| Шүүх | Баян-Өлгий аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Эрүүгийн хэрэг/ |
|---|---|
| Шүүгч | Хажекберийн Талгат |
| Хэргийн индекс | 302/2025/0071/Э |
| Дугаар | 2025/ШЦТ/197 |
| Огноо | 2025-07-08 |
| Зүйл хэсэг | 17.3.2.2., |
| Улсын яллагч | А.Д |
Баян-Өлгий аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Эрүүгийн хэрэг/ийн Шийтгэх тогтоол
2025 оны 07 сарын 08 өдөр
Дугаар 2025/ШЦТ/197
14.197. Хохирогч М.Аын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...лидерээр ажиллаж байсан Н.Аы Хаан банкны данс руу 2020 оны 4 дүгээр сарын 09-ний өдөр 1,463,700 төгрөг шилжүүлсэн байсан. Тэгээд надад буцаан олголтын 83,250 төгрөг 2020 оны 4 дүгээр сарын 13-ны өдөр Н.Аы данснаас миний данс руу орж ирсэн.
...2020 оны 6 дугаар сарын 03-ны өдөр Н.Аын данснаас доороо нэг хүн элсүүлсний урамшуулал гээд 140,000 төгрөг миний данс руу орж ирсэн” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 132 дахь тал/,
14.198. Хохирогч О.Аы мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Би А улсын “B.net” сүлжээнд У хотод байхдаа 2020 оны 5 дугаар сарын үеэр байх, сар өдрийг нь одоо бол сайн санахгүй байна, ямар ч байсан элссэн. Миний бие А улсын “B.net” сүлжээнд элсэн орохдоо өөрийн цалингаас бэлнээр хадгалж байсан 1,500,000 төгрөгийг С.Кд бэлнээр өгсөн бөгөөд одоо санаж байгаагаар У хотын Натур төвийн ойролцоо гадуур явж байгаад тааралдаад өгсөн санагдаж байна” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 139 дэх тал/,
14.199. Хохирогч Х.Нгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Би дээрх сүлжээнд элсэхээр найз Н.Сы 5189141144 тоот данс руу өөрийнхөө 5058167003 тоот данснаас 2020 оны 9 дүгээр сарын 10-ны өдөр 1,500,000 төгрөг шилжүүлсэн. Надад 2020 оны 9 дүгээр сарын 25-ны өдөр буцаан олголт гээд нэг данснаас 82,500 төгрөг орж ирсэн” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 142 дахь тал/,
14.200. Хохирогч Х.Сийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “ миний бие 2020 оны 6 дугаар сарын эхээр 1,500,000 төгрөгийг А гэх охинд бэлнээр өгсөн” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 149-150 дахь тал/,
14.201. Хохирогч Г.Лхам-Эрдэний мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...2020 оны 8 дугаар сарын 13-ны өдөр 1,500,000 төгрөгийг өөрийнхөө Хаан банкны 5246194169 тоот харилцах данснаасаа найз болох Бийн данс руу шилжүүлсэн. Б миний мөнгийг цаашаагаа Г рүү шилжүүлсэн байсан” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 154-155 дахь тал/,
14.202. Хохирогч С.Бийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: "...Манай эгчийн охин Ө надад “B.net” компани сүлжээнд ороод А улс руу аялах гэхээр нь элссэн. Би 2020 оны 8 дугаар сарын эхээр 1,500,000 төгрөгийг дүү Өийн хамт Б аймгийн Хаан банканд очиж бэлнээр нь Н.Аын 5**** тоот данс руу нь шилжүүлсэн. Надад буцаан олголт, ашиг урамшуулал гэх 50,000 төгрөг 2 хоногийн дараа 5**** гэх миний өөрийн дансанд орж ирсэн. Би хүн элсүүлээгүй...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 162-163 дахь тал/,
14.203. Хохирогч М.Агийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Би 2020 оны 6 дугаар сарын 29-ний өдөр өөрийнхөө 5**** тоот данснаас 1,325,225 төгрөгийг манлайлагч Аын данс руу шилжүүлсэн. Буцаан олголт, ашиг урамшууллын мөнгө төгрөг авч байгаагүй.” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 132 дахь тал/
14.204. Хохирогч А.Тйн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Манай нагац эгч болох Нафихын А нь надад “Б” компани үйл ажиллагааг сонирхуулахаар намайг хотын Б дүүргийн “Аман хуур-2” хотхоны оффис дээр нь дуудаж байсан бөгөөд тухайн үед компани үйл ажиллагааны талаарх сурталчилгааг надад А гэх эмэгтэй өгсөн. А надад хэлэхдээ “Б” компани нь А улсаас гаралтай, дэлхийн хэд хэдэн улсуудад үйл ажиллагаа явуулж байгаа, аялал жуулчлал, бараа бүтээгдэхүүн борлуулах компани гэж танилцуулж байсан. Тэгэхээр нь би аялах санаатай тухайн үеийн ханшаар 500 долларын багцыг худалдаж авч байсан. Багц худалдаж авсан мөнгийг А, Аын нарын аль нэгэнд нь бэлнээр 1,330,000 төгрөг өгснөө санаж байна. Надад буцаан олголт, урамшуулал гээд хамгийн анх 2020 оны 5 дугаар сарын 24-ний өдөр 139,700 төгрөг, дараа нь мөн оны 5 дугаар сарын 25-ны өдөр 167,700 төгрөг, мөн оны 6 дугаар сарын 01-ний өдөр 168,800 төгрөг тус тус Аын данснаас орж ирж байсан. Нийтдээ 476,200 төгрөг авч байсан. Өөр мөнгө төгрөг аваагүй. Одоо санаж байгаагаар А, А нар надад тухайн үед худалдаж авсан багцад А улс руу очиж аялах, тэнд буудалд байрлах зэрэг багтаж байгаа гэсэн. Миний хувьд худалдаж авсан багцаараа А Улсад аялангаа нэр бүхий буудалд нь амарна гэж бодож худалдаж авсан.
...5193083536 тоот данснаас 2020 оны 5 дугаар сарын 25-ны өдөр “perizat” гэх утгаар Н.Аын данс руу 1,375,000 төгрөгийг шилжүүлсэн талаар хэлэхэд манай холын хамаатан болох П миний дансаар дамжуулан уг сүлжээнд орж байсан, Пын хувьд мөнгөө над руу шилжүүлээд би мөнгийг нь Аын данс руу шилжүүлж өгч байсан.” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 140-141 дэх тал/,
14.205. Хохирогч Ж.Пын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Надад уг сүлжээнд элсэн орохыг анх Таукегийн Айболат санал болгож байсан бөгөөд Айболатад надад тухайн үед уг компанийг хурдан хугацаанд мөнгө олох боломжтой юм байна. Тэгэхийн тулд эхлээд мөнгө өгч элсэх ёстой, тэгж байгаад доторх нарийн мэдээллийг нь өгдөг гэж хэлж байсан. Тэгээд би гэрийнхэнтэйгээ ярьж байгаад сүлжээнд орохоор шийдээд 2020 оны 5 дугаар сарын 25-ны өдөр худ болох Тйн данс руу 1,375,000 төгрөгийг тухайн үед шилжүүлж байсан. Мөнгөө өгсний дараагаар “Аман хуур-2” хотхонд сургалтад хамрагдсан. Тэнд миний таньж мэдэх А, А, К, А нар байсан бөгөөд тэд хэлэхдээ одоо хойноо хоёр хүн дагуулаад ажлаа хийгээрэй, оруулсан хүмүүс чинь доошоо хүн оруулаад явбал бүр сайн, байнгын орлоготой болно гэж хэлж байсан.” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 144 дэх тал/,
14.206. Хохирогч А.Еын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Надад уг сүлжээнд элсэхийг Амирханы М санал болгож байсан бөгөөд компани танилцуулгыг надад тэр үеэр Ө.Г танилцуулж байсан. Тэр хэлэхдээ уг компанийг Монгол Улсад хууль ёсоор үйл ажиллагаагаа явуулж байгаа, олон улсад алдартай бизнесийн компани гэж танилцуулж байсан. Би өөрийнхөө данснаас 2020 оны 6 дугаар сарын 02-ны өдөр бэлнээр 1,500,000 төгрөгийг гаргаж аваад компани үйл ажиллагаа явуулж байсан оффист нь Гд бэлнээр өгч байсан. Улмаар надад буцаан олголт гээд бэлнээр 84,000 төгрөгийг лидерүүдийн нэг нь өгч байсан. Мөнгөө өгсний дараа компани үйл ажиллагаа явуулж байсан Ө сумын 4 дүгээр багт байрлалтай 2 давхар байшинд нь очиход тэнд Бахытхумарын К, Өмирбекийн Г, Мадениетийн Б, Бы А, Нийн А нар сургалт, сурталчилгаа хийж байсан. Тэд надад тус компанийг танилцуулахдаа олон улсад нэр нь гарсан, бизнесийн компани гэж хэлсэн. Тэгээд олсон ашиг бүрээс нь урамшууллын мөнгө өгнө гэж хэлсэн, мөн хүн элсүүлэхэд ашиг өгнө гэж хэлсэн.” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 147 дахь тал/,
14.207. Хохирогч Ж.Аын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Надад 2020 оны 5 дугаар сарын үеэр, өдрийг нь сайн санахгүй байна, ямар ч байсан манай найз болох Турдаханы Жадра уг сүлжээнд элсэх санал тавиад намайг “Б” сүлжээний үйл ажиллагаа явуулж байсан “Аман хуур-2” хотхонд дагуулж очсон бөгөөд тэнд миний мэдэх манай сумын иргэн С.К болон уг сүлжээний манлайлагч А, А нар байсан. Надад А, А нар танилцуулахдаа А улс руу гэр бүлийн гишүүний хамт 4 шөнө 5 өдөр аялуулна, дээрээс нь мөнгө төлж орсноор тогтмол орлоготой болно гэх зэргээр сурталчилгаа хийхээр нь би орохоор шийдсэн. Тэгээд тухайн үед уг сүлжээнд орохоор болоод тухайн үед аав ээжээсээ мөнгө зээлж аваад 1,500,000 төгрөгийг оффис дээр нь А нарт бэлнээр өгсөн. Улмаар 7 гаруй хоногийн дараа би өөрийнхөө дор нөхөр Аыг оруулсан бөгөөд манай нөхөр тухайн үед Казахстан улсад явж байгаад над руу хэдэн төгрөг шилжүүлээд би дээр нь хэдэн төгрөг нэмж өөрийнхөө данснаас бэлнээр гаргаж аваад мөн А нарт оффис дээр нь аваачиж өгсөн. Одоо санаад байхад тухайн үед нөхрөө оруулахаар бас л бэлнээр 1,500,000 төгрөгийг А нарт аваачиж өгч байсан.
Тэгээд түүний дараа миний данс руу Агаас буцаан олголтын мөнгө гээд 2020 оны 5 дугаар сарын 18-ны өдөр 83,730 төгрөг орж ирсэн, өөр огт мөнгө төгрөг орж ирээгүй. А нараас бид нарт анх тогтмол орлоготой болохын тулд доороо хоёр хүн элсүүлэх шаардлагатай гэхээр нь би нэг талдаа нөхрөө оруулсан бөгөөд нөгөө талдаа хүн оруулж чадаагүй. Улмаар надад мөнгө хэрэгтэй болоод би Т.Жтай уулзаад “бид нарыг оруулсан хүн чи болохоор нөхөр бид хоёрын мөнгийг ямар нэгэн аргаар олоод өгөх хэрэгтэй” гэж шаАад Ж надад нэг жилийн дараа 2021 оны намар миний данс руу 1,200,000 орчим төгрөг шилжүүлж байсан санагдаж байна. Би банкнаас хуулгаа гаргаж аваад Жгаас орж ирсэн мөнгийг харж байгаад танд гаргаж өгье.
Би өөрийнхөө данснаас 2020 оны 5 дугаар сарын үеэр бэлнээр 1,500,000 төгрөгийг гаргаж аваад компани үйл ажиллагаа явуулж байсан оффист нь Ад бэлнээр өгч байсан. А нар хэлэхдээ бид нарт орсон мөнгөөр А улс руу онгоцоор ирж очих зардал багтаж байгаа ба тэндээ аялаад аялангаа үнэгүй буудалд амрах эрхтэй, 4 шөнө 5 өдөр аялаад ирэх боломжтой гээд яриад байсан.” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 155-156 дахь тал/,
14.208. Хохирогч К.Аын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Надад 2020 оны 5 дугаар сарын Дуур эхнэр Ж.А холбогдоод “би нэг Б нэртэй сүлжээнд бэлнээр мөнгө өгөөд орчихлоо гол нь гэр бүлийн гишүүнтэй цуг 4 шөнө 5 өдөр А Улс руу аялаад ирэх юм байна, дээрээс нь доороо хоёр хүн оруулбал тогтмол орлоготой болох юм байна, чи миний дор орчих” гэж хэлэхээр нь би тухайн үед Казахстан улсын Ө хотод суралцаж байсан, эхнэртэйгээ гэрлээгүй, А бид хоёр үерхэж байсан үе болохоор би тухайн үед Казахстан улсын нэг иргэний “Каспи голд” банкны данс руу нь 1,000,000 төгрөг шилжүүлээд тэгээд тэр хүн манай эхнэрийн нэр лүү уг мөнгийг шилжүүлж өгсөн. Тэгээд манай эхнэр А тухайн үед миний явуулсан 1,000,000 төгрөгийг гаргаж аваад өөрөөсөө 500,000 төгрөг нэмээд нийт 1,500,000 төгрөгийг сүлжээний үйл ажиллагаа явуулж байсан оффист нь аваачиж өгсөн гэж хэлж байсан.
Харин миний зүгээс уг “Б” нэртэй сүлжээг хэн нэгэн хүнд танилцуулан, сурталчилгаа хийж элсүүлж байгаагүй, Казахстан улсад суралцаж байсан болохоор сонирхооч үгүй. Улмаар манай эхнэр А сүлжээнд орсны дараа нэг удаа мөнгө орж ирсэн гэж хэлж байсан, сүүлдээ таг чиг болсон. Манай эхнэрт уг сүлжээнд орохыг найз нь болох Т.Ж гэх охин санал болгож байсан бөгөөд би Казахстан улсаас 2020 оны 10 дугаар сарын үеэр ирээд түүнээс мөнгөө шаАад “одоо хил хаалттай байна, хил нээгдээд та хэдийг А улс руу аялуулах болно” гэж хэлээд тэр чигтээ хаягдсан. Дараа жил нь эхнэр бид хоёр Жгаас дахин дахин шаардаж байгаад 1,200,000 гаруй орчим төгрөгийг буцааж авсан, Ж өөрөөсөө уг мөнгийг гаргаж өгсөн шиг санагдсан.” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 159-160 дахь тал/,
14.209. Хохирогч Х.Аийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...2020 оны 12 дугаар сард танил болох А нь "B.net” нэртэй компанийг Монгол Улсад оруулж ирж байгаа, А Улсын "B.net” компанид элсэн орсноор бараа бүтээгдэхүүн болон аялах эрхийн багц худалдаж авах боломжтой гэдгийг танилцуулсны үндсэн дээр аялах эрхийн багц худалдаж авах зорилгоор У хотын Б дүүрэгт байрлах Халдвартын эмнэлгийн ойролцоо байрлах тэдний ажлын оффист байх хугацаандаа өөрийн 5**** тоот данснаас Аын данс руу 600,000 төгрөг, мөн 300,000 төгрөгийг тус тус шилжүүлж, 600,000 төгрөгийг бэлнээр өгсөн. Тэрээр Ааас гадаад руу аялуулах асуудал юу болсон талаар асуухад гадаад улсуудад цар тахлын өвчин гарсантай тул бүх улсуудын хил хаалттай байгаа, та хэдийн аялах эрхийн багц нэг жилийн хугацаанд хүчинтэй, дараа жил хил нээгдэхээр явна гэж хэлсэн боловч одоог хүртэл сүлжээнд элсэн орсон хүмүүсээс нэг ч хүн тэр А улс руу яваагүй.” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 174 дэх тал/,
14.210. Хохирогч Ш.Аийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Надад 2020 оны 4 дүгээр сарын эхээр манай охин болох И нь “Б” сүлжээнд орохыг санал болгож байсан бөгөөд би А гэх охины үйл ажиллагаа явуулж байсан оффист нь очиж мэдээлэл авсан. А гэх охин надад уг “Б” гэх компанийг А улсад үйл ажиллагаа явуулдаг аяллын компани гэсэн бөгөөд их мөнгөөр орох тусам их ашиг авна, багаа бүрдүүлж ажилласнаар тогтмол мөнгө орж ирнэ, бонус буюу ашиг нь таныг гэр бүлийн хүмүүстэйгээ цуг А улс руу үнэгүй аялуулах болно гэх сурталчилгаа хийсэн. Миний зүгээс өөрөө төрийн үйлчилгээнд албанд ажиллаж байсан болохоор цалингаасаа хэдэн төгрөгийн орлоготой болоод үр хүүхдүүдээ тэжээе гэсэн бодолтой сүлжээнд орохоор шийдэж, өөртөө бэлэн байсан 1,500,000 төгрөгийг Н.Ад аваачиж өгсөн.
Манай охин И надаас түрүүлж, тус сүлжээнд нь орчихсон байсан. За тэгээд өөрөө орсны дараа өөрийн танил хэсэг хүмүүст уг сүлжээнд орохыг санал болгосон боловч тухайн хүмүүс нь итгэж өгөхгүй, сүлжээнд ороогүй. Тэгэхлээр нь арга ядсандаа өөрийнхөө дансанд байсан мөнгөнөөс хүүг оруулах санаатай 2020 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдөр Н.Аын данс руу 1,470,000 төгрөгийг шилжүүлсэн. Анх А надад хэлэхдээ та өөрийнхөө дор хоёр хүн оруулснаар орсон мөнгөө буцааж авах хэмжээний ашиг урамшуулал тогтмол орлоготой болно гэхээр нь би И охиныхоо дор орсон. Манай охины нөгөө талд С.К гэх охин У билүү Ууганзаяа билүү тийм нэртэй охиныг оруулсан боловч нөгөө охин нь хэл ам хийгээд мөнгөө буцааж авсан гэж сонссон. Ер нь манай охин хоёр талдаа хүн оруулсан боловч анх өгсөн мөнгөндөө дүйцэх хэмжээний ашиг урамшуулал авч чадаагүй.” гэх мэдүүлэг/ 18 дахь хавтаст хэргийн 182-183 дахь тал/,
14.211. Гэрч Ө.Гий мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Миний багын найз Ержаны А 2020 оны 2 дугаар сарын 23-ны өдөр дуудаж уулзаад “B.net” компанийн үйл ажиллагааны талаар мэдээлэл өгөөд энэ компанид элсэн орвол ямар ашигтай, давуу талуудыг нь танилцуулсан. “Вinаry” систем буюу хоёртын системээр үйл ажиллагаа явуулдаг, үйл ажиллагааны гол зорилго нь онлайн дэлгүүрийн бараа, бүтээгдэхүүний сурталчилгаа хийх, өөрөөр хэлбэл амьд реклам хийж сурталчлах юм. Бусад компаниас ялгаатай нь биеэр хүмүүс элсүүлж реклам хийснээр цалин хөлс авдаг юм.
Миний уг “B.net”-ээс онлайн дэлгүүрийг 500 доллароор худалдан авсны төлөө уг “B.net” компаниас би 2 хүн 5 хоног А улсын Баку хотын төвд орон сууцанд амрах, аялах эрх сонгон авч мөн давхар уг компани гишүүн болж ажиллахыг зөвшөөрч, өөрийнхөө дэлгүүрийн үйл ажиллагааг сурталчлах эрх авсан. Онлайн дэлгүүр худалдан авахад надад 6 оронтой 2 үсэгтэй код өгсөн байгаа. Уг код нь АК311646 гэх код өгсөн. Энэ кодыг ашиглаж “B.net” компанид би нэгдэж орсон. Дээрх кодоор ороход өөрийн нууц пин кодоо оруулж уг компани руу ордог юм. Нэгдэж орсноор “B.net” компани зарагддаг бараа орж ирдэг. Би А улсын “B.net” компани үйл ажиллагааг найз нөхөд, гэр бүлийн хүрээндээ санал болгосон уг компанид зарагддаг буюу элссэний урамшуулал нь аялах эрхийн багц, гоо сайхны газель брэнд бүтээгдэхүүн, Самсунг эс 10 плас нэртэй гар утасны аль нэгийг нь сонгож авдаг байсан. Би уг А улсын “B.net” компани үйл ажиллагааг сурталчлаад санал болгосон хүн маань өөрийн сонголтоор аль нэг бараа бүтээгдэхүүн авах юм бол нэг оноо 10 доллар гэх зарчмын дагуу реклам хийсэн хөлс гэж үнэлээд авдаг юм.
А улсын “B.net” компани мэдээлэл уг сайтаар ороод харахад үйл ажиллагааны талаар анхан шатны мэдээлэл бичигдсэн байдаг, дэлгэрэнгүй мэдээллийг уг компани талаар мэдээлэлтэй хүмүүсээс мэдээлэл авдаг, харин уг компани талаар Монгол Улсад албан ёсны төлөөлөгч гэж байдаггүй. А, А нар энэ талаар Казахстан улсад явж байхдаа мэдэж элсэж ирсэн талаараа надад хэлж байсан. Миний бие санал болгоод төрсөн дүү Бийг элсүүлж дэлгүүртэй болгосон. Өөрөөр хэлбэл 500 долларын онлайн дэлгүүрийг авсан. Уг компани бол 100, 500, 700, 900, 1500, 3000 доллар гэсэн апартмент үйлчилгээний багц байдаг. 500 доллароор элссэн хүмүүс бол дүү Б, найз Х.Б, Сийн А, 900 доллароор элссэн хүн Маратын Ж, Ы нар, би нийт 5 хүн элсүүлсэн. Эдгээр хүмүүс шууд А, А нарын дансанд мөнгөө шилжүүлсэн.
Б аймагт 2020 оны 7 дугаар сарын сүүлээр ганцаараа 20 гаруй хоног ажилласан бөгөөд тус аймагт манай хамаатан Хонайн Ж байдаг бөгөөд миний зүгээс Жгийн багийн хүмүүс буюу тус аймгийн иргэдэд компани үйл ажиллагааг санал болгож, сурталчилсан. Б аймгаас 40-50 гаруй иргэд манай компанид гишүүнээр элссэн байсан. Эдгээр 40-50 иргэний мөнгийг шууд л А, А нарын данс руу хийж байсан...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 166-169 дэх тал/,
14.212. Гэрч Б.Сгүлийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Миний охин болох СЕ овогтой К нь 2020 оны чухам хэдэн сард гэдгийг нь бол сайн санахгүй байна надад “...А улсын “B” компани онлайн бизнес Баян-Ө аймагт салбар нь ажиллаж эхэлсэн байна, би өөрөө түүнд нэгдэж онлайн бизнес хийж байгаа бөгөөд танд эрх аваад өгье, таны хийж байгаа хувийн бизнесээс илүү ашигтай гэж хэлээд надад “B” компаниас А улсад аялах эрхийг 1,500,000 төгрөгөөр авч өгсөн. Тэгээд цар тахлын улмаас ямар нэгэн аялал зохион байгуулагдаагүй бөгөөд би хэрвээ цар тахал гайгүй намдаж хил нээгдвэл тийшээ очно гэсэн бодолтой байна. Миний аялах эрх худалдаж авахад төлсөн 1,500,000 төгрөгийг би охин болох Кд өөрийн дансаараа явуулсан. Тэгээд миний охин цаана нь байх “B” -ийн удирдлагуудад бэлнээр өгсөн гэдгийг надад хэлсэн...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 172 дахь тал/,
14.213. Гэрч Ө.Бий мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би энэ компанид хамгийн анх 2020 оны 3 дугаар сарын 15-ны өдөр төрсөн эгч болох Өмирбек овогтой Гий санал болгосноор өөрийн хүссэн бараагаа худалдан авч өөрийн бизнесээ эрхлэн явуулж байгаа бөгөөд хэн нэгний дарамт шахалтаар ороогүй ба өөрийн хүслээр ажиллаж байгаа болно. Энэ компани нь Монгол улсад үйл ажиллагаа явуулаад 1 жилийн хугацаа болж байгаа ба хамгийн анх 2019 оны 12 дугаар сарын 26-ны өдөр У хотод албан ёсны оффис нээн ажиллуулж байсан. Би аялах эрх худалдаж авах үеэр төлсөн 500 америк долларыг тухайн үеийн төгрөгийн ханшаар бодож 1,480,000 төгрөг байсан санагдаж байна уг мөнгийг “B” компанийн төлөөлөгч ажилтай төрсөн эгч Өмирбек овогтой Гий Хаан банкны данс руу шилжүүлсэн. Ингэхдээ миний бие зөвхөн 500,000 төгрөгийг шилжүүлсэн ба үлдсэн мөнгийг нь манай эгч өөрөөсөө гаргасан юм. Тэгээд “B” гэх сайтаас аялах эрх буюу бизнес код авсан. Би бизнес код аваад 2 хамтрагч олсон бөгөөд уг 2 хамтрагчийн 1 нь миний төрсөн ах Сайдол, харин нөгөөдөх нь хүргэн ах З.С нар юм. Тэгээд сонгосон 2 хамтрагчийн цаашдын ажилд нь туслах, хамтрагч олоход нь зөвлөх замаар ажиллаж байгаа. Харин миний эхний цалин тус компаниас аялах эрх худалдаж авсны буцаан олголт хэмээн 30 доллар буюу 85,000 төгрөг байсан ба 2 хамтрагч элсүүлснээр дараагийн урамшууллаа авсан.
...Би энэ компанид ажилд орсноос хойш 6.000.000-6.500.000 төгрөгийн хооронд цалин авсан. Бид эхлээд цалингаа А гэх төлөөлөгчөөс бэлнээр авдаг байсан бол сүүлдээ А төлөөлөгчөөс дансаар дамжуулан авч байгаа юм...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 176-177 дахь тал/,
14.214. Гэрч С.Кгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...миний бие 2020 оны 2 дугаар сарын 21-ний өдөр “B” компани сайтад 500 америк доллар 2 хүн 5 хоног аялах эрх авсан. Би аялах эрх худалдаж авснаар надад энэ компанид ажиллах эрх үүссэн. Тэгээд энэ компанийг иргэдэд сурталчлах ажлыг хийж байгаа болно. Надад хамгийн анх энэ компанийн талаар найз Кашубай овогтой А санал болгосон ба миний бие өөрийн биеэр төлөөлөгчийн газарт нь очиж дэлгэрэнгүй мэдээлэл авсан. Би аялах эрх худалдаж авах үеэр төлсөн 500 америк долларыг тухайн үеийн төгрөгийн ханшаар бодож 1,463,000 төгрөг байсан санагдаж байна, уг компанийн Монгол улс дахь хамгийн том төлөөлөгч нь болох Б овогтой А гэх хүнд бэлнээр өгч “B” гэх сайтаас аялах эрх буюу бизнес код авсан. Би бизнес код авснаар иргэдэд энэ компанийг сурталчлах ажлыг хийж байгаа. Харин миний сурталчилгаа хийсэн хүмүүс нь энэ компаниас бараа, бүтээгдэхүүн худалдаж авсан тохиолдолд миний бизнес кодоор орж бараа худалдаж авах ба компани нь хэчнээн хүн миний бизнес кодоор бараа авсныг харгалзан надад цалин олгодог. Миний бизнес кодоор миний сурталчилгаа хийсэн 4 хүн аялах эрх гэдэг зүйлийг худалдаж авсан бөгөөд тэдгээр хүмүүс нь Б Сгүл, СЕын А, Хаван овогтой И, Х овогтой А нарын хүмүүс байсан...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 178-179 дахь тал/,
14.215. Гэрч Д.Гын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн:"...би B нэртэй компани төлөөлөгч ажилтай Б овогтой А гэх хүний Голомт банкны дансанд 500 америк доллар буюу монгол төгрөгөөр 1,486,000 төгрөг шилжүүлж хамгийн анх 2020 оны 6 дугаар сарын 18-ний өдөр аялах эрх худалдаж авснаар энэ компанид төлөөлөгчөөр ажилд орсон. Үндсэндээ “B” компанийн бараануудыг иргэдэд сурталчилж, зарж борлуулах ажлыг хийж байна. Энэ компани нь 3 төрлийн бараа худалддаг бөгөөд иргэд уг 3 төрлийн бараанаас өөрийн хүссэн бараагаа худалдан авах боломжтой ба уг бараанууд нь аялах эрх, гоо сайхны бараа, мөн электрон бараа юм. Иргэд ихэвчлэн аялах эрх, гоо сайхны барааг сонирхдог. Би уг компани барааг иргэдэд сурталчилж худалдан авах сонирхсон хүмүүсийг А, А гэдэг хүмүүст холбож, мөн бараа худалдан авахыг хүссэн бизнес код авахыг хүссэн иргэдийн мөнгийг Монгол Улс дахь төлөөлөгч А, А нарт шилжүүлж хооронд нь зуучилж өгснөөр цалин хөлс авсан юм. Би хамгийн анхны удаа аялах эрх худалдаж авсны буцаан олголт 30 америк доллар буюу 85,000 төгрөг авсан, дараа ээж болох К, найз болох С нарт компанийн сурталчилгааг хийж хамтрагчаар сонгоод сурталчилгаа хийж хамтрагч элсүүлсний урамшуулал 160 америк доллар буюу 450,000 төгрөгийн цалин авсан. Тэгээд сонгосон 2 хамтрагчийн тус компанийн бизнесийн зураглалыг үнэн зөвөөр танилцуулж уг хүмүүс дараагийн хүнд танилцуулан компани барааг худалдан, маркетинг хийснээр цалин авч байгаа болно...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 181-182 дахь тал/,
14.216. Гэрч Н.Аы мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би B нэртэй компанид албан ёсоор элсэн орж ажилласан зүйл байхгүй бөгөөд өөрийн бизнес код буюу бизнес эрхээ 2020 оны 1 дүгээр сарын 16, 17 өдрүүдийн аль нэгэнд У хотод байхдаа авсан. Бизнес кодоо авахад компани сайтад ямар бараа бүтээгдэхүүн байгааг болон тэдгээрийн үнийг манай найз Н овогтой Аын найз болох Б овогтой А танилцуулж өгсөн бөгөөд би өөрийн боломжоор 600 америк доллар, шимтгэл 35 доллар нийт 635 доллар буюу тухайн үеийн төгрөгийн ханшаар 1,750,000 орчим төгрөгөөр нэг хүн 3 хоног А улсад аялах эрхийг сайтаас худалдан авсан.
...Тухайн хүн уг эрхээрээ “B.net” сайт руу нэвтрэн орох боломжтой. Өөрөөр хэлбэл та нэг бараа бүтээгдэхүүн авснаар интернэтээс дэлгүүр худалдаж авч байгаа гэж ойлгож болно. Тухайн хүн өөрөө хүсвэл цаашдаа бизнес хийхгүйгээр хэрэглэгчийн хувиар уг сайтыг хэрэглээд буцаан олголтын мөнгөө авдаг. Хүсвэл цаашлуулаад энэ эрхээрээ дамжиж онлайн худалдаа хийх боломжтой.
Сайтаас ямар нэгэн бараа бүтээгдэхүүн худалдаж авахад тухайн хүн хаанаас хандаж байгааг сонгодог. А өөрөө хэлэхдээ хамгийн анх би Монгол Улс гэдэг сонголтыг хийж байсан гэж хэлсэн. Тийм учраас Монгол Улсад хамгийн анх системийг нэвтрүүлсэн хүн нь Б овогтой А гэж ойлгож болно.
Харин Баян-Ө аймагт би ажиллаж байгаад К гэх хүнд үлдээсэн, Х аймагт Жы Д, Б аймагт Ө Г нар ажиллаж байна. “B” сайтаас бараа худалдаж авч байгаа хүн нь өөрөө Western union үйлчилгээг ашиглан үүсгэн байгуулагч руу шилжүүлж болох бөгөөд гэхдээ тэр нь дээр хэлсэнчлэн хугацаа их авдаг учраас Монгол Улс дахь манлайлагч Б овогтой Агийн данс руу бараа авсан иргэдийн мөнгийг төвлөрүүлж А нь уг мөнгийг өдөр болгон А улс дахь үүсгэн байгуулагч нар луу явуулдаг...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 185-188 дахь тал/,
14.217. Гэрч Д.Дийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... 2020 оны 6 дугаар сард байсан санагдаж байна манай эгч болох Дамыс овогтой Г нь өөрийн найз болох Аээс B-н тухай сонсож тэгээд аав болох Дамыс, ээж болох К нараас мөнгө 1,500,000 төгрөг аваад уг компаниас аялах эрх авсан гэдгийг надад хэлэхээр нь мэдсэн. Тэгээд эгч уг B гэх компанид элсэн орсон ба түүний дараа би 2020 оны 6 дугаар сарын 24-ний өдөр хөдөө Б сумын Улаантолгой гэх газар руу явсан ба намайг хөдөө байхад буюу 2020 оны 8 дугаар сарын Дуур манай эгч болох Г хөдөө ирэхдээ “... би чамайг B гэх компанид элсүүлсэн байгаа...” гэх зүйлийг надад хэлсэн бөгөөд би ч нээх сайн ойлголгүй аан за гэх орхисон. Улмаар би 2020 оны 8 дугаар сарын сүүлээр хичээл эхлэх үеэр аймагт ирэхэд эгч маань надад найз нартаа санал болгоорой гэдгийг хэлсэн боловч би завгүй байгаад 12 дугаар сард 1, 2 найздаа энэ талаар нэг хэлсэн бөгөөд миний найз нар сонирхоогүй. Бид тухайн үед 12 дугаар ангийн сурагчид байсан болохоор тийм их мөнгө бол байхгүй байсан тул энэ асуудал ингээд орхигдсон. Би ойлгохдоо А Баку хотод аялах эрх өгөх ба чиний хийх ажил зөвхөн доороо 2 хүн элсүүлж тэдэнд энэ аялах эрхийг сурталчилж борлуулах ажил юм. Тэгээд боллоо өөр хүнд хэлээд байх шаардлагагүй гэж хэлж байсан...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 194-195 дахь тал/,
14.218. Гэрч Н.Аын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би 2020 оны 4 дүгээр сард байсан санагдаж байна А улсын “B” компаниас тус улсын нийслэл Баку хотод 3 өдөр тансаг зэрэглэлийн 5 одтой зочид буудалд байрлаж аялах эрхийг 600 америк доллар буюу монгол төгрөгөөр 1,500,000 гаруй төгрөгөөр худалдаж авсан. Энэ бол зөвхөн зочид буудлын мөнгө бөгөөд би замын зардал, визний мөнгө зэргийг өөрөө гаргаж аялах болзолтой авсан. Энэ “B” компани мэдээлэл болон аялах эрхийн талаар надад төрсөн дүү А нь танилцуулж санал болгосон. Би аялах эрх худалдаж авахад төлсөн 1,500,000 төгрөгийг ээж болох С авсан ба уг мөнгийг дансаар төлсөн санагдаж байна. Чухам дүүгийн дансаар уу эсвэл өөрийн дансаар төлсөн үү гэдгээ бол мэдэхгүй байна. Би энэ компаниас зөвхөн аялах зорилгоор аялах эрх худалдан авсан бөгөөд цаашаа үргэлжлүүлэн ажиллахыг хүсээгүй учраас өөр хэн нэгэн хүнд санал болгоогүй. Намайг аялах эрх худалдаж авахад бизнес код гэдэг зүйлийг B компаниас олгосон ба би уг кодыг одоо мартчихсан байна. Би лав өөрөө хэн нэгэнд энэ компани талаар сурталчилж, санал болгоогүй учраас миний доор хэн нэгэн ажиллаж байгааг мэдэхгүй. Би хамгийн анх аялах эрх худалдаж авахад буцаан олголтын мөнгө гэх 30 америк доллар буюу төгрөгөөр тооцоход 80,000 гаруй мянган төгрөг буцаан авсан. Өөр ямар нэгэн байдлаар мөнгө төгрөг аваагүй. Би B компани оффис гэх газар буюу уг компани манлайлагчийн нэг Аын гэрт нь очиж байсан. Тэр гэр нь “Нур” үйлчилгээний газрын замын эсрэг талд байршилтай байсан бөгөөд би тухайн газарт ээжтэйгээ хамт очиж аялах эрх худалдан авсан ба намайг аялах эрх авах мөнгө төлсний дараа А B.net сайтаас код авсан бичлэгийг минь утсаар хийж B компани руу явуулсны дараа надад буцаан олголт орж ирсэн...” гэх мэдүүлэг/ 12 дахь хавтаст хэргийн 197 дахь тал/,
14.219. Гэрч А.Сгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би 2020 оны 04-05 сард байсан санагдаж байна ямар ч байсан хавар байсан А улсын “B” компаниас тус улсын нийслэл Баку хотод 3 өдөр тансаг зэрэглэлийн 5 одтой зочид буудалд байрлаж аялах эрхийг 600 америк доллар буюу Монгол төгрөгөөр 1,500,000 гаруй төгрөгөөр худалдаж авсан. Энэ бол зөвхөн зочид буудлын мөнгө бөгөөд би замын зардал, визний мөнгө зэргийг өөрөө гаргаж аялах болзолтой авсан. Энэ B компани мэдээлэл болон аялах эрхийн тадаар надад охидууд маань танилцуулж санал болгосон. Би өөрөө дуртай орсон. Би аялах эрх худалдаж авахад төлсөн 1,500,000 төгрөгийг өөрийн хувиараа эрхэлж олсон бизнесийн мөнгөөр төлсөн. Би уг мөнгийг А гэх охинд бэлнээр уг охины гэрийнхэн хашаан дотор байрлах оффис гэх газарт аваачиж өгсөн. Би энэ компаниас зөвхөн аялах зорилгоор аялах эрх худалдан авсан бөгөөд цаашаа үргэлжлүүлэн ажиллахыг хүсээгүй учраас өөр хэн нэгэн хүнд санал болгоогүй. Би охидуудын хамтаар аялах зорилгоор энэ аялах эрхийн багцыг нь худалдаж авсан юм. Би тэр компанийн оффис гэх газар буюу уг компани манлайлагчийн нэг Аын гэрт нь очиж байсан. Тэрний гэр нь “Нур” үйлчилгээний газрын замын эсрэг талд байршилтай байсан бөгөөд би тухайн газарт охидуудын нэгний хамтаар очиж байсан. Намайг очиход А гэх охин байсан...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 199 дэх тал/,
14.220. Гэрч Е.Аы мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би 2020 оны 4 дүгээр сарын 20-ны өдөр авч байсан байх ямар ч байсан Монгол Улсад карантин тогтоож хил хаах үеэр байсан байх А улсын “B” компаниас тус улсын нийслэл Баку хотод 2 хүн 5 хоног апартмент байранд байрлах, хоол ундны мөнгө зэрэг багцын аялах эрхийг 500 америк доллар буюу монгол төгрөгөөр 1,482,000 гаруй төгрөгөөр худалдаж авсан. Энэ B компани мэдээлэл болон аялах эрхийн талаар надад манай нөхөр болох Хын нагац дүү болох Жд танилцуулж санал болгож яаж аялах талаар хэлж өгсөн. Тэгээд би энэ компаниас аялах эрх худалдаж авах болсон. Би аялах эрх худалдаж авахад төлсөн 1,482,000 төгрөгийг Байтерек хоршоо гэх Банк бус санхүүгийн байгууллагаас 1,500,000 төгрөгийг миний нөхөр болох Х өөрийн нэр дээр зээлж авсан. Тухайн мөнгийг өөрийн Хаан банкны 5022884613 дансаар манай нөхрийн нагац дүү болох Ж руу явуулаад Ж надад тухайн аялах эрх авч өгсөн. Харин банк бус санхүүгийн байгууллагаас зээлсэн мөнгийг би өөрөө B гэх компаниас олсон мөнгөөрөө төлсөн. Би энэ B гэх компани талаар өөрийн найз болох Тилеу овогтой Б /***/, Е овогтой Ж /***/, мөн өөрийн таньдаг эгч болох Г овогтой А /***/ эдгээр 3 хүнд B гэх компани талаар танилцуулсан тухайн 3 хүн нь аялах эрх худалдаж авсан. Би хамгийн анх аялах эрх худалдаж авахад буцаан олголтын мөнгө гэх 30 америк доллар буюу 83,400, 120 америк доллар болох 337,080 төгрөг, 50 америк доллар болох 140,250 төгрөг, 60 америк доллар 168,900 төгрөг, 120 америк доллар 337,080 төгрөг, 360 доллар болох 1,015,920 төгрөг 120 америк доллар 370,080 төгрөг, нийт 860 америк доллар буюу 2,452,710 төгрөгийг авсан...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 203-204 дэх тал/,
14.221. Гэрч Е.Нгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Миний төрсөн эгч болох Ержан овогтой А нь 2020 оны чухам хэдэн сард гэдгийг нь бол сайн санахгүй байна надад А улсын B компани онлайн бизнес У хотод ажиллаж эхэлсэн байна, би өөрөө түүнд нэгдэж онлайн бизнес хийж байгаа бөгөөд чамд эрх аваад өгье чи хичээлээ дуусгаад ажиллаарай гэж хэлээд надад B компаниас А улсын Баку хотод аялах эрхийг 1,500,000 төгрөгөөр авч өгсөн. Тэгээд цар тахлын улмаас ямар нэгэн аялал зохион байгуулагдаагүй бөгөөд би мөн хичээлтэй байгаад цаашаагаа үргэлжлүүлэн бизнес хийгээгүй. Миний аялах эрх худалдаж авахад төлсөн 1,500,000 төгрөгийг манай эгч А төлсөн бөгөөд компани руу яаж явуулсныг нь сайн мэдэхгүй байна. Би энэ компаниас аялах эрх авч бизнес хийх код авсан боловч тухайн үед хичээл сургалттай холбоотойгоор цаашаа ажиллаагүй болохоор хэн нэгэн хүнд сурталчилгаа хийж хамтрагчаараа сонгосон асуудал байхгүй. Би B компани оффис гэх газар буюу уг компани манлайлагчдын нэг Аын гэрт мөн Эрчим ХХК-ний замын эсрэг талд байрлах ногоон 2 давхар оффист нь нэг нэг удаа очиж байсан. Намайг тэнд очиход А байсан бөгөөд бусад хүмүүсийг танихгүй. Би уг аялах эрхээрээ цар тахлын улмаас хил хаагдаж аялж чадаагүй байгаа бөгөөд миний аялах эрх одоог хүртэл хүчинтэй гэж хэлсэн тул надад хохирсон, гомдсон асуудал байхгүй. Хил нээгдэхээр аялах байх гэж найдаж байна...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 206 дахь тал/,
14.222. Гэрч Х.Жгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Миний бие 2020 оны 6 дугаар сарын 10-ны үед миний авга дүү Өмирбекийн Гий эгч ГулД нь фейсбүүкээр харьцаж, холбогдож “B.net” талаар тодорхой мэдээлэл өгсөн ба тухайн үед би бодож байгаад шийдвэрээ гаргах үедээ холбогдоно гэж хэлээд 2020 оны 6 дугаар сарын 14-ний өдөр “B.net”-д элсэж аялах эрх авахаар шийдээд тус үйл ажиллагааг эрхлэн явуулж буй А гэх лидерийн данс руу 1,500,000 төгрөгийг өөрийн Хаан банкны 5180473155 дугаартай данснаас мобайл банк ашиглан шилжүүлсэн байдаг. Улмаар “B.net”-д элсэхдээ Г хамтрагчаар ороод С /99681186/-д санал болгосноор миний хамтрагчаар орж ажилласан. Түүнээс хойш тасралтгүй тухайн “B.net”-ний үйл ажиллагаанд өөрийн ойр дотнын хүмүүст хэлж, сурталчилж одоог хүртэл ажиллаж байгаа ба миний хамтрагчаар нийтдээ 20 гаруй хүн орсон байдаг. Манай нөхөр Б аймагт ажилладаг тул миний бие Б аймагт байх хугацаандаа хэд, хэдэн хүмүүсийг хамтрагчаа болгосон. “B.net” компаниас аялах эрх болон бизнесийн код авч, өөрийнхөө баруун, зүүн талд нэг нэг хамтрагчтай ажиллаж болох ба ашиг сайн олох болохоор нэг хамтрагчаар нь нөхөр Маратын Жанболат, нөгөө хамтрагчаар нь Сог оруулсан хамтран ажилласан юм. Харин миний хамтрагчаар нөхөр Жанболат, найз С нарын 20 гаруй хүн байдаг ба ихэнх хүмүүсийнхэн нэр, мэдээллийг нь сайн санахгүй байна. Тухайн үед надтай хамтрагч болсон иргэд аялах эрх авах мөнгөө миний данс руу шилжүүлээгүй бөгөөд бүгд Агийн данс руу шилжүүлдэг байсан. Ерөнхийдөө Б аймагт Г бид хоёр хамтарч ажиллахад Г удирдан зохион байгуулж, миний хамтрагч болох иргэдийн аялах эрх, бизнесийн код авахад төлсөн мөнгөний урамшуулал болох 5180474155 тоот данс руу ойролцоогоор 800 гаруй мянган төгрөг, нөхөр Жанболат данс руу миний ажилласан /нөхөр Жанболат ажиллаагүй, өмнөөс нь өөрөө ажилласан гэв/ 500 гаруй мянган төгрөг орсон нийтдээ 1,400,000-1,500,000 төгрөгийн урамшууллыг би өөрөө авч ажилласан. Нөхөртэйгөө хамт нийлээд “B.net” компанид 3,000,000 сая төгрөгөөр ороод 1,500,000 төгрөгийн урамшуулал авсан. Намайг дуудсан хүн болох ГулДтай гэрээ хийсэн ба одоо ГулД нь амаржсан тул түүний дүү Гтэй хамтарч ажиллаж байгаа. “B.net” бүртгүүлэхэд Г гэрээ хийсэн. Одоо надад гэрээ байхгүй...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 208-209 дэх тал/,
14.223. Гэрч Х.Кгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Миний төрсөн охин Г нь “B.net”-ээс аялах эрх авч өгнө гэж хэлээд 1,500,000 төгрөг авч, надад аялах эрх авч өгсөн. Одоо “Ковид-19” цар тахлын улмаас болж гадаад, дотоодын хил хаасан тул тодорхой хугацааны дараа аялах болно. Миний санал болгосон хүн бол Базарханы Н гэж манай хадам дүү миний хамтрагчаар орсон. Бараа худалдан аваагүй, хил гаалиас болж бүх зүйл хаалттай байгаа. Аялах эрх худалдаж авахад буцаан олголтын мөнгө гэх ойролцоогоор 160 америк доллар буюу төгрөгөөр тооцоход 500 гаруй мянган төгрөг буцаан авсан. Өөр ямар нэгэн байдлаар мөнгө төгрөг аваагүй...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 211 дэх тал/,
14.224. Гэрч Б.Нийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би 2020 оны 5 дугаар сард байсан санагдаж байна А улсын “B.net” компаниас тус улсын нийслэл Баку хотод 3 өдөр тансаг зэрэглэлийн 5 одтой зочид буудалд байрлаж аялах эрхийг 600 америк доллар буюу монгол төгрөгөөр 1,500,000 гаруй төгрөгөөр худалдаж авсан. Миний том хүү маань толгой нь өвддөг, төрөлхийн хэлд ороогүй тул тус аялалд 13 нас хүрээгүй 2 хүүхдийг дагуулж явах боломжтой гэж манай хадам дүү Ө.Г танилцуулсан ба боломжтой бол хүүгээ тус улсад эмчлүүлэх бодолтой аялах эрх авсан юм. Харин одоо тус улсад аялах боломжгүй шалтгаан нь гэвэл Ковид өвчний улмаас гадаад улс руу зорчих хил хаасан гэж бодож байна. Би аялах эрх худалдаж авахад төлсөн 1,500,000 төгрөгийг өөртөө хуримтлуулсан мөнгөнөөс Гд бэлнээр өгч байсан. Манай хадам дүү Г лидер гэж явдаг би мөнгө төлсөн бусад бүх үйл ажиллагааг Г зохион байгуулж байгаа. Би энэ компаниас зөвхөн аялах зорилгоор аялах эрх худалдан авсан бөгөөд цаашаа үргэлжлүүлэн ажиллахыг хүсээгүй учраас өөр хэн нэгэн хүнд санал болгоогүй. Намайг аялах эрх худалдаж авахад бизнес код гэдэг зүйлийг “B” компаниас олгосон ба би уг кодыг одоо мартчихсан байна. Би лав өөрөө хэн нэгэнд энэ компани талаар сурталчилж, санал болгоогүй тус улсад маш сайн лам байдаг, мөн эмнэлгийн үйлчилгээ сайн гэж сонссон тул аялах эрх авч, хүүгээ эмчлүүлэх зорилготой мөнгө шилжүүлсэн юм. Би хамгийн анх аялах эрх худалдаж авахад буцаан олголтын мөнгө гэх 30 америк доллар буюу төгрөгөөр тооцоход 80,000 гаруй мянган төгрөг буцаан авсан. Өөр ямар нэгэн байдлаар мөнгө төгрөг аваагүй. Би “B” компаниас аялах эрх авахад гэрээ гэж нэг цаасан дээр гарын үсэг зурж авсан бөгөөд хэнтэй гэрээ хийснээ санахгүй байна. Манай хадам эгч К гэх хүнд байгаа болов уу, эсвэл Гд байгаа надад тус эрх байхгүй...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 213 дахь тал/,
14.225. Гэрч Х.Сийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Манай хүү болох Н нь 2021 оны 1 дүгээр сарын үед надад “B” гэх компанид найзынхаа дуудлагаар орсон гэж харин та миний дуудлагаар миний доор элсээч гэж надад хэлсэн 1,500,000 төгрөгөөр хамгийн бага үнээр энэхүү бизнест орох боломжтой гэж надад хэлсэн тэгээд миний хуу болох Н над руу данс явуулсан харин тэр данс руу би 1,500,000 төгрөг шилжүүлсэн. Түүний дараагаар намайг манай хүү Н надад та доороо 3 хүн элсүүлчих тэгэх юм бол та ашиг олно гэж надад хэлсэн харин завгүй ажилтай болохоор ямар нэгэн хүнд энэ тухай танилцуулаагүй ямар нэгэн хүн элсүүлээгүй учир ямар нэгэн мөнгө аваагүй. Харин над руу А улсад аялах эрх надад байгаа гэж саяхан цагдаагийн байгууллагаас надад хэлсэн...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 215 дахь тал/,
14.226. Гэрч Н.М мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Б.А, Н.А нарт Аман хуур хотхон дахь байраа түрээсэлж байсан...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 224-225 дахь тал/,
14.227. Гэрч Б.Бийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Би өөрөө А улсын “Б” сүлжээнд элссэн асуудал байхгүй, гэхдээ 2020 оны хавар л байх, ямар ч байсан манай дүү К над руу холбогдоод “таныг Б гэх сүлжээнд бүртгээд таны мөнгийг төлөөд оруулчихсан шүү” гэж хэлж байсан. Би ч сүлжээ энэ тэрхүү юмыг сайн мэддэггүй болохоор цаашаагаа хэн нэгэн хүнд сурталчилгаа хийж, хүн элсүүлж ажиллаагүй юм. К тухайн үед намайг сүлжээнд бүртгэхээр яг хэдэн төгрөгийг, хэнд өгснийг мэдсэнгүй. Миний зүгээс Кгийн тэрхүү сүлжээг сонирхоод өөрөөсөө мөнгө төгрөг гаргаад элсээд, ажилласан зүйл байхгүй болно...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 227-228 дахь тал/,
14.228. Гэрч С.М мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Намайг одоогоос 2 жилийн өмнө 2020 оны Дуур л байх, манай төрсөн эгч Карим миний өмнөөс мөнгө төгрөг төлөөд намайг дээрх компани сүлжээнд оруулсан гэж хэлж байсан. Харин миний зүгээс бол өөрөө сонирхож, элсэн орж, идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулсан асуудал байхгүй. Өөрөөр хэлбэл би өөрөөсөө мөнгө төгрөг гаргаж элсээгүй гэж ойлгож болно. Манай эгч намайг тухайн үед яг хэзээ, хэдэн төгрөгөөр оруулсныг бол мэдэхгүй байна. Тэгээд ч тэр үед надад компаниас гэх ямар нэгэн мөнгө төгрөг орж ирээгүй...” гэх мэдүүлэг /12 дахь хавтаст хэргийн 241 дэх тал/,
14.229. Гэрч Б.Ж мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...одоо санаад байхад миний бие 2020 оны 12 дугаар сард хувиараа койн худалдаж авч байсан. Үханы А гэх хүн миний санаж байгаагаар зах дээр наймаа хийдэг хүн байх, ямар ч байсан 2020 оны 12 дугаар сарын эхээр “Т” зах дээр наймаа хийдэг хэд хэдэн хүн миний данс руу мөнгө шилжүүлж койн худалдаж авч байсан. Тэрнээс биш миний зүгээс Ү.А гэх хүнийг “Б” гэх сүлжээнд элсүүлж байсан удаа байхгүй, тэр хүн “Buytex” гэх койн худалдаж авахаар над руу мөнгө шилжүүлснээ андуурч мэдүүлсэн байх” гэх мэдүүлэг /18 дахь хавтаст хэргийн 189 дэх тал/
14.230. Иргэний хариуцагч Н.Аы мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би иргэний хариуцагчаар татсан тогтоолыг хүлээн зөвшөөрөхгүй байна, би мэдүүлэг өгөхгүй.” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 66, 18 дахь хавтаст хэргийн 207-208 дахь тал/,
14.231. Иргэний хариуцагч Ө.Гий мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Миний бие таны дээрх хэлсэн 6,314,940 төгрөгийг дансандаа авснаас элсэх гэж байгаа хүмүүстээ тус болж оффист жижиг сажиг зүйл авахад хэдэн төгрөг зарцуулсан, яг нарийн тооцоо байхгүй байна, ямар ч байсан миний яг одоогоор хэдэн төгрөгийн ашиг авснаа тооцоолж байгаагүй. Мг танина, бид хоёр 2020 оны үеэр энэхүү бизнесийг эхлүүлэх үед ажлын шугамаар Мтай цахим видео дуудлагаар танилцаж байсан. Одоо тэр хүний хаана байгааг мэдэхгүй, яг одоо тэр хүн Монгол улсаас гараад явсан байх...” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 70, 18 дахь хавтаст хэргийн 210 дахь тал/,
14.232. Иргэний хариуцагч С.Кгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Миний бие таны дээрх хэлсэн 5,749,025 төгрөгийг дансандаа авснаас элсэх гэж байгаа боловч яг одоогоор хэдэн төгрөгийн ашиг авснаа тооцоолж мэдэхгүй байна, заримдаа өөрийнхөө дор элссэн хүмүүсийг ашиг урамшууллыг данснаасаа бэлнээр гаргаж аваад өгдөг байсан. Нэмж хэлэхэд би дээрх илүү авсан ашиг урамшууллын мөнгөөр өөрийнхөө ээж Сгүл болон нагац эгч Б нарын элсэлтийн мөнгийг 100 хувь төлж өгсөн. Яг хэд өгснөө санахгүй байна. Мөн найз С.Аы элсэлтийн мөнгө болох 750,000 төгрөг өгсөн санагдаж байна. Мөн төрсөн дүү Мейрамбекийг оруулсан, дүүгийн мөнгийг бас би төлж өгсөн. Хэд өгснөө санахгүй байна. Бэлнээр ч өгсөн байж магадгүй. Одоо санаж байгаагаар тухайн үед буюу 2020 оны 4 дүгээр сарын 06-ны өдөр У хотод байсан байх, ямар ч л байсан иргэн Елеусизийн Ж нь “Б” сүлжээнд орохоор болоод миний данс руу 4,400,000 төгрөг шилжүүлээд би уг мөнгийг У хотын Б дүүргийн 15 хорооны нутаг дэвсгэр, “Сансар” супермаркетын АТМ-ээс бэлнээр гаргаж аваад Ад бэлнээр аваачиж өгсөн. Миний дансны хуулганаас ч гэсэн тодорхой харагдаж байгаа байх. Миний санаж байгаагаар Жыг Х.А оруулсан санагдаж байна. Энэ талаар ярихад А, А нар хамгийн анх лидерүүдийг тус сүлжээнд элсүүлэхдээ А улсад аялах эрхийн багц 500 доллар гэж хэлээд элсүүлсэн. Тэрнээс тухайн улсын тийм нэртэй зочид буудлын мөнгө шүү, хоёр талын зардлыг та өөрөө гаргана гэсэн юм бол огт ярьж байгаагүй. Лидерүүд бүгдээрээ А улсад 500 доллароор аялах юм байна гэж бодоод элссэн. Би өөрөө элссэний дараа манай нэг найз болох Э.Уийг тус сүлжээнд элсүүлээд дараа нь манай найз У А нартай уулзаад аялах асуудал юу болсон энэ тэр гээд хэл ам гаргаад эхлэхэд А билүү А нь билүү тэр хоёрын нэг нь Ут хандаад “таны аялах эрхэд хоёр талын зардал багтахгүй, зөвхөн буудлын мөнгө шүү” гэж хэлсэн санагдаж байна. Тэгээд У тэгвэл би аялахгүй гэж хэлээд мөнгөө буцааж авсан. Тухайн үед манай найз У мөнгөө буцааж авсан ганцхан тохиолдол гарсан.
Миний санаж байгаагаар тухайн үед найз У сүлжээнд элссэн 1,465,800 төгрөгийг 2020 оны 4 дүгээр сарын 24-ний өдөр миний Төрийн банкны данс руу шилжүүлээд У бид хоёр АТМ-ээс миний картаас түүний мөнгийг гаргаж аваад бид хоёрт хамт очоод Ад бэлнээр өгсөн. Тэгээд сүүлд сарын дараа У цагдаагийн байгууллагад гомдол гаргахаар болоод хэл ам гаргахад А надад “чи хэл ам гаргахгүй, мөнгийг нь өгчих, цагдаад битгий гомдол гаргуулаарай, чи угаасаа бонус авч байгаа шүүдээ” гэж хэлэхээр нь би өөрөөсөө 1,377,852 төгрөгийг Ут бэлнээр өгсөн санагдаж байна. Тэгж яривал Уийн мөнгийг би өөрөөсөө өгсөн болохоор хохирогч байх ёстой гэж бодож байна. Гэхдээ А, А нар бусад элссэн хүмүүст болон лидерүүдэд энэ талаар огт юм ярьж байгаагүй, зөвхөн 500 доллароор дээрх улс руу аялах эрхийн багц авна гэхээр нь бүгд Монгол мөнгөөр 1,500,000 төгрөгөөр аялаад ирэх юм байна гэж ойлгосон. Хэрэв анхнаасаа А нар элссэн хүмүүст 500 доллар А Улсын зочид буудлын мөнгө гэвэл хэн ч энэ сүлжээнд элсэхгүй байх байсан...” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 73-75, 18 дахь хавтаст хэргийн 212 дахь тал/,
14.233. Иргэний хариуцагч Х.Жгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би энэ иргэний хариуцагчаар намайг татаж байгааг хүлээн зөвшөөрөхгүй байна...” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 83-84 дэх тал/,
14.234. Иргэний хариуцагч Т.Жгийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “...Миний бие таны дээрх хэлсэн 4,835,320 төгрөгийг дансандаа ашиг, урамшуулал хэлбэрээр авсан нь үнэн бөгөөд үүний 3,0 гаруй сая төгрөгт нь өөрийн төрсөн ах С, төрсөн эгч Кадиргүл нарыг оруулж байсан. Гэхдээ манай ах эгч болох С, К нар бол энэ талаар огт юм мэдэхгүй. Тэд нарын хувьд ямар нэгэн хохирсон асуудал бол байхгүй. Тухайн үед А лав бүх лидерүүдэд эхлээд хамгийн сайн найз болон хамаатан саднаа эхний ээлжид оруулаарай гэж байнгын хэлдэг байсан одоо бодоод байхад тухайн үед А нар ийм төрлийн залилангийн юм хийгээд байгааг одоо л ойлгосон. Тэр үед бол бусдын гараар могой бариулсан байна лээ. Бид нар өөрсдийн ойр дотно найз нөхөд, хамаатан саднаа уг сүлжээнд оруулчихвал эргэж гомдол гаргаж чадахгүй гэж тухайн үед тэд нар бодсон байх. Миний зүгээс бол 1,800,000 төгрөгийн л ашиг урамшуулал үзсэн байх. Би өөрөө анх элсэхдээ 1,480,000 төгрөгийг Ад бэлнээр өгсөн байсан тэр үед би хотод байсан. Харин ах С, эгч К нэгийг нь 1,495,000 төгрөгөөр бодоход нийтдээ 2,990,000 төгрөгийг Ад бас бэлнээр өгсөн байсан. А нар тухайн үед аль болох бид нараас бэлнээр л мөнгө авахыг эрмэлздэг байсан, дандаа бэлнээр авдаг байсан...” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 87 дахь тал/,
14.235. Иргэний хариуцагч Б.Хн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: "... Энэ талаар хэлэхэд миний анх "Б" компани сүлжээнд найз Ж.Дын санал болгосноор орж, тус компаниас А Улс руу аялах аяллын эрх худалдаж авсан байсан бөгөөд анх 2020 оны 5 дугаар сарын 09-ний өдөр 1,469,500 төгрөгийг лидер болох С.Кгийн данс руу шилжүүлж өөрөө анх элссэн. Тэгээд түүний дараагаар өөрийнхөө дор З, Н.А нарыг оруулсан бөгөөд надад ашиг урамшуулал, буцаан олголт гээд хэд хэдэн удаа миний хаан банкны 5858047196 тоот данс руу мөнгө төгрөг орж ирж байсан, нийтдээ хэд орж ирснийг бол санахгүй байна, танд хуулгыг нь гаргаж өгье. Тэгэхлээр миний зүгээс өөрийнхөө элсэж орохдоо шилжүүлсэн мөнгө буцааж аваад илүү 600 гаруй мянган төгрөгийн ашиг урамшуулал авсан гэж ойлгож болно. Мөн нэмж хэлэхэд манай эхнэр С.А бас тус сүлжээнд элсэж орсон бөгөөд мөнгөө өөрийнхөө данснаас Аын данс руу шилжүүлсэн байх. Мөн нэмж хэлэхэд уг сүлжээнд манай найз Х Б элсэж орсон санагдаж байна...” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 90 дэх тал/,
14.236. Иргэний хариуцагч Е.Аийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Миний бие анх “Б” компани үйл ажиллагаанд өөрийн таньдаг, нэг сургуульд хамт сурч байсан, доод ангийн төгсөгч А, Аын нарын санал болгосноор 2020 оны 2 дугаар сарын 06-ны өдөр Аын данс руу 1,406,000 төгрөг шилжүүлж элсэж байсан. Уг “Б” компани үйл ажиллагаа нь тус компаниас гоо сайхан, цахилгаан бараа, аялах эрхийн багцуудын аль нэгийг сонгон худалдаж аваад эрхээ хэрэгжүүлж болно эсхүл компани үйл ажиллагааны талаар бусдад мэдээлэл өгөөд мэдээлэл авсан хүн нь компаниас дээрх гурван төрлийн сонголтоос аль нэгийг нь худалдаж авбал мэдээлэл өгсөн хүнд ашиг урамшууллын мөнгө ордог, нээлттэй онлайн бизнес юм. Би дээрх мөнгө шилжүүлж компани үйл ажиллагааг бусдад сурталчилсан гээд над руу хэд хэдэн удаа мөнгө төгрөг орж ирж байсан, гэхдээ би тэдэн төгрөгөөр ороод тэдэн төгрөгийн ашиг урамшуулал авснаа нарийн сайн тооцож байгаагүй. Өөрөө орсны дараагаар нэг талдаа төрсөн дүү Н болон найз А нарыг тус тус оруулж байсан ба дүү Нгийн мөнгийг хувиасаа гаргасан. Мөн найз Аы мөнгийг бас би гаргасан. Танд дансны хуулгыг гаргаж өгье, түүний мөнгийг 2020 оны 5 дугаар сарын 02-ны өдөр Агийн данс руу шилжүүлсэн байна. Харин Ааас надад 210,000 төгрөгийг л буцааж өгсөн болно. Ааас өөр мөнгө аваагүй. Аялах эрхэд тухайн хүний сонголтоос /100 доллароос 3,000 доллар хүртэл/ хамаарч, А улсын зочид буудалд байрлах эрх л хамаарч байгаа. Тухайн хүний сонголтоос хамаарч өөр өөр л дөө, ер нь буудлын захиалгын мөнгө гэж ойлгож болно, ихэнх хүмүүс тухайн үед 500 долларын багцыг авсан бөгөөд 500 долларын багц нь А улсын байранд 2 хүн, 5 хоног байрлах мөнгө болж байгаа, харин өөр зүйл багтаагүй, хэрэв тэр хүн нэмж мөнгө төгрөг төлбөл нэмэлт үйлчилгээ авч болно. Харин дээрх 500 долларын багцад хоёр талын ирж, явах зардал багтаагүй болно...” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 99-100, 18 дахь хавтаст хэргийн 202-203 дахь тал/,
14.237. Иргэний хариуцагч Ж.Дийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн: “... Би энэ сүлжээнд анх элсэн орохдоо 1,500,000 төгрөгөөр элсэн орж буцаан олголт гэж 80,000 төгрөгөөр авч байсан. Мөнгөн хөрөнгийн зарцуулалтын хувьд өөрийн эхнэр А.А, ээж М.Нургул нарыг уг сүлжээнд элсэн ороход 3,1 сая төгрөгийг зарцуулсан байгаа. Үлдсэн мөнгийг хувьдаа зарцуулсан байгаа. Би одоогийн байдлаар 1,5-2,0 сая орчим төгрөгийг уг сүлжээг зогсохоос өмнө надаар дамжуулан элсэн орсон хүмүүст өгсөн байгаа. Энэ мөнгөн хөрөнгийг өөрийн хадам ээж Н.Б дамжуулан өгсөн байгаа. Миний бие дансныхаа хуулгыг харахад эхнэрээ 2020 оны 5 дугаар сарын 26-ны өдөр “Б” компани сүлжээнд элсүүлсэн бөгөөд тэр өдөр миний 5189101531 тоот данс руу хадам эгч Н.А 300,000 төгрөг шилжүүлж, эхнэр А 783,000 төгрөг шилжүүлж, “Б” компани манлайлагч Н.Ааас 531,240 төгрөг тус тус орж ирээд тэгээд би 1,475,800 төгрөгөөр эхнэр болох А Аыг тус сүлжээнд элсүүлсэн. Тэгэхлээр “Б” компани сүлжээний ашиг болох 531,240 төгрөгөөр эхнэрээ сүлжээнд оруулсан гэсэн үг. Эхнэрээ оруулсан өдөр над руу Н.Ааас хоёр удаагийн гүйлгээгээр 279,600 төгрөг орж ирээд дээр нь би мөнгө нэмээд хадам эгч Н.Аээс авсан 300,000 төгрөгийг буцааж өгсөн. Миний бие эхнэр Аын дансанд байсан мөнгөнөөс өөрийн элсүүлсэн 2 юм уу, 3 хүний мөнгийг нь буцааж өгсөн. Одоо санаж байгаагаар нэг хүний тал мөнгийг, зарим хүмүүст 1,0 сая гаруй төгрөг шилжүүлсэн санагдаж байна. Ер нь манай эхнэрийн дансаар бол харагдаж байгаа. Манай эхнэрийн данснаас хадам ээж Бийн данс руу ороод цаашаа шилжүүлсэн. Энэ талаар эхнэр А, хадам ээж Б нар тодорхой мэдүүлэг өгөх байх. Одоогийн байдлаар хэдэн хүнд хэчнээн хэмжээний мөнгө төгрөг шилжүүлснээ огт санахгүй байна.
А эхлээд өөрөө гэр бүлтэйгээ А улсын Баку хотоор аялж байсан зургуудаа харуулж байсан. А, А хоёр анх лидерүүдийг элсүүлэхийн өмнө А улс руу аялах эрхийг нарийн тодорхой ийм тийм багтаж байгаа талаар нарийн тодорхой ярьж байгаагүй, өөрсдийн аялж ирсэн зургаа харуулаад аялах талаар л ярьсан. Аялах эрхээ авахын хажуугаар компани аялах эрхийн багцыг бусдад борлуулж, цалин олох боломжтой, ажилласан ч, ажиллаагүй ч бараг долоо хоногт бараг 2,000 доллар олох боломжтой талаар ярьсан. Анх А нар бид нарт “B.net” компани сайт нь өөрөө олон улсын сайт учир ямар нэгэн зөвшөөрөл шаарддаггүй, олон улсын бизнес гэж ярьсан бөгөөд бид нар мөнгөө төлөөд сүлжээнд орсны дараагаар А нар хотод элссэн иргэдийг Б дүүргийн “Аман хуур-2" хотхоны 40-р байрны 10 давхрын 103 тоотод цуглуулаад Ад байдаг А Х гэх хүнтэй цахим хурал хийсэн. Тэр үед нөгөө А Х гэдэг хүн бид нарт “манай компани олон улсын бизнес хийдэг компани тул аль ч улсад үйл ажиллагаа явуулах боломжтой, та хэдэд хэн ч саад болж чадахгүй” гэж ярьсан. Түүний дараа А эгч нь гэх Казахстан улсад байдаг Г гэдэг хүнтэй цахимаар хуралдаж ярилцахад тэр хүн “намайг Казахстан улсын хуулийн байгууллагаас мэдүүлэг авахаар дуудсан албан тушаалтан хүртэл уг сүлжээнд элссэн” гэж ярьж, биднийг итгүүлсэн. Мөн нэмж хэлэхэд А бид нарт “та хэд А улсад Монгол Улсыг хариуцсан А Хтой шууд харьцаж ярихын тулд доор хаяж нэг талдаа 150, нийтдээ 300 оноо цуглуулсан байх ёстой, хурдан л хүн элсүүлээд байгаарай" гэж хэлсэн. Бид нарын 500 долларын аялах эрхийн багц 5 оноо бөгөөд 300 оноо цуглуулахын тулд доороо 60 хүн элсүүлсэн байх хэрэгтэй, өөрөөр хэлбэл миний хоёр талд орсон хоёр хүн доороо хоёр хоёроор дөрвөн хүн, тэр дөрвөн хүн нь хоёр хоёроор нА хүн гээд доошоо яваад байх ёстой юм байна л даа. Би тэгж ойлгосон...” гэх мэдүүлэг /14 дэх хавтаст хэргийн 104-111 дэх тал/ зэрэг нотлох баримтууд болно.
15. Шүүхийн хэлэлцүүлэгт шинжлэн судлагдсан нотлох баримтууд нь энэ хэрэгт хамааралтай хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу хэрэгт цуглуулж бэхжүүлсэн, яллагдагч, хохирогч, гэрч нараас мэдүүлэг авах, бусад нотлох баримтуудыг цуглуулж, бэхжүүлэхдээ Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмыг зөрчөөгүй, мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хассан буюу хязгаарласан зөрчил тогтоогдоогүй тул дээрх нотлох баримтуудыг хэрэг хянан шийдвэрлэхэд ач холбогдолтой, хамаарал бүхий талаас нь үнэлж, прокуророос шүүхэд ирүүлсэн хэргийн хүрээнд шүүгдэгч нарын гэм буруутай талаар дүгнэлт хийж холбогдох хэргийг шийдвэрлэх боломжтой гэж шүүх бүрэлдэхүүн үзсэн болно.
16. Мөрдөн шалгах ажиллагаа болон шүүхийн хэлэлцүүлэгт өгсөн хохирогч, гэрч, яллагдагч, шүүгдэгч, иргэний хариуцагч нарын мэдүүлгээс дүгнэж үзэхэд А улсад бүртгэлтэй “B” гэх нэртэй, түүний цахим хуудсанд байршуулсан тодорхой багцыг худалдаж авсан тохиолдолд код авснаар эрх үүсэж гишүүнээр элсдэг, аялах эрх, бараа бүтээгдэхүүн худалдаалах зорилготой цахим сүлжээнд шүүгдэгч Б.А нь 2019 оны үед Казахстан улсад суралцаж байхдаа элсэж, сургалтад сууж, зохих мэдлэгтэй болсны дараа Монгол Улсад хүрэлцэн ирж, хамт суралцсан найз нь болох шүүгдэгч Н.Аыг бизнес хамтрагчаар сонгосноор үйлдлээрээ нэгдэж бүлэглэж, оффис нээж, ард иргэдэд “B” сүлжээг сурталчилсан нөхцөл байдал бүрэн тогтоогдсон байна.
17. Энэ хугацаанд шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь тус эрүүгийн хэрэгт татагдсан иргэний хариуцагч, зарим хохирогч нарт хүн элсүүлснээр илүү их ашиг олно, тогтмол орлоготой болно гэж ятгаснаар үйл ажиллагааны хүрээг тэлж, хот болон хөдөө орон нутагт байр түрээсэлж, сонирхож ирсэн иргэдэд “B” сүлжээний талаар сургалт явуулж, мөнгө төлж багц худалдаж авсан тохиолдолд бүрэн хэмжээний сургалт явуулжээ.
18. Хэрэгт авагдсан нотлох баримтуудаас үзэхэд шүүхээс тогтоосон дээрх үйл баримт 2019 оны 11 дүгээр Сас 2020 оны 11 дүгээр сарын хугацаанд тасралтгүй явагдсан ба хамгийн сүүлд хохирогч С.Н нь 2020 оны 11 дүгээр сарын үед 570,000 төгрөгийг Баян-Ө аймгийн Ө сумын 5 дугаар багийн нутаг дэвсгэрт банкны дансаар шүүгдэгч нарт шилжүүлснээр дуусгавар болжээ.
19. Мөрдөн шалгах ажиллагааны үед хохирогч Х.Аээс “2020 оны 12 дугаар сард танил болох А нь "B.net” нэртэй компанийг Монгол Улсад оруулж ирж байгаа, А Улсын “B.net” компанид элсэн орсноор бараа бүтээгдэхүүн болон аялах эрхийн багц худалдаж авах боломжтой гэдгийг танилцуулсны дараа өөрийн 5**** тоот данснаас Аын данс руу 600,000 төгрөг, мөн 300,000 төгрөгийг тус тус шилжүүлж, 600,000 төгрөгийг бэлнээр өгсөн” гэж мэдүүлжээ.
Гэтэл 4 дэх хавтаст хэргийн 33 дахь талд авагдсан шүүгдэгч Н.Аын Хаан банкин дахь 5**** дугаартай депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулгаас үзэхэд хохирогч Х.Аь нь “B” сүлжээнд хэмээн 2020 оны 12 дугаар сард мөнгө шилжүүлээгүй, харин 2020 оны 3 дугаар сарын 05-ны өдөр 580,000 төгрөг, 2020 оны 3 дугаар сарын 06-ны өдөр 20,000 төгрөг, 2020 оны 3 дугаар сарын 10-ны өдөр 303,490 төгрөгийг тус тус өөрийнхөө 5**** дугаартай банкны дансаар шилжүүлсэн, мөн хугацаанд 596,510 төгрөгийг шүүгдэгч нарт бэлнээр өгсөн нөхцөл байдал тогтоогдож байна.
Мөн эрүүгийн 4 дэх хавтаст хэргийн 147-148 дахь талд авагдсан шүүгдэгч Н.Аын Хаан банкин дахь 5**** дугаартай дансыг шүүж үзэхэд 2020 оны 12 дугаар сард хохирогч Х.Аийн 5**** дугаартай данснаас ямар нэгэн мөнгө төгрөг шилжүүлээгүй байна.
20. Хохирогч Б.Сгүл нь эрүүгийн 12 дахь хавтаст хэргийн 27 дахь талд “...B сүлжээнд 2019 оны 4 дүгээр сард элсэн орсон, 1,500,000 төгрөгийг охин С.Кд өгсөн” гэж мэдүүлсэн ба иргэний хариуцагч С.Кармагийн мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн “...нэмж хэлэхэд би дээрх илүү авсан ашиг урамшууллын мөнгөөр өөрийнхөө ээж Сгүлийн мөнгийг 100 хувь төлж өгсөн” гэж мэдүүлснээс үзэхэд хохирогч Б.Сгүл нь B сүлжээнд элсэн орох үед шилжүүлсэн 1,500,000 төгрөгөө бүрэн төлүүлж авсан гэж үзэх үндэслэлтэй.
21. Шүүхээс 2023 оны 5 дугаар сарын 29-ний өдөр яллагдагч Б.А, Н.А нарт холбогдох эрүүгийн хэргийг шүүхийн урьдчилсан хэлэлцүүлгээр хянан хэлэлцээд тус эрүүгийн хэрэгт нэмэлт мөрдөн шалгах ажиллагаа явуулж, хохирсон иргэдийг бүрэн тогтоолгохоор хэргийг прокурорт буцааж шийдвэрлэсэн байх ба энэ хугацаанд зарим хохирогч нар гадаад улс руу яваад эргэж ирээгүй, мөн Баян-Ө аймгийн Цагдаагийн газраас улсын хэмжээнд B сүлжээнд элсэн орж, мөнгө төгрөгөө алдсан гэх иргэдийн талаар албан бичгээр хариу мэдэгдэхийг хүсэхэд эрх бүхий байгууллагуудаас “тийм утгатай гомдол, мэдээлэл бүртгэгдээгүй” талаар мэдэгдсэн тул шүүх бүрэлдэхүүн прокуророос яллах дүгнэлт үйлдэж шүүхэд шилжүүлсэн хэргийн хүрээнд шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт холбогдох эрүүгийн хэргийг шийдвэрлэх нь зүйтэй гэж дүгнэсэн болно.
Эрх зүйн дүгнэлт.
22. Баян-Ө аймгийн Прокурорын газраас шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын дээрх нэр бүхий 190 хохирогч нарт 289,066,966 төгрөгийн хохирол учруулсан гэх үйлдлийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийн 3.2 дахь заалтад заасан “Залилах” гэмт хэргийг олон шатлалт маркетинг, пирамид тогтолцооны луйврын аргаар үйлдсэн гэмт хэргээр зүйлчлэн эрүүгийн хэрэг үүсгэж, яллагдагчаар татаж, улмаар яллах дүгнэлт үйлдэж шилжүүлсэн байна.
23. Хэрэгт тогтоогдсон үйл баримтаар шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь үйлдлээрээ санаатай нэгдэн бүлэглэж, 2019 оны 11 дүгээр Сас 2020 оны 11 дүгээр сарын хооронд нэр бүхий иргэдэд ““B” компанид элссэнээр 7 хоног бүр тогтмол орлого олно, Бүгд Найрамдах А улс руу аялуулна, аялах эрхийг бусдад сурталчлах юм бол урамшуулал авна, онлайн дэлгүүр нээх эрх олгоно, бизнесийн үйл ажиллагаа явуулна” гэх зэргээр нэр бүхий 190 хохирогчийн 289,066,966 төгрөгийг шилжүүлж авсан үйлдэл нь Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан “Залилах” гэмт хэргийн үндсэн шинж болох “хуурч, …эсхүл зохиомол байдлыг зориудаар бий болгох, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулж… эзэмшигч, өмчлөгчийн эд хөрөнгийг шилжүүлэн авах”-ыг хангаж байх бөгөөд уг гэмт хэргийг олон шатлалт маркетинг, пирамид тогтолцооны луйврын аргаар үйлдсэн гэж үзэх хууль зүйн үндэслэл тогтоогдоогүй гэж шүүх бүрэлдэхүүн дүгнэлээ.
24. Эрүүгийн хавтаст хэрэгт авагдаж, шүүх хуралдаанаар шинжлэн судалсан нотлох баримтуудаар шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь А улсад бүртгэлтэй гэх “B” нэртэй компанийг эзэмшдэг, ашигладаг, уг компаниас ашиг орлого хүртдэг гэх үйл баримт тогтоогдоогүй, тус компани нь олон шатлалт пирамид сүлжээний маркетинг дээр суурилж, бүтээгдэхүүн үйлчилгээ борлуулсан орлогоороо үйл ажиллагаа явуулдаг эсэх нь тодорхой бус байна.
25. Олон шатлалт маркетинг, пирамид тогтолцооны луйврын арга нь хууль бус бизнесийн ажиллагаа буюу бараа бүтээгдэхүүн дээр суурилж, бараа эргэлтэд анхаардаг олон шатлалт маркетингийн арга бөгөөд хүн элсүүлж, сүлжээ үүсгэн бараа бүтээгдэхүүнээ олон хэрэглэгчдэд хүргэх зорилготой, гарт баригдах бодит эргэлтгүй атлаа их хэмжээний мөнгө амлаж, хүн элсүүлэх аргаар мөнгө олж, пирамидын оргил дээрх хүн өөрийн доорх түвшний бүх хүмүүсээс орлого олох тогтолцоог ойлгохоор байна.
26. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь олон шатлалт маркетинг, пирамид тогтолцооны луйврын аргаар “Залилах” гэмт хэргийг үйлдсэн болох нь тогтоогдохгүй байгаа тул Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.14 дүгээр зүйлийн 2. “Шүүх нотлох баримтаар тогтоогдсон хэргийн нөхцөл байдлыг үндэслэн хэргийн зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэн өөрчилж болно.” гэж заасныг үндэслэн шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын зүйлчлэлийг хөнгөрүүлэн өөрчлөх хууль зүйн үндэслэлтэй гэж дүгнэж, шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын нэр бүхий 190 иргэнд 289,066,966 төгрөгийн хохирол учруулсан үйлдэл нь Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь хэсэгт заасан “Залилах” гэмт хэргийг “…их хэмжээний хохирол учруулж үйлдэх” гэмт хэргийн шинжийг хангаж байна гэж дүгнэлээ.
27. Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлд заасан “Залилах” гэмт хэрэг нь бусдын өмчлөх эрхэд гэм буруугийн санаатай хэлбэрээр халдсан, эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхээр заасан нийгэмд аюултай, гэм буруутай үйлдэл мөн. “Залилах” гэмт хэргийг нийгмийн аюулын шинж, түүний хэр хэмжээг харгалзан үндсэн болон хүндрүүлэх шинжид ангилдаг. Бусдыг хуурч мэхлэх арга нь бусдын эд хөрөнгө, түүнийг эзэмших, өмчлөх эрхийг өөртөө хууль бусаар олж авахын тулд үгээр буюу үйлдлээр, бодит байдлыг гуйвуулах, нуун дарагдуулах, эсхүл зохиомол байдлыг зориудаар бий болгох замаар өмчлөгчийг төөрөгдүүлэхийг хэлэх бөгөөд энэ гэмт хэргийн хүндрүүлэх шинжийг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад “…их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн”-ээр тодорхойлжээ.
28. “Залилах” гэмт хэрэг нь бусад өмчлөх эрхийн эсрэг гэмт хэргээс ялгагдах шинж нь хохирогч хууртагдаж итгэсэн учраас гэмт этгээдэд эд хөрөнгө, эд хөрөнгийн эрхээ сайн дураараа шилжүүлэн өгсөн байдгаараа ялгагдах бөгөөд субьектив санаа зорилгын хувьд залилагч этгээд нь анхнаасаа хохирогчийн эд хөрөнгө, эд хөрөнгийн эрхийг буцаан өгөхгүй, хариу төлбөр огт хийхгүй, эсхүл хагасыг нь хийнэ гэх сэдлээр уг гэмт хэргийг үйлддэг.
29. Прокуророос шүүгдэгч Б.А, Н.А нарыг “Хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулж залилсан” гэх уг гэмт хэргийн үндсэн шинжээр ялласан нь үндэслэлтэй байна.
30. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь бусдын эд хөрөнгийг хууль бусаар олж авахын тулд хохирогч нарыг үгээр буюу ““B” компанид элссэнээр 7 хоног бүр тогтмол орлого олно, Бүгд Найрамдах А улс руу аялуулна, аялах эрхийг бусдад сурталчлах юм бол урамшуулал авна, онлайн дэлгүүр нээх эрх олгоно, бизнесийн үйл ажиллагаа явуулна” гэх зэргээр иргэдэд сурталчилгаа явуулах, сургалт явуулах, мөнгө олж авч байгаа иргэдийн гэрэл зургийг харуулах зэргээр тэднийг үгээр болон үйлдлээр хуурсан нь “Залилах” гэмт хэргийн “хуурч” гэх үндсэн шинжийг хангажээ.
31. Мөн шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь А улсад бүртгэлтэй гэх бизнесийн үйл ажиллагаа явуулдаг гэх “Bestmn” гэх компанийг Монгол Улсад үйл ажиллагаа явуулах зөвшөөрөлгүй гэдгийг лавтай сайн мэдэж байсан атлаа нэр бүхий хохирогч нарт тус компанийг Монгол Улсад хууль ёсоор үйл ажиллагаа явуулж байгаа, олон улсад танигдсан, найдвартай гэх зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож иргэдийг төөрөгдүүлсэн үйлдэл нь залилах гэмт хэргийн “зохиомол байдлыг зориудаар бий болгох” гэх үндсэн шинжийг хангаж байна.
32. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь дээрх “Bestmn” компанийг Монгол Улсад үйл ажиллагаа явуулах зөвшөөрөлгүй гэх бодит байдлыг, мөн тус компанид мөнгө төлж бодитоор аялах эрх худалдаж авсан эсэх нь тодорхой бус, тогтмол ашиг орлого олох боломжгүй зэрэг бодит байдлуудыг хохирогч нараас нууж, тэдгээрт бүх зүйлийг боломжтой мэтээр ойлгуулж, мөнгө хөрөнгийг нь шилжүүлэн авч, хохироосон үйлдэл нь тус тус “Залилах” гэмт хэргийн “бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдөлд оруулах” гэх шинжийг мөн хангаж байна.
33. Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад “Залилах” гэмт хэргийг их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн бол гэж хүндрүүлэн зүйлчлэхээр заажээ. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.5 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсгийн 4.1. “их хэмжээний хохирол” гэж тавин мянган нэгжтэй тэнцэх төгрөг түүнээс дээш хэмжээг, 4.2. “үлэмж хэмжээний хохирол” гэж арван мянган нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөг түүнээс дээш хэмжээг ойлгоно гэж тус тус заажээ.
34. Дээрх хуулийн заалтаас дүгнэж үзэхэд шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын хууль бус үйлдлийн улмаас нэр бүхий 190 хохирогчид 289,066,966 төгрөгийн хохирол учирсан нь их хэмжээний хохиролд хамаарч байна.
35. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь хохирогч нараас шилжүүлж авсан мөнгийг гадаад улсын иргэдийн данс руу шилжүүлсэн гэж тайлбарласныг хүлээн авах боломжгүй бөгөөд өөрсдийн үйлдлийн хууль бус шинжтэйг ухамсарлаж, түүнийг хүсэж үйлдсэн, хохирол, хор уршигт зориуд хүргэсэн, хохирогч нарт учирсан 289,066,966 төгрөгийн хохирол нь шүүгдэгч нарын буруутай үйлдэлтэй шууд шалтгаант холбоотой болох нь нотлох баримтуудаар тогтоогдож байх тул шүүгдэгч Б.А, Н.А нарыг гэм буруугийн санаатай хэлбэрээр Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад “Залилах” гэмт хэргийг их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн гэж үзнэ.
36. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь бүлэглэж, нэр бүхий 190 хохирогчид 289,066,966 төгрөгийн хохирол учруулсан үйлдэл нь Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад заасан “хуурч, зохиомол байдлыг зориудаар бий болгож, бодит байдлыг нуух замаар бусдыг төөрөгдүүлж, залилах гэмт хэргийг их хэмжээний хохирол учруулж үйлдэх” гэх гэмт хэргийн үндсэн болон “...их хэмжээний хохирол учруулж үйлдэх” гэх хүндрүүлэх шинжийг бүрэн хангаж байх тул гэм тус тус буруутайд тооцох нь зүйтэй байна.
37. Прокуророос шүүгдэгч Б.А, Н.А нарыг үргэлжилсэн үйлдлээр “Залилах” гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэж, Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.2 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсэгт заасныг журамлан ял сонсгосныг шүүх бүрэлдэхүүн үндэслэлгүй гэж үзлээ. Учир нь, шүүгдэгч нараас хохирогч тус бүрийг залилсан үйлдлүүд нь тус тусдаа цаг хугацаанд эхэлж, төгссөн шинжтэй байх тул үргэлжилсэн гэмт хэрэг үйлдсэн гэж үзэх боломжгүй юм.
38. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1. “Хоёр, түүнээс олон хүн гэмт хэрэг үйлдэхэд санаатай нэгдсэнийг гэмт хэрэгт хамтран оролцох гэнэ.”, 2. “Гүйцэтгэгч, зохион байгуулагч, хатгагч, хамжигчийг гэмт хэрэгт хамтран оролцогчид тооцно.”, 3. “Гэмт хэргийг үйлдэх талаар урьдчилан үгсэн тохиролцсоныг, эсхүл урьдчилан үгсэн тохиролцоогүй боловч үйлдлээрээ санаатай нэгдсэнийг гэмт хэрэгт хамтран оролцсонд тооцно.”, 3.7 дугаар зүйлийн 1. “Гэмт хэргийг хоёр, түүнээс олон хүн санаатай нэгдэж үйлдсэн бол бүлэглэн гүйцэтгэх гэнэ.” гэж заасан байна.
39. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь дээрх гэмт хэргийг санаачлан бүлэглэж үйлдсэн болох нь хэрэгт авагдсан нотлох баримтуудаар бүрэн тогтоогдсон байх ба шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын сурталчилснаар “B” гэх сүлжээнд мөнгө төлж багц худалдаж авсан, хамтрагчаар элсүүлсэн гэх хохирогч, гэрч, иргэний хариуцагч нарыг уг гэмт хэргийг шүүгдэгч нартай бүлэглэж үйлдсэн гэж үзэх үндэслэлгүй, шүүгдэгч нар нь хохирогч нартай уулзсан, танилцсан, харилцсан байхыг шаАгүй.
40. Гэм буруугийн шүүх хуралдаанд гаргасан иргэдийн төлөөлөгчийн “гадаадын иргэн шүүгдэгч нарын дансыг хуурч ашигласан байна. …талуудын хэлснийг харахад гэм буруугүй байх гэж бодож байна, …гэм буруугүй гэж үзэж байна” гэх дүгнэлтийг, мөн шүүгдэгч Б.Агийн “…миний үйлдэлд “Залилах” гэмт хэргийн шинж байхгүй” гэх тайлбарыг, шүүгдэгч Б.Агийн өмгөөлөгч нараас гаргасан “…Б.Атай хамааралтайгаар хэдэн хохирогч шууд байдлаар харьцсан бэ гэдэг дээр дүгнэлт хийх ёстой. Шүүгдэгч Б.Агийн хувьд тухайн компанийн үйл ажиллагааг танилцуулж, түүнд оруулсан гээд шууд тооцвол энэ хэрэгт лидерээр томьёологдоод байгаа, иргэний хариуцагчаар томьёологдоод байгаа нэр бүхий иргэд байгаа. Иргэний хариуцагч нарын хариуцлагын асуудал байгаа. ...эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 33.1 дүгээр зүйлийн 6.13 дахь заалтад “нотлох баримт цуглуулж, бэхжүүлэх талаар энэ хуульд заасан журам зөрчигдсөн талаар гаргасан гомдол”, мөн хуулийн 33.1 дүгээр зүйлийн 6.14 дэх заалтад “нотлох баримт цуглуулж, бэхжүүлэх талаар энэ хуульд заасан журам зөрчигдсөн талаар гаргасан гомдол” гэж заасан хэргийн оролцогчийн эрхийг хязгаарлаж байгаа үндэслэл энд бас харагдаж байгаа. ...гэмт хэргийн үндсэн шинж болоод байгаа өөртөө тухайн хөрөнгийг бий болгоод авч үлдээд байгаа бусдад буцааж өгөхгүй гээд байгаа үйлдэл нь хаана байгаа юм бэ. ...энэ хэргийн гол ашгийг олж авч, буцааж өгөхгүй байгаа хүмүүс нь энэ танхимд сууж байгаа шүүгдэгч нар биш, Х.М, Х.А, Г.М нар байгаа. …Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийн 3.2 дахь заалтад зааж байгаа гэмт хэрэг үү. Хохирлын хэмжээ их буюу Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад заагаад байгаа их хэмжээний хохирол учруулаад байгаа залилан мэхлэх гэмт хэргүүд гарсан уу. …хохирогч нар бүрэн мэдээллийг авч чадаагүйн улмаас цаашаа энэ хэрэг нь дэлгэрээд хохирогчдын тоо нэмэгдээд яваад байгаа. Энэ нөхцөл байдал хохирогч нарын мэдүүлэг, гэрч нарын мэдүүлгээс нотлогдож байгаа гэж харж байгаа. Энэ нь хохирогч нар болон иргэний хариуцагчийн мэдүүлгээс тогтоогдож байна. 3 гэрч Баку хотод аялж, энэ аяллынхаа эрхийг эдлээд аялаад ирсэн. …иргэний хариуцагч нарын үйлдэлтэй холбоотой асуудал байгаа. Баян-Ө, Х, Б аймаг, У хотод энэ үйл ажиллагаа явуулаад байгаатай холбоотой 8 дугаар Сас хойш орлого орж ирж байгаа нь үүнтэй холбоотой юм” гэх дүгнэлтийг гаргасан ба эдгээр тайлбар, дүгнэлтүүдээс шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын холбогдсон гэмт хэргийн зүйлчлэлээс бусад хэсгийг хүлээн авах боломжгүй гэж шүүх бүрэлдэхүүн үзлээ.
41. Учир нь, шүүгдэгч Б.А нь шүүгдэгч Н.Ад анх “Bestmn” гэх сүлжээг сурталчилж, татан оролцуулсан, шүүгдэгч Н.А нь бусдад “B” сүлжээний үйл ажиллагааг сурталчилж, орон байр, банкин дахь эзэмшлийн дансаар мөнгө хүлээн авах, буцаан олголт, урамшуулал олгож, “Залилах” гэмт хэргийг шүүгдэгч Б.Атай бүлэглэн үйлдсэн, материаллаг хохирол учруулсан болох нь бүрэн тогтоогдсон, хохирогч нараас шилжүүлсэн өөрсдийн хөрөнгөөс хэсэг хугацааны дараа буцаан олголт, урамшуулал болгон өгч байсныг шууд мэдэж байгаа нөхцөл байдал бүрэн тогтоогдсон болно.
42. Иймд Баян-Ө аймгийн Прокурорын газрын ахлах прокуророос шүүгдэгч Б.А, Н.А нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийн 3.2 дахь заалтад зааснаар зүйлчилж ирүүлснийг Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.14 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасныг баримтлан тус тус хөнгөрүүлэн өөрчилж, шүүгдэгч Б.А, Н.А нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад заасан “Залилах” гэмт хэргийг их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн гэм буруутайд тооцож шийдвэрлэв.
43. Гэмт хэрэг гарахад шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын хялбар аргаар мөнгө хөрөнгөтэй болох зорилго, шунахайн сэдэлт шууд нөлөөлсөн гэж үзэх үндэслэлтэй.
Гэмт хэргийн улмаас учруулсан хохирол, хор уршгийн тухай.
44. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 2.5 дугаар зүйлийн 1. “Энэ хуулийн тусгай ангид заасан гэмт хэргийн улмаас хүний амь нас, эрүүл мэнд, эд хөрөнгө, бусад эрх, эрх чөлөө, нийтийн болон үндэсний ашиг сонирхол, аюулгүй байдалд шууд учирсан үр дагаврыг гэмт хэргийн хохиролд тооцно.”, 2. “Энэ хуулийн тусгай ангид заасан гэмт хэрэг үйлдэж хохирол учруулсны улмаас үүссэн үр дагаврыг гэмт хэргийн хор уршигт тооцно.” гэж хуульчилсан байна.
45. Мөн Иргэний хуулийн 497 дугаар зүйлийн 497.1. “Бусдын эрх, амь нас, эрүүл мэнд, сэтгэцэд, нэр төр, алдар хүнд, ажил хэргийн нэр хүнд, эд хөрөнгөд хууль бусаар санаатай буюу болгоомжгүй үйлдэл /эс үйлдэхүй/-ээр гэм хор учруулсан этгээд уг гэм хорыг хариуцан арилгах үүрэгтэй.”, 510 дугаар зүйлийн 510.1. “Бусдын эд хөрөнгөд гэм хор учруулсан этгээд уг гэм хорыг арилгахдаа гэм хор учруулахаас өмнө байсан байдалд нь сэргээх /адил нэр, төрөл, чанарын эд хөрөнгө өгөх, гэмтсэн эд хөрөнгийг засах зэргээр/ буюу учирсан хохирлыг мөнгөөр нөхөн төлнө.” гэж заасан байна.
46. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын үйлдсэн “Залилах” гэмт хэргийн улмаас хохирогч А.Пд 1,740,000 төгрөг, хохирогч Е.Жд 1,477,000 төгрөг, хохирогч Ш.Жд 1,467,500 төгрөг, хохирогч Х.Дд 1,467,500 төгрөг, хохирогч С.Дд 1,498,000 төгрөг, хохирогч М.Гд 1,485,225 төгрөг, хохирогч Л.Бд 1,486,000 төгрөг, хохирогч Ж.Ат 1,483,125 төгрөг, хохирогч А.Хд 1,486,275 төгрөг, хохирогч Е.Сд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Ж.Ат 1,486,275 төгрөг, хохирогч Б.Ет 1,472,100 төгрөг, хохирогч Г.Ад 1,471,580 төгрөг, хохирогч А.Үэд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Е.Ат 1,500,000 төгрөг, хохирогч О.Бд 1,472,000 төгрөг, хохирогч Р.Бд 1,486,800 төгрөг, хохирогч Х.Сд 1,195,325 төгрөг, хохирогч Б.Хад 1,492,575 төгрөг, хохирогч Е.Ад 1,471,575 төгрөг, хохирогч Г.Хд 1,477,350 төгрөг, хохирогч Х.Бд 1,483,650 төгрөг, хохирогч М.Ад 1,483,650 төгрөг, хохирогч Х.Ед 1,485,225 төгрөг, хохирогч А.Жт 1,485,000 төгрөг, хохирогч Б.Нэд 1,488,375 төгрөг, хохирогч Л.Еад 1,472,625 төгрөг, хохирогч Х.Бд 1,450,800 төгрөг, хохирогч С.Нд 570,000 төгрөг, хохирогч Х.Шд 2,990,475 төгрөг, хохирогч Х.Ет 1,480,500 төгрөг, хохирогч Е.Ет 1,467,900 төгрөг, хохирогч Х.Нд 1,486,275 төгрөг, хохирогч Т.Ед 1,488,554 төгрөг, хохирогч Хулалагийн Уд 1,488,900 төгрөг, хохирогч А.Рд 1,493,100 төгрөг, хохирогч С.Аад 1,463,700 төгрөг, хохирогч Б.Мд 1,492,575 төгрөг, хохирогч М.Жд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Х.Нд 1,467,375 төгрөг, хохирогч М.Гд 1,483,125 төгрөг, хохирогч Е.Жад 1,492,575 төгрөг, хохирогч Т.Сд 1,499,130 төгрөг, хохирогч Д.Ад 1,489,950 төгрөг, хохирогч Н.АйДд 1,495,200 төгрөг, хохирогч И.Өт 1,474,725 төгрөг, хохирогч Ш.Нд 1,000,000 төгрөг, хохирогч Б.Жт 1,500,000 төгрөг, хохирогч М.Хад 1,468,425 төгрөг, хохирогч Т.Ад 5,401,975 төгрөг, хохирогч Е.Ад 1,500,000 төгрөг, хохирогч Р.Хад 1,472,100 төгрөг, хохирогч А.Ыт 2,669,627 төгрөг, хохирогч Т.Жд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Т.Гд 1,469,500 төгрөг, хохирогч Е.Ад 1,468,000 төгрөг, хохирогч М.Нд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Н.Сд 1,488,375 төгрөг, хохирогч Х.Ид 1,400,000 төгрөг, хохирогч М.Зт 1,482,000 төгрөг, хохирогч А.Ад 1,481,025 төгрөг, хохирогч С.Бад 1,500,000 төгрөг, хохирогч Т.Бд 1,463,700 төгрөг, хохирогч Т.Бд 1,474,725 төгрөг, хохирогч Е.Бд 1,474,200 төгрөг, хохирогч С.Гд 1,474,725 төгрөг, хохирогч С.Ад 1,270,000 төгрөг, хохирогч Ө.ГүлДд 1,466,850 төгрөг, хохирогч Х.Сд 1,481,000 төгрөг, хохирогч С.Ад 1,486,275 төгрөг, хохирогч Б.Сд 1,483,125 төгрөг, хохирогч Х.Нд 1,483,650 төгрөг, хохирогч Р.Кд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Т.Ст 1,500,000 төгрөг, хохирогч К.Ад 1,492,575 төгрөг, хохирогч М.Нд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Ж.Хт 1,471,575 төгрөг, хохирогч Ө.Рд 1,500,000 төгрөг, хохирогч С.Бд 1,000,000 төгрөг, хохирогч М.Жд 1,483,650 төгрөг, хохирогч Е.Хт 1,469,500 төгрөг, хохирогч Ханатын Уд 1,460,000 төгрөг, хохирогч Ю.Ат 1,470,000 төгрөг, хохирогч Д.Бд 1,484,700 төгрөг, хохирогч М.Жт 1,486,800 төгрөг, хохирогч Х.Ат 1,500,000 төгрөг, хохирогч Ш.Гд 1,477,880 төгрөг, хохирогч К.Ад 1,200,000 төгрөг, хохирогч Т.Ед 1,400,000 төгрөг, хохирогч М.Ад 2,641,275 төгрөг, хохирогч Г.Жд 1,485,225 төгрөг, хохирогч М.Ад 2,791,740 төгрөг, хохирогч Д.Цд 1,498,875 төгрөг, хохирогч Б.Сд 1,489,995 төгрөг, хохирогч Л.Өт 1,497,825 төгрөг, хохирогч Б.Дд 1,355,825 төгрөг, хохирогч Д.Эд 1,497,825 төгрөг, хохирогч Д.Зд 1,495,725 төгрөг, хохирогч Д.Эт 1,496,775 төгрөг, хохирогч Ц.Бт 1,497,300 төгрөг, хохирогч Д.Ад 1,498,875 төгрөг, хохирогч Н.Ад 1,489,950 төгрөг, хохирогч С.Мд 1,497,300 төгрөг, хохирогч Т.Нд 1,493,100 төгрөг, хохирогч К.Сд 1,481,000 төгрөг, хохирогч Б.Кт 1,184,700 төгрөг, хохирогч К.Ат 1,478,000 төгрөг, хохирогч Н.Бд 1,497,825 төгрөг, хохирогч Н.Ад 1,475,000 төгрөг, хохирогч Б.Жт 1,183,650 төгрөг, хохирогч Ж.Ад 1,495,200 төгрөг, хохирогч А.Зд 1,498,875 төгрөг, хохирогч У.Ед 1,497,825 төгрөг, хохирогч С.Тт 1,417,850 төгрөг, хохирогч Ө.Ад нийт 2,968,350 төгрөг, хохирогч А.Хд 1,497,825 төгрөг, хохирогч Д.Бд 1,488,900 төгрөг, хохирогч Д.Нд 1,498,875 төгрөг, хохирогч Л.Бт 1,497,300 төгрөг, хохирогч Д.Иад 1,496,775 төгрөг, хохирогч А.Цт 1,497,300 төгрөг, хохирогч З.Ат 1,425,000 төгрөг, хохирогч Д.Зд 1,474,800 төгрөг, хохирогч Х.Нд 1,463,000 төгрөг, хохирогч Х.Ад 1,483,125 төгрөг, хохирогч А.Сд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Х.Гд 1,049,325 төгрөг, хохирогч Б.Нд нийт 600,000 төгрөг, хохирогч П.Ёд 1,450,000 төгрөг, хохирогч А.Нэд 1,488,375 төгрөг, хохирогч М.Жд 1,949,500 төгрөг, хохирогч А.Ед 1,500,000 төгрөг, хохирогч Б.Гт 1,465,275 төгрөг, хохирогч Д.Гт 1,483,125 төгрөг, хохирогч Е.Ад 1,470,000 төгрөг, хохирогч Б.Нд 1,500,000 төгрөг, хохирогч О.Кад 1,480,000 төгрөг, хохирогч С.Ад 1,500,000 төгрөг, хохирогч Е.Жт 4,400,000 төгрөг, хохирогч Х.Сд 1,459,500 төгрөг, хохирогч Х.Аад нийт 4,231,700 төгрөг, хохирогч Г.Сд 1,475,252 төгрөг, хохирогч С.Дд 1,483,650 төгрөг, хохирогч С.Од 4,000,000 төгрөг, хохирогч Х.Ад 1,481,025 төгрөг, хохирогч Х.Ид 1,465,800 төгрөг, хохирогч Х.Хад 1,500,000 төгрөг, хохирогч Ж.Жд 1,465,800 төгрөг, хохирогч А.Ад 1,500,000 төгрөг, хохирогч А.Ад 1,188,575 төгрөг, хохирогч М.Ад 1,497,825 төгрөг, хохирогч Ж.Нт 1,486,800 төгрөг, хохирогч Б.Ат 1,477,875 төгрөг, хохирогч А.Нд 1,498,878 төгрөг, хохирогч Ж.Тт 1,468,500 төгрөг, хохирогч С.Гд 1,500,200 төгрөг, хохирогч Б.Дад 1,477,400 төгрөг, хохирогч Д.Ад 1,475,000 төгрөг, хохирогч Т.Жд 1,475,000 төгрөг, хохирогч Б.Рд 1,497,825 төгрөг, хохирогч Э.Ад 1,491,525 төгрөг, хохирогч С.Цд 1,498,875 төгрөг, хохирогч Д.Бд 1,497,825 төгрөг, хохирогч Т.Дд 2,641,275 төгрөг, хохирогч Х.Жд 1,466,850 төгрөг, хохирогч Б.Аид нийт 2,985,150 төгрөг, хохирогч Д.Ад 1,500,000 төгрөг, хохирогч А.Хд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Е.АльФд 1,492,000 төгрөг, хохирогч А.Мт 1,500,000 төгрөг, хохирогч Х.Бд 1,475,000 төгрөг, хохирогч Х.Мд нийт 1,500,000 төгрөг, хохирогч Э.Ут 1,465,800 төгрөг, хохирогч Т.Бд 1,425,000 төгрөг, хохирогч Г.Од 1,475,530 төгрөг, хохирогч С.Ад 1,483,700 төгрөг, хохирогч М.Ад 1,463,700 төгрөг, хохирогч О.Ад 1,500,000 төгрөг, хохирогч Х.Нд 1,500,000 төгрөг, хохирогч Х.Сд 1,498,875 төгрөг, хохирогч Г.Лд 1,500,000 төгрөг, хохирогч С.Бт 1,498,875 төгрөг, хохирогч М.Ад 1,325,225 төгрөг, хохирогч А.Тд 1,330,000 төгрөг, хохирогч Ж.Пад 1,375,000 төгрөг, хохирогч А.Еад 1,500,000 төгрөг, хохирогч Ж.Ад 1,500,000 төгрөг, хохирогч К.Ат 1,500,000 төгрөг, хохирогч Х.Ад 1,500,000 төгрөг, хохирогч Ш.Ад 1,970,000 төгрөг, нийт 289,066,966 төгрөгийн хохирол учруулсан нөхцөл байдал тус тус Голомт, Хаан банкны албан бичгээр хавсаргаж ирүүлсэн шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын банкны дансны хуулга, мөн иргэний хариуцагч, хохирогч, гэрч нарын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн мэдүүлгүүд, тэдгээрийн Голомт, Хаан, Төрийн банкин дахь дансны хуулга зэрэг нотлох баримтуудаар бүрэн тогтоогджээ.
47. Хохирогч Х.С, А.Ж, Ө.Г, Е.А, Х.А, О.К, А.А, Х.А, Х.С, А.Т нарын мөрдөн шалгах ажиллагааны үед өгсөн мэдүүлэгт “...гомдол саналгүй, нэхэмжлэх зүйлгүй” гэж мэдүүлжээ /7 дахь хавтаст хэргийн 128-129, 186-189, 9 дэх хавтаст хэргийн 08-09, 11 дэх хавтаст хэргийн 89, 102, 150-151, 185, 220, 12 дахь хавтаст хэргийн 149-150, 18 дахь хавтаст хэргийн 140-141, 162-164 дэх тал/.
48. Шүүгдэгч Н.Ааас шүүх хуралдаанд нотлох баримтаар гаргаж өгсөн зарим хохирогч нарын гомдолгүй, хохирлыг төлүүлж авсан гэх гарын үсгээ зурсан баримтуудын агуулгаас дүгнэж үзэхэд хохирогч С.Д, Х У, С.Б, Б.М, Д.А, Д.Б, Б.Д, Р.Б, А.Ы, Х.Н, Ш.Г, М.З, Ө.Р, Е.Б, Б.Н, Т.Е, Н.С, Б.С, Б.Ж, М.Ж, Ш.А, М.Ж, А.Р, Ж.А, С.Т, Г.С, Б.Ж, Ө.А, Г.Х, М.А, Х.Е, Х.Б, Л.Б, Б.С, Н.А, Х.Н, Т.Н, Х.С, Э.А, М.Н, Б.Н, Г.О, М.Г, Л.Е, А.А, Г.Ж, С.А, Б.Аь, Х.А, Б.Х, А.Х, М.А, Е.Х, Ю.А, Д.А, С.А, Е.А, Б.Н, Ж.П, М.А, Х.Аь, Ж.А, Б.А, К.А, С.Г, Ж.Н нар нь “...гомдолгүй, нэхэмжлэх зүйлгүй, хохирлыг төлүүлж авсан” гэж тайлбарласан тул шүүх бүрэлдэхүүнээс гэмт хэргийн хохирлыг төлүүлж авсан гэж дүгнэсэн ба харин хохирогч Д.Б, М.Ж нарын бичсэн гарын баримтын агуулгаас үзэхэд хохирлыг төлүүлж авсан гэж үзэх боломжгүй байна.
49. Мөн шүүгдэгч Б.Агаас шүүх хуралдаанд нотлох баримтаар гаргаж өгсөн зарим хохирогч нарын гомдолгүй, хохирлыг төлүүлж авсан гэх гарын үсгээ зурсан баримтуудын агуулгаас дүгнэж үзэхэд хохирогч Х.Ш, Х.Б, А.П, М.А, П.Ё, Т.Б, Т.А /эцэг С.Танатын гарын баримт/ нарын хохиролыг төлж өгсөн гэж үзлээ.
50. Мөрдөн шалгах ажиллагааны үед хохирогч Н.Аээс “...өөрийн шилжүүлсэн мөнгийг буцаан авах хүсэлтэй байна, нийт 5,000,000 төгрөг нэхэмжилнэ” гэж мэдүүлжээ /10 дахь хавтаст хэргийн 92-93 дахь тал/. Хохирогч Н.А нь шүүгдэгч нарт 2020 оны 5 дугаар сарын 22-ны өдөр 1,475,000 төгрөгийг Х аймгийн Ж сумын 5 дугаар багийн нутаг дэвсгэрт банкны дансаар шилжүүлсэн болох нь банкны дансны хуулгаар тогтоогдсон /10 дахь хавтаст хэргийн 96-97 дахь тал/ ба хохирогч Н.Ад шүүгдэгч Н.Аын 5197204322 дугаартай данснаас 2020 оны 5 дугаар сарын 25-ны өдөр хоёр удаа удаагийн гүйлгээгээр 139,750 төгрөг, нэг удаагийн гүйлгээгээр 363,350 төгрөг, 2020 оны 5 дугаар сарын 27-ны өдрийн нэг удаагийн гүйлгээгээр 139,850 төгрөг, 2020 оны 6 дугаар сарын 07-ны өдөр нэг удаагийн гүйлгээгээр 308,220 төгрөг, 2020 оны 7 дугаар сарын 14-ний өдрийн нэг удаагийн гүйлгээгээр 480,930 төгрөг тус тус “B А bonus, balance” гэх утгаар шилжүүлжээ. Дээрх байдлаас дүгнэж үзэхэд хохирогч Н.А нь “B” сүлжээнд хүн элсүүлж, буцаан олголт, урамшуулалд нийтдээ 1,575,350 төгрөгийг банкны дансаар шилжүүлж авсан нөхцөл байдал тогтоогдсон тул шүүгдэгч Б.А, Н.А нараас гаргуулж хохирогч Н.Ад төлүүлэх үндэслэлгүй байна.
51. Мөн хавтаст хэрэгт авагдсан нотлох баримтуудаар дараах нэр бүхий хохирогч нар нь шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт шилжүүлсэн хохирлоос буцаан олголт, урамшуулал хэлбэрээр зарим хэсгийг буцаан авч, үлдэгдэл хэсэг нь төлөгдөөгүй байна. Үүнд: хохирогч Е.Ж нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,393,000 төгрөг, хохирогч Ш.Ж нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,383,000 төгрөг, хохирогч Х.Д нь 83,500 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,384,000 төгрөг, хохирогч С.Д нь 85,260 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,412,740 төгрөг, хохирогч Ж.А нь 1,297,820 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 185,305 төгрөг, хохирогч Е.С нь 213,340 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,286,660 төгрөг, хохирогч Б.Е нь 390,980 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,081,120 төгрөг, хохирогч Г.А нь 562,390 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 909,190 төгрөг, хохирогч А.Ү нь 85,170 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,414,830 төгрөг, хохирогч Е.А нь 398,580 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,101,420 төгрөг, хохирогч О.Б нь 279,400 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,192,600 төгрөг, хохирогч Е.А нь 363,030 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,108,545 төгрөг, хохирогч С.Нгийн хохирол 570,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Х.Е нь 224,720 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,255,780 төгрөг, хохирогч Е.Е нь 535,650 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 932,250 төгрөг, хохирогч С.А нь 443,655 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,020,045 төгрөг, хохирогч Х.Н нь 383,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,084,375 төгрөг, хохирогч М.Г нь 84,360 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,398,765 төгрөг, хохирогч Е.Ж нь 85,050 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,407,525 төгрөг, хохирогч Т.С нь 84,300 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,414,830 төгрөг, хохирогч Н.АйД нь 85,170 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,410,030 төгрөг, хохирогч И.Ө нь 392,620 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,082,105 төгрөг, хохирогч Ш.Н нь 85,410 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 914,590 төгрөг, хохирогч М.Х нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,384,425 төгрөг, хохирогч Е.А нь 335,400 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,164,600 төгрөг, хохирогч Р.Х нь 390,980 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,081,120 төгрөг, хохирогч Т.Ж нь 83,850 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,416,150 төгрөг, хохирогч Т.Ггийн 1,469,500 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Е.А нь 697,320 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 770,680 төгрөг, хохирогч М.Нгийн 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Х.И нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,316,000 төгрөг, хохирогч С.Быг 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Т.Б нь 618,250 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 856,475 төгрөг, хохирогч С.А нь 1,206,010 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 63,990 төгрөг, хохирогч Р.Кгийн 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Т.Сийн 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Ж.Хийн 1,471,575 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Ханатын У нь 360,400 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,099,600 төгрөг, хохирогч Д.Б нь 394,870 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,089,830 төгрөг, хохирогч М.Ж нь 84,660 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,402,140 төгрөг, хохирогч Х.А нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,416,000 төгрөг, хохирогч К.А нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,116,000 төгрөг, хохирогч Т.Е нь 486,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 914,000 төгрөг, хохирогч Д.Ц нь 85,380 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,413,495 төгрөг, хохирогч Л.Ө нь 227,360 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,270,465 төгрөг, хохирогч Б.Д нь 240,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,115,825 төгрөг, хохирогч Д.Эын 1,497,825 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Д.З нь 681,360 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 814,365 төгрөг, хохирогч Д.Э нь 511,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 985,775 төгрөг, хохирогч Ц.Б нь 85,200 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,412,100 төгрөг, хохирогч Д.А нь 85,350 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,413,525 төгрөг, хохирогч С.М нь 80,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,417,300 төгрөг, хохирогч К.Сийн 1,481,000 төгрөг төлөгдөөгүй, хохирогч Б.К нь 790,370 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 394,330 төгрөг, хохирогч К.А нь 84,270 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,393,730 төгрөг, хохирогч Н.Б нь 853,100 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 644,725 төгрөг, хохирогч А.З нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,414,875 төгрөг, хохирогч У.Е нь 200,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,297,825 төгрөг, хохирогч А.Х нь 540,550 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 957,275 төгрөг, хохирогч Д.Нгийн 1,498,875 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Л.Б нь 225,780 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,271,520 төгрөг, хохирогч Д.И нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,412,775 төгрөг, хохирогч А.Ц нь 227,360 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,269,940 төгрөг, хохирогч З.А нь 826,800 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 598,200 төгрөг, хохирогч Д.З нь 226,100 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,248,700 төгрөг, хохирогч Х.Н нь 83,220 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,379,780 төгрөг, хохирогч А.С нь 84,090 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,415,910 төгрөг, хохирогч Х.Гы 1,049,325 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч А.Н нь 226,320 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,262,055 төгрөг, хохирогч М.Ж нь 167,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,782,500 төгрөг, хохирогч А.Еы 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Б.Г нь 446,520 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,018,755 төгрөг, хохирогч Д.Г нь 539,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 944,125 төгрөг, хохирогч С.А нь 750,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 750,000 төгрөг, хохирогч Е.Ж нь 138,750 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 4,301,250 төгрөг, хохирогч Х.Сийн 1,459,500 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч С.Оы 4,000,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Х.И нь 361,300 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,104,500 төгрөг, хохирогч Х.Хын 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Ж.Ж нь 83,700 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,382,100 төгрөг, хохирогч А.А нь 84,450 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,415,550 төгрөг, хохирогч М.Агийн 1,497,825 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч А.Нгийн 1,498,878 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Ж.Т нь 1,314,050 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 154,900 төгрөг, хохирогч С.Г нь 531,500 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 968,700 төгрөг, хохирогч Т.Ж нь 205,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,270,000 төгрөг, хохирогч Б.Рийн 1,497,825 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч С.Цгийн 1,498,875 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Д.Б нь 84,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,413,825 төгрөг, хохирогч Т.Д нь 166,980 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 2,474,295 төгрөг, хохирогч Х.Ж нь 223,760 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,243,090 төгрөг, хохирогч Д.А нь 85,290 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,414,710 төгрөг, хохирогч А.Хы 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч А.М нь 392,780 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,107,220 төгрөг, хохирогч Х.Б нь 393,485 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,081,515 төгрөг, хохирогч Х.М нь 140,000 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,360,000 төгрөг, хохирогч Э.У нь 1,119,660 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 346,140 төгрөг, хохирогч Т.Бийн 1,425,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч М.А нь 223,250 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,240,450 төгрөг, хохирогч О.Аы 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч Х.Н нь 82,500 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,417,500 төгрөг, хохирогч Г.Л нь 83,160 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,416,840 төгрөг, хохирогч С.Бийн 1,498,875 төгрөг нь төлөгдөөгүй, хохирогч А.Е нь 83,750 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,416,250 төгрөг, хохирогч Ж.А нь 83,730 төгрөгийг буцаан авч, үлдэгдэл 1,416,270 төгрөг, хохирогч К.Аын 1,500,000 төгрөг нь төлөгдөөгүй болно.
52. Хохирогч Б.Жаас шүүхийн хэлэлцүүлэгт “…хохирогч А.Ст зээлдүүлсэн мөнгөө авах, хохирогч Н.АйДгийн мөнгийг гаргуулна” гэж мэдүүлсэн байх ба иргэн А.С, Н.АйД нарыг шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт холбогдох эрүүгийн хэрэгт хохирогчоор тогтоож мэдүүлэг авсан ба шүүхээс хохирогч А.С, Н.АйД нарын хохирлыг нотлох баримтуудын хүрээнд тогтоож, шүүгдэгч нараар төлүүлэх нь зүйтэй гэж үзлээ.
53. Мөрдөн шалгах ажиллагаа, шүүхийн шатанд иргэний хариуцагч С.Кгаас “зарим хохирогч нарын мөнгийг өөрөө төлж “B” сүлжээнд элсүүлсэн, иргэний хариуцагч бус хохирогч байх ёстой” гэх хүсэлтийг хүлээн авах боломжгүй байна. Учир нь, мөрдөн шалгах ажиллагааны үед мөрдөгчөөс иргэн С.Кгийн банкин дахь дансны хуулгыг нотлох баримтаар гаргуулан шалгаж, иргэний хариуцагчаар тогтоосон байна.
54. Харин хохирогч Б.Ж, иргэний хариуцагч С.К нар нь бусдад мөнгө зээлдсэн, эрх, хууль ёсны эрх ашиг нь зөрчигдсөн гэж үзвэл нотлох баримтуудаа бүрдүүлж, иргэний хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны журмаар нэхэмжлэл гаргах эрх нь нээлттэй байна.
55. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 8.6 дугаар зүйлийн 1. “...гэмт хэргийн улмаас учирсан эд хөрөнгийн болон эд хөрөнгийн бус хохирлыг хууль ёсоор хариуцвал зохих хүн, хуулийн этгээд...” гэдэгт Иргэний хуулийн 498 дугаар зүйл, 499 дүгээр зүйлийн 499.3, 499.4 дэх хэсэг, 500 дугаар зүйлийн 500.1 дэх хэсэг, 501 дүгээр зүйлийн 501.1 дэх хэсэг, 502 дугаар зүйлийн 502.1 дэх хэсэг, 512 дугаар зүйлийн 512.1 дэх хэсэгт тус тус заасан иргэн, ажил олгогч, хуулийн этгээдийг хамааруулан ойлгох ба шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт холбогдох эрүүгийн хэрэгт иргэний хариуцагчаар татагдсан нэр бүхий иргэдийн үйлдэл нь гэмт хэргийн шинжгүй, шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын үйлдсэн залилах гэмт хэргийн улмаас нэр бүхий 190 хохирогчид хохирол учирсан болох нь тогтоогдож байх тул гэмт хэргийн хохирлыг шүүгдэгч Б.А, Н.А нараас гаргуулах нь зүйтэй гэж шүүх бүрэлдэхүүн дүгнэлээ.
56. Шүүхээс шүүгдэгч Б.А, Н.А нараас гэмт хэргийн хохирлыг гаргуулахдаа мөрдөн, шалгах ажиллагаа болон шүүхийн шатанд нэр бүхий хохирогч нарт хохирлыг төлж барагдуулсан байдлыг харгалзаж тэнцүү хуваан төлүүлэх зүйтэй гэж үзлээ.
57. Иймд шүүгдэгч Б.Агаас гэмт хэргийн хохирол болох 1,393,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Жд, 1,383,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Ш.Жд, 1,384,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Дд, 1,412,740 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Дд, 185,305 төгрөг гаргуулан хохирогч Ж.Ат, 1,286,660 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Сд, 1,081,120 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Ет, 909,190 төгрөг гаргуулан хохирогч Г.Ад, 1,414,830 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Үэд, 1,101,420 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Ат, 1,192,600 төгрөг гаргуулан хохирогч О.Бд, 1,108,545 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Ад, 570,000 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Нд, 1,255,780 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Ет, 932,250 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Ет, 1,020,045 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Аад, 1,084,375 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Нд, 1,398,765 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Гд, 1,413,495 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Цд, 1,270,465 төгрөг гаргуулан хохирогч Л.Өт, 1,115,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Дд, 1,497,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Эд, 814,365 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Зд, 985,775 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Эт, 1,412,100 төгрөг гаргуулан хохирогч Ц.Бт, 1,413,525 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Ад, 1,417,300 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Мд, 1,481,000 төгрөг гаргуулан хохирогч К.Сд, 394,330 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Кт, 1,393,730 төгрөг гаргуулан хохирогч К.Ат, 644,725 төгрөг гаргуулан хохирогч Н.Бд, 1,414,875 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Зд, 1,297,825 төгрөг гаргуулан хохирогч У.Ед, 957,275 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Хд, 1,498,875 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Нд, 1,271,520 төгрөг гаргуулан хохирогч Л.Бт, 1,412,775 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Иад, 1,269,940 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Цт, 598,200 төгрөг гаргуулан хохирогч З.Ат, 1,248,700 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Зд, 1,379,780 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Нд, 1,415,910 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Сд, 1,049,325 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Гд, 1,262,055 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Нэд, 1,782,500 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Жд, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Ед, 1,018,755 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Гт, 944,125 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Гт, 750,000 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Ад, 4,301,250 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Жт, 1,459,500 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Сд, 4,000,000 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Од, 1,104,500 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Ид, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Хад, 1,382,100 төгрөг гаргуулан хохирогч Ж.Жд, 1,415,550 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Ад, 1,497,825 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Ад, 1,498,878 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Нд, 154,900 төгрөг гаргуулан хохирогч Ж.Тт, 968,700 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Гд, 1,270,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Жд, 1,497,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Рд, 1,498,875 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Цд, 1,413,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Бд, 2,474,295 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Дт, 1,243,090 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Жд, 1,414,710 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Аянахад, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Хд, 1,107,220 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Мт, 1,081,515 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Бд, 1,360,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Мд, 346,140 төгрөг гаргуулан хохирогч Э.Ут, 1,425,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Бд, 1,240,450 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Ад, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч О.Ад, 1,417,500 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Нд, 1,416,840 төгрөг гаргуулан хохирогч Г.Лд, 1,498,875 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Бт, 1,416,250 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Еад, 1,416,270 төгрөг гаргуулан хохирогч Ж.Ад, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч К.Ат;
58. Мөн шүүгдэгч Н.Ааас гэмт хэргийн хохирол болох 1,407,525 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Жад, 1,414,830 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Сд, 1,410,030 төгрөг гаргуулан хохирогч Н.АйДд, 1,082,105 төгрөг гаргуулан хохирогч И.Өт, 914,590 төгрөг гаргуулан хохирогч Ш.Нд, 1,384,425 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Хад, 1,164,600 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Ад, 1,081,120 төгрөг гаргуулан хохирогч Р.Хад, 1,416,150 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Жд, 1,469,500 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Гд, 770,680 төгрөг гаргуулан хохирогч Е.Ад, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Нд, 1,316,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Ид, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Бад, 856,475 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Бд, 63,990 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Ад, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Р.Кд, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Ст, 1,471,575 төгрөг гаргуулан хохирогч Ж.Хт, 1,099,600 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Уд, 1,089,830 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Бд, 1,402,140 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Жт, 1,416,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Ат, 1,116,000 төгрөг гаргуулан хохирогч К.Ад, 914,000 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Е нарт тус тус олгохоор шийдвэрлэв.
59. Эрүүгийн хариуцлагын шүүх хуралдаан эхлэхээс өмнө шүүгдэгч, түүний өмгөөлөгч нарын зүгээс Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.1 дүгээр зүйлийн 3 дахь хэсэгт зааснаар гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирлыг нөхөн төлөх талаар гаргасан хүсэлтийг шүүх бүрэлдэхүүн хүлээн авч, эрүүгийн хариуцлагын шүүх хуралдааныг 5 хоногийн хугацаатай завсарлуулсан ба энэ хугацаанд шүүгдэгч Н.А нь хохирогч Т.С /хохирогч олдоогүй тул хохирлын мөнгийг шүүгдэгчийн өмгөөлөгчийн дансанд байршуулсан гэх/, шүүгдэгч Б.А нь А.Ү, С.А, Л.Ө, Б.Д, Д.З, Д.Э, Д.А, К.А, Н.Б, А.Х, Д.И, Х.Н, М.Ж, Д.Г, С.О /1,000,000 төгрөг төлөгдөөгүй/, А.А, Б.Рд, Т.Д /19,025 төгрөг төлөгдөөгүй/, Х.Ж /4,040 төгрөг төлөгдөөгүй/, О.А, Г.Л, Т.Б, Ж.А, К.А нарын хохирлыг төлж өгөхөө илэрхийлж, тэдгээрээс бусад хохирогч нарын хохирлыг төлж өгч, энэ тухай хохирогч нарын гарын баримт, банкны шилжүүлгийн баримтуудыг нотлох баримтаар гаргаж өгсөн байна.
60. Зарим хохирогч нарын хохирол төлөгдөөгүй нөхцөл байдал тогтоогдож байх тул шүүгдэгч Н.Ааас 1,414,830 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Сд, шүүгдэгч Б.Агаас 1,414,830 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Үэд, 1,101,420 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Ат, 1,270,465 төгрөг гаргуулан хохирогч Л.Өт, 1,115,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Дд, 814,365 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Зд, 985,775 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Эт, 1.413,525 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Ад, 1,393,730 төгрөг гаргуулан хохирогч К.Аэд, 644,725 төгрөг гаргуулан хохирогч Н.Бд, 957,275 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Хд, 1,412,775 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Иад, 1,379,780 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Нд, 1,782,500 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Жд, 944,124 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Гт, 1,000,000 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Од, 1,415,550 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Ад, 1,497,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Рд, 19,025 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Дт, 4,040 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Жд, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч О.Ад, 1,416,840 төгрөг гаргуулан хохирогч Г.Лд, 1,498,875 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Бэд, 1,416,270 төгрөг гаргуулан хохирогч Ж.Ад, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч К.А нарт тус тус олгох нь зүйтэй байна.
Хоёр. Эрүүгийн хариуцлагын талаар.
61. Эрүүгийн хариуцлагын шүүх хуралдаанд улсын яллагчаас “шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын үйлдсэн гэмт хэрэг, хохирлыг төлж өгсөн байдал зэргийг харгалзаж шүүгдэгч тус бүрд 18 сая төгрөгөөр торгох ял оногдуулах” дүгнэлтийг,
62. Шүүгдэгч Б.А нарын өмгөөлөгчдөөс “Эрүүгийн хариуцлагын талаар улсын яллагчтай санал нэг байна” гэх дүгнэлтийг,
63. Шүүгдэгч Н.Аын өмгөөлөгчөөс “Шүүгдэгч Н.А нь гэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн, шүүхээс тогтоосон хохирлыг бүрэн төлж өгсөн. Хохирогч С олдоогүй учраас хохирлын мөнгийг өмгөөлөгчийн дансанд шилжүүлсэн. Торгох ялыг шүүгдэгч нарт ялгамжтай байдлаар оногдуулж өгөх” дүгнэлтийг тус тус гаргасан болно.
64. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 1.4 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт “Энэ хуульд заасан гэмт хэрэг үйлдсэн нь шүүхээр тогтоогдсон гэм буруутай хүнд эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэнэ” гэж заасныг баримтлан шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын үйлдсэн гэмт хэрэгт нь эрүүгийн хариуцлага оногдуулах үндэслэлтэй байна.
65. Шүүгдэгч шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.1 дүгээр зүйлийн 1. “Шүүх гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд энэ хуулийн ерөнхий ангид заасан үндэслэл, журмын дагуу тусгай ангид заасан төрөл, хэмжээний дотор эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэнэ”, 2. “Эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхэд гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, учирсан хохирол, хор уршгийн шинж чанар, гэмт хэрэг үйлдсэн хүний хувийн байдал, эрүүгийн хариуцлагыг хөнгөрүүлэх, хүндрүүлэх нөхцөл байдлыг тал бүрээс нь харгалзан үзнэ”, 3.7 дугаар зүйлийн 2. “Бүлэглэн гүйцэтгэсэн гэмт хэргийг гүйцэтгэгчдийн үйлдлийг нэгтгэн зүйлчилж гүйцэтгэгч тус бүрийн гэмт хэргийг үйлдэхэд гүйцэтгэсэн үүрэг, оролцоог харгалзан ялыг ялгамжтай оногдуулна.” гэж тус тус заасныг удирдлага болгов.
66. Шүүгдэгч Б.Ад эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.5 дугаар зүйлд заасан эрүүгийн хариуцлага хөнгөрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй, шүүгдэгч Н.Ад эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ мөн хуулийн ерөнхий ангийн 6.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.2. “…учруулсан хохирлыг төлсөн”-ийг эрүүгийн хариуцлага хөнгөрүүлэх нөхцөл байдалд тооцов.
67. Харин шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь бүлэглэж, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад заасан “Залилах” гэмт хэргийг их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн болох нь тогтоогдож байх тул Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.2. “…эсхүл гэмт хэргийг бүлэглэж үйлдсэн”-ийг эрүүгийн хариуцлага хүндрүүлэх нөхцөл байдалд тооцов.
68. Шүүгдэгч Б.А нь хувийн байдлын хувьд 1997 оны 6 дугаар сарын 03-ны өдөр төрсөн, эмэгтэй, дээд боловсролтой, эцэг, эхийн хамт амьдардаг, хувиараа хөдөлмөр эрхэлдэг, урьд нь эрүүгийн хариуцлага хүлээж байгаагүй, шүүгдэгч Н.А нь 1998 оны 11 дүгээр сарын 06-ны өдөр төрсөн, эмэгтэй, дээд боловсролтой, эцэг, ахын хамт амьдардаг, хувиараа хөдөлмөр эрхэлдэг, урьд нь эрүүгийн хариуцлага хүлээж байгаагүй нөхцөл байдал эрүүгийн хавтаст хэрэгт авагдсан шүүгдэгч нарын хувийн байдлыг тодорхойлсон нотлох баримтуудаар тогтоогдож байна.
69. Эрүүгийн хариуцлагын зорилго нь гэмт хэрэг үйлдсэн этгээдийг цээрлүүлэх, гэмт хэргийн улмаас зөрчигдсөн эрхийг сэргээх, хохирол нөхөн төлүүлэх, гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх, гэмт хэрэг үйлдсэн этгээдийг нийгэмшүүлэх зорилготой.
70. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 заалтад заасан “Залилах” гэмт хэргийг их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн гэм буруутай болох нь тогтоогдсон учир эрүүгийн хариуцлага гарцаагүй байх, эрүүгийн хариуцлага нь гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж чанар, хэр хэмжээ, гэм буруугийн хэлбэрт тохирсон байх, эрүүгийн хариуцлагын зорилго зорилт, гэм буруугийн болон шударга ёсны зарчимд тус тус нийцүүлэн шүүгдэгч нарт эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэхдээ гэмт хэрэг үйлдэгдсэн нөхцөл байдал, гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирол, хор уршгийн шинж чанар, хувийн байдал, шүүгдэгч Н.А нь гэмт хэргийн хохирлыг бүрэн төлж өгсөн байдал, шүүгдэгч Б.А нь гэмт хэргийн хохирлын ихэнх хэсгийг төлсөн байдал, эрүүгийн хариуцлага хөнгөрүүлэх, мөн эрүүгийн хариуцлага хүндрүүлэх нөхцөл байдалтай зэрэг нөхцөл байдал тус бүрд нотлох баримтуудын хүрээнд дүгнэлт өгч, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн ерөнхий ангийн 3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан мөн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад зааснаар шүүгдэгч Б.Аг 18,000 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу 18,000,000 төгрөгөөр торгох ял, шүүгдэгч Н.Аыг 13,000 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу 13,000,000 төгрөгөөр торгох ял тус тус шийтгэж шийдвэрлэв.
71. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 4. “Шүүх ялтны хөрөнгө, цалин хөлс, бусад орлого олох боломжийг харгалзан торгох ялыг гурван жил хүртэл хугацаанд хэсэгчлэн төлөхөөр тогтоож болно.” гэж зааснаар шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт оногдуулсан торгох ялыг шүүхийн шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болсон өдрөөс хойш 3 жилийн дотор хэсэгчлэн төлүүлэхээр тогтоов.
72. Мөн Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэгт зааснаар шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь торгох ялыг шүүхээс тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй бол шүүх биелэгдээгүй торгох ялын 15 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг 1 хоногоор тооцож хорих ялаар солихыг мэдэгдэх нь зүйтэй.
73. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь энэ хэрэгт цагдан хоригдсон хоноггүй, тэдгээрээс гаргавал зохих хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зардалгүй, битүүмжилсэн хөрөнгө үгүй, шүүгдэгч нарын иргэний бичиг баримт нь шүүхэд шилжиж ирээгүй зэргийг тус тус дурдаж, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 21.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.2, 1.4 дэх заалтад зааснаар хэрэгт эд мөрийн баримтаар тооцож ирүүлсэн СД 1 ширхгийг эрүүгийн 2**** дугаартай хэргийг хадгалах хугацаанд хэргийн хамт хадгалж, 2 ширхэг хар өнгийн, тус бүр 40 ширхэг гялгар уутан хуудас бүхий хавтас, 4 ширхэг А4 хэмжээтэй дөрвөлжин шоотой дэвтэр, 1 ширхэг А5 хэмжээтэй цагаан саарал өнгийн тэмдэглэлийн дэвтрийг тус тус шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болмогц устгахыг Баян-Ө аймаг дахь Шүүхийн тамгын газрын эд мөрийн баримт шийдвэрлэх комисст даалгав.
74. Шийтгэх тогтоол уншиж сонсгосноор хүчинтэй болох ба, шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт урьд авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг, мөн “Монгол Улсын хилээр гарахыг хязгаарлах” хязгаарлалт тогтоох таслан сэргийлэх арга хэмжээг тус тус тэдгээрийг хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд саад учруулахгүй байх зорилгоор шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болж шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх байгууллагад хүргэх хүртэл хугацаанд хэвээр үлдээж, шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт авсан “Баян-Ө аймгийн Ө сумын нутаг дэвсгэрээс гарч явахыг хориглох” хязгаарлалт тогтоох таслан сэргийлэх арга хэмжээг хүчингүй болгох нь зүйтэй байна.
75. Шийтгэх тогтоолд давж заалдах гомдол, эсэргүүцэл гаргасан тохиолдолд тогтоолын биелэлтийг түдгэлзүүлж, шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болох хүртэл хугацаанд шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт урьд авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээ, мөн “Монгол Улсын хилээр гарахыг хязгаарлах” хязгаарлалт тогтоох таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үлдээв.
Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.1 дүгээр зүйл, 36.2 дугаар зүйлийн 1, 2, 4 дэх хэсэг, 36.3 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэг, 36.6 дугаар зүйл, 36.7 дугаар зүйл, 36.8 дугаар зүйлийн 1, 4 дэх хэсэг, 36.10 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэг, 36.12 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэг, 36.13 дугаар зүйлийн 1, 2, 4 дэх хэсэг, 37.1 дүгээр зүйлийн 1, 2 дахь хэсэгт заасныг тус тус удирдлага болгон
ТОГТООХ нь:
1. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.14 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт зааснаар Баян-Ө аймгийн Прокурорын газрын ахлах прокуророос шүүгдэгч М м овогт Бы А, Т овогт Нийн А нарт Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсгийн 3.2 дахь заалтад заасан гэмт хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдэж ирүүлсэн шүүгдэгч Б.А, Н.А нарын үйлдлийг Эрүүгийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалт болгон тус тус хөнгөрүүлэн өөрчилсүгэй.
2. Шүүгдэгч М м овогт Бы А, Т овогт Нийн А нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 заалтад заасан “Залилах” гэмт хэргийг их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн гэм буруутайд тус тус тооцсугай.
3. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 3.7 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг журамлан мөн хуулийн тусгай ангийн 17.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2 дахь заалтад зааснаар шүүгдэгч Б.Аг 18,000 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу 18,000,000 төгрөгөөр торгох ял, шүүгдэгч Н.Аыг 13,000 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу 13,000,000 төгрөгөөр торгох ял тус тус шийтгэсүгэй.
4. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт оногдуулсан торгох ялыг шүүхийн шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болсон өдрөөс хойш 3 жилийн дотор хэсэгчлэн төлүүлэхээр тогтоосугай.
5. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэгт зааснаар шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь торгох ялыг шүүхээс тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй бол шүүх биелэгдээгүй торгох ялын 15 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг 1 хоногоор тооцож хорих ялаар солихыг мэдэгдсүгэй.
6. Иргэний хуулийн 497 дугаар зүйлийн 497.1 дэх хэсэг, 510 дугаар зүйлийн 510.1 дэх хэсэгт заасныг баримтлан шүүгдэгч Н.Ааас 1,414,830 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Сд, шүүгдэгч Б.Агаас 1,414,830 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Үэд, 1,101,420 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Ат, 1,270,465 төгрөг гаргуулан хохирогч Л.Өт, 1,115,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Дд, 814,365 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Зд, 985,775 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Эт, 1.413,525 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Ад, 1,393,730 төгрөг гаргуулан хохирогч К.Аэд, 644,725 төгрөг гаргуулан хохирогч Н.Бд, 957,275 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Хд, 1,412,775 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Иад, 1,379,780 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Нд, 1,782,500 төгрөг гаргуулан хохирогч М.Жд, 944,124 төгрөг гаргуулан хохирогч Д.Гт, 1,000,000 төгрөг гаргуулан хохирогч С.Од, 1,415,550 төгрөг гаргуулан хохирогч А.Ад, 1,497,825 төгрөг гаргуулан хохирогч Б.Рд, 19,025 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Дт, 4,040 төгрөг гаргуулан хохирогч Х.Жд, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч О.Ад, 1,416,840 төгрөг гаргуулан хохирогч Г.Лд, 1,498,875 төгрөг гаргуулан хохирогч Т.Бэд, 1,416,270 төгрөг гаргуулан хохирогч Ж.Ад, 1,500,000 төгрөг гаргуулан хохирогч К.А нарт тус тус олгосугай.
7. Шүүгдэгч Б.А, Н.А нар нь энэ хэрэгт цагдан хоригдсон хоноггүй, тэдгээрээс гаргавал зохих хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны зардалгүй, битүүмжилсэн хөрөнгө үгүй, шүүгдэгч нарын иргэний бичиг баримт нь шүүхэд шилжиж ирээгүй зэргийг тус тус дурдсугай.
8. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 21.5 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.2, 1.4 дэх заалтад зааснаар хэрэгт эд мөрийн баримтаар тооцож ирүүлсэн СД 1 ширхгийг эрүүгийн 2013002680124 дугаартай хэргийг хадгалах хугацаанд хэргийн хамт хадгалж, 2 ширхэг хар өнгийн, тус бүр 40 ширхэг гялгар уутан хуудас бүхий хавтас, 4 ширхэг А4 хэмжээтэй дөрвөлжин шоотой дэвтэр, 1 ширхэг А5 хэмжээтэй цагаан саарал өнгийн тэмдэглэлийн дэвтрийг тус тус шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болмогц устгахыг Баян-Ө аймаг дахь Шүүхийн тамгын газрын эд мөрийн баримт шийдвэрлэх комисст даалгасугай.
9. Шийтгэх тогтоол уншиж сонсгосноор хүчинтэй болох ба, шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт урьд авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг, мөн “Монгол Улсын хилээр гарахыг хязгаарлах” хязгаарлалт тогтоох таслан сэргийлэх арга хэмжээг тус тус тэдгээрийг хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд саад учруулахгүй байх зорилгоор шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болж шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх байгууллагад хүргэх хүртэл хугацаанд хэвээр үлдээж, шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт авсан “Баян-Ө аймгийн Ө сумын нутаг дэвсгэрээс гарч явахыг хориглох” хязгаарлалт тогтоох таслан сэргийлэх арга хэмжээг хүчингүй болгосугай.
10. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.1 дүгээр зүйлийн 1, 2 дахь хэсэг, 38.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрвөл шүүгдэгч, хохирогч, тэдгээрийн өмгөөлөгч нар нь өөрөө гардан авсан, эсхүл хуульд зааснаар хүргүүлснээс хойш 14 хоногийн дотор Баян-Ө аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах, улсын яллагч, дээд шатны прокурор эсэргүүцэл бичих, иргэний нэхэмжлэгч, иргэний хариуцагч, тэдгээрийн өмгөөлөгч нар нь иргэний нэхэмжлэлтэй холбоотой хэсэгт гомдол эрхтэйг дурдсугай.
11. Шийтгэх тогтоолд давж заалдах гомдол, эсэргүүцэл гаргасан тохиолдолд тогтоолын биелэлтийг түдгэлзүүлж, шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болох хүртэл хугацаанд шүүгдэгч Б.А, Н.А нарт авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээ, мөн “Монгол Улсын хилээр гарахыг хязгаарлах” хязгаарлалт тогтоох таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үлдээсүгэй.
ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ Х.Т
ЕРӨНХИЙ ШҮҮГЧ А.Д
ШҮҮГЧ Б.Б