Дархан-Уул аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

2022 оны 01 сарын 14 өдөр

Дугаар 135/ШШ2022/00113

 

ÌÎÍÃÎË ÓËÑÛÍ ÍÝÐÈÉÍ ªÌͪªÑ

 

Õýðãèéí èíäåêñ: 135/2021/01531/È

Дархан-Уул аймаг дахь сóì äóíäûí иргэний хэргийн анхан шатны ø¿¿õèéí ø¿¿ã÷ Д.Оюундарь би äàðãàëæ, òóñ ø¿¿õèéí ø¿¿õ õóðàëäààíû òàíõèìä õèéñýí èðãýíèé ø¿¿õ õóðàëäààíààð

Нэхэмжлэгч: ......... аймаг,  ...... сум, ...-р баг, ....-р хороолол, .... -р байр .... тоотод оршин суух Б. овогт Б. Б. /РД:....., утас: ...../-ын нэхэмжлэлтэй,

 

Хариуцагч: ...... аймаг,  ..... сум ....-р баг, ...-р хороолол, ... байр ... тоотод оршин суух Н. овогт У. Н.-г /РД:....., утас:...../-д холбогдох

 

“Гэрлэлт цуцлуулах, хүүхдийн асрамж тогтоолгох” тухай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

 

Шүүх хуралдаанд нэхэмжлэгч Б.Б., хариуцагч У.Н., шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Д.Адъяа нар оролцов.

 

ÒÎÄÎÐÕÎÉËÎÕ íü:

Нэхэмжлэгч Б.Б. шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан нэхэмжлэлдээ:

 

“Миний бие нь эхнэр У.Н. 2006 онд танилцаж, 2007 оны .. сарын ..-ны өдөр албан ёсоор гэр бүлээ батлуулсан. Бидний хамтын амьдралын хугацаанд 2007.06.04-нд хүү Б.Б. , 20....0.....-нд охин Б.А. нар төрсөн. Миний бие 2012 оноос уул уурхайд ажиллаж байна. 14 хоногт ажиллаад 7 хоногт амрах ээлжийн хуваарьтай. Сүүлийн жилүүдэд эхнэртэй зан харилцаа таарамжгүй болсон. Мөн эхнэр удаа дараа гэр бүлээс гадуурхи харьцаанд орж итгэл алдсан тул гэрлэлтээ цуцлуулахаар нэхэмжлэл гаргаж байна. Насанд хүрээгүй хоёр хүүхдээ өөрийн асрамжинд авна. Бидний хооронд эд хөрөнгийн маргаан байхгүй.” гэжээ.

 

Хариуцагч У.Н шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа:

 

“... Миний бие Б.Б-оос гэрлэлтээ цуцлуулах, насанд хүрээгүй 2 хүүхдээ Б.Б-ын нэр дээр шилжүүлэхийг зөвшөөрч байна.” гэжээ.

 

Ø¿¿õ õóðàëäààíààð õýëýëöýãäñýí áîëîí õýðýãò àâàãäñàí íîòëîõ áàðèìòóóäûã øèíæëýí ñóäëààä,

¯ÍÄÝÑËÝÕ íü:

Нэхэмжлэгч  Б.Б. хариуцагч У.Н. холбогдуулан гэрлэлт цуцлуулах, хүүхдийн асрамж тогтоолгох тухай нэхэмжлэлийн шаардлага гаргасаныг  дараахь байдлаар  шийдвэрлэв.

 

Хэрэгт авагдсан бөгөөд шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтуудаар дараах байдал тогтоогдож байна.

Нэхэмжлэгч Б.Б., хариуцагч У.Н. нар 2006 онд танилцан, 2007 оны 07 дугаар сарын 30-ны өдөр Гэр бүлийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1-д зааснаар гэрлэлтээ иргэний гэр бүлийн байдлын гэрлэсний бүртгэлд бүртгүүлэн гэрлэлтийн үр дүнд буй болсон, эд хөрөнгийн бус амины болон эд хөрөнгийн эрх, үүргээр холбогдон хамтран амьдарч байсан гэр бүлийн гишүүд байна. /хэргийн 5 дугаар хуудас/

 

Зохигчдын хамтран амьдрах хугацаанд хүү Б.Б. 2007 оны 06 дугаар сарын 04-ний өдөр, охин Б.А. 2010 оны 07 дугаар сарын 25-ны өдөр төрсөн, одоо эцэг, эхийн асрамжид хүмүүжиж байгаа гэрлэгчид хэн аль нь гэрлэлт цуцлуулах талаар маргаангүй байна.

Зохигчид гэрлэлтээ цуцлуулах талаар маргаангүй, Гэр бүлийн тухай хуулийн 10 дугаар зүйлийн 10.2, 10.3-т заасан гэрлэгчид гэр бүлээ төлөвлөх, оршин суух газар, эрхлэх ажил, мэргэжлээ чөлөөтэй сонгох, хуваарьт эд хөрөнгөтэй байх, дундаа хамтран өмчлөх эд хөрөнгөө эзэмших, ашиглах, захиран зарцуулах, материалын болон сэтгэл санааны хохирлоо буруутай этгээдээс гаргуулах тэгш эрх, бие биедээ үнэнч байх, хүүхдээ өсгөн хүмүүжүүлэх, гэр бүлийн гишүүд нь бие биеэ халамжлах, хүндэтгэх, тэжээн тэтгэх, туслах, гэр бүлд шаардагдах эдийн засгийн нөхцөлийг бүрдүүлэх, хэн нэгнийхээ эрхийг зөрчихгүй, бие биеэ аливаа хэлбэрээр хүчирхийлэхгүй байх, угийн бичиг хөтлөх адил үүргийг  хамтран хэрэгжүүлэх боломжгүй байдлыг бий болгосон, Гэр бүлийн тухай хуулийн 12 дугаар зүйлийн 12.2-д заасан гэрлэлтийг цуцлахад хориглох үндэслэл  тогтоогдоогүй.

Иймд шүүх нэхэмжлэгч Б.Б. ,  хариуцагч У.Н.  нарын ãýðëýëòèéã öóöëàâ.

2007 оны 06 дугаар сарын 04-ний өдөр төрсөн хүү Б.Б. , 2010 оны 07 дугаар сарын 25-ны өдөр төрсөн охин Б.А. нарыг эцэг Б.Б-ын асрамжид үлдээхийг хариуцагч У.Н.  зөвшөөрсөн тул хүүхдийн асрамжийн хувьд гэрлэгчид тохиролцсон гэж үзэж Б.Б, Б.А. нарыг эцэг Б.Б-ын асрамжид үлдээж шийдвэрлэв.

 

Ãýð á¿ëèéí òóõàé õóóëèéí 21 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 21.1-ä “Õ¿¿õýä òºðñíººð ýöýã, ýõ, õ¿¿õäèéí õîîðîíä ýðõ, ¿¿ðýã ¿¿ñíý”, ìºí õóóëèéí 38 äóãààð ç¿éëèéí 38.1-ä “Ýöýã, ýõ íü íàñàíä õ¿ðýýã¿é áîëîí íàñàíä õ¿ðñýí áîëîâ÷ õºäºëìºðèéí ÷àäâàðã¿é õ¿¿õäýý òýæýýí òýòãýõ ¿¿ðýãòýé” ãýæ çаасан байна.

Насанд хүрээгүй хүүхдүүд Б.Б., Б.А. нарыг эцэг Б.Б-ын асрамжид үлдээж шийдвэрлэж байгаа нь хүүхэд эцгийн оршин суугаа газрын харьяаллаар боловсрол, эрүүл мэндийн болон төрийн бусад үйлчилгээг авах боломжийг олгож байгаа  явдал  бөгөөд  эцэг Б.Б, эх У.Н.  нар тусдаа амьдарч байгаа явдал нь хүүхдээ хүмүүжүүлэхэд хүлээх үүргээс чөлөөлөгдөх үндэслэл болохгүй, хэн аль нь хүүхдийн өмнө хүлээх үүрэг, эдлэх эрхээ хэрэгжүүлэхэд нэг нь нөгөөдөө хориглох үндэслэл байхгүй болохыг дурдаж байна.

Гэр бүлийн тухай хуулийн 26 дугаар зүйлийн 26.2.2-т зааснаар ...хүүхдээ асран хамгаалах, тэжээн тэтгэх үүрэгтэй гэж хуульчилснаар насанд хүрээгүй хүүхдүүд Б.Б., Б.А. нарт тэдний оршин сууж буй тухайн бүс нутагт тогтоогдсон амьжиргааны доод түвшингийн хэмжээнээс хуульд заасны дагуу эх У.Н.  сар бүр тэтгэлэг гаргуулан тэжээн тэтгүүлэхээр шийдвэрлэв.  

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1-д  шүүхээс эрх зүйн маргааныг шийдвэрлэхтэй холбогдон үйлчилгээ үзүүлсний төлөө зохигчоос төлж байгаа мөнгөн хөрөнгийг улсын тэмдэгтийн хураамж гэнэ.

 Улсын тэмдэгтийн хураамжийг урьдчилан нэхэмжлэгчээр төлүүлж нэхэмжлэл хангагдсан тохиолдолд хариуцагчаар төлүүлэн нэхэмжлэгчид буцаан олгоно гэснээр нэхэмжлэгч Б.Б-ын 2021 оны 12 дугаар сарын 13-ны өдөр төлсөн тэмдэгтийн хураамж 140,400 төгрөгийг төрийн сангийн орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч У.Н-ээс гэрлэлт цуцлуулах шаардлагад ногдох тэмдэгтийн хураамжид 70,200 төгрөг, хүүхдийн асрамж тогтоох шаардлагад ногдох улсын тэмдэгтийн хураамж 70,200 төгрөг, 2 хүүхдийн тэтгэлэгт 1 жилд төлөгдөх дүнгээс тооцсон улсын тэмдэгтийн хураамж 68,832 төгрөг, нийт 209,232 төгрөг гаргуулан төрийн сангийн орлогод оруулах нь зүйтэй байна.  

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 дугаар зүйлийн 115.1, 115.2.1, 116, 118 дугаар зүйл, 132 дугаар зүйлийн 132.6-д заасныг удирдлага болгон

ТОГТООХ нь:

  1. Гэр бүлийн тухай хуулийн 14 дүгээр зүйлийн 14.3-т зааснаар Б. овогт Б.Б. /РД:...../, н овогт У. Н.  /РД:......./ нарын гэрлэлтийг цуцалсугай.
  2. Гэр бүлийн тухай хуулийн 14 дүгээр зүйлийн 14.5-д зааснаар 2007 оны 06 дугаар сарын 04-ний өдөр төрсөн хүү Б.Б., 2010 оны 07 дугаар сарын 25-ны өдөр төрсөн охин Б.А.нарыг эцэг Б.Б. асрамжид үлдээсүгэй.
  3. Ãýð á¿ëèéí òóõàé õóóëèéí 40 дүгээр зүйлийн 40.1.2-ò çààñíàар 2007 оны 06 дугаар сарын 04-ний өдөр төрсөн хүү Б.Б. , 2010 оны 07 дугаар сарын 25-ны өдөр төрсөн охин Б.А. нарыг 11-16 íàñ /ñóðàëöàæ áàéãàà áîë/ 18 íàñ, íàñàíä õ¿ðñýí áîëîâ÷ õºäºëìºðèéí ÷àäâàðã¿é õ¿¿õäýä òýòãýëýã àâàã÷ õ¿¿õäèéí îðøèí ñóóãàà ãàçðûí á¿ñ íóòàãò òîãòîîãäñîí àìüæèðãààíû äîîä ò¿âøèíãèéí хэмжээгээр эх У.Н.  сар бүр  òýòãýëýã ñàð áîëãîí ãàðãóóëàí тэжээн тэтгүүлсүгэй.
  4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1, 63 дугаар зүйлийн 63.1.5-т зааснаар нэхэмжлэгч Б.Б. 2021 оны 12 дугаар сарын 13-ны өдөр төлсөн улсын тэмдэгтийн хураамж 140,400 төгрөгийг төрийн сангийн орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч У.Н. ээс улсын тэмдэгтийн хураамжид 209,232 төгрөг гаргуулан төрийн сангийн орлогод оруулсугай.
  5. Гэр бүлийн тухай хуулийн 14 дүгээр зүйлийн 14.9-д зааснаар энэхүү шүүхийн шийдвэрийг хүчин төгөлдөр болсноос хойш Иргэний гэр бүлийн бүртгэлийн байгууллагад хүргүүлэхийг шүүгчийн туслахад даалгасугай.
  6. Гэр бүлийн тухай хуулийн 26 дугаар зүйлд зааснаар эцэг эх нь хүүхдээ эрүүл чийрэг өсгөн бойжуулах, сэтгэхүйн хувьд төлөвшүүлэх, асран хамгаалах, тэжээн тэтгэх, суурь боловсрол эзэмшүүлэх, үндэсний ёс заншил уламжлалаа дээдлэх, хүүхдийн эрхийг хамгаалах, хөдөлмөрийн анхны дадлага олгох зэрэгт тэгш эрх эдэлж, адил үүрэг хүлээхийг дурдсугай.
  7. Гэр бүлийн тухай хуулийн 26 дугаар зүйлийн 26.6-д зааснаар гэрлэлтээ цуцлуулсан эцэг, эхийн хэн нэг нь нөгөөдөө хүлээсэн үүргээ хэрэгжүүлэхэд нь саад учруулахыг хориглохыг мэдэгдсүгэй.
  8. Èðãýíèé õýðýã шүүхэд õÿíàí øèéäâýðëýõ òóõàé õóóëèéí 119 ä¿ãýýð ç¿éëèéí 119.2, 120 дугаар зүйлийн 120.2-т çààñíààð ýíýхүү øèéäâýð òàíèëöóóëàí ñîíñãîìîãö õ¿÷èíòýé áîëîõ áºãººä çîõèã÷, òýäãýýðèéí òºëººëºã÷ áóþó ºì㺺ëºã÷ øèéäâýðèéã ýñ çºâøººðâºë ãàðäàí àâñíààñ õîéø 14 õîíîãèéí äîòîð Дархан-Уул аймгийн Иргэний хэргийн Давж заалдах шатны ø¿¿õýä äàâæ çààëäàõ ãîìäîë ãàðãàõ ýðõòýé, мөн хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.4, 119.7-т зааснаар шийдвэрийг гардаж авах үүргээ биелүүлээгүй нь давж заалдах журмаар гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүйг дурдсугай.

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ                                  Д.ОЮУНДАРЬ