүхэд өвчтэй юм аа, хагалгаанд орчхоод яаралтай мөнгөний хэрэгтэй байна, та дүүдээ туслаад цөөхөн хэдэн төгрөг явуулаад өгөөч” гээд гуйж яриад байхаар нь би өрөвдөөд 50,000 төгрөг хамгийн сүүлд шилжүүлсэн. “Өвсөө яаж байна вэ, авъя” гэж ярихаар “өвс ирж байгаа, өвс ачсан машин ад цасанд сууж эвдэрчхээд ирдэггүй” гэсэн тайлбар хэлдэг. Сүүлдээ утас нь холбогдохгүй болоод над руу янз бүрийн дугаараас залгаад “хүүхэд өвчтэй байна, мөнгийг чинь цуглааж байгаа” г******* мэтээр худлаа шалтаг, тайлбар хэлээд одоо бүр хаана байгаа нь тодорхойгүй алга болохоор нь арга ядаад цагдаад гомдол гаргасан юм” г*******,

            Э.Өнөрцэцэгийн Хаан банкны Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

           

            - хохирогч “ Манай хүү Ц.Батчулуун өнөө өвөл шуурганаар адуугаа алдаад олон хоног эрэлд яваад олохгүй байхад 2023 оны 12 дугаар сарын 27-ны өдөр ******* г******* залуу манай хүү Ц.Батчулуун руу утсаар залгаж “алдсан адуу чинь Эрдэнэцагаан сумын ард Бонгын хоолой г******* газар байна, чамайг иртэл чинь адууг чинь явуулахгүй харж байя над руу түлшний мөнгө явуулчих” гэж утсаар ярихаар нь хүү бид хоёр итгээд би *******т байдаг найз Янжинлхамтай утсаар яриад 500.000 төгрөг зээлж *******ийн өгсөн гэсэн Төрийн банкны данс руу шилжүүлсэн. Мөнгөө шилжүүлсний дараа *******  “2024 оны 01 дүгээр сарын 03-нд Дорнод аймгийн Матад суманд уулзъя” гэж тохирсон. Манай хүү ******* хотоос таньдаг найзаа туулах чадвар сайтай том машинтай нь бензин тосыг нь хийгээд аймгийн төвөөс хамтдаа Матад сум руу очоод *******тэй уулзах гэсэн боловч огт утсаа авахгүй алга болоод манай хүү найзынхаа хамт Матад суманд *******ийг хүлээж хоёр хоноод, сүүлдээ адуугаа ч олсон зүйлгүй аргаа бараад буцаад аймагтаа ирсэн. Энэ бүх гаргасан урсгал зардлаа *******өөр нөхөн төлүүлж хохирлоо барагдуулах хүсэлтэй байна ” г*******,

            дугаартай гар утасны цахим шуудангийн баримт,

 

             - хохирогч гийн “Манайх 2023 оны 11 дүгээр сарын 28-ны өдрөөс сумын 5 дугаар баг, 24-07 тоотод бой хийхэд ******* г******* залуу ажилласан юм. ******* нь 2 дахь өдрөө надтай ирж яриад “манай найз зарах өвс ачаад Эрдэнэцагаан сумаас гарсан, хямд зарах гэж байгаа та авах уу” гээд манай нөхөр бид хоёртой анх *******элж ярьсан. Тухайн үед цаг хүйтрээд малын өвс, тэжээл их үнэтэй болж байсан үе байсан. ******* нь үнэн мэт их ойлгомжтой, эргэлз*******гүйгээр тодорхой яриад, дүү нь найзаасаа нэг боодол өвсийг нь 8.000 төгрөгөөр хямдруулаад аваад өгье, яах вэ та хоёрт болохоор ингэж байгаа юм шүү ” гээд утсаараа гарч яриад буцаж орж бид хоёрыг бүр мөсөн итгүүлчихсэн юм. Тэгээд бид 150 боодол өвс 8,000 төгрөгөөр бодоод нийт 1,200,000 төгрөгөөр худалдаж авахаар болсон. Тэгсэн ******* “ эгчээ *******лээд тал мөнгийг нь өгчих, өвсөө ир*******ээр нь аваад үлдсэн талыг нь өгчих” г*******ээр нь би өөрийнхөө Хаан банкны дугаарын данснаас 600.000  төгрөгийг *******ийн өгсөн дугаарын дансанд шилжүүлсэн. Мөн өдрөө ******* нь “эгчээ банкныхаа зээлийг сунгах гэсэн чинь хэдэн төгрөг дутаад байна, би сунгачхаад буцаагаад өдөрт нь зээл гаргаад, эргүүлээд өгье” г*******ээр нь бас итгээд *******ийн өгсөн дугаарын данс руу 1,150,000  төгрөг шилжүүлсэн. Тухайн өдрөө ******* “зээл өнөөдөр болохооргүй  болчихлоо, маргааш банкин дээр очоод гарын үсэг зурж байж авах юм байна” гэж худлаа хэлж намайг хуураад маргаашаас нь утсаа салгаад холбогдохгүй болоод манай дүүгийнхээр ч ир*******ээ болиод алга болсон ” г*******,

            гэрч “...Би 2023 оны 11 дүгээр сарын 29-ний өдөр Сүхбаатар аймагт хувийн -Ус эмнэлэгт хэвтэж байсан. Тухайн үед манай хүргэн болох г******* хүн миний виза картыг аваад ашиглаж байсан. Би тухайн гүйлгээний талаар би мэд*******гүй байна. нь тухайн үед миний картыг ашиглаж байсан болохоор л тухайн гүйлгээний талаар сайн мэд******* байхаа. Би тухайн мөнгийг авч ашигласан юм байхгүй. Би тухайн гүйлгээний талаар огт мэд*******гүй байна...” г******* мэдүүлэг

            гийн Хаан банкны Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,   

            Хаан банкны Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

              Хаан банкны Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

 

            - хохирогч “Би 2023 оны 12 дугаар сарын 19-ний өдөр Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группэд “Шилийн богдын зам дагуу Яргайтын шүүт г******* газар өвс авна” гэсэн зар байршуулж, өөрийн дугаараа оруулсан байсан. 2023 оны 12 дугаар сарын 19-ний өдөр огт танихгүй ******* г******* залуу дугаарын утсаар холбогдоод “ Зарын дагуу ярьж байна, би Эрдэнэцагаан суманд байдаг юм, суманд хүнд 300 боодол өвс хүргэж өгөх ёстой юм, тэр өвсөн дээрээ танай өвсийг ачаад замаараа буулгаж өгье, би Эрдэнэцагаан суманд 20,000 боодол өвс бэлдчихсэн байгаа юм, ямар ч асуудал байхгүй, найдвартай, манай *******нэр эмнэлэгт хагалгаанд орохоор болчхоод байгаа юм. Тэгээд би өвсөө авах хүнд нь хямдхан өгч байгаа юм, яаралтай мөнгөний хэрэг гараад байгаа юм” гэж надтай утсаар ярьсан. Нэг боодол 8000 төгрөгөөр бодож зарна гэсэн юм. Би *******лээд 200 боодол өвс авахаар болоод 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдөр ******* г******* хүн рүү хагас өвснийхөө мөнгийг 800,000 төгрөг шилжүүлсэн. ******* үдээс хойш дахиж утсаар залгаад “би маргааш өглөө Эрдэнэцагаан сумаас гарна, та 50 боодол өвс нэмээд авчих би танд 7000  төгрөгөөр өгье, та нэмээд над руу 350.000 төгрөг шилжүүлчих” г*******ээр нь мөн тэр дор нь ******* рүү 350,000 төгрөг шилжүүлсэн. 2023 оны 12 дугаар сарын 21-ний өглөө ******* г******* залгаад “танай наагуур чинь өвс авах хүн байна уу, би нэг гарсных том машинаа дүүргээд гармаар байна, та ойр хавынхаа айлаас асууя” г*******ээр нь би нэг мөсөн 350 боодол өвс авчихъя гэж бодоод дахиж 200 боодол өвсний 1,600,000 төгрөгийг ******* г******* хүн рүү шилжүүлсэн. Тэгээд ******* г******* хүн ир*******гүй удаад, утасдаад асуухаар “машин болохгүй байна, хотоос сэлбэг ирж байгаа, машины хийн нум хугарчхаад байна, олдохгүй байна” гэсэн тайлбар хэлдэг байж байгаад сүүлдээ бүр утсаа авахгүй, утас нь холбогдохгүй сураггүй болсон ” г*******,

            Б.Нямбаярын Хаан банкны , Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

 

            - хохирогч “Би 2023 оны 11 дүгээр сарын дундуур болсон цасан шуурганаар Сүхбаатар аймгийн Сүхбаатар сумын 5 дугаар багийн нутаг болох “Зүүн тариа” г******* газраас 42 тооны үхрээ уруудуулж алдсан юм. Шуурганы дараа 2023 оны 11 дүгээр сарын 26-ны өдөр аймгийн телевизэд алдсан үхрүүдээ зурагтай нь тавиад, энэ үхрүүдийг алдсан тул баттай сураг гаргаж өгсөн хүнд өндөр шагналтай гэсэн утгатай зар мэдээ байршуулсан юм. 2023 оны 11 дүгээр сарын 30-ны 18 цагийн орчимд миний утас руу , дугаараас ******* г******* залуу залгаад “өөрийнхөө нэр, гэрийнхээ хаягийг хэлж” танилцуулаад “ таны алдсан үхэр Дорнод аймгийн Матад сумын баруун урд байна, бүрэн байна, би адууны эрэлд явж байгаад харлаа. Аймагт ирээд зар хараад мэдээд таны утсаар холбогдож байна. Би маргааш эрт Матад сум руу малын эрэлд гарна, та бензиний мөнгө төгрөг өгвөл би үхрийг нь найдвартай хадмынхаа гадаа туугаад аваад очъё, манай хадмынх таны үхэр байсан газартаа ойролцоо өвөлжиж байгаа. Цаашаа яах талаар та манай хадам аавтай яриарай” гээд намайг бүр итгүүлчихсэн юм. Тэгээд малаа цааш нь алдахгүйн тулд итгээд *******өөс дансных нь дугаарыг аваад Төрийн банкны тоот данс руу нь өөрийнхөө дугаарын данснаасаа 2023 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр 700.000 төгрөг шилжүүлсэн. 2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өглөө 10 цагийн орчимд ******* над руу залгаад “би үхрийг чинь туугаад явж байна, 3 үхэр дутуу байна, бусад нь бүрэн байна, 39 тооны үхэр байна” гэсэн. Бүр дутуу байна гэсэн 3 үхрийнхээ зүсийг нь хүртэл тухайн үед надад хэлж байсан. Тэгээд ******* “ би машиныхаа кропийг эвдчихлээ, цас ихтэй байна, Матад сумаас кроп авч машинаа засах хэрэгтэй байна, надад 300.000 төгрөг хэрэгтэй байна, тэгвэл би Матад ороод машинаа засуулаад үхрүүдийг чинь хадмынхаа гадаа аваачаад жин тан болгоод аймаг орохоороо тантай уулзана” гэж үнэмшилтэй ярьсан. Би тухайн үед *******ийн үгэнд итгээд дахиад хүү рүүгээ утсаар ярьж *******ийн тоот данс руу 2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдөр өөрийнхөө Хаан банкны дугаарын данснаас дахин 300.000 төгрөг шилжүүлүүлсэн. Ингээд би нийт 2 удаагийн гүйлгээгээр ******* г******* хүнд 1.000.000  төгрөг шилжүүлж залилуулсан” г*******,

            Хаан банкны Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

 

            - хохирогч “ 2023 оны 12 дугаар сарын 29-ний үед сумын 3 дугаар баг г******* газраас өөрийн 4 тооны адуугаа алдаад сураг гарахгүй болохоор фейсбүүк зар дээр өөрийн алдсан адуунуудаа тамга зүстэй нь тавьсан юм. 2024 оны 1 дүгээр сарын 24-ний өдөр миний дугаарын утас руу гэсэн дугаараас “та зар тавьсан уу, зээрд гүү хар унагатай, зээрд байдас, хүрэн үрээ, зөв талын гуя нь цагаан үсэн онгин тамгатай буурал үрээтэй 5 тооны адуу байна, манай адуунаас холгүй байна. Би Дорноговийн төвд машинаа янзлуулж  байна, манай адуу Дорноговь аймгийн сумын Хар ус г******* газар байгаа юм. Би Дорноговийн гэдэг хүн. Адуун дээрээсээ муудсан адуугаа ачиж ирнэ, тэг*******дээ танай адууг ачаад ир******* үү” гэсэн. Тухайн өдрийн 20 цагийн үед дахиж залгаад “шөнөдөө гарахаар боллоо би жолоочтой ярьчихлаа. Жолооч бензин шатахуун авах гээд байна дансыг нь явуулъя,  200,000 төгрөг” гээд миний утас руу гэсэн Ганбат гэсэн эзэмшигчтэй данс явуулсан бөгөөд би тоот данснаас 200,000 төгрөг шилжүүлсэн. Маргааш нь 11 цагийн үед би дугаар руу адуугаа асуух санаатай залгахад утас нь холбогдохгүй байсан бөгөөд орой 17 цагийн үед манай *******нэр залгахад утсаа аваад “адууг чинь авчирсан авчирсан” г*******ээр нь адууны зураг явуул г*******эд одоохон гээд дахиж холбоо бариагүй..." г*******,

            гэрч Н.Ганбатын "2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ний өдөр нэг залуу ганцаараа орж ирээд үйлчлүүлсэн бөгөөд тооцоо нь 100,000 гаран төгрөг болсон байсан. Тэгээд миний хаан банкны тоот дансыг аваад *******нэр маань мөнгө хийнэ гэж байж байгаад 200,000 төгрөг шилжиж орсон бөгөөд надаас 50,000 төгрөг бэлнээр авсан. Тухайн залуу нь өөрийгөө гэж байсан ба Сүхбаатар аймгийнх гэж ярьж байсан " г******* мэдүүлгүүд,

            Хаан банкны 5666347742 Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

            Н.Ганбатын  Хаан банкны Депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга,

           

            гэрч “ ******* нь 2023 онд ямар ч хадланд гараагүй. Харин миний өөрийн фейсбүүк чатаар нэрийг нь сайн санахгүй байна, “Танай нөхөр надад өвс өгнө гэж хэлээд мөнгийг нь урьдчилаад авсан би мөнгөө авъя, нөхөртэйгөө яриулаад өг” гэж 2-3 хүн чат бичдэг байсан. Б.Амгаланбаатар нь дандаа худлаа ярьж луйвар хийдэг байсан. Яагаад гэвэл фейсбүүк дээр хүмүүсийн тавьсан зарын дагуу өөртөө байхгүй зүйлийг өөрт нь байгаа юм шиг мөнгийг нь авч луйварддаг байсан байх.Би 2023 оны 10 сараас 2023 оны 12 сар хүртэл Сүхбаатар аймгийн суманд тэй хамт байсан. ******* нь суманд байх хугацаандаа ямар нэгэн ажил эрхэлдэггүй байсан. Харин 2023 оны 12 сарын 26-нд гэр бүлээрээ ******* хот руу явсан. данс бол *******ийн нэр дээр байдаг данс. Харин данс миний өөрийн данс.******* нь олон хүн луйвардсан...” г*******,

            *******ийн Төрийн банкны 2700018833582 тоот дансны дэлгэрэнгүй хуулга, дансны хуулганд үзлэг хийсэн тэмдэглэлүүд,

            "Мобиком корпораци” ХХК-ийн 2024 оны 02 дугаар сарын 19-ний өдрийн 4/1509 дугаартай "...-******* , ..." гэсэн албан бичиг зэрэг шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтуудаар хэрэгт нотлогдон, тогтоогдож байна.

 

2. Прокуророос шүүгдэгч *******ийн дээрх үйлдлүүдийг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсэгт заасныг журамлан,  тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэг буюу Залилах гэмт хэргээр зүйлчилж яллах дүгнэлт үйлдэж, шүүхэд ирүүлжээ.

 

3. Шүүх хуралдаанд оролцсон улсын яллагчаас шүүгдэгчийн гэм буруугийн талаар “ Шүүгдэгч ******* нь иргэн г “яаралтай засал ном хийлг*******гүй бол хүнд хүүхэд байна, амь насанд нь аюултай, эмчилж өвчин зовлонгоос нь салгаж өгнө” 2022 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр Төрийн банкны тоот дансаар 2,275,000 төгрөгийг,

Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группт “хямд бяруу зарна” г******* хуурамч зар байршуулж, 2023 оны 12 дугаар сарын 25-ны өдөр иргэн ыг “Эрдэнэцагаан суманд 30 бяруу зарж борлуулна, тээврийн зардал, түлшний мөнгө хэрэгтэй” гэж Төрийн банкны тоот дансаар  1,200,000 төгрөгийг,

2023 оны 12 дугаар сарын 26-ны өдөр иргэн фейсбүүк зарын группт тавьсан зарын дагуу холбогдож “ Сүхбаатар сум руу ачаа буулгана, танай малыг 1,500,000 төгрөгөөр ачъя, түлшний мөнгө хэрэгтэй”  Төрийн банкны тоот дансаар 1,000,000 төгрөгийг,

2023 оны 12 дугаар сарын 04-ний өдрөөс 12-ны өдрийн хооронд иргэн Э.Өнөрцэцэгээс “хямдхан өвс зарна” гэж 3 удаагийн гүйлгээгээр 2,280,000 төгрөг, дахин “хүүхэд хагалгаанд орсон тус болоод цөөхөн хэдэн төгрөг өгөөч” гэж 50,000 төгрөг, Төрийн банкны тоот дансаар нийт 2,330,000 төгрөгийг,

2024 оны 01 дүгээр сарын 03-ны өдөр иргэн хүү Ц.Батчулуунд “алдсан адууг чинь олсон иртэл чинь харж байя, түлшний мөнгө 500,000 төгрөг шилжүүлчих” гэж Төрийн банкны тоот дансаар 510,000 төгрөгийг,

2023 оны 11 дүгээр сарын 29-ний өдөр иргэн д “ Сүхбаатар аймгийн сумын 5 дугаар баг, 24-07 тоотод байхдаа  “манай найз зарах өвс ачаад Эрдэнэцагаан сумаас гарсан, хямд зарна” гэж Хаан банкны дугаарын дансаар 600,000 төгрөгийг, “банкны зээлийг сунгаад өдөрт нь зээл гаргаад өгнө” гэж Хаан банкны дугаарын дансаар 1,150,000 төгрөгийг, нийт 1,750,000 төгрөгийг,

иргэн Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группт тавьсан зарын дагуу холбогдож “ Эрдэнэцагаан сумаас сум руу 300 боодол өвс ачна, нэг боодол өвсийг 8000 төгрөгөөр зарна” гэж 2023 оны 12 дугаар сарын 20-ноос 21-ний хооронд Төрийн банкны тоот дансаар 4 удаагийн үйлдлээр 2,750,000 төгрөгийг,

иргэн аймгийн телевизэд тавьсан зарын дагуу 2023 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр холбогдож “үхрийг чинь оллоо, туугаад очъё, түлш машин засуулах мөнгө хэрэгтэй” гэж Төрийн банкны тоот дансаар 2 удаагийн үйлдлээр 1,000,000 төгрөгийг,

цахим хэрэгсэлд байршуулсан зарын дагуу холбогдон “танай алдагдсан адуунууд Дорноговь аймгийн сумын Хар Ус г******* газар байна,  ачаад очъё, бензин шатахуун хэрэгтэй " гэж 2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ний өдөр Хаан банкны тоот дансаар 200,000 төгрөгийг тус тус хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгох, сүсэг бишрэлийг далимдуулах, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулж, урьдын харилцааны явцад бий болсон итгэлийг урвуулан ашиглаж, хохирогчийн эд хөрөнгийг буцаан өгөхгүй, хариу төлбөр хийхгүйгээр өөрийн болгох зорилготойгоор хохирогчийн эд хөрөнгийн эрхийг авч хохирол учруулсан хэрэгт цугларч, шүүхийн хэлэлцүүлгийн үед шинжлэн судлагдсан бичгийн нотлох баримтууд, шүүхийн хэлэлцүүлгээр нотлогдох тул түүнийг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, мөн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт заасан залилах гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцох дүгнэлтийг гаргаж байна. Гэмт хэргийн улмаас учирсан нийт 12,965,000 төгрөгийн хохирол нөхөн төлөгдөөгүй тул түүнээс гаргуулж хохирогч нарт олгох саналтай” г******* дүгнэлт гаргасныг,

шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Т.Хүдэрээс “*******ийн Мөрдөн байцаах болон шүүхийн шатанд 9 удаагийн үйлдлээр бусдыг залилсан үйлдлээ хүлээн зөвшөөрдөг. Гэм буруугийн талаар маргаагүй, гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрч байгаа” гэж,

шүүгдэгч *******өөс “Маргаан байхгүй хүлээн зөвшөөрч байна. Хохирогч нарын хохирлыг нөхөн төлөхөө илэрхийлж байна. Хохиролгүй болгоно “ г******* тус тус мэдүүлж маргаагүй байна.

 

4. Залилах гэмт хэрэг нь хуурч, эсхүл баримт бичиг, эд зүйл, цахим хэрэгсэл ашиглаж, эсхүл зохиомол байдлыг зориудаар бий болгох, сүсэг бишрэлийг далимдуулах, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулж, эсхүл нэр хүнд, урьдын харилцааны явцад бий болсон итгэлийг урвуулан ашиглаж эзэмшигч, өмчлөгчийн эд хөрөнгө, эсхүл эд хөрөнгийн эрхийг шилжүүлэн авах байдлаар үйлдэгддэг бөгөөд шүүгдэгчийн хувьд гэмт үйлдлээ хэрэгжүүлж *******л*******ээс өмнө бусдын эд хөрөнгө, эсхүл түүнийг эзэмших, өмчлөх эрхийг буцааж өгөхгүй, хариу төлбөр огт хийхгүй, хагасыг нь хийнэ гэсэн санаа зорилго, сэдэлтээр дээрх шинжүүдийн аль нэгээр нь хохирогчийн эд хөрөнгө болон эд хөрөнгийн эрхийг өөрийн эзэмшилд шилжүүлэн авснаараа эн*******үү гэмт хэргийн шинж хангагддаг, материаллаг бүрэлд*******үүнтэй гэмт хэрэг юм.

 

5. Хэргийн баримтыг үндэслэвэл, шүүгдэгч ******* нь өөрийн шашны зан үйл эрхэлдэг хувийн байдлыг ашиглан “засал ном хийж, эмчилж, өвчин зовлонгоос салгана” гэж иргэн гийн сүсэг бишрэлийг далимдуулан 2,275,000 төгрөг,

тус аймгийн цахим сүлжээний Фэйсбүүк хуудаст “ бяруу зарна” гэсэн зар байршуулсан иргэн оос “ бяруу өгнө “ гэж зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож 1,200,000 төгрөгийг,

урьдын харилцааны явцад бий болсон итгэлийг урвуулан ашиглаж иргэн Э.Өнөрцэцэгээс  “хямдхан өвс зарна, хүүхэд өвчтэй туслаач ” гэж 4 удаагийн гүйлгээгээр нийт 2,330,000 төгрөгийг,

иргэн хүү холбогдож “алдсан адууг чинь олсон иртэл чинь харж байя, түлшний мөнгө 500,000 төгрөг шилжүүлчих” хэмээн зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар иргэн Д.Алтанчимэгийг төөрөгдөлд оруулж, Төрийн банкны тоот данс руу 1 удаагийн үйлдлээр 510,000 төгрөгийг шилжүүлэн авч залилсан,

иргэн д “хямдхан өвс зарна, банкны зээлийг сунгаад зээл гаргаад өгнө” гэж зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, урьдын харилцааны явцад бий болсон итгэлийг урвуулан ашиглаж 2 удаагийн үргэлжилсэн үйлдлээр 1,750,000 төгрөгийг,

иргэн тус аймгийн цахим сүлжээний Фэйсбүүк хуудаст тавьсан “ Сүхбаатар сумаас зүүн тийш 30 км зайтай газраас Сүхбаатар сумын нутаг рүү том машинаар хонь ачуулна” г******* зарыг ашиглаж “ том тэргээр мал ачна” гэж зохиомол байдлыг зориудаар бий болгон, хуурч 1,500,000 төгрөгийг,

иргэн Сүхбаатар аймгийн фейсбүүк зарын группэд тавьсан “Шилийн богдын зам дагуу Яргайтын Шүүт г******* газар өвс авна” г******* зарын дагуу холбогдож “ өвс зарна” зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, хуурч 4 удаагийн үргэлжилсэн үйлдлээр 2,750,000 төгрөгийг, шилжүүлэн авч залилсан,

иргэн аймгийн телевизэд өгсөн “42 тооны үхэр алдсан тул баттай сураг гаргаж өгсөн хүнд өндөр шагналтай” г******* тавьсан зарын дагуу холбогдож “ үхрийг чинь олсон, туугаад очно” гэж зохиомол байдлыг зориудаар бий болгон, хуурч 2 удаагийн үйлдлээр 1,000,000 төгрөгийг,

иргэн цахим хэрэгсэлд байршуулсан "2023 оны 12 дугаар сарын 29-ний өдөр аймгийн сумын 3 дугаар баг г******* газраас 4 тооны адуу алдсан” г******* зарын дагуу холбогдон, “ адуу чинь манай адууны ойролцоо байна, ачаад очъё ” гэж зохиомол байдлыг зориудаар бий болгон, хуурч 200,000 төгрөгийг тус тус авсан буюу сүсэг бишрэлийг далимдуулан, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар, хуурч, дээрх нэр бүхий 9 хохирогчоос нийт 12,965,000 төгрөгийг залилан авсан үйл баримт  хөдөлбөргүй, бүрэн дүүрэн нотлогджээ.

 

            Тодруулбал, түүний хувьд хувьдаа мал хөрөнгөгүй, хадлан аваагүй, тээврийн хэрэгсэлгүй атлаа бусдад мал хөрөнгөтэй, өвс зарна, тээвэр хийнэ, засал ном хийнэ, эмчилнэ г******* зэргээр хуурч, зохиомол байдлыг зориуд бий болгож, сүсэг бишрэлийг далимдуулах, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулан, эзэмшигч, өмчлөгчийн эд хөрөнгийг буцааж өгөхгүй, ашиглах, захиран зарцуулах зорилгоор авсан хийгээд энэ хэрэгт авагдсан И-Монголиа системийн эд хөрөнгийн лавлагаа, энэ хэргийн гэрч буюу түүний *******нэр “ ******* нь 2023 онд ямар ч хадланд гараагүй. Харин миний өөрийн фейсбүүк чатаар нэрийг нь сайн санахгүй байна, “Танай нөхөр надад өвс өгнө гэж хэлээд мөнгийг нь урьдчилаад авсан би мөнгөө авъя, нөхөртэйгөө яриулаад өг” гэж 2-3 хүн чат бичдэг байсан. ******* нь дандаа худлаа ярьж луйвар хийдэг байсан. Яагаад гэвэл фейсбүүк дээр хүмүүсийн тавьсан зарын дагуу өөртөө байхгүй зүйлийг өөрт нь байгаа юм шиг мөнгийг нь авч луйварддаг байсан байх.Би 2023 оны 10 сараас 2023 оны 12 сар хүртэл Сүхбаатар аймгийн суманд тэй хамт байсан. ******* нь суманд байх хугацаандаа ямар нэгэн ажил эрхэлдэггүй байсан. Харин 2023 оны 12 сарын 26-нд гэр бүлээрээ ******* хот руу явсан. данс бол *******ийн нэр дээр байдаг данс. Харин данс миний өөрийн данс.******* нь олон хүн луйвардсан” г******* мэдүүлгүүдээр хэрэг нотлогдсон байгааг дурдъя.

 

Мөн түүний хувьд хохирогч гаас “хямдхан өвс зарна” гэж 600,000 төгрөг, “банкны зээл сунгаад зээл гаргаад өгнө” гэж 1,150,000 төгрөгийг  2 удаагийн үйлдлээр,

хохирогч Э.Өнөрцэцэгт “хямдхан өвс зарна” гэж 3 удаагийн үйлдлээр  2,280,000 төгрөг, мөн дахин “хүүхэд хагалгаанд орсон тус болоод цөөхөн хэдэн төгрөг өгөөч” гэж 50,000 төгрөг, нийт 4 удаагийн үйлдлээр 2,330,000 төгрөгийг,

            иргэн аас “ 8000 төгрөгөөр өвс зарна ” гэж 200 боодол өвсний тал үнэ 800,000 төгрөгийг,  “50 боодол өвс 7000  төгрөгөөр өгье” гэж 350.000 төгрөг, “том машинаа дүүргээд гарна, өвс авах хүн байна уу” гэж 200 боодол өвсний 1,600,000 төгрөгийг, нийт 3 удаагийн үйлдлээр,

иргэн “малыг чинь оллоо, хадмын гадаа туугаад очъё” гэж 700.000 төгрөг, “ би үхрийг чинь туугаад явж байна, 3 үхэр дутуу байна, бусад нь бүрэн байна, машиныхаа кропийг эвдчихлээ, цас ихтэй байна, Матад сумаас кроп авч машинаа засах хэрэгтэй байна” гэж 300.000 төгрөг, нийт 1,000,000 төгрөгийг 2 удаагийн үйлдлээр тус тус залилан авсан үйлдлүүд Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсэгт “Энэ хуулийн тусгай ангид заасан нэг гэмт хэргийн шинжийг хэд хэдэн удаагийн үйлдэл, эс үйлд*******үйгээр хангасан байвал үргэлжилсэн нэг гэмт хэрэг үйлдсэнд тооцно” гэж заасан үргэлжилсэн гэмт хэргийн шинжийг агуулсан байгааг дурдъя.

 

6. Прокуророос шүүгдэгч *******ийн дээрх үйлдлүүдийг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэг буюу Залилах гэмт хэргээр зүйлчилж яллах дүгнэлт үйлдсэн, шүүх хуралдаанд оролцсон улсын яллагчаас түүнийг дээрх гэмт хэргийг үйлдсэн гэм буруутайд тооцуулах дүгнэлт гаргасан нь хэргийн бодит байдалд үндэслэгдсэн, шүүгдэгчийн үйлдэл тухайн гэмт хэргийн шинжийг бүрэн агуулсан, хэргийн зүйлчлэл зөв байх тул түүнийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцох хууль зүйн үндэслэлтэй гэж шүүх дүгнэлээ.

 

7. Үйлдэл болон хор уршиг хоорондоо дараалсан шинжтэй байж, гэмт үйлдэл, эс үйлд*******үй нь хор уршигт зайлшгүй хүрг******* нөхцөл болсон байхыг шалтгаант холбоо г******* бөгөөд шүүгдэгч *******ийн хуурч, залилан м*******элсэн уг үйлдлийн улмаас хохирогч , , У., Э.Өнөрцэцэг, Д.Алтанчимэг, З.Эрдэнэтуяа, , Б.Эрдэнэчулуун, Б.Жамъянгарав нарт эд хөрөнгийн хохирол учирсан нь хоорондоо шууд шалтгаант холбоотой юм.

 

8. Шүүгдэгч *******ийг гэмт хэргийг гэм буруугийн шууд санаатай хэлбэрээр үйлдсэн гэж үз******* үндэслэлтэй байна.

 

Учир нь шүүгдэгчийн хувьд өөрийн үйлдлийн хууль бус шинжтэйг ухамсарлаж мэдсээр атлаа амар хялбар аргаар мөнгө олох, өөрийн хэрэгцээ шаардлагыг хангах зорилгоор бусдыг хуурч, зохиомол байдлыг зориуд бий болгож, сүсэг бишрэлийг далимдуулах, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулан эд хөрөнгийг шилжүүлэн авч хохирогч нарын эд хөрөнгийн өмчлөх эрхэд зориуд хохирол учруулж, түүнийг хүсэж үйлджээ. 

 

Гэм хор, хохирлын талаар:

 

Монгол Улсын иргэн Үндсэн хуулийн арван зургаадугаар зүйлийн 14 д******* хэсэгт зааснаар “бусдын хууль бусаар учруулсан хохирлыг нөхөн төлүүл*******” эрхтэй билээ.

Үндсэн хуулийн энэ заалтыг Иргэний хуулийн 52 дугаар бүлэгт дэлгэрэнгүй байдлаар тусгайлан зохицуулсан бөгөөд тус хуулийн 497 дугаар зүйлийн 497.1 д******* хэсэгт “Бусдын эрх, амь нас, эрүүл мэнд, алдар хүнд, ажил хэргийн нэр хүнд, эд хөрөнгөд хууль бусаар санаатай буюу болгоомжгүй үйлдэл /эс үйлд*******үй/-ээр гэм хор учруулсан этгээд уг гэм хорыг хариуцан арилгах үүрэгтэй” гэж заасан байна.

 

Эн*******үү үүрэг нь гагцхүү гэм хор учруулагчийн хууль бус үйлдэл, эс үйлд*******үйтэй шууд шалтгаант холбоотой үүссэн байхаас гадна дээрх хуулийн зүйл, хэсэгт нэрлэн заасан объектод учирсан байхыг шаарддаг болно.

 

Иргэний хуулийн дээрх зүйл, хэсэг болон мөн хуулийн 510 дугаар зүйлийн 510.1-д тус тус заасан “бусдын эд хөрөнгө” гэдэгт энэ хуулийн 84 дүгээр зүйлд тодорхойлсон өөр этгээдийн эзэмшил, өмчлөлд байгаа эд юмс хамаарах бөгөөд Эрүүгийн хуульд заасан нийгэмд аюултай, гэм буруутай үйлдэл /эс үйлд*******үй/-ээр тэдгээрт гэм хор учруулбал хохирол гэж үзнэ.

 

Шүүгдэгч *******ийн гэм буруутай үйлдлийн улмаас хохирогч Б.Жамъянгаравт 200,000 төгрөг, Б.Эрдэнэчулуунд 1,000,000 төгрөг, т 2,750,000 төгрөг, д 1,750,000 төгрөг, Д.Алтанчимэгт 510,000 төгрөг, Э.Өнөрцэцэгт 2,330,000 төгрөг, У.т 1,000,000 төгрөг, од 1,200,000 төгрөг, д 2,275,000 төгрөгийн хохирол тус тус учирсан бөгөөд уг хохирлууд нөхөн төлөгдөөгүй болох нь хохирогч нарын хэрэгт авагдсан мэдүүлэг, тус шүүхийн шүүх хуралдааны тов мэдэгд******* хуудсанд өгсөн тайлбар зэргээр нотлогдоно.

 

Эд хөрөнгийн хохирол нь тооцон хэмжиж болохуйц, мөнгөөр илэрхийлэгд*******, нөхөн төлөгдөх шинжтэй, шунахай сэдэлтээр үйлдэгдсэн өмчлөх эрхийн эсрэг болон эдийн засгийн гэмт хэргийн үр дагавар болсон бодит алдагдал тул гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайн тогтоогдсон шүүгдэгчээс гаргуулан хохирогчид олгож, түүний зөрчигдсөн эрх ашгийг сэргээдэг нь хууль хэрэглээний болон хэрэг хянан шийдвэрл******* ажиллагааны тогтсон жишиг юм.

Иймд дээр дурдсан хуулиудын зохицуулалт болон тогтсон жишгийг иш үндэс болгон шүүгдэгч *******өөс 200,000 төгрөгийг гаргуулан хохирогч Б.Жамъянгаравт, 1,000,000 төгрөгийг  Б.Эрдэнэчулуунд, 2,750,000 төгрөгийг т, 1,750,000 төгрөгийг д, 510,000 төгрөгийг Д.Алтанчимэгт,  2,330,000 төгрөгийг Э.Өнөрцэцэгт, 1,000,000 төгрөгийг У.т, 1,200,000 төгрөгийг  од, 2,275,000 төгрөгийг хохирогч д тус тус гаргуулж олгохоор шийдвэрлэлээ.

 

Хохирогч , Б.Жамъянгарав, Б.Эрдэнэчулуун, , , Э.Өнөрцэцэгт, У.т, нар тухайн гэмт хэргийн улмаас сэтгэцэд учирсан хохирлыг н*******эмжл*******гүй гэсэн болно.

 

Харин хохирогч Б.Эрдэнэчулуунд тухайн гэмт хэргийн улмаас өөрт учирсан хор уршигтай холбоотой, мөн хохирогч Д.Алтанчимэг нь гэмт хэргийн улмаас сэтгэцэд учирсан хохирол, сөрөг үр дагавар, түүнтэй холбоотой нотлох баримтыг тус тус шүүхэд ирүүлээгүй тул энэ тогтоолоор хангах боломжгүй байна.

Иймд хохирогч нар нь Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 36.5 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар тухайн гэмт хэргийн улмаас өөрт учирсан хохирол, хор уршгийг  нотлох баримтаа бүрдүүлэн цаашид иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрл******* журмаар шийдвэрлүүл******* эрхтэйг дурдъя.

 

Эрүүгийн хариуцлагын талаар:

 

Шүүхээс шүүгдэгч *******ийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсон тул Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.1 дүгээр зүйлийн 1 д******* хэсэгт “Шүүх гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд энэ хуулийн ерөнхий ангид заасан үндэслэл журмын дагуу тусгай ангид заасан төрөл, хэмжээний дотор эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэнэ” гэж заасны дагуу эрүүгийн хариуцлага хүлээлг******* үндэслэлтэй байна.

 

Шүүгдэгч *******ийн холбогдсон Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэг нь “дөрвөн зуун тавин нэгжээс арван дөрвөн мянган нэгжтэй тэнц******* хэмжээний төгрөгөөр торгох, эсхүл хоёр зуун дөчин цагаас долоон зуун хорин цаг хүртэл хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлг*******, эсхүл зургаан сараас гурван жил хүртэл хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах, эсхүл зургаан сараас гурван жил хүртэл хугацаагаар хорих” ялтай юм.

 

Шүүгдэгчид эрүүгийн хариуцлага хүлээлг*******тэй холбоотойгоор улсын яллагчаас “Шүүгдэгч *******өд эрүүгийн хариуцлага хүлээлг*******эд Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.5, 6.6 дугаар зүйлд заасан эрүүгийн хариуцлага хөнгөрүүл*******, хүндрүүл******* нөхцөл байдал тогтоогдохгүй байна. Шүүгдэгч ******* нь гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруугаа сайн дураараа хүлээн зөвшөөрсөн, мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад үнэн зөв мэдүүлэг өгч гэмт хэргийг нотлоход дэмжлэг үзүүлсэн зэргийг харгалзан Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт зааснаар 1 жил 5 сарын хугацаагаар хорих  ял оногдуулж, уг хорих ялыг нээлттэй хорих ангид эдлүүл******* саналтай.

 Шүүгдэгчийн цагдан хоригдсон болон өмнөх эдэлсэн ял буюу 5 сар 24 хоног эдэлсэн, өмнөх ялд үлдсэн 7 жил 6 сар 7 хоногийг нэмж нэгтгэн тооцох саналтай. Энэ хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдсан зүйлгүй. Хэрэг хянан шийдвэрл******* ажиллагааны шүүгдэгчээс гаргуулах зардал байхгүй. Гэмт хэргийн улмаас учирсан хохиролд түүнээс 200,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Жамъянгаравт, Б.Эрдэнэчулуунд 1,000,000 төгрөг, т 2,750,000 төгрөг, д 1,750,000 төгрөг, Д.Алтанчимэгт 510,000 төгрөг, Э.Өнөрцэцэгт 2,330,000 төгрөг, У.т 1,000,000 төгрөг, од 1,200,000 төгрөг, д 2,275,000 төгрөгийг тус тус хохирогч нарт олгох саналтай, шийтг******* тогтоол хүчин төгөлдөр болтол шүүгдэгчид урьд авсан цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүл******* нь зүйтэй байна” г******* дүгнэлтийг,

шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Т.Хүдэрээс ”Шүүгдэгч ******* нь урьд гэмт хэрэгт холбогдож байсан. Энэ удаа 9 удаагийн үйлдлээр гэмт хэрэг үйлдсэн. Эдгээр үйлдлүүдээ хүлээн зөвшөөрдөг. Шүүгдэгч нь ам бүл 6, *******нэр хүүхдүүдийн хамт амьдардаг. Миний зүгээс болон шүүгдэгч өөрөө ар гэрийнхэнтэйгээ уулзсан 9 хохирогчийн хохирлыг төлж барагдуулах талаар *******нэр, хамаатан садантайгаа ярилцсан байгаа. Иймд шүүгдэгч үйлдсэн хэргээ хүлээн зөвшөөрч байгаа, хохирогч нарын хохирлыг төлөхөө илэрхийлж байгаа. Өмгөөлөгчийн зүгээс улсын яллагчийн 1 жил 5 сарын хорих ялыг дэмжиж байна. Харин хорих ялыг нэмж нэгтг******* нь шүүхийн эрх хэмжээний асуудал ” тайлбарыг,

шүүгдэгч ******* “ Гэм буруугийн маргаан байхгүй хүлээн зөвшөөрч байна. Хохирогч нарын хохирлыг нөхөн төлөхөө илэрхийлж байна. Хохиролгүй болгоно. Гэмт хэрэг үйлдсэндээ маш их харамсаж байна. Хохирогч нарын хохирлыг төлнө. Надад оногдуулах хорих ялыг багасгаж өгнө үү” г******* тайлбарыг тус тус гаргав.

 

Эрүүгийн хариуцлагын зорилго нь гэмт хэрэг үйлдсэн хүн, хуулийн этгээдийг цээрлүүл*******, гэмт хэргийн улмаас зөрчигдсөн эрхийг сэргэ*******, хохирлыг нөхөн төлүүл*******, гэмт хэргээс урьдчилан сэргийл*******, гэмт хэрэг үйлдсэн хүнийг нийгэмшүүл*******эд орших ба гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд эрүүгийн хариуцлага хүлээлг*******эд гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, учирсан хохирол, хор уршгийн шинж чанар, гэмт хэрэг үйлдсэн хүний хувийн байдал зэргийг шүүх харгалзан үз******* учиртай.

 

Шүүгдэгч *******өөс гэм буруугийн талаар маргаагүй боловч гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал буюу бусдыг хуурч, зохиомол байдлыг зориуд бий болгож, сүсэг бишрэлийг далимдуулах, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулан эд хөрөнгийг санаатайгаар залилан авсан, мөн эрүүгийн хариуцлага оногдуулахад хөнгөрүүл******* нөхцөл байдал тогтоогдоогүй, бусдад учирсан эд хөрөнгийн хохирлыг огт нөхөн төлөөгүй, хохирол нөхөн төлөх талаар санаачилга гаргаагүй хувийн байдлыг үндэслэн Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт зааснаар 1 жил 5 сарын хугацаагаар хорих ял оногдуулахаар тогтоолоо. 

 

Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.9 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт “Шүүх хэд хэдэн шийтг******* тогтоолоор хэд хэдэн төрлийн ял оногдуулсан бол энэ хуулийн 6.8 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан журмаар нэгтг*******, эсхүл тус тусад нь эдлүүл*******ээр шийдвэрлэж болно ” гэж,

6.8 дугаар зүйлийн 1.Шүүх хэд хэдэн гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд ял оногдуулахдаа гэмт хэрэг тус бүрд ял оногдуулж нэмж нэгтгэн нийт эдл******* ялын төрөл, хэмжээг тогтооно, 2.Хэд хэдэн гэмт хэрэгт хэд хэдэн төрлийн ял оногдуулсан бол доор дурдсанаар хөнгөн ялыг хүндэд нь нэмж нэгтг*******, эсхүл тус тусад нь эдлүүл*******ээр шийдвэрлэж болно, 2.1.торгох ялын арван таван нэгжтэй тэнц******* хэмжээний төгрөгийг хорих ялын нэг хоногоор тооцож солино” гэж тус тус хуульчилжээ.

 

Шүүгдэгч *******өд Сүхбаатар аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024 оны 01 дүгээр сарын 30-ны өдрийн 31 дугаартай шийтг******* тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.8 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэг, 6.9 дүгээр зүйлийн 1,2 дахь хэсэгт заасныг журамлан, тусгай ангийн 12.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.1-д зааснаар оногдуулсан 8 (найм) жилээр хугацаагаар хорих ялд, Нийслэлийн ******* дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2021 оны 11 дүгээр сарын 23-ны өдрийн 2021/ШЦТ/1274 дугаартай шийтг******* тогтоолоор оногдуулсан 1 (нэг)жил, 2 (хоёр) сарын хугацаагаар оногдуулсан зорчих эрхийг хязгаарлах ялаас эдлээгүй үлдсэн 138 (нэг зуун гучин найм) хоног буюу 04 (дөрөв) сар 16 (арван зургаа) хоногийн ялыг, нэмж нэгтгэн нийт эдл******* ялыг 8 (найм) жил 04 (дөрөв) сар 16 (арван зургаа) хоногийн хугацаагаар тогтоож шийдвэрлэснийг Сүхбаатар аймгийн Эрүү,Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2024 оны 03 дугаар сарын 5-ны өдрийн 2024/ДШМ/05 дугаартай магадлалаар нийт эдл******* хорих ялыг 8 жилийн хугацаагаар тогтоож, уг хорих ялыг хаалттай хорих ангид эдлүүл*******ээр шийдвэрлэжээ. 

 

Шийдвэр гүйцэтг******* ерөнхий газрын харьяа 427 дугаар хаалттай хорих ангийн тоо бүртгэлийн байцаагчийн ялын тооцооны лавлагаагаар шүүгдэгч *******ийн ял эдлэлтийн талаар “ ******* нь 2024 оны 05 дугаар сарын 31-ний өдрийн байдлаар биеэр 4 сар 1 хоног эдэлсэн, эдлээгүй үлдсэн ял нь 07 жил 07 сар 29 хоног байна” /1 дүгээр хавтаст хэргийн 215 дугаар хуудас/ гэж тодорхойлжээ.

 

Иймд Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1,2 дахь хэсэгт заасныг журамлан шүүгдэгч *******өд энэ тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт зааснаар оногдуулсан 1 жил 5 сарын хугацаагаар хорих ялд, өмнөх буюу Сүхбаатар аймгийн Эрүү,Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2024 оны 03 дугаар сарын 5-ны өдрийн 2024/ДШМ/05 дугаартай магадлалаар Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 12.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.1-д зааснаар оногдуулсан 8 (найм) жилээр хугацаагаар хорих ялаас эдлээгүй үлдсэн 7 жил 7 сар 29 хоногийн ялыг нэмж нэгтгэн, нийт эдл******* хорих ялыг 9 жил 29 хоногоор тогтоож, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.6 дугаар зүйлийн 4 д******* хэсэгт зааснаар 9 жил 29 хоногийн хорих ялыг хаалттай хорих байгууллагад эдлүүл*******ээр шийдвэрлэлээ. 

 

Бусад:

 

Хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдсан болон битүүмжлэгдсэн эд зүйлгүй, хэрэг хянан шийдвэрл******* ажиллагааны зардлын баримт ирээгүй болно.

 

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 36.8 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсгийн 1.5-д зааснаар шийтг******* тогтоол хүчин төгөлдөр болтол *******өд цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээ авч, түүний эдл******* 9 жил 29 хоногийн хугацаагаар хорих ялыг энэ өдрөөс *******лэн тоолно. 

 

*******ийн Сүхбаатар аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024.05.31-ний өдрийн 2024/ЦХШЗ/16 дугаартай “Яллагдагч *******ийг шилжүүлж, цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээ авах тухай” шүүгчийн захирамжаар Шийдвэр гүйцэтг******* ерөнхий газрын харьяа 427 дугаар хаалттай хорих ангиас Сүхбаатар аймаг дахь Шүүхийн шийдвэр гүйцэтг******* газрын цагдан хорих байранд шилжүүлэн цагдан хорьсон,

2024.06.27-ны өдрийн 2024/ЦХШЗ/24 дугаартай “Яллагдагч *******өд авсан цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээг сунгах тухай” шүүгчийн захирамжаар түүнд авсан цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээг сунгасан хийгээд тэрээр дээрх хугацаанаас өнөөдрийг хүртэл 53 хоног цагдан хоригдсон байх тул уг цагдан хоригдсон 53 хоногийг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.10 дугаар зүйлийн 1, 2 дахь хэсэгт заасныг дагуу ял эдэлсэн хугацаанд оруулан тооцох нь зүйтэй байна.

 

 

Монгол Улсын Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 36.2, 36.6, 36.7, 36.8, 36.10 дугаар зүйлүүдэд заасныг тус тус удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

 

1. Шүүгдэгч ******* овогт *******н ийг бусдыг хуурч, зохиомол байдлыг зориуд бий болгож, сүсэг бишрэлийг далимдуулах, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулан, үргэлжилсэн үйлдлээр бусдын эд хөрөнгийг залилан авсан буюу Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт заасан гэмт хэргийг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсугай.

 

2. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт зааснаар шүүгдэгч *******ийг 1 жил 5 сарын хугацаагаар хорих ялаар шийтгэсүгэй.

 

3. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1, 2 дахь хэсэгт заасныг журамлан шүүгдэгч *******өд энэ тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийг журамлан, тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсэгт зааснаар оногдуулсан 1 жил 5 сарын  хугацаагаар хорих ялыг, Сүхбаатар аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн 2024 оны 03 дугаар сарын 5-ны өдрийн 2024/ДШМ/05 дугаартай магадлалаар Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 12.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.1-д зааснаар оногдуулсан 8 (найм) жилээр хугацаагаар хорих ялаас эдлээгүй үлдсэн 7 жил 7 сар 29 хоногийн ялд нэмж нэгтгэн, нийт эдл******* хорих ялыг 9 жил 29 хоногоор тогтоосугай.

 

4. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.6 дугаар зүйлийн 4 д******* хэсэгт зааснаар *******өд оногдуулсан 09 жил 29 хоногийн хугацаагаар хорих ялыг хаалттай хорих байгууллагад эдлүүлсүгэй.

 

5. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 36.8 дугаар зүйлийн 1 д******* хэсгийн 1.5-д зааснаар шийтг******* тогтоол хүчин төгөлдөр болтол *******өд авсан цагдан хорих таслан сэргийл******* арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлж, түүний эдл******* ялыг энэ өдрөөс *******лэн тоолсугай.

 

6. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.10 дугаар зүйлийн 1, 2 дахь хэсэгт заасныг баримтлан ялтан *******ийн энэ хэргийн улмаас цагдан хоригдсон 53 хоногийг ял эдэлсэн хугацаанд оруулан тооцсугай.

 

7. Энэ хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдсан болон битүүмжлэгдсэн эд зүйлгүй, иргэний хувийн бичиг баримт, шүүгдэгчээс гаргуулах хэрэг хянан шийдвэрл******* ажиллагааны зардалтай холбоотой баримт ирээгүй болохыг тус тус дурдсугай.

 

8. Иргэний хуулийн 497 дугаар зүйлийн 497.1, 510 дугаар зүйлийн 510.1 д******* хэсэгт зааснаар шүүгдэгч *******өөс 200,000 төгрөг гаргуулан Б.Жамъянгаравт, 1,000,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Эрдэнэчулуунд, 2,750,000 төгрөг гаргуулж т, 1,750,000 төгрөг гаргуулж хохирогч д,  510,000 төгрөг гаргуулж хохирогч Д.Алтанчимэгт, 2,330,000 гаргуулж хохирогч Э.Өнөрцэцэгт, 1,000,000 төгрөг гаргуулж хохирогч У.т, 1,200,000 төгрөг, хохирогч од, 2,275,000 төгрөг гаргуулж хохирогч д тус тус олгосугай.

 

9. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 36.5 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар хохирогч , Б.Жамъянгарав, Б.Эрдэнэчулуун, , , Э.Өнөрцэцэгт, У.т, , Б.Эрдэнэчулуун, Д.Алтанчимэг нар тухайн гэмт хэргийн улмаас өөрт учирсан эд хөрөнгийн хохиролтой холбоотой хор уршгийг, мөн хохирогч Д.Алтанчимэг гэмт хэргийн улмаас сэтгэцэд учирсан сөрөг үр дагавар, түүнтэй холбоотой нотлох баримтыг бүрдүүлэн иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрл******* журмаар шийдвэрлүүл******* эрхтэйг дурдъя.

 

10.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 36.10 дугаар зүйлийн 4 д******* хэсэгт зааснаар шийтг******* тогтоол уншиж сонсгосноор хүчинтэй болохыг мэдэгдсүгэй.

 

11. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 36.8 дугаар зүйлийн 4 д******* хэсэгт зааснаар шүүгдэгч, хохирогч, түүний хууль ёсны төлөөлөгч, тэдгээрийн өмгөөлөгч, улсын яллагч, дээд шатны прокурор шийтг******* тогтоолыг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш 14 хоногийн дотор Сүхбаатар аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах, эсэргүүцэл бичих эрхтэй болохыг тайлбарласугай.

 

12. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрл******* тухай хуулийн 37.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар энэ тогтоолд давж заалдах гомдол, эсэргүүцэл гаргасан тохиолдолд тогтоолын биелэлтийг түдгэлзүүлсүгэй.  

 

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ                         С.НАСАНБУЯН