Налайх дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийтгэх тогтоол

2024 оны 12 сарын 24 өдөр

Дугаар 2024/ШЦТ/05

 

МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Налайх дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн шүүгч Д.Чинзориг даргалж,

шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Н.Өнербол,

улсын яллагч Г.Ганзориг,

Хохирогч М.,

шүүгд Ц.*******, С.******* нарыг оролцуулан тус шүүхийн хуралдааны танхимд хаалттай хийсэн шүүх хуралдаанаар:

 

Налайх, Багахангай дүүргийн прокурорын газрын хяналтын прокурор Г.Ганзоригийн Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар 2024 оны 11 дүгээр сарын 22-ны өдрийн 233 дугаартай яллах дүгнэлт үйлдэж ирүүлсэн ******* овогт *******гийн *******, ******* овогт *******ийн ******* нарт холбогдох эрүүгийн 2407001640281 дугаартай хэргийг 2024 оны 12 дугаар сарын 10-ны өдөр хүлээн авч хэлэлцэв.

 

Шүүгдийн биеийн байцаалт:

1.Монгол Улсын иргэн, *******,*******,*******,,,,,,,,, тоотод оршин суудаг, урьд ял шийтгэлгүй,

******* овогт *******гийн ******* /РД:/,

 

2.Монгол Улсын иргэн, ,*******,*******,, ,,,,,,, тоотод оршин суудаг, урьд ял шийтгэлгүй,

******* овогт *******ийн ******* /РД:/,

 

Холбогдсон хэргийн талаар: /яллах дүгнэлтэд дурдсанаар/

Яллагдагч Ц.*******, С.******* нар нь бүлэглэн 2024 оны 04 дүгээр сарын 07-ноос 08-нд шилжих шөнө Налайх дүүргийн 2 дугаар хорооны нутаг дэвсгэрт үйл ажиллагаа явуулдаг “”-ийн урд тухайн үед үүссэн хувийн таарамжгүй харилцааны улмаас М.тай маргалдаж, түүний нүүр рүү хөлөөрөө өшиглөж, гараараа цохиж эрүүл мэндэд нь “зүүн талын нүдний ухархайн дотор ханын хугарал, хамар ясны хугарал, зүүн нүдний салстад цус хуралт, зүүн дээд, доод зовхинд цус хуралт" гэмтэл бүхий хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэгт тус тус холбогджээ.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Шүүхийн хэлэлцүүлэгт талуудаас шүүхэд танилцуулсан нотлох баримтыг шүүхэд хэлэлцүүлэхгүй байх, нотлох баримтаас хасуулах, шинжлэн судлах дараалалд өөрчлөлт оруулах талаар санал, хүсэлт гараагүйг дурдаж, талуудаас шинжлэн судалсан болон бусад нотлох баримтууд;

Улсын яллагчийн зүгээс: хохирогч М.ын мэдүүлгүүд /хх-12-13, 16-17, 237-238/, хүний биед хийсэн шүүх эмнэлгийн шинжилгээний 2024 оны 4 дүгээр сарын 24-ний өдрийн 186 дугаартай шинжээчийн дүгнэлт /хх-31-32/, гэрч ын мэдүүлэг /хх-48-50/, гэрч ийн мэдүүлгүүд /хх-55-57, 211-212/, гэрч гийн мэдүүлэг /хх-70-72/, гэрч ы мэдүүлгүүд /хх-75-76, 207-208/, гэрч ийн мэдүүлэг /хх-127-128/, гэрч ийн мэдүүлэг /хх-130-131/, мөрдөгчийн нас тоолсон тухай тэмдэглэл /хх-135/, шинжээч Р.Ням-Осорын мэдүүлэг /хх-149-150/, мөрдөгчийн таньж олуулах ажиллагаа явуулсан талаарх тэмдэглэл /хх-160-164/, хохирогч М.ын сэтгэцэд учирсан хор уршгийн зэрэглэл тогтоосныг хүлээн зөвшөөрсөн маягт /хх-185/, яллагдагч С.*******ийн мэдүүлэг /хх-226-228/, яллагдагч Ц.*******гийн эрүүгийн хариуцлага хүлээж байсан эсэхийг шалгах хуудас /хх-59/, яллагдагч С.*******ийн эрүүгийн хариуцлага хүлээж байсан эсэхийг шалгах хуудас хавтас хэргийн /хх-229/, хохирогч М.ас гаргаж өгсөн хохирлын талаарх баримтууд /хх-40-41/ зэрэг нотлох баримтуудыг шинжлэн судлав.

Шүүгд, хохирогч нар нь нотлох баримт шинжлэн судлуулаагүй болно.

 

Шүүхийн хэлэлцүүлгийн үед шинжлэн судалсан болон хавтаст хэрэгт цугларсан нотлох баримтууд нь энэ хэрэгт хамааралтай, хуульд заасан журмаар цугларсан, хэрэг хянан шийдвэрлэхэд хангалттай. Мөн хохирогч, гэрч, яллагдагч нараас мэдүүлэг авахдаа Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг зөрчөөгүй, шинжээчийн дүгнэлт, нотлох баримтууд нь тухайн хэрэгт хамааралтай, агуулгын хувьд зөрүүгүй, үйл баримтыг хангалттай тогтоож чадсан хууль ёсны үнэн зөв баримтууд гэж үнэллээ.

 

            шүүгд Ц.******* шүүхийн хэлэлцүүлэгт: “...2024 оны 4 дүгээр сарын 07-ны өдрөөс 08-нд шилжих шөнө С.******* найзтайгаа Налайх төвийн ордон дээр 1 цаг өнгөрч байхад уулзсан. Тэгээд бид хоёр уулзаагүй удсан байсан 2 цаг өнгөрөөгөөд 3 болж байсан. Манайх тэр үед Налайх дүүргийн тоотод байдаг байсан. Тэгээд гэр рүүгээ дөхүүлээд С.******* найзтайгаа явах гээд ийн урдуур явж байхад нэг махлаг э гэдэг нэг машинд жалга руу орчихсон байсан, тэгээд хажуугаар нь зөрөөд явж байхад энийг түлхэлцээд өгчхөөч гэхээр нь түлхэлцээд наадах чинь гарахгүй гээд этэй би маргалдсан. Тэгээд э татаж байсан тамхиа миний нүүр рүү няцалсан. Тэгээд тэр үйлдлээс болж хэрүүл маргаан болж зодоон үүссэн.  ” гэв.

 

шүүгд С.******* шүүхийн хэлэлцүүлэгт: “...Ц.******* найзтайгаа уулзаад явж байсан. Тэгээд уулзчихаад явж байхдаа ийн урд нэг машин нүх рүү орчихсон байсан, тэрийгээ хэдэн гаргаад өгчхөөч гээд байхаар нь очоод гарахгүй юм байна гээд хэлээд байж байсан чинь манай найз залуу дээр э гэдэг тамхиа шийдсэн. Тэрнээс болж зодолдсон...” гэв.

 

Хохирогч М. шүүхийн хэлэлцүүлэгт:“... гээд караокеноос найзын хамт Си Ю рүү орж байтал нэг үл таних эмэгтэй машин гаргаад өгчих гээд машиныг нь гаргаж өгөх гээд машиныг нь тойроод байж байтал манай Саруул гээд найз энэ хоёр залууг гуйсан бололтой. Тэгсэн чинь тамхины иш шидлээ гээд энэ дүүтэй маргалдаад байхаар нь би хоёр дүүг цаашаа булан руу боль гэж салгаад явуулсан. Тэгээд энэ өндөр банди нь утсаар яриад байсан. Тэгээд нэг хар приус ирээд хэдэн залуучууд буугаад ирэнгүүт энэ хоёр шууд учир зүггүй манай найз руу дайраад, би очоод нэгийг нь мөрнөөс нь түлхсэн чинь хажуугаас хоёр нь дараад, би доошоо тонгойгоод гараараа тулаад байж байхад энэ бондгор залуу гүйж ирээд миний нүд рүү өшиглөөд би өндийгөөд харахад энэ хоёр улам асаад чадахгүй байж яах гэж ингэдэг юм гээд байсан. Тэгээд гээд залуу чи боль, би та хэдийг боль гээд байхад гээд хэлсэн, тэгээд миний нүд өвдөөд доошоо суугаад байсан. Тэгээд энэ хэд машиндаа суунгуут нь би араас нь утсаар дугаарыг дугаарыг нь дарж аваад тэгээд маргааш нь эмнэлэгт үзүүлэхэд нүдний ухархай гэмтсэн байна...” гэв.

 

Шүүхээс тогтоосон хэргийн нөхцөл байдал

Прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн эрүүгийн хэргийн хүрээнд Ц.*******, С.******* нарын холбогдсон хэрэгт гэм буруу, эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ Эрүүгийн хуулийн хууль ёсны, шударга ёсны, гэм буруугийн зарчмыг тус тус баримтлан шүүхийн хэлэлцүүлэгт тогтоогдсон үйл баримт, шинжлэн судалсан болон хэрэгт цугларсан дээрх нотлох баримтуудыг үндэслэн дүгнэхэд:

 

Гэм буруугийн талаар

Яллагдагч Ц.*******, С.******* нар нь бүлэглэн 2024 оны 04 дүгээр сарын 07-ноос 08-нд шилжих шөнө Налайх дүүргийн 2 дугаар хорооны нутаг дэвсгэрт үйл ажиллагаа явуулдаг “”-ийн урд тухайн үед үүссэн хувийн таарамжгүй харилцааны улмаас М.тай маргалдаж, түүний нүүр рүү хөлөөрөө өшиглөж, гараараа цохиж эрүүл мэндэд нь “зүүн талын нүдний ухархайн дотор ханын хугарал, хамар ясны хугарал, зүүн нүдний салстад цус хуралт, зүүн дээд, доод зовхинд цус хуралт" гэмтэл бүхий хөнгөн хохирол санаатай учруулсан болох нь:

 

  1. Мөрдөн шалгах ажиллагаанд хохирогчоор М.ын өгсөн: “...2024 оны 04 дүгээр сарын 08-ны өдрийн 02 цагт Налайх дүүргийн 2 дугаар хорооны нутагт дэвтэрт үйл ажиллагаа явуулдаг “CU” сүлжээ дэлгүүр орох гээд найз , э нарын хамтаар явж байхад нэгэн үл таних эмэгтэй “машин татаад өгөөч жалга руу дугуйгаа хийчихлээ гэхээр нь “”-ийн урд талын жалга руу дугуйгаа хийчихсэн байсан машиныг нь түрж өгсөн боловч дийлэхгүй байсан. Тэгээд гудмаар явж байсан үл таних хоёр залууг “туслаад өгөөч” гэж хэлсэн. Харин тэр хоёр залуу манай найз этэй маргалдаж, би тэд нарыг салгасан. Харин тэр танихгүй хоёр залуугийн нэг нь утсаар яриад хүмүүс дуудаж, хэсэг хугацааны дараа машинтай хэдэн залуус ирээд бид нарыг зодсон. Би нүдээ зүгээр л хөхөрсөн байна л гэж бодсон гэтэл хамар, нүд гэмтэлтэй болсон учир цагдаагийн байгууллагад хандсан. Хоёр залуу намайг барьж байгаад доошоо дартал өөр нэг залуу хажуу талаас миний нүүр хэсэгт хөлөөрөө өшиглөсөн. Тэгээд тэд нар зугтаачихсан...” гэх мэдүүлэг,

2024 оны 04 дүгээр сарын 29-ний өдөр дахин өгсөн “...******* гэх махлаг залуу манай найз этэй маргалдсан, зодолдоогүй. Тэр үед салгах гээд очих гэхэд миний хажуугаас ******* гэх өндөр хүүхэд, бас танихгүй залуутай хамт намайг хоёр мөрнөөс барьж аваад доошоо дарсан. Би тэр үед хоёр гараараа газар тулаад дээшээ босох гэхэд ******* манай найзтай маргалдаж байгаад болиод миний урдаас гүйж ирээд баруун хөлөөрөө миний зүүн нүдний ухархай, хамар хэсэгт нэг удаа өшиглөсөн...” гэх мэдүүлгүүд

/хх-12-13, 16-17-р тал /

 

  1. Мөрдөн шалгах ажиллагаанд гэрчээр К.ын өгсөн: “...ийн урд талд нэг машин ухсан шуудай руу гарахааргүй орсон байсан. Хажуу талд нь Онарбекийн найз *******, ******* хоёр 3тай зогсож байсан. Тэгээд бид нарыг очиход ******* нэг танихгүй махлагтай маргалдаж, хүзүү хэсгээс нь гараараа бариад нүүр хэсэгт нь 3 удаа өшиглөсөн. ******* цаахан талд нүдээ цохиулсантай барилцаж аваад зогсож байсан...Яг хэн цохисон талаар би хараагүй. Хэрэг болсны дараа ******* “би нэгыг цохичихлоо. Ах зүгээр үү” гээд асуугаад байсан...” гэх мэдүүлэг,

/хх-49-50 дугаар тал/

  1. Мөрдөн шалгах ажиллагаанд насанд хүрээгүй гэрчээр Р.Онарбекийн өгсөн: ******* нь Саруул гэх махлаг руу “Та яагаад над руу тамхины иш шидэж байгаа юм. Энэ чинь хорсож байна” гээд маргалдаж байгаад ******* тухайнтай шууд зодолдоод эхэлсэн. Нэг нэгнийгээ цохиод эхэлсэн. Тэр үед сүүлд нүдэндээ цохиулсан гээд байгаа гэх *******гийн дундуур ороод салгах гэхэд ******* хажуугаар нь ороод хойшоо цохиод тэр хоёр хойшоо болох шиг болсон. *******ийг цохисон харагдаагүй. ******* тэрын нүүр хэсэгт 1 удаа цохисон...Намайг хальт харах үед ******* нүүр хэсэгт нь нэг цохиод тэр хоёр цаашаа барилцаад хойшоо болсон...” гэх мэдүүлэг,

/хх-55-57 дугаар тал/

  1. Мөрдөн шалгах ажиллагаанд гэрчээр гийн өгсөн: “...Тухайн өдөр би гэртээ унтах гээд хэвтэж байхад 00 цагийн үед Онарбек “гараад ир, хальт уулзъя” гээд гэрийн гадна ирэхээр нь гарахад Онербек, , түүний найз Номин, Үлэмж гэх хоёр танихгүй эмэгтэй хүнтэй хамт ирсэн. Бид нар уулзаад засмал зам дагаад машинтайгаа явж байсан чинь Онарбек төв рүү ороод манай нэг найз “залгаад гэрт хүрээд ир, гэрт хүргээд өг гээд байна” гэж хэлсэн. Бид нар “”-ийн хажуу талд очиж машинаа шахаж зогсооход...””-ийн яг урд талд явган хүний зам дагуу хүмүүс орилолдоод байсан. Онарбек буугаад араас нь буугаад би хамгийн сүүлд буусан...намайг машинаас буух үед ******* саарал цамцтай, намхан туранхайын араас бэлхүүснээс нь тэврээд зогсож байсан. Нөгөө талд ******* махлаг, бондгортай зодолдож байсан. Тэр хоёр гараараа нүүрээ хаасан, тэгтэл нүдзэ цохиулсан гэх дундуур нь ороод салгахад махлаг бондгор хойш унасан. Тэгтэл дундуур нь орж салгасан гэхын шилэн хүзүүн дээр дарж байгаад шууд нүд рүү нь 2 удаа өшиглөсөн. Аймар хүчтэй л өшиглөсөн. Тэгээд ******* “пизда чинь харин андуурдаг байна шүү дээ” гэж хэлж байсан. Тэгээд зодоон тарсан. Зодуулсан тэр газраа суугаад байсан. Тэгээд Онарбек намайг “явъя” гээд бид нар явсан...Надтай хамт явсан хүмүүсээс зодоонд оролцсон хүн байхгүй салгах гээд энэ тэрүүгээр яваад байсан...” гэх мэдүүлэг,

хх-70-72 дугаар тал/

 

  1. Мөрдөн шалгах ажиллагаанд гэрчээр Н.ы өгсөн: “...Бид нар “”-ийн урд талд очиход зам дагуу хэдэн хүмүүс орилолдоод, Онарбекийн найз өндөр хүүхэд нэгтай, махлаг найз нь нэгтай барилдаад авсан байсан. Хоорондоо цохилцоод байсан. Тэгэхэд Онарбек, , нар түрүүлж очиж салгасан. Би сүүлд машинаасаа буугаад яваад очиход зодоон болоод салгаж байсан. Намайг очиход Онарбекийн хоёр найз, бас танихгүй 3******* байсан...Тэгээд бид нар Онарбекийн хоёр найзыг салгаж аваад машиндаа суугаад хүргэж өгөх гээд явж байхад Онарбекийн найз махлаг ******* гэж дуудаад байсан залуу нь “Би нүд рүү нь арай эвгүй цохичих шиг болсон гайгүй байгаа” гэж хэлж байсан. Тэгээд найзуудыг нь буулгаад явсан... гэх, 2024 оны 10 дугаар сарын 28-ны өдөр дахин өгсөн “... гэх намайг нэг харахад газар унасан байсан. Тэр үед ******* татаад босгох гэж байх шиг байсан. Тэр үед ******* нүүр хэсэгт нь нэг удаа өшиглөсөн...******* нь гэхын нүүр хэсэгт нь ямар ч байсан нэг удаа цохиж, нуруу хэсэгт нь нэг удаа өшиглөхийг харсан. Тухайн үед *******, ******* хоёр ын хоёр талаас нь цохисон. гэх газар унасан. Тэр үед ******* нуруу хэсэгт нь өшиглөөд татаж босгох гэж байсан. Тэр үед ******* гүйж ирээд нүүр хэсэгт нь өшиглөсөн...” гэх мэдүүлэг,

/хх-75-76, 207-208 дугаар тал/

 

  1. Мөрдөн шалгах ажиллагаанд гэрчээр Ц.ийн өгсөн: “...Тухайн өдөр би найз э, нарын хамт шөнийн 01 цагийн үед Налайх дүүргийн Онцгой байдлын урд уулзаж, автобусны буудлын ард талд байх “" нэртэй караоке ороод 02 цаг өнгөртөл * суусан. Бид гурав нэг хүний 3, 4 ширхэг лаазтай пиво уугаад тэндээсээ гарч “Буян Налайх” төвийн “CU” орсон. Тэгээд тамхи татаад гадаа зогсож байхад нэг танихгүй эмэгтэй ирээд “Машинаа хувил руу дугуйгаар нь оруулчихсан. Түрээд туслаад гаргаад өгөөч” гэж хэлсэн. Тэгээд бид гурав “’’-ийн урд очиход цагаан өнгийн приус 30 маркийн машин хувил руу орсон байсан...Тэгээд бид гурав туслах гээд түрээд зогсож байхад хажуугаар танихгүй өндөр туранхай, махлаг намхан******* явж байгаад "наа чинь гарахгүй" гээд байсан. э тухайн хоёр*******тэй хэрэлдсэн. ******* гэсэн байх өндөр туранхай залуу утсаар яриад хүн дуудаад зогсоод байсан. э, ******* гэх махлаг намхан******* хүүхэдтэй хэрэлдээд зогсож байсан. Удалгүй хар өнгийн “приус 20” машин ирсэн. Дотроос нь 4******* 2 эмэгтэй гарч ирсэн. Тэр хүмүүс машинаасаа бууж ирэхэд ******* манай найз ийг шууд цохиод машинаас бууж ирсэн хүмүүс , э хоёр руу дайрсан. Яг хэн, яаж цохисон талаар би хараагүй, тухайн үед би дунд нь салгаад явж байсан болохоор анзаараагүй. Тухайн 20 машины бол жолооч оролцоогүй. Зогсоод байсан. ******* гэх хүн бол ийг гараараа нүүр хэсэгт нь цохисон. Машинаас бууж ирсэн хүмүүсээс 2 нь э дээр ирээд ******* гэх хүнтэй нийлж цамцаар нь нүүрийг нь дарж байгаад ганц хоёр цохих шиг болсон. Би дундуур нь орж салгаад машины ард эргээд гарахад хэнтэй нь цохилцоод унасан нь мэдэхгүй гараараа газар тулаад унасан. Тэр үед ын нүүр хэсэгт нэг нь очоод өшиглөсөн. Хэн өшиглөснийг би анзаараагүй...” гэх мэдүүлэг,

/хх-127-129 дүгээр тал/

 

  1. Шүүх шинжилгээний Ерөнхий газрын 2024 оны 04 дүгээр сарын 24-ний өдрийн 186  дугаар: “ын ын биед зүүн талын нүдний ухархайн дотор ханын хугарал, хамар ясны хугарал, зүүн нүдний салстад цус хуралт, зүүн дээд, доод зовхинд цус хуралт гэмтэл тогтоогдлоо. Хатуу мохоо зүйлийн цохих үйлдлээр үүснэ. 2. Шүүх эмнэлгийн гэмтлийн зэрэг тогтоох журмын 2.4.1-т зааснаар эрүүл мэндийг түр хугацаагаар сарниулах тул гэмтлийн хөнгөн зэрэгт хамаарна. 3. Ерөнхий хөдөлмөрийн чадварын тогтонги алдалтад нөлөөлөхгүй...” гэх дүгнэлт,

/хх-21-22 дугаар тал/

 

  1. Хохирол төлбөртэй холбоотой баримтууд

/хх-40-49 дүгээр тал/

 

  1. Эрүүл мэндийн даатгалын сангаас “...М. нь эрүүл мэндийн даатгалын сангаас 2.264.425 төгрөгийн тусламж үйлчилгээ үзүүлсэн...” гэх албан бичиг, хавсралт

/хх-100-101 дүгээр тал/

 

  1. шүүгд нарын эрүүгийн хариуцлага хүлээж байсан эсэхийг шалгах хуудас,

/хх-59, 229 дугаар тал/

 

  1. шүүгд нарын хувийн байдлыг тогтоосон баримтууд,

/хх-68-72, дугаар тал/ зэрэг хавтаст хэрэгт авагдсан нотлох баримтуудаар нотлогдон тогтоогдож байна.

 

Хэргийн үйл баримтаас дүгнэхэд, шүүгд нар нь хууль зүйн хувьд шууд санаатай үйлдлээр, хувийн таарамжгүй сэдэлтээр халдаж, хохирогчийн эрүүл мэндэд гэмтлийн зэрэг тогтоох журамд заасан хөнгөн зэргийн гэмтлийг учруулсан нь Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт  заасан гэмт хэргийг шинжийг тус тус бүрэн хангасан байна.

 

Өөрөөр хэлбэл шүүгд Ц.*******, С.******* нар нь М.ын биед нүүр рүү хөлөөрөө өшиглөж, гараараа цохиж зодсон болох нь хохирогч, шүүгд, гэрч нарын мэдүүлгээр тогтоогдсон ба зодуулсны улмаас хохирогчид хөнгөн зэргийн гэмтэл учирсан нь Шүүхийн шинжилгээний үндэсний хүрээлэнгийн шинжээч эмчийн 186 дугаартай дүгнэлтээр тогтоогджээ.

 

Шүүх хуралдаанд гэм буруугийн талаар гаргасан дүгнэлт тайлбар

Улсын яллагч “....*******, С.******* нар бүлэглэн 2024 оны 4 дүгээр сарын 07-ны өдрөөс 08-нд шилжих шөнө Налайх дүүргийн 2 дугаар хорооны нутаг дэвсгэрт үйл ажиллагаа явуулдаг ийн урд тухайн үед үүссэн хувийн таарамжгүй харилцааны улмаас хохирогч М.тай маргалдаж түүний нүүр рүү нь хөлөөрөө өшиглөж, гараараа цохиж эрүүл мэндэд нь зүүн талын нүдний ухархайн дотор хананы хугарал, хамар ясны хугарал, зүүн нүднээс асдаг цус хуралт, зүүн дээд доод зовхинд цус хуралт гэмтлийг хөнгөн хохирол санаатай учруулсан үйл баримт тогтоогдож байна. Иймд шүүгд Ц.*******, С.******* нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцуулах дүгнэлтийг гаргаж байна. Гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирол хор уршгийн тухайд хохирогч М.ын зүгээс баримтаар 2.674.162 төгрөгийг нэхэмжилснээс шүүгд Ц.*******, С.******* нар нь 4.000.000 төгрөгийг төлсөн байна. Хохирогч нь эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээ авсантайгаар холбоотойгоор Эрүүл мэндийн даатгалын санд учирсан 2.264.425 төгрөгийн хохирлыг шүүгд нар нь төлөөгүй байна. Мөрдөн байцаалтын шатанд хохирогч М.ын зүгээс өөрийн сэтгэлд учирсан хор уршгийн зэрэглэлийг тогтоолгож, 2 дугаар зэрэглэл тогтоосныг хүлээн зөвшөөрсөн боловч өнөөдрийн шүүх хуралдаанаар сэтгэцэд учирсан хор уршгийг нэхэмжлэхгүй гэсэн тул уг нэхэмжлэлийг хангахаас татгалзуулах саналтай байна...” гэх дүгнэлт, тайлбарыг гаргав.

Тиймээс шүүгд нарыг гэм буруутайд тооцуулах талаар прокуророос яллах дүгнэлт үйлдэж ирүүлсэн хэргийн зүйлчлэл зөв байх тул улсын яллагчийн дүгнэлтийг хүлээн авч дээрх зүйл, хэсэгт зааснаар гэм буруутайд тооцох хууль зүйн үндэслэлтэй байна.

 

Гэм буруугийн талаар улсын яллагчаас Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан гэмт хэрэгт гэм буруутайд тооцуулах санал дүгнэлт гаргаж оролцсоныг хэргийн бусад оролцогчид хүлээн зөвшөөрч, хэргийн зүйлчлэл болон гэм буруугийн талаар маргаж мэтгэлцээгүйг дурдах нь зүйтэй.

Гэмт хэргийн улмаас учруулсан хохирол, хор уршгийн тухай

Шүүгд Ц.*******, С.******* нарын үйлдсэн гэмт хэргийн улмаас хохирогч хохирогч М.ын зүгээс баримтаар 2.674.162 төгрөгийг нэхэмжилснээс шүүгд Ц.*******, С.******* нар нь 4.000.000 төгрөгийг төлсөн байна. Хохирогч нь эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээ авсантайгаар холбоотойгоор Эрүүл мэндийн даатгалын санд учирсан 2.264.425 төгрөгийн хохирлыг шүүгд нар нь төлөөгүй байна...” гэх тайлбарыг гаргасан тул шүүгд нарыг энэ тогтоолоор бусдад төлөх төлбөргүй, харин хохирогч цаашид гарах эмчилгээний зардалтай холбоотой баримтаа бүрдүүлэн Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан журмын дагуу жич нэхэмжлэх эрхтэй гэж үзэв.

 

Шүүх хуралдаанд эрүүгийн хариуцлагын талаар гаргасан дүгнэлт тайлбар

Улсын яллагч “...Ц.*******, С.******* нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсон тул шүүгд нарт эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх үндэслэлтэй байна. Шүүгд Ц.*******д эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхэд Эрүүгийн хуулийн ерөнхий 6.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.1-т заасан тохиолдлын шинжтэй нөхцөл байдлын улмаас анх удаа гэмт хэрэг үйлдсэнийг хөнгөрүүлэх нөхцөл байдалд тооцож, харин мөн хуулийн 6.6 дугаар зүйлд заасан хүндрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй байна....” гэх, дүгнэлт, тайлбарыг тус тус гаргав.

 

Шүүх шүүгдид эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ

Эрүүгийн хуулийн Ерөнхий ангийн 5.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт “Эрүүгийн хариуцлагын зорилго нь гэмт хэрэг үйлдсэн этгээдийг цээрлүүлэх, гэмт хэргийн улмаас зөрчигдсөн эрхийг сэргээх, хохирол нөхөн төлүүлэх, гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх, гэмт хэрэг үйлдсэн хүнийг нийгэмшүүлэхэд оршино” гэж заасны дагуу эрүүгийн хариуцлагыг хууль ёсны, шударга ёсны, гэм буруугийн зарчмыг баримтлан гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, учирсан хохирол, хор уршгийн шинж чанар, гэмт хэрэг үйлдсэн хүний хувийн байдлыг тал бүрээс нь харгалзан эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх нь зүйтэй байна.

Үүнд: Шүүхийн хэлэлцүүлэгт дурдсан нотлох баримтаар тогтоогдсон гэмт хэрэг үйлдсэн хэргийн нөхцөл байдал нь гэмт хэрэг үйлдсэнээ хүлээн зөвшөөрч, гэм буруугийн талаар маргахгүй байгаа байдлыг,

Учирсан хохиролд: Хохирол, хор уршигт хандаж буй хандлага,

Хувийн байдалд: Шүүх хуралдаанд мэдүүлэг өгөхдөө гэмшиж байгаа байдал, гэмт хэрэг болсон шалтгаан нөхцөл зэргийг харгалзан үзэв

 

Харин шүүгд нарт Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.5, 6.6 дугаар зүйлд заасан эрүүгийн хариуцлагыг хөнгөрүүлэх болон хүндрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй болно.

Иймд шүүгдийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан хүний эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэм буруутайд тооцож түүнийг торгох ял шийтгэх нь зүйтэй гэж шүүх үзэв. 

Бусад асуудлаар

Шүүгд Ц.*******, С.******* нь энэ хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдсан болон битүүмжлэгдсэн зүйлгүй, цагдан хоригдсон хоноггүй, болохыг тус тус дурдах нь зүйтэй.

 

Монгол Улсын Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.2 дугаар зүйлийн 1, 4, 36.6, 36.7, 36.8, 37.1, 38.2 дугаар зүйлүүдэд заасныг удирдлага болгон

 

ТОГТООХ нь:

 

  1. Шүүгд ******* овогт *******ийн *******, ******* овогт *******гийн ******* нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан хүний эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсугай.

 

  1. Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар шүүгд  Ц.*******, С.******* нарыг 500 / таван зуу / нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу 500 /таван зуу мянган / төгрөгөөр торгох ял шийтгэж, 3 /гурав/ сарын хугацаанд хэслэн төлүүлэхээр тогтоосугай.

 

  1. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэгт зааснаар шүүгдид оногдуулсан торгох ялыг шүүхээс тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй бол шүүх биелэгдээгүй торгох ялын арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож хорих ялаар солихыг мэдэгдсүгэй.

 

  1. Иргэний хуулийн 497 дугаар зүйлийн 497.1, 505 дугаар зүйлийн 505.1 дэх хэсэгт тус тус зааснаар хохирогч М.ыг цаашид гарах хохирол, хор уршигтай холбоотой баримтаа бүрдүүлэн Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан журмын дагуу жич нэхэмжлэх эрхтэй болохыг заасугай.

 

5.Эрүүл мэндийн даатгалын санд төлөх төлөх төлбөртэй, уг төлбөрийг шүүгд нараас гаргуулж Эрүүл мэндийн даатгалын санд олгож, хэрэгт битүүмжлэгдсэн зүйлгүй, цагдан хоригдсон хоноггүй болохыг тус тус дурдсугай.

 

6.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.10 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт зааснаар шүүхийн шийтгэх тогтоол уншин сонсгосноор хүчинтэй болохыг дурдсугай.

 

7.Шийтгэх тогтоолд давж заалдах гомдол гаргах, эсэргүүцэл бичих эрх бүхий этгээд шийтгэх тогтоолыг гардуулснаас хойш 14 хоногийн дотор давж заалдах гомдол, эсэргүүцлийг Нийслэлийн Эрүүгийн хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гаргах эрхтэй болохыг дурдсугай.

 

8.Шийтгэх тогтоол нь танилцуулан сонсгосноор хүчинтэй болох ба давж заалдах гомдол, эсэргүүцэл гаргасан тохиолдолд тогтоолын биелэлтийг түдгэлзүүлж, тогтоол хүчин төгөлдөр болтол шүүгдид урьд авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлсүгэй.

                            

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ                                    Д.ЧИНЗОРИГ