Монгол Улсын Шүүхийн шийдвэрийн цахим сан

Шийдвэрийн мэдээлэл

Шүүх	Улсын дээд шүүх
Шүүгч	Э.Золзаяа
Хэргийн индекс	135/2023/00583/И
Дугаар	001/ХТ2025/00141
Огноо	2025-09-30
Маргааны төрөл	Хэлцэлийг хүчин төгөлдөр бусд тооцох,

Холбоотой шийдвэрүүд

Шүүгч: Төмөрхуяг Жавхлантөгс
Дугаар: 307/ШШ2025/00110
Огноо: 2025-01-20

Шүүгч:
Дугаар: 209/МА2025/00029
Огноо: 2025-04-29

Улсын дээд шүүхийн Шүүх хуралдааны тогтоол

2025 оны 09 сарын 30 өдөр

Дугаар 001/ХТ2025/00141

Н.Ж,*******С.Д*******нарын

нэхэмжлэлтэй*******иргэний*******хэргийн*******тухай

Монгол*******Улсын*******дээд*******шүүхийн*******Иргэний*******хэргийн*******танхимын*******тэргүүн*******Г.Алтанчимэг*******даргалж,*******шүүгч*******Н.Батчимэг,*******Н.Баярмаа,*******Э.Золзаяа,*******Х.Эрдэнэсувд*******нарын*******бүрэлдэхүүнтэй,*******тус*******шүүхийн*******танхимд*******хийсэн*******хяналтын*******шатны*******иргэний*******хэргийн*******шүүх*******хуралдаанаар,

Дархан-Уул*******аймаг*******дахь*******сум*******дундын*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******

2025*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******307/ШШ2025/00110*******дугаар*******шийдвэр,

Дархан-Уул*******аймгийн*******Иргэний*******хэргийн*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхийн*******

2025*******оны*******04*******дүгээр*******сарын*******29-ний*******өдрийн*******209/МА2025/00029*******дүгээр*******магадлалтай,

Н.Ж,*******С.Д*******нарын*******нэхэмжлэлтэй

М.Д,*******Д.Г*******нарт*******холбогдох

“Гэрээ*******хэлцлийг*******хүчин*******төгөлдөр*******бусад*******тооцуулах,*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******үр*******дагаврыг*******арилгуулах,*******хохирол*******гаргуулах”*******тухай*******нэхэмжлэлтэй*******иргэний*******хэргийг

Нэхэмжлэгчийн*******өмгөөлөгч*******П.Бын*******хяналтын*******журмаар*******гаргасан*******гомдлоор*******шүүгч*******Э.Золзаяа*******илтгэснээр*******хянан*******хэлэлцэв.

Шүүх*******хуралдаанд:*******нэхэмжлэгч*******С.Д,*******түүний*******өмгөөлөгч*******П.Б,*******шүүх*******хуралдааны*******нарийн*******бичгийн*******дарга*******Б.Намсрай*******нар*******оролцов.

ТОДОРХОЙЛОХ*******нь:

Нэхэмжлэгч*******Н.Ж,*******С.Д*******нар*******нь*******хариуцагч*******М.Д,*******Д.Г*******нарт*******холбогдуулан

2020*******оны*******08*******дугаар*******сарын*******28-ны*******өдрийн*******компани*******худалдах,*******худалдан*******авах*******2*******гэрээ*******

-2021*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******27-ны*******өдрийн*******0121*******дугаартай*******компанийн*******хувьцаа*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээ,*******

2022*******оны*******03*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******1438*******дугаартай*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээ,*******

2022*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газар*******худалдах,*******худалдан*******авах*******0082*******дугаартай*******гэрээ,*******

2022*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газрыг*******худалдах*******худалдан*******авах*******0081*******дугаартай*******гэрээ,*******

2022*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******үл*******хөдлөх*******хөрөнгө*******худалдах*******худалдан*******авах*******0083*******тоот*******гэрээ,*******

2022*******оны*******11*******дүгээр*******сарын*******28-ны*******өдрийн*******М.Дийн*******гарын*******үсэг*******зурсан*******хэлцэл,*******2022*******оны*******06*******дугаар*******сарын*******08-ны*******өдрийн*******“ОД”*******ХХК*******хувьцаа*******шилжүүлсэн*******хэлцэл*******зэргийг*******тус*******тус*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцэлд*******тооцуулах,*******

*******-хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******үр*******дагаврыг*******арилгуулахаар*******М.Дийн*******өмчлөлд*******шилжсэн*******хаягт*******байрлалтай*******газрыг,*******мөн*******хаягт*******байршилтай*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгийг*******Н.Жын*******өмчлөлд*******буцаан*******шилжүүлэх, *******62,348,400*******төгрөгийн*******хувьцааг*******Н.Ж*******болон*******С.Д*******нарын*******нэр*******дээр*******буцаан*******шилжүүлэх,*******компанийн*******өмчлөлийн *******усан*******халаалтын*******тогоо*******3*******ширхэг*******тогоо,*******компанийн*******балансад*******туссан*******байсан*******эзэмшлийн*******газар*******болон *******16*******төрлийн*******тоног*******төхөөрөмж,*******трактор*******3*******ширхэг,*******чиргүүл*******2*******ширхэг,*******хадуур,*******тармуур,*******анжис,*******борной,*******төмсний*******силк,*******үрлэгч,*******бутлагч,*******гурилын*******тээрмийн*******тоног*******төхөөрөмж,*******гүний*******худаг,*******усан*******халаалтын*******зуух-6*******ширхгийг*******компанийн*******өмчлөлд*******буцаан*******шилжүүлэх, *******

-хохиролд*******251,999,700*******төгрөг*******гаргуулах*******нэхэмжлэлийг*******гаргажээ.*******

2.*******Дархан-Уул*******аймаг*******дахь*******сум*******дундын*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******2025*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******307/ШШ2025/00110*******дугаар*******шийдвэрээр:*******Иргэний*******хуулийн*******58*******дугаар*******зүйлийн*******58.2,*******58*******дугаар*******зүйлийн*******58.3.1,*******58.3.2,*******59*******дүгээр*******зүйлийн*******59.1*******дэх*******хэсэгт*******тус*******тус*******зааснаар*******нэхэмжлэгч*******Н.Ж,*******С.Д*******нар*******хариуцагч*******М.Д,*******Д.Г*******нарт*******холбогдуулан*******Н.Ж,*******С.Д,*******М.Д*******нарын*******хооронд*******2021*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******27-ны*******өдөр*******худалдах,*******худалдан*******авах*******/компанийн*******хувьцаа/*******тухай*******0121*******дугаартай*******гэрээ,*******Н.Ж,*******М.Д*******нарын*******хооронд*******2022*******оны*******03*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******худалдах-худалдан*******авах*******/хөдлөх*******эд*******хөрөнгө/*******1438*******дугаартай*******гэрээ,*******2022*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******06-ны*******өдрийн*******худалдах,*******худалдан*******авах*******/үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө/*******тухай*******0082*******дугаартай*******гэрээ,*******2022*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******06-ны*******өдрийн*******худалдах,*******худалдан*******авах*******/үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө/*******тухай*******0083*******дугаартай*******гэрээ,*******2022*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******06-ны*******өдрийн*******худалдах,*******худалдан*******авах*******/үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө/*******тухай*******0081*******дугаартай*******гэрээ,*******М.Дээс*******Д.Г*******руу*******“ОД”*******ХХК-ийн*******хувьцааг*******шилжүүлсэн*******2022*******оны*******06*******дугаар*******сарын*******08-ны*******өдрийн*******хэлцлүүдийг*******хүчин*******төгөлдөр*******бусад*******тооцуулах,*******учирсан*******хохирол*******175,000,000*******төгрөг,*******олох*******ёстой*******байсан*******орлого*******181,000,000*******төгрөг,*******нийт*******356,000,000*******төгрөг*******гаргуулах*******тухай*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагуудыг*******тус*******тус*******хэрэгсэхгүй*******болгож,*******Улсын*******тэмдэгтийн*******хураамжийн*******тухай*******хуулийн*******7*******дугаар*******зүйлийн*******7.1.1,*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******56*******дугаар*******зүйлийн*******56.1,*******60*******дугаар*******зүйлийн*******60.1*******дэх*******хэсэгт*******тус*******тус*******зааснаар*******нэхэмжлэгч*******Н.Ж,*******С.Д*******нарын*******улсын*******тэмдэгтийн*******хураамжид*******төлсөн*******2,036,643*******төгрөгийг*******улсын*******төсвийн*******орлогод*******хэвээр*******үлдээж*******шийдвэрлэсэн.

3.*******Дархан-Уул*******аймгийн*******Иргэний*******хэргийн*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхийн*******2025*******оны*******04*******дүгээр*******сарын*******29-ний*******өдрийн*******209/МА2025/00029*******дүгээр*******магадлалаар:*******Дархан-Уул*******аймаг*******дахь*******сум*******дундын*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шүүхийн*******2025*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******307/ШШ2025/00110*******дугаар*******шийдвэрийг*******хэвээр*******үлдээж,*******нэхэмжлэгчийн*******давж*******заалдах*******гомдлыг*******хангахгүй*******орхиж,*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******162*******дугаар*******зүйлийн*******162.4*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******нэхэмжлэгчийн*******давж*******заалдах*******гомдол*******гаргахдаа*******төлсөн*******улсын*******тэмдэгтийн*******хураамж*******1,175,736*******төгрөгийг*******Төрийн*******санд*******хэвээр*******үлдээж*******шийдвэрлэсэн.

4.*******Нэхэмжлэгч*******Н.Жын*******өмгөөлөгч*******П.Б*******хяналтын*******журмаар*******гаргасан*******гомдолдоо:*******Анхан*******шатны*******шүүх*******талуудын*******хооронд*******байгуулагдсан*******8*******гэрээ,*******түүнээс*******улбаалан*******байгуулагдсан*******1*******хэлцэл,*******нийт*******9*******гэрээ*******хэлцэл*******бүрд*******дүгнэлт*******хийгээгүй*******орхигдуулж,*******бүх*******хэлцлийг*******хүчин*******төгөлдөр*******хэлцэл*******гэж*******дүгнэсэн.*******Давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хэлцэл*******бүрд*******дүгнэлт*******хийсэн*******боловч*******талуудын*******хүсэл*******зоригийн*******илэрхийллийг*******тодорхойлоогүйн*******улмаас*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******байх*******хэлцэл,*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******гэж*******тооцож*******болох*******хэлцлийн*******талаар*******зохицуулсан*******холбогдох*******заалтуудыг*******Улсын*******дээд*******шүүхийн*******тогтоолоос*******өөрөөр*******тайлбарлаж*******хэрэглэсэн.*******Нэхэмжлэгч*******нь*******9*******гэрээ,*******хэлцлийг*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******байх*******хэлцэл*******болон*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцэлд*******тооцуулах,*******түүний*******үр*******дагаврыг*******арилгуулах,*******хохирол*******гаргуулахаар*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******тодорхойлсон.

Талуудын*******хооронд*******байгуулсан*******гэрээ,*******хэлцэл,*******харилцан*******илгээсэн*******санал,*******тооцоо*******нийлсэн*******баримтуудыг*******нэг*******бүрчлэн*******цаг*******хугацааны*******дарааллаар*******нь*******авч*******үзвэл*******гэрээнүүдийн*******зорилт,*******талуудын*******хүсэл*******зориг,*******тохиролцоо,*******гэрээ*******хэлцэл*******нь*******анхнаасаа*******биелэгдэх*******боломжтой*******байсан*******эсэх,*******хууран*******мэхлэлт,*******ноцтой*******төөрөгдөл*******байсан*******эсэхэд*******дүгнэлт*******хийхэд*******хангалттай*******нотлох*******баримт*******хэрэгт*******цугларсан.*******Тухайлбал:

4.1.2020.08.28-ны*******өдөр*******гэрээ*******байгуулахад*******“ОД”*******ХХК-ийг*******төлөөлж*******гүйцэтгэх*******захирал*******Н.Гэрэлжаргал,*******М.Дийг*******төлөөлж*******түүний*******нагац*******ах*******Д.Ү*******нарын*******хооронд*******хийгдсэн*******гэрээ*******нь*******талуудыг*******төлөөлөх*******эрхгүй*******этгээдүүд*******гарын*******үсэг*******зурснаас*******гадна*******“ОД”*******ХХК-ийн*******50*******хувийн*******хувьцаа*******эзэмшигч*******С.Дын*******зөвшөөрлийг*******аваагүй*******тул*******Иргэний*******хуулийн*******56*******дугаар*******зүйлийн*******56.1.8-д*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцэлд*******хамаарна.*******Гэхдээ*******анхны*******энэ*******гэрээнд*******компанийг*******250,000,000*******төгрөгөөр*******худалдах,*******2020*******оны*******09*******сард*******багтаан*******гэрээнд*******заасан*******төлбөрийг*******1*******сарын*******хугацаанд*******барагдуулах*******талуудын*******хүсэл*******зориг,*******тохиролцоо*******тодорхой*******тусгагдсан*******байдаг*******тул*******талуудын*******хооронд*******цаашдаа*******байгуулагдсан*******гэрээ,*******хэлцлүүдийг*******Иргэний*******хуулийн*******198*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******дагуу*******тайлбарлахад*******чухал*******ач*******холбогдолтой*******нотлох*******баримт*******юм.*******

4.2.Нэхэмжлэгч*******Н.Жын*******гарын*******үсэг*******бүхий*******2020.08.28-ны*******өдрийн*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээнд*******хариуцагч*******М.Д*******гарын*******үсэг*******зураагүй*******боловч*******нэхэмжлэгч*******Н.Жын*******250,000,000*******төгрөгөөр*******худалдах,*******харин*******М.Д*******төлбөрийг*******2020.09*******дүгээр*******сард*******төлөх*******хүсэл*******зориг*******тусгагдсан*******байдаг.

4.3.“ОД”*******ХХК-ийн*******хувьцааг*******Н.Ж,*******С.Д*******нар*******эзэмшдэг*******ба*******2021.01.27-ны*******өдрийн*******0121*******дугаартай*******Н.Ж,*******С.Д*******болон*******М.Д*******нарын*******хооронд*******хийгдсэн*******компанийн*******хувьцаа*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээний*******талаар*******талууд*******харилцан*******өөр*******тайлбар*******өгдөг.*******Нэхэмжлэгч*******талаас*******М.Д*******нь*******компанийн*******нэр*******дээр*******банкнаас*******зээл*******авч,*******компанийн*******үлдэгдэл*******төлбөр*******230,000,000*******төгрөгийг*******гүйцээж*******өгнө*******гэсэн*******тул*******компанийн*******хувьцааг*******улсын*******бүртгэлд*******62,348,400*******төгрөгөөр*******бүртгүүлсэн*******үнийн*******дүнгээр*******гэрээ*******хийсэн*******гэж*******тайлбарладаг.*******Нэхэмжлэгчийн*******тайлбар*******үндэслэлтэй*******болох*******энэ*******гэрээний*******дараа*******дараагийн*******гэрээ,*******харилцан*******илгээсэн*******баримтуудаар*******тогтоогддог.

4.4.Харин*******хариуцагч*******М.Д*******нь*******компанийг*******62,348,400*******төгрөгөөр*******л*******худалдаж*******авахаар*******тохирсон*******гэж*******маргадаг*******боловч*******уг*******гэрээг*******хийсний*******дараахь*******үйл*******баримтаар*******түүний*******тайлбар*******үгүйсгэгддэг*******ба*******түүний*******энэ*******тайлбар*******нь*******нэхэмжлэгч*******нарыг*******гэрээний*******гол*******нөхцөл*******болох*******үнийн*******талаар*******төөрөгдөлд*******оруулж,*******компанийн*******хувьцааг*******шилжүүлчихвэл*******банкнаас*******зээл*******аваад*******компанийн*******үнийг*******бүрэн*******төлнө*******гэж*******хууран*******мэхэлж*******байсны*******нотолгоо*******болно.*******

4.5.Компанийн*******төлбөрийг*******төлөөгүй*******байж*******хариуцагч*******нь*******2022.06.08-ны*******өдрийн*******“ОД”*******ХХК-ийн*******хувьцааг*******М.Дээс*******Д.Г*******руу*******шилжүүлсэн*******байдаг*******ба*******энэ*******талаараа*******2022.11.28-ны*******өдрийн*******хэлцэлд*******“ОД”*******ХХК-ийн*******өмчлөлийг*******2022.06.08-ны*******өдөр*******...*******өөрийн*******эх*******Д.Гантулгын*******нэр*******дээр*******зээл*******авах*******зорилгоор*******шилжүүлсэн.”*******гэснээс*******харахад*******компанийг*******хувьцааны*******үнэ*******62,348,400*******төгрөгөөр*******шилжүүлсэн*******хэлцэл*******хийхдээ*******зээл*******авч*******компанийн*******төлбөрийн*******үлдэгдэл*******230,000,000*******төгрөгийг*******шилжүүлнэ*******гэж*******хууран*******мэхэлснийг*******давхар*******нотлох*******баримт*******болдог.*******

4.6.2022.03.07-ны*******өдрийн*******1438*******дугаартай*******Н.Ж*******болон*******М.Д*******нарын*******хооронд*******хийгдсэн*******компанийн*******балансад*******тусгагдсан*******167,651,600*******төгрөгийн*******хөрөнгийг*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээнд*******хувьцаа*******эзэмшигч*******С.Дыг*******оролцуулаагүй*******тул*******Иргэний*******хуулийн*******56.1.1,*******56.1.8-д*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******шинжийг*******бүрэн*******агуулж*******байна.*******Энэ*******гэрээний*******үнэ*******167,651,600*******төгрөгийг*******2022*******онд*******105,000,000*******төгрөг,*******2023*******онд*******62,651,600*******төгрөгийг*******хэсэгчилж*******төлөхөөр*******харилцан*******тохиролцсоныг*******баталгаажуулсан.*******

4.7.2021.01.27-ны*******өдрийн*******0121*******дугаартай*******хувьцаа*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээний*******үнийн*******дүн*******62,348,400*******төгрөг,*******2022.03.07-ны*******өдрийн*******1438*******дугаартай*******хөдлөх*******хөрөнгө*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээний*******үнийн*******дүн*******167,651,600*******төгрөг*******байх*******ба*******нийт*******230,000,000*******төгрөг*******болдог.*******Бусад*******баримттай*******харьцуулан*******дүгнэвэл*******нийт*******20,000,000*******төлсөн,*******үлдэгдэл*******тооцоо*******230,000,000*******төгрөгөөс*******хувьцааны*******үнэ*******62,348,400*******төгрөгийг*******2022.04.01-ний*******дотор*******Н.Жд*******төлснөөр*******167,651,600*******төгрөг*******үлдэх*******талаар*******тооцоо*******нийлж*******М.Д,*******Н.Ж*******нар*******гарын*******үсэг*******зурсан*******байна.*******

4.8.*******Дээрх*******гэрээ*******хэлцлүүдээс*******гадна*******2022.01.06-ны*******өдрийн*******худалдах,*******худалдан*******авах*******0082*******дугаартай*******гэрээгээр*******хаягт*******байрлалтай*******газрыг, *******0081*******дугаартай*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээгээр*******мөн *******хаягт*******байршилтай,*******мөн*******мөн*******газраас*******1079.4*******м.кв*******газрыг,*******0083*******дугаартай*******гэрээгээр*******хаягт*******байрлалтай*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгийг*******М.Д*******нь*******банкны*******барьцаанд*******тавьж,*******мөнгийг*******нь*******танд*******өгнө*******гэж*******хууран*******мэхэлж,*******нэг*******ч*******төгрөгийн*******хариу*******төлбөргүйгээр*******өөрийн*******өмчлөлд*******шилжүүлэн*******авсан,******* энэ*******гэрээнүүдийн*******талаар*******мөн*******С.Дд*******мэдэгдээгүй.*******

4.9.*******Нэхэмжлэгч*******С.Д*******нь*******компанийн*******болон*******гэр*******бүлийн*******дундын*******өмчлөлийн*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгүүд*******үнэ*******төлбөргүйгээр*******М.Дийн*******өмчлөлд*******шилжсэнийг*******мэдмэгцээ*******М.Дтэй*******уулзахад*******М.Д*******нь*******өөрийн*******амьдарч*******байгаа*******байраа*******оролцуулж*******үлдэгдэл*******төлбөрийг*******төлөх*******тухай*******санал*******тавьж*******2022.11.28-ны*******өдрийн*******“Хэлцэл”-хийж*******хаягт*******байрлалтай*******байрыг *******100,000,000*******төгрөгөөр*******тооцож*******өгөхөөр*******болсон*******боловч*******өгөөгүй.

4.10.“ЦА”*******ХХК-ийн*******2024.07.08-ны*******өдрийн*******аудитын*******дүгнэлтээр*******“М.Дийн*******хариуцах*******нийт*******хохирол*******168,096.7*******мян.төгрөг,*******Д.Г-ын*******хариуцах*******хохирол*******7,380.5*******мян.төгрөг,*******нийт*******175,477.2*******мян.төгрөгийг*******“ОД”*******ХХК-д*******учруулсан*******гэж*******дүгнэсэн.******* М.Д,*******Д.Г*******нар*******нь*******“ОД”*******ХХК-ийг*******үйл*******ажиллагаанаас*******олсон*******орлогыг*******өөрсдийн*******хувийн*******данс*******руу*******шилжүүлж*******хувьдаа*******ашигласан.*******

4.11.Дээрх*******нотлох*******баримтуудаар*******М.Д*******нь *******нэхэмжлэгч*******Н.Жыг*******ноцтой*******төөрөгдүүлж,*******хууран*******мэхэлж*******байсан,*******талуудын*******хооронд*******хийсэн*******гэрээ*******хэлцлүүд*******нь*******тус*******тусдаа*******бие*******даасан*******гэрээ*******хэлцлүүд*******биш*******байх*******бөгөөд*******компани*******худалдах,*******худалдан*******авах*******хэлцлийн*******хүрээнд*******өмнөх*******хэлцлээсээ*******дараагийн*******хэлцэл*******нь*******улбаалан*******хийгдсэн*******багц*******хэлцлүүдээс*******бүрдсэн*******нэг*******хэлцэл*******болох*******нь*******тогтоогдож*******байна.

4.12.*******Түүнчлэн*******Н.Ж*******нь*******хэлцэл*******хийхдээ*******Эрчим*******хүчний*******зохицуулах*******хороонд*******ажиллаж*******байсан*******мэргэжлийн*******хүн,*******250,000,000*******төгрөгийг*******төлөх*******төлбөрийн*******чадвартай*******итгэлтэй*******хүн*******гэж*******М.Дийг*******хувийн*******шинж*******байдлын*******талаар*******төөрөлдсөн*******нь*******Иргэний*******хуулийн*******58*******дугаар*******зүйлийн*******58.1.3-т*******заасан*******ноцтой*******төөрөгдсөн,*******компанийн*******хувьцаа*******эзэмшигч*******С.Дыг*******оролцуулаагүй,*******зөвшөөрлийг*******нь*******аваагүй,*******түүнд*******мэдэгдээгүй*******хийсэн*******хэлцэл*******нь*******Иргэний*******хуулийн*******56*******дугаар*******зүйлийн*******56.1.8-д*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******шинжийг*******агуулж*******байна.

4.13.*******Нэхэмжлэгч*******С.Д*******нь*******компанийн*******хувьцаа*******шилжүүлэх*******хэлцэл*******хийхдээ*******250,000,000*******төгрөгөөр*******компанийг*******зарж*******байна*******гэж*******ойлгосноосоо*******өөр*******үнийн*******дүн*******бүхий*******хэлцэл*******дээр*******гарын*******үсэг*******зурсан*******нь*******Иргэний*******хуулийн*******58*******дугаар*******зүйлийн*******58.2.1-д*******заасан*******хүссэн*******хэлцлээсээ*******өөр*******хэлцлийг*******хийсэн*******байна.

4.14.*******Мөн*******С.Д,*******Н.Ж*******нарт*******хувьцаагаа*******шилжүүлчихвэл*******компанийн*******нэр*******дээр*******банкнаас*******зээл*******аваад*******компанийн*******үнийг*******төлж*******дуусгана*******гэж*******итгүүлж*******компанийг*******өөрийн*******нэр*******дээр*******шилжүүлж*******авсан*******М.Дийн*******үйлдэл*******Иргэний*******хуулийн*******59*******дүгээр*******зүйлийн*******59.1-д*******заасан*******хууран*******мэхэлж*******хийсэн*******хэлцлийн*******шинжийг*******агуулж*******байна.

4.15.*******Түүнчлэн*******компанийн*******үнэ*******250,000,000*******төгрөгийг*******бүрэн*******төлж*******дуусах*******хүртэл*******хугацаанд*******сар*******бүрийн*******түрээсийн*******төлбөр*******2,300,000*******төгрөг,*******Н.Жын*******сарын*******1,000,000*******төгрөгийн*******цалинг*******М.Д*******нь*******компанийн*******үнээс*******хасагдах*******ёстой*******гэж,*******Н.Ж*******энэ*******нь*******түрээсийн*******төлбөр,*******цалин*******учраас*******компанийн*******үнээс*******хасагдахгүй*******гэж*******маргаж*******байгаа*******ба*******энэ*******талаар*******нэхэмжлэгч*******С.Д*******ямар*******ч*******ойлголтгүй*******байгаагаас*******харахад*******талууд*******Иргэний*******хуулийн*******58.2.1-т*******зааснаар*******хүссэн*******хэлцлээсээ*******өөр*******хэлцлийг*******хийж*******байсныг*******харуулж*******байна.

4.16.Иймд*******талууд*******Иргэний*******хуулийн*******56.1.8-д*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцэл,*******мөн*******хуулийн*******58*******дугаар*******зүйлийн*******58.1.3,*******58.2.1,*******59*******дүгээр*******зүйлийн*******59.1-д*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийг*******хийсэн*******байх*******талуудын*******байгуулсан*******хэлцэлд*******тооцох*******үндэслэлтэй*******байна.

4.17.Хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******үр*******дагаврыг*******арилгуулах*******шаардлагын*******хүрээнд*******уг*******хэлцлээр*******хариуцагч*******М.Дийн*******өмчлөлд*******шилжсэн*******хөдлөх*******болон*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгүүдийг*******нэхэмжлэгчид*******буцааж*******шилжүүлэх*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******хангах*******үндэслэлтэй*******байна.

4.19.*******Аудитын*******дүгнэлтээр*******“М.Д,*******Д.Г*******нар*******нь*******“ОД”*******ХХК*******нийт*******175,477.2*******мян.төгрөгийг*******“ОД”*******ХХК-д*******учруулсан*******тул*******175,477,200*******төгрөгийг*******хариуцагч*******нараас*******гаргуулна.

4.20.*******Иймд*******анхан*******болон*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхийн*******шийдвэр,*******магадлалд*******өөрчлөлт*******оруулж,*******талуудын*******хооронд*******байгуулсан*******компани*******худалдах,*******худалдан*******авах*******хэлцлийн*******хүрээнд*******байгуулагдсан*******дээрх*******гэрээнүүдийг*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцэлд*******тооцож,*******уг*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******үндсэн*******дээр*******хариуцагч*******М.Дт*******шилжсэн*******хөдлөх*******болон*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгүүдийг*******Иргэний*******хуулийн*******56.5-д*******зааснаар*******нэхэмжлэгчид*******буцааж*******шилжүүлэх,*******мөн*******хуулийн*******56.6-д*******зааснаар*******М.Д,*******Д.Г*******нараас*******учирсан*******хохирол*******175,477,200*******төгрөгийг*******гаргуулж*******өгнө*******үү*******гэв.*******

5.*******Монгол*******Улсын*******дээд*******шүүхийн*******Иргэний*******хэргийн*******танхимын*******Нийт*******шүүгчийн*******хуралдааны*******2025*******оны*******06*******дугаар*******сарын*******27-ны*******өдрийн*******001/ШХТ2025/00661*******дугаар*******тогтоолоор*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******172*******дугаар*******зүйлийн*******172.2.1,*******172.2.2-т*******заасан*******үндэслэлийг*******хангасан*******гэж*******дүгнэн,*******нэхэмжлэгчийн*******өмгөөлөгч*******П.Бын*******гомдлыг*******хяналтын*******шатны*******шүүх*******хуралдаанаар*******хэлэлцүүлэхээр*******тогтжээ.

ХЯНАВАЛ:

6.Нэхэмжлэгч*******Н.Ж,*******С.Д*******нар*******нь*******хариуцагч*******М.Д,*******Д.Г*******нарт*******холбогдуулан*******2023.03.31-нд*******гаргасан*******нэхэмжлэлээр

6.1.2020.08.28-ны*******өдрийн*******компани*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээ*******/Н.Гэрэлжаргал,*******Д.Үржинчойжин*******нар*******гарын*******үсэг*******зурсан/,

6.2.*******2020.08.28-ны*******өдрийн*******компани*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээ,*******

6.3.2021.01.27-ны*******өдрийн*******0121*******дугаартай*******компанийн*******хувьцаа*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээ, *******

6.4.2022.06.08-ны*******өдрийн*******“ОД”*******ХХК*******хувьцаа*******шилжүүлсэн*******хэлцэл*******зэргийг*******тус*******тус*******хүчин*******төгөлдөр*******бусад*******тооцуулж,*******

6.5.олох*******ёстой*******байсан*******орлого*******181,000,000*******төгрөг*******гаргуулах*******тухай*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага*******гаргасан.*******

7.*******Нэхэмжлэгч*******нь*******энэ*******нэхэмжлэлийн*******үндэслэлээ*******дараахь*******байдлаар*******тайлбарласан.

7.1.2020.08.28-ны*******өдрийн*******худалдах*******худалдан*******авах*******гэрээнд*******М.Д*******гарын*******үсэг*******зураагүй*******тул*******Иргэний*******хуулийн*******56*******дугаар*******зүйлийн*******56.1.1-д*******зааснаар,*******компанийн*******50*******хувийн*******хувьцаа*******эзэмшигч*******С.Дд*******мэдэгдээгүй*******тул*******мөн*******зүйлийн*******56.1.8-д*******зааснаар,*******М.Д*******төлбөрийн*******чадваргүй*******байж*******үнийг*******гэрээ*******байгуулснаас*******хойш*******30*******хоногийн*******дотор*******төлнө*******гэж*******хуурч*******мэхэлж,*******компанийг*******өөрийн*******эзэмшилд*******авсан*******нь*******мөн*******хуулийн*******59*******дүгээр*******зүйлийн*******59.1-д*******заасан*******үндэслэлээр*******тус*******тус*******хүчин*******төгөлдөр*******бус. *******

7.2.*******М.Д*******нь*******компанийн*******гэрчилгээг*******өөрийн*******нэр*******дээр*******гаргахгүй*******бол*******зээл*******олдохгүй*******байна*******гэж*******хувьцаа*******эзэмшигч*******нарт*******итгүүлж*******2021.01.27-ны*******өдрийн*******0121*******дугаартай*******компанийн*******хувьцаа*******худалдах-худалдан*******авах*******гэрээг*******байгуулж*******гэрээний*******үнийг*******62,348,400*******төгрөгийг*******бүрэн*******төлсөн*******гэж*******бичилт*******хийж*******гэрээг*******батлуулсан,*******бодит*******байдал*******дээр*******төлөөгүй,*******компанийн*******хувьцааг*******шилжүүлсэн*******боловч*******зээл*******аваагүй.*******2022.06.08-ны*******өдөр*******өөрийн*******ээж*******Д.Гантулгын*******нэр*******дээр*******компанийг*******шилжүүлсэн*******нь*******Иргэний*******хуулийн*******58*******дугаар*******зүйлийн*******58.2-т*******заасан*******ноцтой*******төөрөгдлийн*******улмаас*******хийсэн*******хэлцэл,*******59*******дүгээр*******зүйлийн*******59.1-д*******заасан*******хууран*******мэхэлж*******хийсэн*******хэлцэл*******байна.*******

7.3.*******М.Д*******нь*******төлбөр*******төлөх*******хүртэл*******хугацаанд*******сар*******бүр*******2,500,000*******төгрөгөөр*******түрээс*******төлөхөөр*******тохиролцсон*******боловч*******төлөөгүй*******тул*******2022.03.01-нд*******тооцоо*******нийлсэн*******баримт*******үйлдэж,*******баталгаажуулахаар*******2022.03.07-ны*******өдөр*******худалдах-худалдан*******авах*******гэрээ*******байгуулдаг.*******Уг*******гэрээний*******зүйл*******болох*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгүүдийг*******2020.09.01-ний*******өдөр*******хүлээлгэн*******өгсөн.*******Дахин*******төлбөр*******төлөөгүй.*******2022.11.28-ны*******өдөр*******тооцоо*******нийлж*******төлбөрт*******58*******м.кв*******талбайтай*******2*******өрөө*******орон*******сууц,*******131,4*******сая*******төгрөгийг*******хуваарийн*******дагуу*******төлөхөөр*******хэлцэл*******хийсэн*******боловч*******уг*******орон*******сууцны*******өмчлөгч*******нар*******гарын*******үсэг*******зураагүй.

7.4.*******М.Д*******компанийг*******2020.09*******сард*******шилжүүлж*******авснаас*******хойш*******үйл*******ажиллагаагаараа*******2021-2022*******онд*******181,018,045*******төгрөгийн*******орлого*******олсон,*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******гэрээ*******хэлцэл*******хийсэн*******үеэсээ*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******байдаг*******тул*******Иргэний*******хуулийн*******229.1*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******олох*******ёстой*******байсан*******орлого*******гэж*******гаргуулна.*******

7.5.*******М.Д*******Эрчим*******хүчний*******зохицуулах*******хороонд*******ажилтай,*******мэргэжлийн*******хүн,*******төрд*******ажиллаж*******байсан*******учраас*******намайг*******хуурахгүй,*******орон*******нутагт*******цаашид*******хэрэгтэй*******хүн*******гэж*******хувийн*******шинж*******байдалд*******итгэсний*******үндсэн*******дээр*******хэлцэл*******хийсэн*******нь*******Иргэний*******хуулийн*******58*******дугаар*******зүйлийн*******58.2.1-д*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******шинжтэй*******байна.

8.Нэхэмжлэгч*******тал*******2023.04.24-ний*******өдөр*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******тодруулсан.*******Үүнд:*******Дараахь*******гэрээг*******хүчин*******төгөлдөр*******бусд*******тооцуулах*******доорх*******хэлцлийг*******нэмсэн.*******

8.1.2022.03.07-ны*******өдрийн*******1438*******дугаартай*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээ,

8.2.2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газар*******худалдах,*******худалдан*******авах*******0082*******дугаартай*******гэрээ,*******

8.3.2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газрыг*******худалдах*******худалдан*******авах*******0081*******дугаартай*******гэрээ,*******

8.4.2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******үл*******хөдлөх*******хөрөнгө*******худалдах*******худалдан*******авах*******0083*******тоот*******гэрээ

8.5.2022.06.08-ны*******өдрийн*******хэлцэл*******гэжээ.*******

Түүнчлэн*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******үр*******дагаврыг*******арилгуулахаар*******хөдлөх*******болон*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө,*******эрхийг*******буцаан*******шилжүүлэх, *******учирсан*******хохирол*******175,477,200*******төгрөг,*******олох*******ёстой*******байсан*******ашиг*******181,018,045*******төгрөгийг******* тус*******тус*******гаргуулна*******гэжээ.*******

9.Нэхэмжлэгч*******тал*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******тодруулахдаа*******нэмж*******5*******гэрээ,*******хэлцлийг*******хүчин*******төгөлдөр*******бусд*******тооцуулахаар*******тодорхойлж,*******үндэслэлийг*******заажээ.

9.1.Хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******үр*******дагаврыг*******арилгуулах*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагаас*******гэр*******бүлийн*******хэрэгцээний*******өмчлөх*******эрхтэй*******2*******газар*******/785.9*******м.кв*******болон*******1,079.4*******м.кв/,*******ажлын*******байрны*******зориулалттай*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгийг*******буцаан*******шилжүүлэхээр*******тодорхойлсон*******хэсгийн*******үндэслэлийг*******тайлбарлахдаа*******М.Д*******нь*******тухайн*******эд*******хөрөнгийг*******шилжүүлэхгүй*******бол*******зээл*******авч*******болохгүй*******байгаагаас*******нэхэмжлэгчийн*******мөнгийг*******өгч*******чадахгүй*******гэж*******ятгаж*******өөрийн*******өмчлөлд*******шилжүүлсэн*******авсан*******гэжээ.*******

9.2.*******Харин*******компанийн*******балансад*******бүртгэлтэйгээр*******шилжүүлэгдсэн*******эд*******хөрөнгийг*******буцаан*******шаардах*******үндэслэлийг*******нэхэмжлэгч*******тал*******тайлбарлахдаа*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцлийн*******үндсэн*******дээр*******шилжүүлэгдсэн*******гэжээ.*******

10.Хариуцагч*******М.Д*******нэхэмжлэлийг*******эс*******зөвшөөрч*******гаргасан*******тайлбартаа:*******“…*******“ОД”*******ХХК-ийн*******100*******хувийн*******хувьцааг*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө,*******тоног*******төхөөрөмжүүдийн*******хамт*******нийт*******250,000,000*******төгрөгөөр*******худалдан*******авахаар*******харилцан*******тохиролцсон.*******…байгууллагын*******тайлан*******балансыг*******…*******шалгахад*******Хаан*******банкнаас*******…*******авсан*******зээл*******…*******40,766,000*******төгрөгийн*******үлдэгдэлтэй,*******Дархан-Уул*******аймгийн*******Нийгмийн*******даатгалын*******хэлтэст*******10,000,000*******төгрөгийн*******өр,*******Дархан-Уул*******аймгийн*******Татварын*******хэлтэст*******17,000,000*******төгрөгийн*******өр,*******хувь*******иргэдэд*******12,000,000*******төгрөгийн*******өр*******буюу*******нийт*******79,766,000*******төгрөгийн*******өртэй.*******…*******дээрх*******төлбөрүүд*******төлөгдөх*******бүр*******үндсэн*******дүн*******250,000,000*******төгрөгөөс*******хасаж*******тооцохоор*******тохиролцсон.*******…*******нийт*******87,766,000*******төгрөгийг*******барагдуулснаар*******тооцож*******компанийн*******хувьцааны*******төлбөр*******болон*******25*******адууны*******төлбөрийг*******суутгасан.*******…*******Н.Ж*******болон*******С.Д*******нарын*******банкны*******дансанд*******114,342,732*******төгрөгийг*******шилжүүлэн*******өгсөн.*******…үлдэгдэл*******47,891,268*******төгрөгийг*******…*******2023*******оны*******05*******дугаар*******сарын*******31-ний*******дотор*******төлж*******барагдуулна.”*******гэжээ.

11.Анхан*******шатны*******шүүх*******нэхэмжлэлийг*******бүхэлд*******нь*******хэрэгсэхгүй*******болгож*******шийдвэрлэхдээ*******талуудын*******хооронд*******худалдах,*******худалдан*******авах*******тухай*******гэрээ,*******хэлцлүүд*******байгуулагдсан,*******уг*******гэрээ*******хэлцлүүд*******нь*******Иргэний*******хуулийн*******56*******дугаар*******зүйлийн*******56.1*******дэх*******хэсэгт*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******байх*******хэлцэлд*******хамаарахгүй,*******мөн*******хууран*******мэхэлж*******хийсэн*******хэлцэл*******гэж*******үзэхгүй,*******гэрээ*******хүчин*******төгөлдөр*******гэж*******дүгнэсэн*******байна.

12.Давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийдвэрийг*******хэвээр*******үлдээж*******шийдвэрлэхдээ*******дараах*******дүгнэлтийн*******хийжээ.

12.1.Н.Ж*******М.Дтэй*******“ОД”*******ХХК-ийг*******250,000,000*******төгрөгөөр*******худалдах-*******худалдан*******авахаар*******тохиролцож******* 2020.08.28-ны*******өдрийн*******гэрээнд******* “ОД”*******ХХК-ийг*******төлөөлж*******Н.Г,*******М.Дийг*******төлөөлж*******Д.Ү*******нар*******гарын*******үсэг*******зурсан*******нь*******талуудыг*******төлөөлөх*******эрхгүй*******этгээдүүд*******байсан,*******хувьцаа*******эзэмшигч*******С.Дын*******зөвшөөрлийг*******аваагүй*******Иргэний*******хуулийн*******56*******дугаар*******зүйлийн*******56.1.8-д*******заасан*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцэл*******байх*******боловч*******Н.Ж,*******С.Д*******нар*******М.Дтэй*******2021.01.27-ны*******өдөр*******Компанийн*******хувьцааг*******худалдах,*******худалдан*******авах*******тухай*******0121*******дугаар*******гэрээг*******байгуулж*******гарын*******үсэг*******зурснаар*******2020*******оны*******гэрээг*******Иргэний*******хуулийн******* 56*******дугаар*******зүйлийн*******56.3*******дахь*******хэсэгт*******зааснаар*******уг*******хэлцлээр*******илэрхийлсэн*******хүсэл*******зоригоо*******хүчин*******төгөлдөр*******болохыг*******хожим*******хүлээн*******зөвшөөрч*******хуульд*******заасан*******хэлбэрээр*******илэрхийлсэн*******хүчин*******төгөлдөр*******хэлцэл*******гэж*******үзнэ.*******

12.2.*******Дээрх*******гэрээний*******дагуу*******0121,*******1438,*******0081,*******0082,*******0083*******дугаартай*******хувьцаа*******хөдлөх*******болон*******үл*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө*******худалдах*******худалдан*******авах*******гэрээнүүд*******байгуулагдсан*******ба*******2020.08.28-ны*******өдрийн*******гэрээний*******5*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******худалдан*******авагчид*******эд*******хөрөнгүүдийг*******шилжүүлэх*******зорилгоор*******байгуулагдсан,*******хэлцлийг*******байгуулахад*******С.Дд*******мэдэгдээгүй,*******түүнээс*******зөвшөөрөл*******аваагүй*******ч*******тэрээр*******хожим*******хүлээн*******зөвшөөрч*******уг*******гэрээний*******үүргийг*******М.Дээс*******шаардаж*******байсан*******тул*******Иргэний*******хуулийн*******56*******дугаар*******зүйлийн*******56.1.1,*******56.1.8-д*******зааснаар*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******байх*******хэлцэл*******гэж*******үзэхгүй.*******

12.3.*******М.Д*******нь*******2022.06.06-ны*******өдөр*******“ОД”*******ХХК-ийн*******хувьцааг*******өөрийн*******ээж*******Д.Гантулгын*******нэр*******дээр*******бэлэглэлийн*******гэрээгээр*******шилжүүлсэн. *******

13.*******Монгол*******Улсын*******дээд*******шүүхийн*******Иргэний*******хэргийн*******танхимын*******Нийт*******шүүгчдийн*******хуралдааны*******2025*******оны*******06*******дугаар*******сарын*******27-ны*******өдрийн*******001/ШХТ2025/00661*******дугаар*******тогтоолоор*******нэхэмжлэгчийн*******өмгөөлөгчийн*******хяналтын*******журмаар*******гаргасан*******гомдлыг*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******172*******дугаар*******зүйлийн*******172.2.1,*******172.2.2-т*******заасан*******үндэслэлээр*******хэлэлцүүлсэн*******ба*******анхан*******шатны*******шүүх*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагааны*******журмыг*******ноцтой*******зөрчсөн*******байхад*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******уг*******алдааг*******илрүүлж*******дүгнэлт*******хийгээгүй*******хэргийг*******шийдвэрлэсэн*******нь*******буруу*******болжээ.

14.*******Анхан*******болон*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхийн*******шийдвэр,*******магадлал*******үндэслэл*******бүхий*******болоогүй*******байна.

Нэхэмжлэгчийн*******гаргасан*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага,*******үндэслэл*******нь*******тодорхойгүй*******байхад*******анхан*******шатны*******шүүх*******тодруулахгүйгээр*******хэргийг*******шийдвэрлэжээ.*******

14.1.*******Нэхэмжлэгч*******анх*******шүүхэд*******гаргасан*******нэхэмжлэлийг*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагааны*******явцад*******тодруулсан*******гэх*******боловч*******нэмж*******2022.03.07-ны*******өдрийн*******1438*******дугаартай*******хөдлөх*******эд*******хөрөнгө*******худалдах,*******худалдан*******авах*******гэрээ,*******2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газар*******худалдах,*******худалдан*******авах*******0082*******дугаартай*******гэрээ,*******2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газрыг*******худалдах*******худалдан*******авах*******0081*******дугаартай*******гэрээ,*******2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******үл*******хөдлөх*******хөрөнгө*******худалдах*******худалдан*******авах*******0083*******тоот*******гэрээ,*******2022.06.08-ны*******өдрийн*******хэлцлийг*******тус*******тус*******хүчин*******төгөлдөр*******бусд*******тооцуулах,*******улмаар*******үр*******дагаврыг*******арилгуулахаар*******шаардсан*******нь*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******нэмэгдүүлсэн*******агуулгатай*******байна.*******

14.2.Нэхэмжлэгч*******нь*******хүчин*******төгөлдөр*******бусад*******тооцуулах*******тухай*******дээрх*******нэхэмжлэлийн*******нэмэгдүүлсэн*******шаардлагын*******үндэслэлийг*******огт*******дурдаагүй*******байна.*******

Эдгээр*******гэрээ,*******хэлцлийг*******хүчин*******төгөлдөр*******бусад*******тооцуулах*******шаардлагын*******үндэслэлийг*******анх*******шүүхэд*******2023.03.31-ний*******өдөр*******гаргасан*******нэхэмжлэлд*******тайлбарласан*******гэж*******дүгнэхгүй.*******Учир*******нь*******анх*******шүүхэд*******2023.03.31-ний*******өдөр*******нэхэмжлэгч*******нэхэмжлэл*******гаргахдаа*******2022.11.28-ны*******өдрийн*******Хэлцлийн*******талаар*******үйл*******баримтын*******хувьд*******дурдсанаас*******өөр*******тайлбар*******үгүй*******байна.*******

15.*******Нэхэмжлэгчийн*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага,*******үндэслэлийг*******тодруулаагүйгээр*******хэргийг*******шийдвэрлэсэн*******нь*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******6*******дугаар*******зүйлийн*******6.1*******дэх*******хэсэгт*******заасан*******мэтгэлцэх*******зарчмыг*******зөрчсөн*******гэж*******үзнэ.*******Анхан*******шатны*******шүүх*******хуралдааны*******тэмдэглэлээс*******үзвэл*******шүүх*******хуралдаанаар*******нотлох*******баримт*******шинжлэн*******судлах*******ажиллагаа*******явуулсны*******дараа*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******112*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******хэргийн*******оролцогчоос*******нэмж*******тодруулах*******ажиллагааны*******хүрээнд*******өмгөөлөгч*******нарын*******гаргасан*******тайлбарт*******дурдагдсан*******зарим*******үндэслэл*******нь*******нэхэмжлэлд*******орхигдуулсан*******үндэслэлийг*******нөхөн*******гүйцэтгэхгүй*******болно. *******

Түүнээс*******гадна*******шүүх*******зарим*******гэрээ*******гэж*******тодорхойлсон*******баримтыг*******гэрээ*******биш*******харин*******нотлох*******баримтын*******шинжийг*******агуулсан*******гэж*******үзэж*******буй*******бол*******анхан*******шатны*******шүүх*******энэ*******талаар*******талуудаас*******тодруулж*******дүгнэлт*******хийх*******учиртай.*******

Харин*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага,*******үндэслэл*******тодорхойгүй*******байхад*******нэхэмжлэгч*******талын*******гаргасан*******давж*******заалдах*******гомдолд*******дурдсан*******үндэслэлийг*******нэхэмжлэлийн*******орхигдуулсан*******үндэслэлд*******хамааруулж*******дүгнэлт*******өгөх*******байдлаар*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******дүгнэлтийг*******залруулсан*******нь*******алдаатай*******болжээ.*******Учир*******нь*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******115*******дугаар*******зүйлийн*******115.2*******дахь*******хэсэгт*******заасан*******нэхэмжлэлийн*******хүрээ*******хязгаарын*******дотор*******хэргийг*******шийдвэрлэх*******бөгөөд*******нэхэмжлэлийн*******хүрээ*******хязгаар*******нь*******мөн*******хуулийн*******62*******дугаар*******зүйлийн*******62.1.4-т*******зааснаар*******нэхэмжлэлийн*******үндэслэл,*******шаардлагын*******хэмжээгээр*******тодорхойлогдоно.*******

Нэхэмжлэгч*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******нэмэгдүүлж*******буй*******бол*******нэхэмжлэлийн*******бүрдүүлбэрийг*******хангах*******үүрэгтэй.*******Тодруулбал,*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага*******бүрийн*******үндэслэлийг*******тодруулж*******гаргах,*******нэхэмжлэлийн*******бичгээр*******гаргах,*******холбогдох*******улсын*******тэмдэгтийн*******хураамжийг*******төлөх*******нь*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******62*******дугаар*******зүйлд*******заасантай*******нийцэх*******юм.

Энэ*******байдлыг*******анхан*******шатны*******шүүх*******анхаараагүй*******хэргийг*******хянан*******шийдвэрлэсэн*******байх*******ба*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******алдааг*******анхаараагүй*******нь*******алдаатай*******болжээ. *******

16.*******Мөн*******талуудын*******хооронд*******компани*******худалдах,*******худалдан*******авах*******харилцаатай*******холбоотой*******маргаанд*******гэр*******бүлийн*******зориулалттай*******эд*******хөрөнгийн*******өмчлөлийг*******шилжүүлэх*******асуудлын*******харилцан*******хамаарлын*******талаар*******дүгнэлт*******өгөгдөөгүйгээс*******нэхэмжлэгч*******талаас*******гаргасан*******2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газар*******худалдах,*******худалдан*******авах*******0082*******дугаартай*******гэрээ,*******2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******газрыг*******худалдах*******худалдан*******авах*******0081*******дугаартай*******гэрээ,*******2022.01.06-ны*******өдрийн*******хаягт*******байрлалтай*******үл*******хөдлөх*******хөрөнгө*******худалдах*******худалдан*******авах*******0083*******тоот*******гэрээг*******хүчин*******төгөлдөр*******бусад*******тооцуулах*******үндэслэл*******ойлгомжгүй*******байхаас*******гадна*******хоёр*******шатны*******шүүх*******уг*******шаардлагыг*******шийдвэрлэхгүй*******орхисон*******үндэслэл*******тодорхойгүй*******байна.

Түүнчлэн*******нэхэмжлэгч*******нь*******анхан*******шатны*******шүүх*******хуралдаан*******дээр*******хохиролд*******356,000,000*******төгрөг*******гаргуулах*******гэсэн*******шаардлагаа*******251,999,700*******төгрөг*******болгож*******багасгасан*******байхад*******анхан*******шатны*******шүүх*******уг*******хохирлын*******хэмжээг*******багасгаагүй*******шаардлага*******болох*******356,000,000*******төгрөгөөр*******тодорхойлж*******нэхэмжлэлийг*******хэрэгсэхгүй*******болгосон*******байхад*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******залруулж*******дүгнээгүй*******байгааг*******дурдах*******нь*******зүйтэй.*******

17.*******Харин*******нэхэмжлэгчийн*******өмгөөлөгчөөс*******хяналтын*******журмаар*******гаргасан*******гомдолд*******“*******...*******талуудын*******хооронд*******байгуулсан*******компани*******худалдах,*******худалдан*******авах*******хэлцлийн*******хүрээнд*******байгуулагдсан*******дээрх*******гэрээнүүдийг*******хүчин*******төгөлдөр*******бус*******хэлцэлд*******тооцож.. *******өгнө*******үү”*******гэж*******дурдсан*******байдлаар*******мэтгэлцээн*******явагдаагүй*******тохиолдолд*******хяналтын*******шатны*******шүүх*******хэргийг*******эцэслэн*******шийдвэрлэх*******боломжгүй*******болно.*******

18.*******Анхан*******шатны*******шүүх*******шийдвэрийнхээ*******тодорхойлох*******хэсэг*******буюу*******4*******дэх*******талд*******шүүх*******хуралдааны*******тэмдэглэлээс*******хуулж*******бичсэн*******нь*******“Даргалагчаас:*******Нэхэмжлэгч*******С.Дд*******нэмж*******хэлэх*******тайлбар*******байна*******уу?*******гэхэд*******…нэхэмжлэгч*******С.Д:*******…”*******гэх*******байдлаар*******тусгагджээ.*******Мөн*******анхан*******шатны*******шүүх*******шийдвэрийн*******тодорхойлох*******хэсэгт*******хэргийн*******оролцогчдын*******тайлбарын*******агуулгыг*******бичих*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******118*******дугаар*******зүйлийн*******118.3*******дахь*******хэсэгт*******заасныг*******зөрчиж,*******нэхэмжлэгч*******С.Дын*******шүүх*******хуралдаан*******дээр*******гаргасан*******тайлбарыг*******хоёр*******удаа*******бичсэн,*******зохигчдын*******тайлбарыг*******агуулгаар*******нь*******тодорхойлж*******чадаагүй,*******хуулиар*******зохицуулаагүй*******“өмгөөлөгчийн*******дүгнэлт”*******гэх*******хэсгийг*******оруулсан*******нь*******алдаатай*******байгааг*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******залруулж*******дүгнээгүй.

Мөн*******анхан*******шатны*******шүүх*******шийдвэртээ*******нэхэмжлэгч*******болон*******хариуцагч*******талаас*******гаргаж*******өгсөн,*******шүүхээс*******бүрдүүлсэн*******баримтуудыг*******зааглаж*******тодорхойлоогүй*******байна.

19.*******Анхан*******шатны*******шүүх*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагааны*******журмыг*******зөрчсөн,*******нэхэмжлэгчийн*******гаргасан*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага,*******үндэслэлийг*******тодруулаагүй,*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагааны*******мэтгэлцэх*******зарчмыг*******алдагдуулсан*******байхад*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******анхааралгүйгээр*******хэргийг*******шийдвэрлэсэн*******байх*******тул*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийдвэр,*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхийн*******магадлалыг*******тус*******тус*******хүчингүй*******болгож,*******хэргийг*******дахин*******шийдвэрлүүлэхээр*******анхан*******шатны*******шүүхэд*******буцаах*******нь*******зүйтэй*******гэж*******дүгнэлээ. *******

Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******176*******дугаар*******зүйлийн*******176.2.5.-т*******заасныг*******удирдлага*******болгон*******ТОГТООХ*******нь:

1.*******Дархан-Уул*******аймаг*******дахь*******сум*******дундын*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******2025*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******307/ШШ2025/00110*******дугаар*******шийдвэр,*******Дархан-Уул*******аймгийн*******Иргэний*******хэргийн*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхийн*******2025*******оны*******04*******дүгээр*******сарын*******29-ний*******өдрийн*******209/МА2025/00029*******дүгээр*******магадлалыг*******тус*******тус*******хүчингүй*******болгож,*******хэргийг*******дахин*******шийдвэрлүүлэхээр*******анхан*******шатны*******шүүхэд*******буцаасугай.

2.*******Иргэний*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******57*******дугаар*******зүйлийн*******57.4*******дэх*******заалтыг*******баримтлан*******нэхэмжлэгч*******С.Д*******нь*******хяналтын*******журмаар*******гомдол*******гаргахдаа*******улсын*******тэмдэгтийн*******хураамжид*******2025.06.02-ны*******өдөр*******1,177,136*******төгрөг*******төлснийг*******улсын*******орлогод*******хэвээр*******үлдээсүгэй.

******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* *******

*******ТАНХИМЫН*******ТЭРГҮҮН *******Г.АЛТАНЧИМЭГ*******

******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ШҮҮГЧИД ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* *******Н.БАТЧИМЭГ

******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* ******* *******Н.БАЯРМАА