| Шүүх | Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь сум дундын шүүх |
|---|---|
| Шүүгч | Батдэлгэрийн Хэрлэн |
| Хэргийн индекс | 149/2021/00411/И |
| Дугаар | 149/ШШ2022/00026 |
| Огноо | 2022-01-11 |
| Маргааны төрөл | Банкны зээл, |
Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь сум дундын шүүхийн Шийдвэр
2022 оны 01 сарын 11 өдөр
Дугаар 149/ШШ2022/00026
МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС:
Сэлэнгэ аймгийн дундын шүүхийн ерөнхий шүүгч Б.Хэрлэн даргалж тус шүүхийн танхимд хийсэн шүүх хуралдаанаар
Нэхэмжлэгч: Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарын нэхэмжлэлтэй
Хариуцагч: Сэлэнгэ аймаг Сүхбаатар ын ******* дүгээр баг, ******* хэсэг, ******* ******* гудамжны № ******* тоотод оршин суух, *******973 оны ******* сарын *******4-ний өдөр төрсөн, ******* настай, *******тэй, одоо 4*******3 , овогт Очёирбат /РД:СМ73**************4*******0/
Хариуцагч: Сэлэнгэ аймаг Сүхбаатар ын ******* дүгээр баг, ******* хэсэг, № *******38 тоотод оршин суух, *******969 оны 0******* дүгээр сарын **************-ны өдөр төрсөн, настай, эмэгтэй, овогт /РД:МЭ690*********************0*******/ нарт холбогдох
*******9.0*******.375.************** төгрөгийг гаргуулах тухай хүссэн иргэний хэргийг хэлэлцэв.
Шүүх хуралдаанд: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Г.Дарханбаатар, хариуцагч Д., хариуцагч Н. /онлайн/, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Д.Соёлзул нар оролцов.
ТОДОРХОЙЛОХ нь:
Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Сэлэнгэ аймаг Сүхбаатар ын ******* баг, ******* дүгээр хэсэг, *******8 байрны № *******5 тоотод оршин суух, *******986 оны дүгээр сарын -ны өдөр төрсөн, настай, *******тэй, Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарт харилцааны менежер ажилтай, овогт /РД:ТЯ86*******4/ шүүхэд гаргасан нэхэмжлэл болон шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: Хариуцагч Д., Н. нар нь *******0*******8 оны ************** сарын *******3-ны өдөр *******50000577*******0 ын барьцаат зээлийн гэрээ байгуулж *******5 сая төгрөгийн зээлийг 60 сарын хугацаатай сарын *******.4 хувийн хүүтэй зээлж авсан боловч зээлээ төлөхгүй өнөөдрийн байдлаар 90******* хоногийн хугацаа хэтрээд байна. *******0*******9 оны ******* сарын *******5-ны өдрөөс хойш зээлээ төлөхгүй хугацаа хэтрээд байна. Зээлийн гэрээний 6 зүйлийн 6.*******.*******, 6.*******.*******-д заасны дагуу зээлийн гэрээг цуцалж зээлдэгч Д., Н. нараас үндсэн зээлийн төлбөр *******3.7.99*******.96 мөнгө, зээлийн хүүнд 5.*********************.**************.6******* мөнгө, нэмэгдүүлсэн хүүнд **************7.**************6.54 мөнгө, нийт *******9.0*******.375.************** төгрөгийг гаргуулж өгнө үү. Тухайн үед зээл авахдаа Д., Н. нар нь нөхөр, эхнэр гэж хэлж банкыг төөрөгдүүлж д авсан юм байна лээ гэв.
Хариуцагч Д. шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан хариу тайлбартаа: Төрийн банкны Сэлэнгэ салбараас *******0*******8 оны ************** сарын *******3-ны өдөр *******5 сая төгрөгийн цалингийн зээлийг 60 сарын хугацаатай сарын *******.4 хувийн хүүтэй авсан. Тэр үед би Сэлэнгэ аймгийн Засаг даргын тамгын газрын орон нутгийн өмчийн газарт жолооч ажилтай байсан. Зээл авснаас хойш *******0*******9 оны сар хүртэл зээлээ төлж явж д Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн **************.******* дүгээр зүйлийн 4 дэх хэсэгт заасан гэмт х*******т холбогдож *******0*******9 оны сарын 05-ны өдөр цагдан хоригдоод үүнээс хойш зээлээ төлөөгүй. Одоо нэхэмжилж мөнгөнөөс үндсэн зээлийг төлнө. Хорихболохоор зээлийн хүүг төлөхөд хүнд байна. Тухайн үед би Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарын эдийн засагч гэдэг хүнд би гэмт х*******т холбогдоод хоригдох болоод байна зээлийн хүүг зогсоож болохгүй юм уу гэж утсаар мэдэгдэж байсан. Би *******5 сая төгрөгийн цалингийн зээл авахдаа Н.г гуйж д гарын үсэг зуруулсан. Уг *******5 сая төгрөгнөөс нэг ч төгрөг Н. аваагүй. Бидний хооронд төрөл садангийн харилцаа холбоо байхгүй. Зүгээр л бие биенээ таньдаг байсан гэв.
Хариуцагч Н. шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан хариу тайлбартаа: Д. надаас зээлийн гэрээнд гарын үсэг зураад өгчих гэж гуйгаад байсан юм. Би янз бүрийн юм болчих юм биш биз гэхэд үгүй ээ тийм юм байхгүй би ажил хийж юм чинь төлчихнө санаа зоволтгүй гээд байхаар нь гарын үсэг зурсан. Зээлийн мөнгөнөөс би нэг ч төгрөг аваагүй. Д.ыг зүгээр таньдаг байсан. Манайхаар ирж очоод мод түлээ хагалж өгөөд явдаг байсан хүн. Иймд надад уг зээлийг төлөх ямар ч боломж байхгүй гэв.
Х*******т авагдсан болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн бичгийн нотлох баримтуудыг шинжлэн судлаад
ҮНДЭСЛЭХ нь:
Нэхэмжлэгч Төрийн банкны Сэлэнгэ салбар нь үндсэн зээлдэгч Д., хамтран зээлдэгч Н. нарыг зээлийн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ зохих ёсоор биелүүлээгүй гэж үндсэн зээлийн төлбөр *******3.7.99*******.96 төгрөг, зээлийн хүү 5.*********************.**************.6******* төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү **************7.**************6.54 төгрөг, бүгд *******9.0*******.375.************** төгрөгийг гаргуулах тухай нэхэмжлэлийн шаардлага гаргажээ.
Хариуцагч Д. нь нэхэмжилсэн *******9.0*******.375.************** төгргнөөс үндсэн зээлийг төлөхийг хүлээн зөвшөөрч, хариуцагч Н. нь нэхэмжилсэн *******9.0*******.375.************** төгрөгийг төлөхийг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэжээ.
Хариуцагч Н. нь зээлдэгч Д.ыг Төрийн банкны Сэлэнгэ салбараас *******0*******8 оны ************** сарын *******3-ны өдөр *******50000577*******0 ын зээлийн гэрээгээр *******5 сая төгрөгийг 60 сарын хугацаатай сарын *******.4 хувийн хүүтэй, цалингийн орлого барьцаалж зээл авахад нь хамтран зээлдэгчээр оролцож гарын үсэг зурсан байх ба банк, зээлдэгч нарын хооронд Иргэний хуулийн 45******* дүгээр зүйлд заасан банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээдээс зээл олгох гэрээний харилцаа үүссэн болох нь тэдгээрийн хооронд *******0*******8 оны ************** сарын *******3-ны өдөр *******50000577*******0 тай байгуулагдсан зээлийн гэрээгээр тогтоогдож байх бөгөөд хавтаст хэргийн 03-04 дүгээр талд Төрийн банкны Сэлэнгэ салбар зээлдэгч Д., хамтран зээлдэгч Н. нарын хооронд *******0*******8 оны ************** сарын *******3-ны өдөр байгуулагдсан зээлийн гэрээ авагдсан байна.
Зээлдэгч Д. нь Төрийн банкны Сэлэнгэ салбараас *******0*******8 оны ************** сарын *******3-ны өдөр *******5000000 төгрөгийн цалингийн зээл авахад нь хариуцагч Н. нь зээлийн гэрээний нөхцлийг ойлгон ухамсарлалгүй, хичнээн төгрөгийн зээлийг авсныг мэдэлгүй хариуцагч Д.ын гуйлтаар зээлийн гэрээнд гарын үсэг зурж хэлбэрийн төдий оролцсон, зээлийн мөнгөнөөс нэг ч төгрөг аваагүй болох нь хариуцагч Д., Н. нарын шүүхэд өгсөн хариу тайлбар болон шүүх хуралдаанд өгсөн мэдүүлгээр тогтоогдож байна.
Мөн Төрийн банкны Сэлэнгэ салбар нь хариуцагч Д.ад цалингийн зээл олгохдоо хариуцагч Н.г хамтран зээлдэгчээр оролцуулж зээлийн гэрээнд гарын үсэг зуруулахдаа Д.тай албан ёсны эхнэр, нөхөр гэдгийг нарийвчлан шалгаж тодруулаагүй нь хариуцагч Д.ад цалингийн зээл олгох журмыг нэхэмжлэгч Төрийн банкны Сэлэнгэ салбар нь зөрчсөн гэж үзэх үндэслэлтэй байна.
Иймд үндсэн зээлдэгч Д. нь зээлийг төлнө гэдгээ хүлээн зөвшөөрсөн тул уг зээлийн төлбөрийг Д. барагдуулах боломжтой гэж үзэн хариуцагч Н.гаас зээлийн төлбөрийг гаргуулахаар нэхэмжилсэн Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарын нэхэмжлэлийн шаардлагыг х*******сэхгүй болгох үндэслэлтэй байна.
Иймд хариуцагч Д.аас үндсэн зээлийн төлбөр *******3.7.99*******.96 төгрөг, үндсэн зээлийн хүү 5.*********************.**************.6******* төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү **************7.**************6.54 төгрөг, бүгд *******9.0*******.375.************** төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарт олгох нь зүйтэй байна.
Зээлдэгч Д., хамтран зээлдэгч Н. нар нь барьцааны гэрээ байгуулаагүй тул үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр болон бусад хөрөнгө, орлогоор хангуулах талаар шүүхийн шийдвэрт тусгах боломжгүй байна.
Нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжинд төлсөн **************97 төгрөгийг орон нутгийн төрийн сангийн *******00*******30404******* тоот дансанд хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн шаардлага хангагдсан учир хариуцагч Д.аас улсын тэмдэгтийн хураамж **************97 төгрөгийг гаргуулж Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарт олгох нь зүйтэй гэж үзэв.
Иргэний х******* шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн **************5 зүйлийн **************5.*******.*******, **************6, **************8 зүйлүүдэд тус тус заасныг удирдлага болгон
ТОГТООХ нь:
*******.Иргэний хуулийн 45******* дүгээр зүйлийн 45*******.*******, 4 зүйлийн 4.******* дэх хэсэгт заасныг баримтлан хариуцагч Д.аас үндсэн зээлийн төлбөр *******3.7.99*******.96 төгрөг, үндсэн зээлийн хүү 5.*********************.**************.6******* төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү **************7.**************6.54 төгрөг, бүгд *******9.0*******.375.************** төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарт олгосугай.
*******. Иргэний х******* шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 зүйлийн 57.*******, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 зүйлийн 7.*******.******* дэх хэсэгт заасныг баримтлан нэхэмжлэгч Төрийн банкны Сэлэнгэ салбараас улсын тэмдэгтийн хураамжинд төлсөн **************97 төгрөгийг орон нутгийн төрийн сангийн *******00*******30404******* тоот дансанд хэвээр үлдээж, хариуцагч Д.аас улсын тэмдэгтийн хураамжинд **************97 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч Төрийн банкны Сэлэнгэ салбарт олгосугай.
3. Иргэний х******* шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн **************9 дүгээр зүйлийн **************9.4 дэх хэсэгт зааснаар шүүх хуралдаанд оролцсон тал энэ хуулийн **************9.3-т заасан хугацаа өнгөрснөөс хойш *******4 хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж шийдвэрийг өөрөө гардан авахыг мэдэгдсүгэй.
Иргэний х******* шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн **************0 зүйлийн **************0.******* хэсэгт зааснаар зохигч, гуравдагч этгээд, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл шийдвэрийг гардан авснаас хойш *******4 хоногийн дотор Сэлэнгэ аймгийн эрүү, иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэй.
ДАРГАЛАГЧ Б.ХЭРЛЭН.