Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь сум дундын шүүхийн Шийтгэх тогтоол

2024 оны 08 сарын 30 өдөр

Дугаар 2024/ШЦТ/111

 

2024*******0830                      2024/ШЦТ/111                                      Мандалсум

 

 

МОНГОЛУЛСЫННЭРИЙНӨМНӨӨС

 

СэлэнгэаймгийнМандалсумдахьСумдундыншүүхийншүүгчЖ.Эрдэнэбатдаргалжявуулсанэрүүгийншүүххуралдаанаар:

 

       Нарийнбичгийндарга                                  С.Төртулах

       Улсыняллагч                                                Д.Шинэбал

       Шүүгдэгчийнөмгөөлөгч                                *******,

       Хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч             *******,*******,                  

       Хохирогчийнөмгөөлөгч                                 *******

                  Шүүгдэгч                                                            *******нарыгîðîëöóóëàíòóñø¿¿õèéíõóðàëäààíûòàíõèìäíýýëòòýéõèéв.

СэлэнгэаймгийнМандалсумдахьсумдундынпрокурорынгазрынхяналтынпрокурорД.ШинэбалаасЭрүүгийнхуулийнтусгайангийн27.10зүйлийн4дэххэсгийн4.2-дзааснаарÿëëàхдүгнэлтүйлдэнирүүлсэн*******идхолбогдохэрүүгийн*******тоотхэргийгõÿíàíõýëýëöýâ.

Биеийнбайцаалт:

МонголУлсыниргэн,**************-нийөдөрХовдаймгийнЖаргалантсумандтөрсөн,56настай,эрэгтэй,Халх,тусгайдундболовсролтой,тракторчинмэргэжилтэй,"ХавтгайАргалант"ХХК-дманаачажилтай,амбүл2,хамтранамьдрагчийнхамтДархан-УулаймгийнДархансумын6,Тээвэрчдийн3-тоотодоршинсуудаг,урьдСумдундын7шүүхийн*******тайшийтгэхтогтоолоор2002*******Эрүүгийнхуулийнтусгайангийн215зүйлийн215.2,216зүйлийн216.2дахьхэсэгттустусзааснаартээврийнхэрэгсэлжолоодохэрхийг01жилийнхугацаагаархасаж,01жил10хоногийнхугацаагаархорихялааршийтгүүлж, 01жилийнхугацаагаартэнсэжхянанхаргалзажбайсан,хэрэгхариуцахчадвартай,биеэрүүл,ухаанбүрэн,,/регистрийн:МФ6817/

Холбогдсонхэргийнталаар:Шүүгдэгч*******ньСэлэнгэаймгийнБаянголсум,Гонир3ийннутагдэвсгэр"Нарийнхөндий"гэхгазарт,төвзасмалзамдээр2023*******1206-ны09цагийнорчимд“54-26ДАР”Улсынтай,“Тоёотаприус-20”маркийнтээврийнхэрэгслийгжолоодожзамынхөдөлгөөндоролцожявахдааМонголУлсынЗамынхөдөлгөөнийдүрмийн3.4.Жолоочдараахүүргийгхүлээнэб/"хамгаалахбүсээртоноглосонавтомашинжолоодохдоохамгаалахбүсхэрэглэх,хамгаалахбүсийгхэрэглээгүйзорчигчтээвэрлэхгүйбайх",12.1."Жолоочхөдөлгөөнийэрчим,тээврийнхэрэгсэлболонтээжявааачааныонцлог,замынболонцагагаарыннөхцөл,хөдөлгөөнийдагууүзэгдэлтийгхаргалзантээврийнхэрэгслийнхурдыгэнэдүрэмдтогтоосонхязгаараасхэтрүүлэхгүйгээртохируулансонгожявна",12.3"Жолоочхөдөлгөөндаюул,саадтулгарахыгмэдсэнүедтээврийнхэрэгслийнхурдыгхасаж,зайлшгүйтохиолдолдзогсоохаргаавна"гэсэнзаалтуудыгзөрчижзамтээврийносолгаргасныулмаастухайнтээврийнхэрэгсэлдоторзорчижявсанзорчигч,нарынамьнасхохирсон гэмтхэрэгтхолбогджээ./Прокурорыняллахдүгнэлтэдбичсэнээр/

ТОДОРХОЙЛОХнь:

 

         Шүүхийнхэлэлцүүлэгтдараахнотлохбаримтуудыгшинжлэнсудлав.Үүнд:

  Шүүгдэгч*******шүүхийнхэлэлцүүлэгтмэдүүлэхдээ:”...Би2023*******1205-ндэхнэртэйгээУлаанбаатархотодбайжбайгаадхүүхдэдээхэлэхгүйгээр түүниймашиныгньаваадУлаанбаатархотоосДарханявахгээдзартавьсанбайхадталийгаачнадруузарындагууутсаарзалгаадөөрөөявганиржудалгүймашиндсуугаадявжбайгаадзамаасааээжийгээаваадявжбайхзамдосолболохүедминийнүдэндцагаанюмгэнэтхарагдаадтэгээдбимашиныжолоогоодарчихсанюм.Тэгээдхоёрхүнуначихсанбайсан..,...гэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруугаахүлээнзөвшөөрчбайна...”гэжээ.

 Хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******шүүхийнхэлэлцүүлэгтмэдүүлэхдээ:“...Зардлынтооцооллооөмгөөлөгчдөөгаргаадөгсөнбайгаа.Энэдээрболохоортүрүүнярьсанбаримттайзардалнь19саягарантөгрөг.Гэхдэээнэдүндээрөмгөөлөгчийнзардалороогүйбайгаа.Тэгэхээрөмгөөлөгчийнзардалбусадшүүххуралдоролцох,иржочихунаанызардалболонгарчбайгаазардлууднь3саятөгрөгорчим.Энэзардлыгбаримтжуулаадтооцохюмболнийтдээ19453000төгрөгдээр3саятөгрөгнэмэхээр22саягарантөгрөгийнзардалбуюу22453000төгрөгийнзардалбаримттайгэжүзэхээрбайгаадбайна.Тэгээдбаримтгүйзардалнь11саяорчимтөгрөгийнзардалбайгаа.Энэямарзардлуудбаримтгүйяваадбайнагэхлээрламдномуншуулахболонбусадзардалбайгаа,заримзардлуудболбаримтгүйгардаг.Тухайнүедзармынхтөлбөрийгньбэлэнмөнгөөрөгдөгчюмуу,эсвэлдансрууньшилжүүлдэгбайсан,дансруушилжүүлсэнболнийтдансныхуулгаархарагдажбатлагдана.Бусадбэлнээрөгчбайгаазардлуудмааньбастодорхойхэмжээниймөнгөндүнгээр11саяорчимтөгрөгболсон.Ингээднийтзардалньбол33500000төгрөгийг*******ээснэхэмжилжбайна...”гэжээ.

Хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******шүүхийнхэлэлцүүлэгтмэдүүлэхдээ:“...Иймзүйлтохиолдоногэжерөөсөөбодожбайгаагүй.Минийхүүнэгөдөрэмээгээ,аавыгаанэгдоралданагэжерөөсөөтөсөөлжбайгаагүй.Тэгээдэнэмэдээгсонссоноосхойшөнөөдрийгхүртэлаягүйтиймхаранхуйбайгаа.Өдөрхоногуудаягүйтиймсааралбайгаа.Хүүминьаягүйдураараа,хэчнээнөөртөөитгэлтэй,бардамхүүбайлаа.Одоотиймбишболчихсон.Дуртайзүйлдээдургүйболчихсон.Аавыгаабайнгасанажярьдаг.Дотроотөсөөлжганцаараатоглодогэмээгээсанаж,шөлтэйхоол,барьсанталхыгньидьегэдэг.Бихийжөгсөнчөөршүүдээ.Манайгэрбүлэрхэмхүмүүсээалдсан.Хүндбайдлаасерөөсөөгарччадахгүйбайна.Бүгдээрээсанаадбайнашүүдээ.Аавыгаа,нөхрийгөөсанаадбайнашүүдээ.гэххүннадтайерөөсөөхолбообариагүй.Нэгчудаауучлалтгуйгаагүй.Бизалгахюмболовуу,нэгудаазалгажуучлалтгуйчихюмболовуугэжхүлээсэн,харсан.Нэгчудаахолбогдоогүй.Бичөнөөдөрлцарайгньанхудаагаахаржбайна...”гэжээ.

Эрүүгийн *******тоотхавтастхэргээс:

Хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******мөрдөнбайцаалтадмэдүүлэхдээ:“...Биталийгаачгийнтөрсөнохинтултүүнийхуульёснытөлөөлөгчөөртогтоожмэдүүлэгавахадтатгалзахзүйлбайхгүй.Биталийгаачээжтай2023*******12-ныөдөрутсаархолбогдсон.Тухайнүедээжнадтайярихдаа"ойрынхугацаандДархан-Уулаймагточно"гэжярьжбайсан.Гэхдээягхэзээочихтухайгаахэлээгүй.Түүнээсхойшбиээжтэйхолбогдоогүйбайсанбөгөөд2023*******1206-ныөдөртүүнийгзамтээврийносолдоржнасбарсантухайсонссон,Мөнтухайнзамтээврийносолдорохүедминийтөрсөндүүцугявжбайгааднасбарсанбайсан.БитэднийгУлаанбаатархотоосхэзээгарсан,ямармашинтайгарсанталаарньогтмэдээгүйбайсан....Биөөрийнээжболонтөрсөндүүгээнэглөдөралдсан.Бимашихгомдолтойбайна.Хуулийндагуушалгуулжаргахэмжээавхуулмаарбайна.Сэтгэлсанааболонаргэртүлдсэнхүмүүстмашиххэцүүбайна.Талийгаачээжминьөөрийнээжболонманайахтайцугамьдардагбайсан.Эмээмааньөндөрнастай,ахмааньтогтсонажилгүйюм.Өөрөөрхэлбэлээжмааньэмээболонманайахыгасарчхаламжилдагганцхүнньбайсан.Гэтэлодооөндөрнастайэмээмааньманайахтайхоёулхнааүлдсэн.Биднийсэтгэлсанаамашхүндбайна,эмээмааньсүүлийнхэдхоногүгдуугарччадахгүйбайгаадбайна.ТөрсөндүүБатбилэгийнхоёрхүүхэднь1болон9настайюм.Эхнэрньажилгүйгэртээхүүхдээхаржбайсан.Тиймээстүүнийэхнэрньасарчхамгаалах,тэжээжтэтгэххүнгүй2жааханхүүхэдтэйүлдсэн.Түүнийсэтгэлсанаачгэсэнмашхүндбайна.Гэмбуруутайэтгээдээрсэтгэлсанаандучирсанхохирол,ажилявдалдзарцуулагдсанзардалзэргийгбүгдийгньнэхэмжилжбайна.Мөнманайэмээ,ахболонбэрдүү,хүүхдүүдньодооямарнэгэнорлогынэхүүсвэргүйболжбайгаатулдүүгийнхүүхдүүдийг18насхүртэлх,ээжийнминьавдагбайсантэтгэвэр,орлогыгтодорхойхугацаагаартооцожгэмбуруутайхүнээснэхэмжилмээрбайна.Бүхнэхэмжилжбайгаазардлынтооцоогбидгаргажөгөхболно....Замтээврийносолгаргасантээврийнхэрэгслийнжолоочболонэхнэрньямарчгэмтэлшархгүйбайгааюм,арынзорчигчбуюуталийгаачнартяагаадсуудлынбүсзүүлгээгүй,тухайнтээврийнхэрэгсэлсуудлынбүстэйбайсанэсэх,тээврийнхэрэгслийнбүрэнбүтэнбайдал,хурдхэтрүүлсэнэсэхзэргийгньнарийнтогтоолгомоорбайна.Мөнтухайнжолоочталийгаачнартанханшатнытусламжүзүүлсэнүү,хэрэвүзүүлсэнболталийгаачнарамьдгарахболомжтойбайсанэсэхталаархдүгнэлтүүдийггаргуулмаарбайна..."гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн19дүгээрхуудас/,

Хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******мөрдөнбайцаалтадмэдүүлэхдээ:”...Биталийгаачийнэхнэртултүүнийхуульёснытөлөөлөгчөөртогтоогдожмэдүүлэгавахадтатгалзахзүйлбайхгүй.БиөөрийннөхөрболонхоёрхүүхдийнхамтУлаанбаатархотодамьдардаг.Талийгаачнөхөрминь2023*******1206-ныөглөөУлаанбаатархотоосДархан-Уулаймагрууявахаартөлөвлөжбайсан.Тэгээдурьдөдөрньөөрийнхньмашинболохгүй,хүмүүсийнмашиныгавчявахгээдбайсанболовчтүүндмашинолдоогүйюм.Тиймээсзамынунаагаарявнагэжшийдсэн.Тэгээд2023*******1205-ныөдрөөс06-ндшилжихшөнөнөхөрбидхоёрхүүхдээунтуулахгээд04цагхүртэлсэрүүнбайсан.Битэгээдунтаадөгсөнбайсан.Бинөхрийгөөунтажбайгаабайхгэжбодсончиньгараадяваадөгсөнбайсан.ЯгхэдэнцагтгэрээсгараадямармашиндсуугаадДарханруухөдөлсөнгэдгийгньмэдэхгүй.Тэрхөөүдээсөмнөбинөхөр,хадамээжхоёрыгоозамтээврийносолдоржнасбарсантухайньутсаармэдсэн....Талийгаачнөхөрмааньосолдорохынхооөмнөхөдөрньнадад"ээжтэйДарханрууцугявна"гэжярьжбайсан.ХэнгэдэгжолоочтойямармашинтайУлаанбаатархотоосхөдөлсөнталаарнададмэдэхзүйлбайхгүй....Биөөрөө1болон9настайхоёранасныхүүхэдтэй.Бимашихгомдолтойбайна.Манайнөхөраргэр,хоёрхүүхдийнхээтөлөөлгэжамьдарчбайсан.Гэророн,үрхүүхдүүдэдшаардагдахмөнгө,орлогыгталийгаачмааньолжирсэн.Биөөрөөгэртээанасныхүүхдээхараадажилхийдэггүйюм.Одоонададсэтгэлсанааныхувьдмашхэцүүбайна,бицаашидяажамьдрах,хоёрхүүхдээяажөсгөхвэгэдгийгээүнэхээрмэдэхгүйбайна.Бигэмбуруутайэтгээдээрсэтгэлсанаандучирсанхохирол,ажилявдалдзарцуулагдсанзардалзэргийгбүгдийгньнөхөнтөлүүлжавмаарбайна.Мөнбихүүхдүүдээ18насхүртэлөсгөхөдгарахзардлыггэмбуруутайэтгээдээснэхэмжилмээрбайна.Бибүхзардлынтооцооггаргуулжавмаарбайна....Манайнөхрийнгарутас,иргэнийүнэмлэх,карт,түлхүүрзэрэгньталийгаачийнбиедбайхгүйбайна.2023*******1206-аас-ндшилжихшөнөбигэртээхариадунтажчадахгүйнөхөрлүүгээзалгахадутасньдуудажбайсан.Маргаашньмөндуудажбайсан.Тэгээднөгөөдрөөсньутасньхолбогдохгүйболчихсон.Тиймээсбинөхрийнгарутас,холбогдохбичигбаримтыголжавмаарбайна.Утасны90086669,самсунгА-535дзагварынгарутасбайгааюм..."гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн22хуудас/,

Гэрчмөрдөнбайцаалтадмэдүүлэхдээ:"...Би2023*******1206-ныөглөөцагийнорчимУлаанбаатархотоосөөрийннөхрийнхамтДархан-Уулаймгийнчиглэлдгарсан.Улаанбаатархотоосгарахдааөөрийнхүүгийнэзэмшлийн“54-26ДАР”Улсынтай,“Приус-20”маркийнтээврийнхэрэгслийгманайнөхөр*******жолоодож,бижолоочийнхажууталд,арынсуудалдээрДархан-Уулаймагрууявжбайгаагэх2зорчигчийгсуулгаадхөдөлсөн.ТэгээдУлаанбаатархотоосгараадявжбайгаадбимашиндунтаадөгсөнбайсан.Биунтажбайхдаамашиныгцасанхунгармөргөхгэжбайнагэжзүүдлээдцочижсэрэхдээ"хунгар"гээдорилоодсэрсэнюм.Гэтэлжолообарьжбайсанманайнөхөрцочооджоло*******хүрдээхажууталруугаадараадзамынхажууруулорчихшигболсон.Тэгээдюуболсонталаарсайнмэдэхгүйбайна.Гэнэтухаанороходмашинзамынхажуурууороодзогсчихсонбайсан.Битэгээдмашиныхаалгаонгойлгоодгарахадманайнөхөр"машиныардсуужбайсанхоёрхүнбайхгүйбайна"гэжярьжбайсан.Машинаасбуугаадхарахадмашиныхажуудардсуужбайсанхоёрхүнийнэгньхэвтчихсэн,нөгөөхүнньмашинаас8-9метрорчимзайдзамынхажуудхэвтчихсэнбайсан.Тэгээдбиэмнэлэг,цагдааддуудлагаөгсөн....Манайнөхөрмашинжолоодожбайсанбөгөөдархи,согтууруулахундаанызүйлхэрэглээгүйэрүүлбайсан....Биунтажбайсанучраастүүнийгхэрхурдтайявжбайсныгньсайнмэдэхгүйбайна.Замдявжбайхдаасэрээдхарахад78-80км/ц-ийнхурдтайявжбайсан....Битэрхоёрхүнийгтанихгүй.Улаанбаатархотоосгарахгэжбайхадзалгаад"Дарханявна"гээдманаймашиндсуусан..."гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн24дүгээрхуудас/,

Гэрчмөрдөнбайцаалтадмэдүүлэхдээ:"...2023*******1205-ныоройталийгаачнадрууутсаарзалгаад"маргаашөглөөДрагондээрээсзамынунаандсуужДархан-Уулаймагявна,миниймашинэвдэрсэн,Дархандочоодхөөцөлдөхажилбайна,танаймашиныгхэрэглэнэшүү"гэжярьсан.Битэгээд2023*******1206-ныөглөөталийгаачийгДарханлууирэхюмбайнагэжмэдсэн.Харинтухайнүедхадамдүүнадрууярихдаа"ээжтэйцугирэх"тухайямарнэгэнзүйлхэлээгүй.Тэгээдмаргаашөдөрньбихадамээж,хадамдүүнарыгДарханрууирэхзамдаазамтээврийносолдоржнасбарсангэдгийгньмэдсэн.Ямармашинтай,ямаржолоочтой,ямархүмүүстэйявжбайгаадзамтээврийносолдоржнасбарсангэдгийгньмэдээгүй..."гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн28дүгээрхуудас/,

Яллагдагчаар*******мөрдөнбайцаалтадмэдүүлэхдээ:”...Тэгээдмаргаашөглөөнь06цагтбосоодэхнэрэээмнэлэгтүзүүлэхгэтэлзаримбичигбаримтааДархандүлдээсэнбайсан.Тэгээдманайэхнэр"автобусаарДарханявъя"гэхээрньби"бэлэнСанаажавынмашинбайгааюмчиньявчхаадирье"гэсэн.Эхнэр"Санаажавмэдчихюмболуурлана"гээдцааргалаадбайсан.Би"чихэлэхгүйболмэдэхгүй,оройирээдлмашиныгньтавьчихюмчинь"гээдтүүниймашинтайэхнэртэйгээцугДарханявахааршийдсэн.Тэгээдгарахаасааөмнө"Дарханхүнавчявна"гэсэнзартавьсан.УдалгүйДарханруугарахгэжбайталнэгхүнутсаарзалгаад"Дарханявъя"гэсэн.Тэрхүниржмашиндсуугаад"ээжийгавчихъя"гээдзамаараатэрхүнийээжийгньаваадДарханхотруугарсан.Өөрөөрхэлбэлбимашинжолоодоодэхнэрминийхажуугийнсуудалдээр,арынсуудалдээрдээрхэрэгтэй,эмэгтэйхоёрхүнсуугаадявсан.Улаанбаатархотоосгараад24-ийндавааөнгөрчбайхадурдзамдээрцагаанзүйлурдаасгараадирэхшигболсон.Тэгээдбижоло*******хүрдийгхажуутийшээдарсан.Түүнээсхойшболсонзүйлийгсанахгүйбайна.Нэгухаанороходмашинзамынхажууталынжалгарууорчихсон,машиныхажуудминиймашиндзорчижявсанэмэгтэй,эрэгтэйхүнньнэлээдхолзайтайзамынхажуудхэвтэжбайсан.Тиймээсбишуудэмнэлэг,цагдаагийнбайгууллагаддуудлагаөгсөн.Миниймашиндсуусанхоёрхүнмашиндоржирээдлшуудунтаадөгсөн.Битэдэнтэйямарнэгэнзүйляриагүй.Битэрхоёрхүнийгтанихгүй....Би60-70км/ц-ынхурдтайявжбайсан.Эхнэрбидхоёрсуудлынбүсхэрэглэсэн.Арынсуудалдээрявсанхоёрхүнийг"бүсээзүү"гэсэншаардлагыгтавьсан.Арынсуудалдээрсуусанхоёрхүнсуудлынбүсзүүжбайхшиглбайсан....Биердийнүедээөглөө7-8цагийнхоорондтогтмолбосдог.Тухайнөдөрбинойрмоглосонзүйлбайхгүй,ядраагүйзүгээрбайсан....Биархи,согтууруулахундаанызүйлхэрэглээгүйэрүүлбайсан....Биөөрийнгэмбуруугаахүлээнзөвшөөрч,машиххарамсажбайна..."гэсэнмэдүүлэг/хх-ийн93-94дүгээрхуудас/,

СэлэнгэаймгийнШүүхшинжилгээнийхэлтсийнМандалсумынШүүхшинжилгээнийхэсгийншинжээчэмч,цагдаагийнахмадГ.Ган-Эрдэнийн2023*******1225-ны02тайшинжээчийндүгнэлтэд:1.Талийгаачцогцостхийгдсэншүүхэмнэлгийнзадланшинжилгээгээрбаруунталын2-8-рхавиргаэгэмнийдундшугамаар,5,6,7,8,9,11,12-рхавиргадалныдундшугамаархугарал,голсудасдагууболонуушгиныдэлбэнхоорондынгялтандтархмалхархүрэнөнгийнцусхуралт,цээжнийхөндийнцусанбүлэн,элэг,дэлүүндязралт,баруунхөлийндундчөмөгтясныхугарал,толгойноройхэсэгтхуйханд,дух,хамрыннуруунызүүндээдхэсэг,зүүнгарын3-рхурууны1,2-рүенийхоорондшарх,хамрыннуруу,баруунхацрындээдхэсэг,эрүүнийдоодхэсэгбаруунгарыналганыархэсэг,зүүнгарыншууныгаднадоодхэсэг,алганыархэсэгтзулгаралт,толгойнхуйхныдоторгадаргуу,хавирганыхальсандоор,зүүнгарыналганыархэсэг,шилбэнийурддээдхэсэг,баруунхөлийншилбэ,зүүнгуяныгаднадээдхэсэг,эрүүнийбаруундоодхэсэгтцусхуралтгэмтэлтогтоогдсон.2.Дээрхгэмтэлньмохоохүчинзүйлийнолонудаагийнүйлчлэлээрүүсгэгдсэнбайхболомжтой.Замтээврийнослынүедүүсгэгдсэнбайхболомжтой.3.Талийгаачийнбиедүхэлдхүргэхархагхуучөвчинтогтоогдсонгүй.4.Талийгаачньцээж,хэвлийнхөндийнэрхтнийхавсарсангэмтлийнулмааснасбаржээ..."гэсэндүгнэлт/хх-ийн31-33хуудас/,

СэлэнгэаймгийнШүүхшинжилгээнийхэлтсийнМандалсумынШүүхшинжилгээнийхэсгийншинжээчэмч,цагдаагийнахмадГ.Ган-Эрдэнийн2023*******1225-ны01тайшинжээчийндүгнэлтэд:1.Талийгаачгийнцогцостхийгдсэншүүхэмнэлгийнзадланшинжилгээгээргавлынарынхонхроосдагзчиглэлтэйхугарал,зүүн1-8-рхавиргасуганыголыншугамаардотогшсэлтэрхийүүсгэсэнхугаралтай.1,2,3,4,5-рхавирганугалмынхажуугийншугамаар,6-11-рхавиргадалныдундшугамаар,баруун4,5-рхавиргаэгэмнийдоодшугамаархугарал,уушгиныхатгагдсаншарх,цээжнийхөндийнцусанбүлэн,зулайгаасдуххүрсэн,хамрыннурууныдээдхэсэг,эрүүнийдоодхэсэг,хуйхандшарх,толгойнхуйхныдоторгадаргуу,барууннүднийдээддоодзовхи,хамрыннуруу,зүүнхацар,эрүү,цээжнийдээдхэсэг,баруунзүүнхөлийншилбэндцусхуралт,дух,зүүншанаа,хамрыннуруу,зүүнхацар,дээддоодуруул,эрүү,хүзүү,цээжнийурдхэсэгтзүүнгуяныурддоодхэсэгтзулгаралтгэмтэлтогтоогдсон.2.Дээрхгэмтэлньхурцирүзүүртэйболонмохоохүчинзүйлийнолонудаагийнүйлчлэлээрүүсгэгдсэнбайхболомжтой.Замтээврийнослынүедүүсгэгдсэнбайхболомжтой.3.Талийгаачгийнбиедүхэлдхүргэхархагхуучөвчинтогтоогдсонгүй.4.Талийгаачньгавалтархи,цээжнийхөндийнэрхтнийхавсарсангэмтлийнулмааснасбаржээ..."гэсэндүгнэлт/хх-ийн48-50хуудас/,

СэлэнгэаймгийнМандалсумандүйлажиллагааявуулдаг"АСБЦД"ХХК-нийжоло*******сургалтынтөвийнэрхбүхийалбантушаалтны2024*******0228-ны01/16тай"2.1.Приус-20маркийн“54-26ДАР”УлсынтайтээврийнхэрэгслийнжолоочЧойсүрэной/рд:МФ6817/ньМонголУлсынЗамынхөдөлгөөнийдүрмийн3.46,12.1,12.3гэсэнзаалтуудыгзөрчсөн.2.2.“Приус-20”маркийн“54-26ДАР”УлсынтайтээврийнхэрэгслийнжолоочЧойсүрэной/рд:МФ6817/ньМонголУлсынЗамынхөдөлгөөнийдүрмийн3.4.Жолоочдараахүүргийгхүлээнэб/"хамгаалахбүсээртоноглосонавтомашинжолоодохдоохамгаалахбүсхэрэглэх,хамгаалахбүсийгхэрэглээгүйзорчигчтээвэрлэхгүйбайх"/арынсуудлынзорчигчидхамгаалахбүсхэрэглээгүй/замтээврийнослынгазартүзлэгхийсэнтэмдэглэлээсхарахад/зорчигч,нарньхамгаалахбүсхэрэглээгүйулмаастээврийнхэрэгслээсшидэгдсэнбайдалтайбайсан.12.1."Жолоочхөдөлгөөнийэрчим,тээврийнхэрэгсэлболонтээжявааачааныонцлог,замынболонцагагаарыннөхцөл,хөдөлгөөнийдагууүзэгдэлтийгхаргалзантээврийнхэрэгслийнхурдыгэнэдүрэмдтогтоосонхязгаараасхэтрүүлэхгүйгээртохируулансонгожявна"/тоормоснымөрбайхгүйАцэгээстээврийнхэрэгсэлхүртэл90морчимбайна/,12.3"Жолоочхөдөлгөөндаюул,саадтулгарахыгмэдсэнүедтээврийнхэрэгслийнхурдыгхасаж,зайлшгүйтохиолдолдзогсоохаргаавна"гэсэнзаалтуудыгзөрчсөн.2.3.“Приус-20”маркийн“54-26ДАР”УлсынтайтээврийнхэрэгслийнжолоочЧойсүрэной/рд:МФ6817/ньМонголУлсынЗамынхөдөлгөөнийдүрмийн3.46,12.1,12.3гэсэнзаалтуудыгзөрчсөнньосолхэрэггарахшалтгаанболсонбайна"гэсэндүгнэлт/хх-ийн80-81дүгээрхуудас/зэрэгбичгийннотлохбаримтуудавагджээ.   

Шүүгдэгчийнхувийнбайдлыгтогтоосонбаримтууд:*******ньялшийтгэгдсэнэсэхталаарЦЕГ-ынМСТТ-ийнялшийтгэгдсэнэсэхийгшалгаххуудас/ХХ-н109-1дүгээрхуудас/,Иргэнийүнэмлэхийнхуулбарзэрэгболно.

Шүүхийнхэлэлцүүлэгтшинжлэнсудалсандээрхнотлохбаримтуудньтухайнхэрэгтхамааралтай,ачхолбогдолбүхий,хуульдзаасанүндэслэл,журмындагууцуглуулжбэхжүүлсэн,мөрдөншалгахажиллагааныявцадЭрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн16.2зүйлдзаасанхэргийнталаарнотолболзохихбайдлуудыгхангалттайшалгажтогтоосон,яллагдагч,гэрчнарыгболонхохирогчийгбайцаахмэдүүлэгавахдааэрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхажиллагаандоролцогчийнхуулиархамгаалагдсанэрх,хуульёсныашигсонирхлыгзөрчсөнбайдалтогтоогдоогүйбайна.

Нэг.Шүүгдэгч*******ийггэмбуруутайдтооцохталаар:

        Шүүгдэгч*******ньСэлэнгэаймгийнБаянголсум,Гонир3ийннутагдэвсгэр"Нарийнхөндий"гэхгазарт,төвзасмалзамдээр2023*******1206-ны09цагийнорчимд“54-26ДАР”Улсынтай,“Тоёотаприус-20”маркийнтээврийнхэрэгслийгжолоодожзамынхөдөлгөөндоролцожявахдааМонголУлсынЗамынхөдөлгөөнийдүрмийн3.4.Жолоочдараахүүргийгхүлээнэб/"хамгаалахбүсээртоноглосонавтомашинжолоодохдоохамгаалахбүсхэрэглэх,хамгаалахбүсийгхэрэглээгүйзорчигчтээвэрлэхгүйбайх",12.1."Жолоочхөдөлгөөнийэрчим,тээврийнхэрэгсэлболонтээжявааачааныонцлог,замынболонцагагаарыннөхцөл,хөдөлгөөнийдагууүзэгдэлтийгхаргалзантээврийнхэрэгслийнхурдыгэнэдүрэмдтогтоосонхязгаараасхэтрүүлэхгүйгээртохируулансонгожявна",12.3"Жолоочхөдөлгөөндаюул,саадтулгарахыгмэдсэнүедтээврийнхэрэгслийнхурдыгхасаж,зайлшгүйтохиолдолдзогсоохаргаавна"гэсэнзаалтуудыгзөрчижзамтээврийносолгаргасныулмаастухайнтээврийнхэрэгсэлдоторзорчижявсанзорчигч,нарынамьнасхохирсонгэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруутайболохнь:Хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******гийнмөрдөнбайцаалтадмэдүүлсэнмэдүүлэг/хх-ийн19дүгээрхуудас/,Хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******ийнмөрдөнбайцаалтадмэдүүлсэнмэдүүлэг/хх-ийн22дүгээрхуудас/,Гэрчийнмөрдөнбайцаалтадмэдүүлсэнмэдүүлэг/хх-ийн24дүгээрхуудас/,Гэрчынмөрдөнбайцаалтадмэдүүлсэнмэдүүлэг/хх-ийн28хуудас/,2023*******1225-ны01,02тайшинжээчийндүгнэлт/ХХ-ийн31-33,48-50хуудас/,ийнцогцостүзлэгхийсэнтухайтэмдэглэл/ХХ-ийн36-41хуудас/,гийнцогцостүзлэгхийсэнтухайтэмдэглэл/ХХ-ийн53-58хуудас/,Хэргийнгазрынүзлэгхийсэнтэмдэглэл,гэрэлзургийнүзүүлэлтүүд,замтээврийнослынгазартүзлэгхийсэнсхемзураглал/ХХ-ийн9-11хуудас/болонтухайнхэрэгтхамааралтай,Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуульдзаасанүндэслэлжурмындагууцугларсаннотлохбаримтуудаарнотлогдожбайнагэжшүүхдүгнэв.

       ТиймээсСэлэнгэаймгийнпрокурорынгазрынхяналтынпрокуророосшүүгдэгч*******идЭрүүгийнхуулийнтусгайангийн27.10зүйлийн4дэххэсгийн4.2-дзааснааряллахдүгнэлтүйлдэжирүүлсэнхуулийнзүйчлэлтохирсонбайна.

Иймдшүүгдэгч*******ньЭрүүгийнхуулийнтусгайангийн27.10зүйлийн4дэххэсгийн4.2-тзааснаар“Автотээврийнхэрэгслийнхөдөлгөөнийаюулгүйбайдал,ашиглалтынжурамзөрчихгэмтхэрэгүйлдсэнийулмаасхоёрхүнийамьнасхохироосонгэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруутайдтооцоххуульзүйнүндэслэлтэйбайнагэжшүүхүзлээ.

          Хоёр.Хохиролтөлбөрийнталаар:

           Энэгэмтхэргийнулмаасхоёрхүнийамьнасхохирсонбөгөөдхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******,*******нараасхавтастхэрэгтгаргасаннотлохбаримтуудаароршуулгынзардалд19453084төгрөгнэхэмжилснээсамьхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******,*******нартшүүгдэгч*******нь12930000төгрөгтөлсөнбайхтулнэхэмжлэлээсүлдэх6520084төгрөгийгшүүгдэгч*******ээсгаргуулжхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******,*******нартолгохньзүйтэйбайнагэжүзлээ./ХХ-ийн125-128,200-202-рхуудас/,Дээрхнотлохбаримуудньтухайнхэрэгтхамааралтай,нотлохбаримтыншаардлагахангажбайнагэждүгнэлээ.

           МөнИргэнийхуулийн497зүйл“Гэмхоручруулснаасхариуцлагахүлээхүндэслэл”,497.1-д“Бусдынэрх,амьнас,эрүүлмэнд,сэтгэцэд, нэртөр,алдархүнд,ажилхэргийннэрхүнд,эдхөрөнгөдхуульбусаарсанаатайбуюуболгоомжгүйүйлдэл/эсүйлдэхүй/-ээргэмхоручруулсанэтгээдуггэмхорыгхариуцанарилгахүүрэгтэй”.511дүгээрзүйл.“Эдийнбусгэмхорыгарилгах”,511.5-д“Гэмтхэргийнулмаасхохирогчнасбарсанболтүүнийгэрбүлийнгишүүнийсэтгэцэдучирсангэмхорыгарилгах,нөхөнтөлөхтөлбөрийнхэмжээгхөдөлмөрийнхөлснийдоодхэмжээг150дахиннэмэгдүүлсэнтэйтэнцэххэмжээгээр,эсхүлнасбарсанхүнийнас,хүнамындундажнаслалтынзөрүүгхөдөлмөрийнхөлснийдоодхэмжээгтавдахиннэмэгдүүлсэнтэйтэнцэххэмжээниймөнгөндүнгээрүржүүлэнхохирогчидальашигтайгааршүүхээстогтооно”гэжтустусзаасныгбаримтлангэмтхэрэгүйлдэгдэхүедмөрдөгдөжбайсанхөдөлмөрийнхөлснийдоодхэмжээболох550000төгрөгийг150дахиннэмэгдүүлсэнхэмжээбуюу82500000төгрөгийгшүүгдэгч*******ээсгаргуулжамьхохирогчгийнхуульёснытөлөөлөгч*******д,мөншүүгдэгч*******ээс82500000төгрөгийггаргуулжамьхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******ттустусолгохньзүйтэйбайнагэждүгнэлээ.

           Харинхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******,*******нарньшүүгдэгч*******ээсоршуулгынболонбусадзардалдбаримтгүйгээр11047761төгрөг, хүүхдүүдээ18насхүртэлөсгөхөдгарахзардал,өмгөөлөгчидтөлсөнхөлсзэргийггаргуулахаарнэхэмжилсэнбайхболовчхавтастхэрэгтнотлохбаримтхангалттайавагдаагүйбайхтулэнэхүүнэхэмжлэлийгхангажшийдвэрлэхүндэслэлгүй,тоотооцоололхийхболомжгүйтулхэлэлцэхгүйорхижхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******,*******нарнотлохбаримтаабүрдүүлэниргэнийжурмаарнэхэмжлэхэрхтэйгдурдахньзүйтэйбайна.

           Гурав.Шүүгдэгч*******идоногдуулахЭрүүгийнхариуцлагынталаар:    

  Шүүгдэгч*******ньСэлэнгэаймгийнБаянголсум,Гонир3ийннутагдэвсгэр"Нарийнхөндий"гэхгазарт,төвзасмалзамдээр2023*******1206-ны09цагийнорчимд“54-26ДАР”Улсынтай,“Тоёотаприус-20”маркийнтээврийнхэрэгслийгжолоодожзамынхөдөлгөөндоролцожявахдааМонголУлсынЗамынхөдөлгөөнийдүрмийнзаалтуудыгзөрчижзамтээврийносолгаргасныулмаастухайнтээврийнхэрэгсэлдоторзорчижявсанзорчигч,нарынамьнасхохирсонгэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруутайболохньнотлогдонтогтоогдсонтулшүүгдэгчидЭрүүгийнхуулийнерөнхийангийн6.1дүгээрзүйлдзаасныгбаримтланэрүүгийнхариуцлагахүлээлгэхньзүйтэйбайна.

Шүүгдэгч*******идЭрүүгийнхуулийнерөнхийангийн6.5зүйлдзаасанэрүүгийнхариуцлагыгхөнгөрүүлэхнөхцөлбайдал,мөнхуулийн6.6зүйлдзаасанэрүүгийнхариуцлагыгхүндрүүлэхнөхцөлбайдалтогтоогдоогүйгэжүзэв.

Иймдшүүгдэгч*******идэрүүгийнхариуцлагабуюуялшийтгэхдээЭрүүгийнхуулийнхуульёсны,шударгаёсны,гэмбуруугийнзарчмыгбаримтлангэмтхэрэгүйлдсэннөхцөлбайдал,шүүгдэгчийнхувийнбайдлыгхаргалзаншүүгчийндотоодитгэлээрхэргийнбодитбайдлыгталбүрээсньдүгнэж,УлсыняллагчаасэрүүгийнхариуцлагыншүүххуралдаандгаргасансаналынхүрээндЭрүүгийнхуулийнтусгайангийн27.10зүйлийн4дахьхэсгийн4.2-тзааснаар*******ийгтээврийнхэрэгсэлжолоодохэрхийг08/найм/жилийнхугацаагаархасаж,02/хоёр/жил,01/нэг/хугацаагаархорихялааршийтгэж,Эрүүгийнхуулийнерөнхийангийн5.6зүйлийн4дахьхэсэгтзааснаар*******идоногдуулсан02жил01хугацаагаархорихялыгэрэгтэйчүүдийннээлттэйхорихангидэдлүүлэхньзүйтэйбайнагэжүзлээ.

Энэхэрэгт*******ньöàãäàíõîðèãäñîíхоноггүй,эдмөрийнбаримтаархураагданирсэнзүйлгүй,битүүмжилсэнхөрөнгөгүй,хилийнхоригтавигдаагүй,хэрэгхянаншийдвэрлэхажиллагаанызардалгүйгтустусäóðдаж,шийтгэхтогтоолхүчинтөгөлдөрболмогц*******ийн№2616тайжолоочийн“В”ангиллынүнэмлэхийгэрххасахтухайшийтгэхтогтоолынхамттухайншийдвэрийггүйцэтгэвэлзохихШүүхийншийдвэргүйцэтгэхбайгууллагадхүргүүлэхийгшүүгчийнтуслахГ.Ганцэцэгтдаалгахньзүйтэйáîëîõûãòóñòóñäóðüäààä:

 

Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн34.дүгээрзүйл,36.1дүгээрзүйл,36.2зүйл,36.6зүйл,36.7зүйл,36.8 зүйл,36.10зүйл,36.13зүйл,38.1дүгээрзүйлийн1-дзаасныгудирдлагаболгон

ТОГТООХнь:

1.ШүүгдэгчийгЭрүүгийнхуулийнтусгайангийн27.10зүйлийн4дэххэсгийн4.2-дзаасан“Автотээврийнхэрэгслийнхөдөлгөөнийаюулгүйбайдал,ашиглалтынжурамзөрчих”гэмтхэрэгүйлдсэнийулмаасхоёрхүнийамьнасхохироосонгэмтхэрэгүйлдсэнгэмбуруутайдтооцсугай.

2.Эрүүгийнхуулийнтусгайангийн27.10зүйлийн4дахьхэсгийн4.2-тзааснаар*******ийгтээврийнхэрэгсэлжолоодохэрхийг08/найм/жилийнхугацаагаархасаж,02/хоёр/жил,01/нэг/хугацаагаархорихялааршийтгэсүгэй.

3.Эрүүгийнхуулийнерөнхийангийн5.6зүйлийн4дахьхэсэгтзааснаар*******идоногдуулсан02жил01хугацаагаархорихялыгэрэгтэйчүүдийннээлттэйхорихангидэдлүүлсүгэй.

4.Иргэнийхуулийн497зүйлийн497.1,мөнхуулийн511дүгээрзүйлийн511.5дахьхэсэгтзааснааршүүгдэгч*******ээсоршуулгынзардлынүлдэгдэлтөлбөрт6520084/зургаансаятаванзуунхоринмянганаяндөрөв/төгрөгийггаргуулжхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгчДархан-УулаймгийнДархансумынтоотодоршинсууххаягтай,/рд:ФБ850401/,УлаанбаатархотынСонгинохайрхандүүрэг-рхороотоотодоршинсууххаягтай,/рд:ТЯ950204/нартолгож,мөнгэрбүлийнгишүүнийсэтгэцэдучирсангэмхорыгарилгах,нөхөнтөлөхтөлбөрт82500000/наянхоёрсаятаванзуунмянга/төгрөгийггаргуулжхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгчДархан-УулаймгийнДархансумынтоотодоршинсууххаягтай,/рд:ФБ850401/-д,82500000/наянхоёрсаятаванзуунмянга/төгрөгийггаргуулжхохирогчийнхуульёснытөлөөлөгчУлаанбаатархотынСонгинохайрхандүүрэг-рхороотоотодоршинсууххаягтай,/рд:ТЯ950204/нарттустусолгож,нэхэмжлэлээсүлдэх11047761төгрөгтхолбогдоххэсэг,мөнхүүхдүүдийг18насхүртэлөсгөхөдгарахзардал,өмгөөлөгчийнхөлснэхэмжилсэннэхэмжлэлийгхэлэлцэхгүйорхиж,хохирогчийнхуульёснытөлөөлөгч*******,*******нарньнотлохбаримтаабүрдүүлжиргэнийжурмаарнэхэмжлэхэрхтэйгдурдсугай.

5.Энэхэрэгт*******ньöàãäàíõîðèãäñîíхоноггүй,эдмөрийнбаримтаархураагданирсэнзүйлгүй,битүүмжилсэнхөрөнгөгүй,хилийнхоригтавигдаагүй,хэрэгхянаншийдвэрлэхажиллагаанызардалгүйгтустусäóðüäñóãàé. 

6.Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн21.5зүйлийн1.2дахьхэсэгтзааснааршийтгэхтогтоолхүчинтөгөлдөрболмогц*******ийн№2616тайжолоочийн“В”ангиллынүнэмлэхийгэрххасахтухайшийтгэхтогтоолынхамттухайншийдвэрийггүйцэтгэвэлзохихШүүхийншийдвэргүйцэтгэхбайгууллагадхүргүүлэхийгшүүгчийнтуслахГ.Ганцэцэгтдаалгасугай.

           7.Шийтгэхтогтоолхуулийнхүчинтөгөлдөрболтол*******идавсанхувийнбаталгаагаргахтухайтаслансэргийлэхаргахэмжээгөөрчилжэнэөдрөөсэхлэнцагданхорихтаслансэргийлэхаргахэмжээавч,*******ийнýäëýõÿëûã2024îíû08ñàðûн30-íûºäðººñýõëýíòîîëñóãàé.

           8.Эрүүгийнхэрэгхянаншийдвэрлэхтухайхуулийн36.10зүйлийн4-дзааснааршүүхийншийтгэхтогтоолньуншинсонсгосноорхүчинтэйболохыгдурдсугай.

9.Шийтгэхтогтоолыгэсзөвшөөрвөлшүүгдэгч,түүнийхуульёснытөлөөлөгч,хохирогч,түүнийхуульёснытөлөөлөгч,тэдгээрийнөмгөөлөгчнартогтоолыггарданавснаасхойш,эсхүлэнэхуульдзаасныдагуухүргүүлснээсхойшхоногийндоторСэлэнгэаймгийнэрүү,иргэнийхэргийндавжзаалдахшатнышүүхэдгаргахдавжзаалдахгомдлоошийдвэргаргасананханшатнышүүхэдбичгээргаргах,Улсыняллагч,дээдшатныпрокурорэсэргүүцэлбичихэрхтэй.

 

 

 

ÄÀÐÃÀËÀÃ×,ШҮҮГЧ                   Ж.ЭРДЭНЭБАТ.