2024 оны 04 сарын 05 өдөр                   Дугаар 2024/ШЦТ/38                  Мандал сум

 

 

МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь сум дундын шүүхийн шүүгч Ж.Эрдэнэбат даргалж, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга С.Төртулах, Улсын яллагч Г.Тунгалаг, шүүгдэгчийн өмгөөлөгч А.Хандмаа, шүүгдэгч *******, *******, *******, *******, *******, ******* нарыг оролцуулан тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд нээлттэй явуулсан Эрүүгийн шүүх хуралдаанаар Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь сум дундын прокурорын газрын хяналтын прокурор Г.Тунгалагаас хялбаршуулсан журмаар шийдвэрлүүлэхээр яллах дүгнэлт үйлдэж ирүүлсэн *******, *******, *******, *******, *******, ******* нарт холбогдох Эрүүгийн 2432000160019 дугаартай хэргийг 2024 оны 04 дүгээр сарын 04-ний өдөр хүлээн авсныг хянан хэлэлцэв.

 

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалт: Монгол Улсын иргэн, 1998 оны 02 дугаар сарын 23-ны өдөр Булган аймгийн Өлзийт суманд төрсөн, 26 настай, эрэгтэй, халх, бүрэн дунд боловсролтой, мэргэжилгүй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, ам бүл 2, эхнэрийн хамт Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум 3 дугаар баг, Рашаантын 16 тоотод оршин суух хаягтай, урьд эрүүгийн хариуцлага хүлээж байгаагүй, хэрэг хариуцах чадвартай, ухаан бүрэн, *******, *******.

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалт: Монгол Улсын иргэн, 1995 оны 12 дугаар сарын 22-ны өдөр Орхон аймгийн Баян-Өндөр суманд төрсөн, 29 настай, эрэгтэй, халх, бүрэн дунд боловсролтой, мэргэжилгүй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, ам бүл 5, эхнэр, 3 хүүхдийн хамт Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум 3 дугаар баг, Баянсуудал 1-21 тоотод оршин суух хаягтай, урьд эрүүгийн хариуцлага хүлээж байгаагүй, хэрэг хариуцах чадвартай, ухаан бүрэн, *******, .

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалт: Монгол Улсын иргэн, 1994 оны 04 дүгээр сарын 04-ний өдөр Төв аймгийн Угтаалцайдам суманд төрсөн, 30 настай, эрэгтэй, халх, бүрэн дунд боловсролтой, засварчин мэргэжилтэй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, ам бүл 5, эхнэр, 3 хүүхдийн хамт Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум 3 дугаар баг, Баянбулгийн 2-21 тоотод оршин суух хаягтай,

урьд Сэлэнгэ аймаг Мандал сум дахь Сум дундын шүүхийн 2017 оны 05 дугаар сарын 23-ны өдрийн 59 дугаартай шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 215 дугаар зүйлийн 215.3-д зааснаар тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг 01 жил 06 сарын хугацаагаар хасаж, 03 жил 10 хоногийн хугацаагаар хорих ялаар,

-Сэлэнгэ аймаг Мандал сум дахь Сум дундын шүүхийн 2018 оны 01 дүгээр сарын 19-ний өдрийн 14 дугаартай шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 12.1 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-т зааснаар 01 жил 01 хоногийн хугацаагаар хорих ялаар тус тус шийтгэгдсэн, хэрэг хариуцах чадвартай, ухаан бүрэн, ,.

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалт: Монгол Улсын иргэн, 1988 оны 08 дугаар сарын 13-ны өдөр Дундговь аймгийн Хулд суманд төрсөн, 36 настай, эрэгтэй, халх, боловсрол, мэргэжилгүй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, ам бүл 5, эхнэр, 3 хүүхдийн хамт Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум 3 дугаар баг, Баянсуудал 2-51 тоотод оршин суух хаягтай, урьд эрүүгийн хариуцлага хүлээж байгаагүй, хэрэг хариуцах чадвартай, ухаан бүрэн, , .

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалт: Монгол Улсын иргэн, 1991 оны 01 дүгээр сарын 16-ны өдөр Увс аймгийн Тэс суманд төрсөн, 34 настай, эрэгтэй, Баяд, бүрэн дунд боловсролтой, мэргэжилгүй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, ам бүл 7, эхнэр, 5 хүүхдийн хамт Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум 2 дугаар баг, Хайлаастын 126 тоотод оршин суух хаягтай, урьд эрүүгийн хариуцлага хүлээж байгаагүй, хэрэг хариуцах чадвартай, ухаан бүрэн, , .

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалт: Монгол Улсын иргэн, 1996 оны 07 дугаар сарын 16-ны өдөр Дархан-Уул аймгийн Дархан суманд төрсөн, 27 настай, эрэгтэй, халх, дээд боловсролтой, инженер мэргэжилтэй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, ам бүл 4, эхнэр, 2 хүүхдийн хамт Дархан-Уул аймгийн Дархан сумын 5 дугаар баг Хүнсчид 1-17 тоотод оршин суух хаягтай, урьд эрүүгийн хариуцлага хүлээж байгаагүй, хэрэг хариуцах чадвартай, ухаан бүрэн, , .

Шүүгдэгч нарын холбогдсон хэргийн талаар: Шүүгдэгч ******* нь бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Хэрх 4 дүгээр багийн нутаг дэвсгэр "Ноён уул" гэх дархан цаазат газарт 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр нэр бүхий иргэд нь хууль бусаар ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдаж 1164917 төгрөгийн экологи-эдийн засгийн хохирол учруулсан,

Шүүгдэгч ******* нь бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Хэрх 4 дүгээр багийн нутаг дэвсгэр "Ноён уул" гэх дархан цаазат газарт 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр нэр бүхий иргэд нь хууль бусаар ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдаж 1164 917 төгрөгийн экологи- эдийн засгийн хохирол учруулсан,

Шүүгдэгч ******* нь бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Хэрх 4 дүгээр багийн нутаг дэвсгэр "Ноён уул" гэх дархан цаазат газарт 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр нэр бүхий иргэд нь хууль бусаар ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдаж 1164917 төгрөгийн экологи-эдийн засгийн хохирол учруулсан,

Шүүгдэгч ******* нь бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Хэрх 4 дүгээр багийн нутаг дэвсгэр "Ноён уул" гэх дархан цаазат газарт 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр нэр бүхий иргэд нь хууль бусаар ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдаж 1164917 төгрөгийн экологи- эдийн засгийн хохирол учруулсан,

Шүүгдэгч ******* нь бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Хэрх 4 дүгээр багийн нутаг дэвсгэр "Ноён уул" гэх дархан цаазат газарт 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр нэр бүхий иргэд нь хууль бусаар ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдаж 1164917 төгрөгийн экологи-эдийн засгийн хохирол учруулсан,

Шүүгдэгч ******* нь бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Хэрх 4 дүгээр багийн нутаг дэвсгэр "Ноён уул" гэх дархан цаазат газарт 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр нэр бүхий иргэд нь хууль бусаар ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдаж 1164917 төгрөгийн экологи-эдийн засгийн хохирол учруулсан гэх гэмт хэрэгт тус тус холбогджээ. /Прокурорын яллах дүгнэлтэд тусгагдсанаар/

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Гэм буруугийн талаар: Шүүгдэгч *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар нь урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Хэрх 4 дүгээр багийн нутаг дэвсгэр "Ноён уул" гэх дархан цаазат газарт 2023 оны 12 дугаар сарын 05-ны өдөр хууль бусаар ашигт  малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдаж 1164917 төгрөгийн экологи- эдийн засгийн хохирол учруулсан гэмт хэргийг үйлдсэн болох нь Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын сумын Хэрх 4-р багийн нутаг дэвсгэр “Ноён-Уул”-ын дархан цаазат газарт хийсэн хэргийн газар үзлэгийн тэмдэглэл, гэрэл зургийн үзүүлэлтүүд, /хх-ийн 21-26-р тал/, иргэний нэхэмжлэгч М.Батнямын "...Би Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын байгаль орчны Улсын байцаагчийн гаргасан актаар тогтоогдсон хохирлыг төлүүлэх хүсэлтэй байна..." гэх мэдүүлэг, /хх-ийн 15-ртал/, "...Би тухайн өдөр байгаль хамгаалагч Нямдаваа, Пүрэвжав нарын хамт "Ноён-Уул"-ын Улсын тусгай хамгаалалттай газар нутаг болох "Билүүт эх" гэх газарт хяналт шалгалтаар явж байтал тухайн иргэд хууль бусаар ашигт малтмал олборлосон байдалтай байсныг цагдаагийн байгууллагад дуудлага өгч хүлээлгэн өгсөн. Дээрх иргэд нь 9 шуудай /бондгор/ чулууг "Ноён-Уул"-ын Улсын тусгай хамгаалалттай газар нутаг болох "90 метр" гэх уулнаас авсан байсан" гэх мэдүүлэг, /хх-ийн 28-р тал/, Шүүх шинжилгээний ерөнхий газрын шинжээчийн 2024 оны 02 дугаар сарын 02- ны өдрийн 966 дугаартай "1.Шинжилгээнд ирүүлсэн шаргал өнгийн металл зүйлсийн гадаргад алт-95,524% /Аи/, мөнгө-3,187% /Ад/, цахиур-0,591% /31/, төмөр-0,005% /Ре/, кальци-0,010% /Са/ зэрэг химийн элементүүд агуулагдаж байна" гэх дүгнэлт, гэрэл зургийн үзүүлэлт, /хх-ийн 43-46-р тал/, Хөрөнгийн үнэлгээний "Арвижих Эстимейт" ХХК-ний 2024 оны 02 дугаар сарын 26-ны өдрийн 1/28 дугаартай "багаж /молдок/, хар бариултай, улаан өнгийн 1ш, 120000 төгрөг" гэсэн үнэлгээ, /хх-ийн 58-р тал/, Байгаль орчны үнэлгээ, зөвлөгөөний "Эко инженеринг" ХХК-ний шинжээчийн 2024 оны 02 дугаар сарын 21-ний өдрийн 07 дугаартай "...нэр бүхий иргэдийн хууль бусаар ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдсан үйл ажиллагаанаас байгаль орчинд учруулсан Экологи-эдийн засгийн хохирлын хэмжээ нь 1164917 төгрөг болж байна" гэсэн дүгнэлт, /74-р тал/, Сэлэнгэ аймгийн байгаль орчин аялал жуулчлалын газрын Улсын байцаагчийн 2024 оны 02 дугаар сарын 26-ны өдрийн 01-29-02/276-12 дугаартай "...шинжээчийн тогтоосон газрын хэвлийд учруулсан гэх 1164917 /нэг сая нэг зуун жаран дөрвөн мянга есөн зуун арван долоон/ төгрөгийн хохирлыг 2 дахин /1164917 төгрөг үржих нь 2/ нэмэгдүүлэн тооцож 2329834 /хоёр сая гурван зуун хорин есөн мянга найман зуун гучин дөрвөн/ төгрөгийг нэр бүхий иргэдээр нөхөн төлүүлэх нь зүйтэй байх тул энэхүү актыг үйлдэв" гэх акт, /хх-ийн 83-84-р тал/, Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яамны Хан Хэнтий Улсын тусгай хамгаалалттай газрын хамгаалалтын захиргааны 2024 оны 02 дугаар сарын 29-ний өдрийн 46 дугаартай албан бичиг, хавсралт, /хх-ийн 85-86-р тал/, Шүүхийн хэлэлцүүлэгт талуудаас шинжлэн судалсан дээрх нотлох баримтуудыг Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу цуглуулж бэхжүүлсэн байх бөгөөд эдгээр нь хэрэгт хамааралтай, хэргийг эцэслэн шийдвэрлэхэд хүрэлцээтэй байна.

Нотлох баримтаар тогтоогдсон хэргийн нөхцөл байдал нь Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан гэмт хэргийн шинжийг бүрэн агуулсан, хэргийн зүйлчлэл тохирсон байна. 

Шүүгдэгч *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар нь өөрт холбогдох хэргийг хялбаршуулсан журмаар хянан шийдвэрлүүлэх хүсэлтийг сайн дураар гаргаснаа илэрхийлж байх ба тэдэнд эрүү шүүлт тулгах, хүнлэг бус хэрцгий харьцах, хуурч мэхлэх зэрэг хууль бусаар хэрэг хүлээлгэсэн нөхцөл байдал тогтоогдоогүй болно.

Энэ гэмт хэргийн улмаас газрын хэвлийд халдаж 1164917 төгрөгийн экологи-эдийн засгийн хохирол учирсан ба шүүгдэгч нар хохирлыг бүрэн төлсөн, хохирогч, иргэний нэхэмжлэгч нь ямар нэгэн хохирол, хор уршиг нэхэмжлээгүй тул шүүгдэгч *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар нь бусдад төлөх төлбөргүй гэж үзэв.

Эрүүгийн хариуцлагын талаар: Прокурорын санал болгож, шүүгдэгч *******, *******, *******, *******, *******, ******* нарын хүлээн зөвшөөрсөн 5400 нэгжтэй тэнцэх хэмжээ буюу 5400000 төгрөгөөр торгох ял нь Эрүүгийн хуульд нийцсэн бөгөөд шүүгдэгч нар тухайн эрүүгийн хариуцлагын хууль зүйн үр дагаврыг ухамсарлан ойлгосон байх тул Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 17.4 дүгээр зүйлийн 5 дахь хэсэгт зааснаар прокурорын саналыг баталж, шүүгдэгчид эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх хууль зүйн үндэслэлтэй байна.

Иймд шүүгдэгч *******, *******, *******, *******, *******, ******* нарыг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3, 3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар тус бүр 5400 /таван мянга дөрвөн зуу/ нэгжтэй тэнцэх хэмжээ буюу 5400000 /таван сая дөрвөн зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ял шийтгэх нь зүйтэй гэж шүүх дүгнэв.

Шүүгдэгч *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар нь энэ хэргийн улмаас цагдан хоригдсон хоноггүй, бусдад төлөх төлбөргүй, битүүмжлэгдсэн эд хөрөнгөгүй, шүүхэд шилжиж ирсэн иргэний бичиг баримтгүй зэргийг тус тус дурдаж, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 7.5 дугаар зүйлийн 1,2 дах хэсэгт зааснаар энэ хэрэгт 2023 оны 12 дугаар сарын 06-ны өдрийн “Эд мөрийн баримтаар тооцох тухай” болон 2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ны өдрийн “Эд мөрийн баримтаар тооцох тухай” мөрдөгчийн тогтоолоор цахилгаан хар өнгийн бариултай улаан өнгийн молдок 1ширхэг, хар өнгийн цахилгааны утас, 5.4 гр шаргал өнгийн металл зэргийг хураан авсныг шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болмогц Улсын орлого болгох буюу үнийн дүнг Байгаль орчин уур амьсгалын сангийн Төрийн сан банкны 100900013040 тоот дансанд шилжүүлэхээр Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх байгууллагад хүргүүлж, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.3 дүгээр зүйлийн 1 дах хэсэгт зааснаар нөхөн төлөх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зардал 3000000 /гурван сая/ төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэлийг  *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар төлөхийг хүлээн зөвшөөрсөн тул *******, *******, *******, *******, *******, ******* нараас 3000000 төгрөгийг хувь тэнцүү гаргуулж иргэний нэхэмжлэгч “Эко инженеринг” ХХК-н захирал ажилтай Улаанбаатар хот Чингэлтэй дүүрэг 10 дугаар хороо Чингэлтэйн 6-135 тоот хаягт оршин суух Цанжид овогт Баялдандоржийн Баясгаланд /РД: ХГ77032317/ олгох нь зүйтэй байна.

Монгол Улсын Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 17.4 дүгээр зүйлийн 5, 34.14 дүгээр зүйл, 36.1 дүгээр зүйл, 36.2 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэг, 36.2 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэг, 36.6 дугаар зүйл, 36.7 дугаар зүйл, 36.8 дугаар зүйл, 36.10 дугаар зүйл, 36.13 дугаар зүйл 38.1 дүгээр зүйлд тус тус заасныг удирдлага болгон

ТОГТООХ нь:

1.Шүүгдэгч *******ыг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдсан гэмт хэргийг, шүүгдэгч *******г Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдсан гэмт хэргийг, шүүгдэгч ыг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдсан гэмт хэргийг, шүүгдэгч До овогт Эрдэнэбаярын Шинэбямбийг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдсан гэмт хэргийг, шүүгдэгч ийг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдсан гэмт хэргийг, шүүгдэгч ыг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан бусадтай урьдчилан үгсэн тохиролцож, бүлэглэн, тусгай зөвшөөрөлгүйгээр ашигт малтмалын эрэл хайгуул хийж газрын хэвлийд халдсан гэмт хэргийг тус тус үйлдсэн гэм буруутайд тооцсугай.

2. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч *******ыг 5400 /таван мянга дөрвөн зуу/ нэгж буюу 5400000 /таван сая дөрвөн зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч *******г 5400 /таван мянга дөрвөн зуу/ нэгж буюу 5400000 /таван сая дөрвөн зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч *******ыг 5400 /таван мянга дөрвөн зуу/ нэгж буюу 5400000 /таван сая дөрвөн зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч Э.Шинэбямбийг 5400 /таван мянга дөрвөн зуу/ нэгж буюу 5400000 /таван сая дөрвөн зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч *******ыг 5400 /таван мянга дөрвөн зуу/ нэгж буюу 5400000 /таван сая дөрвөн зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1,3,  3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 24.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч *******ийг 5400 /таван мянга дөрвөн зуу/ нэгж буюу 5400000 /таван сая дөрвөн зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар тус тус шийтгэсүгэй

  3. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт  зааснаар ялтан *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар нь торгох ялыг 36 /гучин зургаа/ сар хүртэлх хугацаанд хэсэгчлэн төлөхөөр тогтоосугай.    

  4. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 5-д зааснаар ялтан торгох ялыг биелүүлээгүй бол шүүх биелэгдээгүй торгох ялын арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож хорих ялаар солих болохыг мэдэгдсүгэй.

  5.Энэ хэрэгт *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар нь цагдан хоригдсон хоноггүй, бусдад төлөх төлбөргүй, битүүмжилсэн эд хөрөнгөгүй, шүүхэд шилжин ирсэн иргэний бичиг баримтгүй, хилийн хориг тавигдаагүй болохыг тус тус дурдсугай.

  6.Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 7.5 дугаар зүйлийн 1,2 дах хэсэгт зааснаар энэ хэрэгт 2023 оны 12 дугаар сарын 06-ны өдрийн “Эд мөрийн баримтаар тооцох тухай” болон 2024 оны 01 дүгээр сарын 24-ны өдрийн “Эд мөрийн баримтаар тооцох тухай” мөрдөгчийн тогтоолоор цахилгаан хар өнгийн бариултай улаан өнгийн молдок 1ширхэг, хар өнгийн цахилгааны утас, 5.4 гр шаргал өнгийн металл зэргийг хураан авсныг шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болмогц Улсын орлого болгох буюу үнийн дүнг Байгаль орчин уур амьсгалын сангийн Төрийн сан банкны 100900013040 тоот дансанд шилжүүлэхээр Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх байгууллагад хүргүүлсүгэй.

7.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.3 дүгээр зүйлийн 1 дах хэсэгт зааснаар нөхөн төлөх хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зардал 3000000 /гурван сая/ төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэлийг  *******, *******, *******, *******, *******, ******* нар төлөхийг хүлээн зөвшөөрсөн тул *******, *******, *******, *******, *******, ******* нараас 3000000 төгрөгийг хувь тэнцүү гаргуулж иргэний нэхэмжлэгч “Эко инженеринг” ХХК-н захирал ажилтай Улаанбаатар хот Чингэлтэй дүүрэг 10 дугаар хороо Чингэлтэйн 6-135 тоот хаягт оршин суух Цанжид овогт Баялдандоржийн Баясгаланд /РД: ХГ77032317/ олгосугай.

8.Шийтгэх тогтоол хуулийн хүчин төгөлдөр болох хүртэл хугацаанд *******, *******, *******, *******, *******, ******* нарт өмнө авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлсүгэй.

9.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.10 дугаар зүйлийн 4-д зааснаар шүүхийн шийтгэх тогтоол нь уншин сонсгосноор хүчинтэй болохыг дурдсугай.

 

10.Шийтгэх тогтоолыг гардаж авсан, эсхүл хүргүүлснээс хойш 14 хоногийн дотор зөвхөн Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн үндэслэлээр оролцогч Сэлэнгэ аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах Улсын яллагч, дээд шатны прокурор эсэргүүцэл бичих эрхтэйг дурдсугай.

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ                           Ж.ЭРДЭНЭБАТ.