МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Багахангай, Налайх дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн шүүгч Д.Чинзориг даргалж,

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Г.Энхжаргал,

Улсын яллагч Г.Ганбагана,

Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч У.Болортуяа,

Шүүгдэгч Б.******* нарыг оролцуулан тус шүүхийн хуралдааны танхимд нээлттэй хийсэн шүүх хуралдаанаар:

Налайх, Багахангай дүүргийн прокурорын газрын хяналтын прокурор Г.Ганбаганын Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар 2025 оны 08 дугаар сарын 20-ны өдрийн 149 дугаартай хялбаршуулсан журмаар яллах дүгнэлт үйлдэж ирүүлсэн ******* овогт *******ийн *******д холбогдох эрүүгийн 2507003490183 дугаартай хэргийг 2025 оны 08 дугаар сарын 22-ны өдөр хүлээн авч хянан хэлэлцэв.

 

Шүүгдэгчийн биеийн байцаалт:

Монгол улсын иргэн, ******* өдөр Улаанбаатар хот Налайх дүүрэгт төрсөн, тай, эмэгтэй, бүрэн дунд боловсролтой, хувиараа хөдөлмөр эрхэлдэг, ам бүл 8, нөхөр, 6 хүүхдийн хамт Налайх дүүргийн *******, ******* тоотод оршин суудаг, урьд ял шийтгэлгүй

******* овогт *******ийн ******* /РД:*******/

 

Холбогдсон хэргийн талаар: /яллах дүгнэлтэд дурдсанаар/

Яллагдагч Б.******* нь 2025 оны 06 дугаар сарын 28-ны өдөр өөрийн хадам эх Д.*******тай хувийн таарамжгүй харилцааны улмаас маргалдаж, үснээс нь зулгааж, толгойгоор нь шал мөргүүлж биед нь “...биед тархи доргилт, үс халцрал” бүхий хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэгт холбогджээ.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Гэм буруугийн талаар:

Шүүгдэгч Б.******* нь согтууруулах ундааны зүйл хэрэглэсэн үедээ буюу 2025 оны 06 дугаар сарын 28-ны өдөр хадам эх Д.*******тай “та яагаад хүмүүстэй хэрүүл маргаан хийгээд байдаг юм бэ, хүмүүстэй маргаан үүсгэдэг” гэх шалтгаанаар маргаан үүсгэж  үснээс нь зулгааж, толгойгоор нь байшингийн шал 2 удаа мөргүүлж эрүүл мэндэд нь тархи доргилт, үс халцрал бүхий хөнгөн хохирол санаатай учруулсан болох нь:

1. Шүүхийн хэлэлцүүлэгт Б.*******ы өгсөн: “…Тэр өдөр хоорондын таарамжгүй харилцаанаас болж маргалдсан. Намайг эхлээд үсэдсэн. Тэгээд би тавь гэж хэлсэн чинь тавихгүй байхаар нь өөрийг нь зөрүүлээд үсэдсэн....” гэх,
2. хохирогч Д.*******гийн мөрдөн шалгах ажиллагаанд өгсөн: “…2025 оны 06 дугаар сарын 28-ны өдөр би гэр болох Налайх дүүргийн ******* тоот байж байх үед бэр Б.******* гаднаас орж ирээд ээж та надад 15,000 төгрөг зээлээч гэж хэлэхээр нь би тухайн үед дусал залгуулчихсан байсан тул *******ыг авдраас өөрөө авчих гээд би *******д 15,000 төгрөг өгсөн. Тэгсэн орой 21 цаг өнгөрч байх үед Б.******* нэлээн согтолттой орж ирээд хамт пиво уух уу гэж асуусан тэгэхээр нь би уудаггүй гэж хэлсэн чинь би тоглосон юм аа гэж хэлээд гэнэт намайг хэл амаар доромжлоод чи 1 хүүхэд төрүүлсэн би 6 хүүхэд төрүүлсэн гэх мэтээр хэл амаар доромжлоод чи энэ Э. гэх хүүхдийг өргөж авсан биз дээ гээд хэл амаар доромжилж байгаад над руу багаж аваад шидсэн. Тухайн үед би тэрэнд нь бол оногдоогүй холдчихсон. Тэгээд миний үснээс зулгааж газар унагаагаад шууд толгойгоор минь газар 2 удаа мөргүүлсэн. Тэгэхээр нь би тавиулж чадахгүй байсан болохоор Э.ыг дуудсан чинь Э. хүрч ирээд салгасан. Э. салгачхаад гэр лүү орсон чинь дахиж намайг үсдээд газар унагаагаад дахиж 2 удаа шал мөргүүлсэн. Тэгээд Э. дахиж салгаад намайг ээж та зугтчих гэж хэлэхээр нь би гэрээсээ гарч яваад өөр айлын хашаа руу орж зогсож байгаад хэсэг хугацааны дараа гэр лүү орсон. Тэгсэн Э. хүү гэрт орж ирээд би Б.******* эгчийг гэр лүү оруулаад хашаагаа цоожилчихсон хоёулаа гэрлээ унтраагаад байж байя гэж хэлсэн. Тэгсэн удалгүй Б.******* дахиж гэрт ирээд хаалга нүдээд цонх нүдэж байгаад жижиг вакум цонх хагалчихсан. Тэгээд би тухайн үед сандраад толгой өвдөөд ухаан алдчихсан. Тэгээд түргэн дуудаад үргэлжлүүлээд цагдаад мэдэгдсэн тийм л зүйл болсон...” гэх  мэдүүлэг /хх 7-8/,
3. Насанд хүрээгүй гэрч Э.ын мэдүүлэг /хх 11-12/,
4. Шинжээчийн 2025 оны 07 дугаар сарын 03-ны өдрийн 303 дугаартай шинжээчийн дүгнэлт /хх 11-12/,
5. шүүгдэгч Б.*******ы мөрдөн шалгах ажиллагаанд яллагдагчаар өгсөн мэдүүлэг /хх  58-59/ зэрэг нотлох баримтуудаар нотлогдон тогтоогдсон гэж дүгнэв.

 

Шүүхийн хэлэлцүүлэгт талуудаас шинжлэн судалсан дээрх нотлох баримтуудыг Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу цуглуулж бэхжүүлсэн байх бөгөөд эдгээр нь энэ хэрэгт хамааралтай, хэргийг эцэслэн шийдвэрлэхэд хүрэлцээтэй байна.

 

Нотлох баримтаар тогтоогдсон шүүгдэгчийн үйлдсэн  хэргийн нөхцөл байдал нь Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан гэмт хэргийн шинжийг бүрэн хангажээ.

 

Шүүгдэгч Б.******* нь өөрт холбогдох хэргийг хялбаршуулсан журмаар хянан шийдвэрлүүлэх хүсэлтийг сайн дураар гаргаснаа илэрхийлж байх ба түүнд эрүү шүүлт тулгах, хүнлэг бус хэрцгий харьцах, хуурч мэхлэх зэрэг хууль бусаар хэрэг хүлээлгэсэн нөхцөл байдал тогтоогдоогүй болно.

 

Энэ хэргийн улмаас хохирогч Д.*******гийн эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол учирсан ба Эрүүл мэндийн даатгалын санд 250,357 төгрөгийн хохирол учирсныг шүүгдэгч нь төлж барагдуулсан, хохирогч нь баримтаар хохирол төлбөр нэхэмжлээгүй болохыг дурдвал зохино.  

 

Шүүгдэгчид эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх талаар:

Мөрдөн шалгах ажиллагаанд прокурор нь “торгох ял оногдуулах” санал болгож, шүүгдэгч хүлээн зөвшөөрсөн нь Эрүүгийн хуульд нийцсэн бөгөөд тухайн эрүүгийн хариуцлагын хууль зүйн үр дагаврыг ухамсарлан ойлгосон байх тул Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 17.4 дүгээр зүйлийн 5 дахь хэсэгт зааснаар прокурорын саналын хүрээнд шүүгдэгчид тухайн зүйл ангид зааснаар торгох ял шийтгэх нь үндэслэлтэй байна.

 

Иймд  шүүгдэгч  Б.*******ыг Эрүүгийн  хуулийн  тусгай  ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар гэм буруутайд тооцож 600 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу 600,000 төгрөгөөр торгох ял оногдуулж, уг ялыг 5 сарын хугацаанд хэсэгчлэн төлүүлэх нь зүйтэй гэж шүүх дүгнэв. 

 

Шүүгдэгч нь цагдан хоригдсон хоноггүй, хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдсан болон битүүмжлэгдсэн зүйлгүй, бусдад төлөх төлбөргүй, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зардалгүй, иргэний бичиг баримт шүүхэд хураагдаж ирээгүй болохыг тус тус дурдах нь зүйтэй байна.

 

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 17.4 дүгээр зүйлийн 5, 36.2, 36.3, 36.6, 36.7, 36.8, 36.10 дугаар зүйлүүдэд заасныг тус тус удирдлага болгон

 

ТОГТООХ нь:

 

1. Шүүгдэгч ******* овогт *******ийн *******ыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан хүний эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсугай.

 

2.  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч  Б.*******ыг 600 /зургаан зуу/ нэгжтэй  тэнцэх  хэмжээний  буюу 600,000 /зургаан зуун мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар шийтгэсүгэй.

 

3. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч Б.*******д оногдуулсан торгох ялыг 5 /тав/ сарын хугацаанд хэсэгчлэн төлүүлэхээр тогтоосугай.

 

4. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэгт зааснаар шүүгдэгч Б.*******д оногдуулсан торгох ял биелэгдээгүй бол биелэгдээгүй торгох ялын 15 /арван тав/ нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг 1 /нэг/ хоногоор тооцож хорих ялаар солихыг мэдэгдсүгэй.

 

5. Шүүгдэгч Б.******* нь цагдан хоригдсон хоноггүй, хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдсан болон битүүмжлэгдсэн зүйлгүй, бусдад төлөх төлбөргүй, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зардалгүй, иргэний бичиг баримт шүүхэд хураагдаж ирээгүй болохыг тус тус дурдсугай.

 

6.  Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.10 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт зааснаар шүүхийн шийтгэх тогтоол уншин сонсгосноор хүчинтэй болохыг дурдсугай.

 

7.  Шийтгэх тогтоолыг гардаж авсан, эсхүл хүргүүлснээс хойш 14 хоногийн дотор зөвхөн Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн үндэслэлээр оролцогч давж заалдах гомдол гаргах улсын яллагч, дээд шатны прокурор эсэргүүцэл бичих эрхтэйг дурдсугай.

 

8. Дээр дурдсан үндэслэлээр оролцогч давж заалдах гомдол гаргасан, улсын яллагч, дээд шатны прокурор эсэргүүцэл бичсэн тохиолдолд шийтгэх тогтоолын биелэлтийг түдгэлзүүлж, тогтоол хуулийн хүчин төгөлдөр болтол шүүгдэгчид урьд авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлсүгэй.

                            

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ                                    Д.ЧИНЗОРИГ