МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

Б******* дүүргийн Иргэний х анхан шатны шүүхийн шүүгч Д.Ганболд даргалж, тус шүүхийн танхимд хийсэн хуралдаанаар,

Нэхэмжлэгч: Ч******* дүүрэг, ******* дүгээр хороо, С******* *******-*******, Г******* банкны төв байр хаягт оршин байрлах “Г******* банк” ХК /рд:207*******377/-ийн нэхэмжлэлтэй,

Хариуцагч: Б******* дүүрэг, дүгээр хороо, ц хотхон гудамж, тоот хаягт оршин суух Б овогт А П /рд:ВП77*******0270/,

Хариуцагч: Б******* дүүрэг, дугаар хороо, *******0-******* тоот хаягт оршин суух Б овогт А Ж /рд:ВП80*******00/ нарт холбогдох,

Зээлийн гэрээний үүрэгт нийт 7,**************,88*******.66 төгрөг гаргуулах тухай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

Шүүх хуралдаанд: Нэхэмжлэгчийн төлөөлөгч Ж.Л, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Ө.Аззаяа оролцов.

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

*******.         Нэхэмжлэгч “Г******* банк” ХК нь шүүхэд гаргасан нэхэмжлэл, түүний төлөөлөгч Ж.Л нь шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: А.П, А.Ж нар нь 20*******8 оны *******2 дугаар сарын 3*******-ний өдөр Г******* банктай ЗГ*******7**************00869 тоот Зээл болон барьцааны гэрээ байгуулж **************,000,000.00 (Арван таван сая) төгрөгийн зээлийг жилийн *******. (Арван дөрвөн аравны дөрөв) хувийн хүүтэй, *******20 (Нэг зуун хорин) сарын хугацаатай, 2020 оны 0******* дугаар сарын *******2-ны өдөр ЗГ*******7**************00869 тоот зээлийн гэрээний хугацаанд нэмэлт өөрчлөлт оруулахаар харилцан тохиролцож хугацааг 202 оны 6 дугаар сарын 30-ны өдөр болгон сунгасан. Мөн 2023 оны 03 дугаар сарын **************-ны өдөр ЗГ*******7*******Ю0869-А тоот зээлийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах гэрээ байгуулж 2,*******00,000.00 (Хоёр сая нэг зуун мянган) төгрөгийн зээлийг жилийн *******3.2 (Арван гурав аравны хоёр) хувийн хүүтэй, 30 (Гучин) сарын хугацаатай зээлийг авсан.

Зээлдэгч А.П, А.Ж нар нь ЗГ*******7**************00869 тоот зээлийн гэрээний хавсралт №*******-ийн дагуу тохиролцсон зээлийн эргэн төлөлтийн хуваарийг удаа дараа зөрчиж, зээлээ хугацаанд нь төлөх тухай мэдэгдсэн боловч төлөөгүй 9 хоног хугацаа хэтрүүлэн банкийг хохироож байгаа бөгөөд 202 оны 0*******-р сарын *******6-ны өдрийн байдлаар зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэлд:

•           Үндсэн зээлийн төлбөрт      6,*********************,*******0*******.0*******   төгрөг

•           Үндсэн хүүгийн төлбөрт       *******7*******,0*******7.30      төгрөг

•           Нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөрт       **************,763.3*******        төгрөг

Нийт 7,**************,88*******.66 (Долоон сая нэг зуун дөчин нэгэн мянга найман зуун наян нэгэн төгрөг жаран зургаан мөнгө) төгрөг төлөөгүй тул зээлийн гэрээний 3.3.-д заасныг үндэслэн Банк өөрийн санаачилгаар зээлийн гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцалж, зээлийг төлүүлэхээр буцаан дуудаж байна.

Нэхэмжлэлийн шаардлага:

Зээлдэгч А.П, А.Ж нар нь Г******* банктай байгуулсан ЗГ*******7**************00869 тоот зээлийн гэрээний үүрэгт нийт 7,**************,88*******.66 (Долоон сая нэгзуун дөчин нэгэн мянга найман зуун наян нэгэн төгрөг жаран зургаан мөнгө) төгрөгийг улсын тэмдэгтийн хураамжийн хамт гаргуулж Г******* банканд олгуулж өгнө үү.

*******а. Зээл олгосон баримтыг гаргаж байна. Би хариуцагч нар уруу өчигдөр утсаар эвлэрч болох талаар хэлсэн. Гэтэл ирээгүй тул эзгүйд нь шийдүүлэх саналтай байна. Хариуцагч нар нь 20*******8 онд зээл болон барьцааны гэрээ байгуулсан, мөн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулсан. Улмаар зээлийг авсан боловч эргэн төлөлтийн хуваарийг удаа дараа зөрчсөн. Бид хаягаар болон утсаар ажиллагаа хийсэн боловч зээлээ төлдөггүй. Үндсэн зээлд 6,*********************,*******0*******,.0******* төгрөг, хүү *******7*******,0*******7.30 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү **************,763.3******* төгрөг, нийт 7,**************,88*******.66 төгрөг  шаардана гэв.

2.         Хариуцагч А.П, А.Ж нар нь шүүхэд гаргасан хариу тайлбартаа: Миний бие Г******* банканд цалингийн зээлийн үлдэгдэл хүүгийн хамт 7,**************,88******* төгрөгийн зээлийг сар болгоны **************-30-нд **************0,000 төгрөг төлж барагдуулмаар байна. 2023.09.-нд ажлаасаа гараад 202.0.*******0 хүртэл ажилгүй байсан. 202.0.*******0-нд хувийн караоке пабад үйлчлэгчээр 8*******0,000 төгрөгийн цалинтай ажил орсон. Энэ цалингаас сард 300,000 төгрөг төлж энэхүү зээлээ төлж барагдуулмаар байна. Тайлбар хүсэлтийг маань харгалзаж үзнэ үү.

2а. Миний бие эгч А.Пийн цалингийн зээлийн батлан даагч болсон нь үнэн. Эгч маань ажилгүй болсноос хойш зээлээ төлж чадаагүй болсон байсан. Одоогоор би жирэмсний амралттай байгаа тул зээлийг төлөлцөх боломжгүй байгааг минь хүлээн авч харгалзан үзнэ үү гэжээ.

3.         Нэхэмжлэгч нь дараах нотлох баримтыг шүүхэд ирүүлсэн: 20*******8 оны *******2 дугаар сарын 3*******-ны өдрийн зээлийн болон барьцааны гэрээний хуулбар /хх*******-7/, 2020 оны 0******* дугаар сарын *******2-ны өдрийн зээлийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай гэрээний хуулбар /хх8-9/, 2023 оны 03 дугаар сарын **************-ны өдрийн зээлийн гэрээнд өөрчлөлт оруулах тухай гэрээний хуулбар /хх*******0/, хүү тооцооллын хүснэгт /хх*******2-*******3/, Г******* банк дахь А.Пын дансны хуулга /хх*******-2, 3/

Хэрэгт байгаа болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтыг шинжлэн судлаад

       ҮНДЭСЛЭХ нь:

*******.         Шүүх дараах үндэслэлээр хариуцагч нараас 7,*******23,**************8.3******* төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэлийн шаардлагаас үлдэх **************,763.3******* төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

2.         Нэхэмжлэгч “Г******* банк” ХК нь зээлийн гэрээний үүрэгт үндсэн зээл 6,*********************,*******0*******.0******* төгрөг, хүү *******7*******,0*******7.30 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү **************,763.3******* төгрөг, нийт 7,**************,88*******.66 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан.

3.         Хариуцагч А.П нь зээлийн гэрээ байгуулж, зээл олгогдсон болон гүйцэтгээгүй үүргийн талаар маргаагүй боловч үлдэх төлбөрийг сард 300,000 төгрөгөөр төлөх санал гаргасан.

3а. Хариуцагч А.Ж нь зээлийн гэрээ байгуулж, зээл олгогдсон талаар маргаагүй бөгөөд зээлийн гэрээнд батлан даагчаар оролцсон, хүүхэд асрах чөлөөтэй байгаа тул зээлийг төлөх боломжгүй гэж тайлбарласан.

.         Хариуцагч нарт шүүхэд мэдэгдсэн хаягаар өнөөдрийн шүүх хуралдааны товыг Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 77 дугаар зүйлийн 77.2-т зааснаар шуудангаар мэдэгдсэн боловч тус хаягт хэн аль нь оршин суудаггүй гэх  үндэслэлээр мэдэгдэх хуудас буцаагдсан байна. /хх2*******, 29, 3*******-0/

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 76 дугаар зүйлийн 76.2-т зааснаар х оролцогч хуралдааны товыг шүүхээс лавлах үүрэгтэй бөгөөд  мөн хуулийн 77 дугаар зүйлийн 77.8-д зааснаар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад х оролцогч хаягаа өөрчилбөл шүүхэд мэдэгдэх үүрэгтэй. Хэрэв мэдэгдээгүй тохиолдолд хамгийн сүүлд мэдэгдсэн хаягаар тов мэдэгдэж, үүнийг хүргүүлсэнд тооцно.

Цаашлаад, шүүх хуралдааны товыг хариуцагч нарт утсаар мэдэгдсэн. Гэвч хариуцагч нар нь шүүх хуралдаанд хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр хүрэлцэн ирээгүй, ямар нэг хүсэлт гаргаагүй тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******00 дугаар зүйлийн *******00.3-т зааснаар тэдгээрийн эзгүйд хэргийг хянан шийдвэрлэх үндэслэлтэй.

Түүнчлэн хариуцагч нар нь нэхэмжлэлийн хувийг гардан авахдаа хэн аль Сонгинохайрхан дүүрэгт оршин суудаг гэж мэдэгдсэн байх боловч энэ талаар баримт ирүүлээгүй. Иймд зохигчид шүүхийн харьяаллын талаар маргаагүй, өөрөөр хэлбэл зөвшөөрсөн гэж үзэхээр байх тул тус шүүх хэргийг хянан шийдвэрлэсэн болно.

*******.         Нэхэмжлэгчийн төлөөлөгч нь шүүх хуралдаанд Г******* банк дахь хариуцагч А.Пын дансны хуулгыг нотлох баримтаар гаргасан. Энэхүү хуулга нь хариуцагчийн эзэмшдэг дансны хуулга тул тэрээр мэдэж байгаа, мэдэх боломжтой гэж үзээд, мөн хариуцагч нар зээл олгогдсон талаар маргаагүй тул  хуралдааныг үргэлжлүүлэв.

6.         Зохигчид 20*******8 оны *******2 дугаар сарын 3*******-ны өдөр **************,000,000 төгрөгийн үнэ бүхий *******7**************00869 дугаартай зээл болон барьцааны гэрээг *******20 сарын хугацаатайгаар байгуулсан байна. /хх*******/

Улмаар 2020 оны 0******* дугаар сарын *******2-ны өдөр дээрх зээлийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай ЗГ*******7**************00869 дугаартай гэрээ байгуулж, зээлийн гэрээний хугацааг 202 оны 06 дугаар сарын 30-ны өдөр болгон өөрчилсөн байна. /хх8-9/

Цаашлаад 2023 оны 03 дугаар сарын **************-ны өдөр 2,*******00,000 төгрөг нэмж олгосон гэх агуулгаар зээлийн үлдэгдлийг 7,932,2.*******0 төгрөг гэж ЗГ*******7**************00869-А дугаартай зээлийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай гэрээ байгуулсан. /хх*******0/

Эдгээр гэрээнүүдээс үзэхэд анх байгуулсан **************,000,000 төгрөгийн үнэ бүхий зээлийн гэрээний хугацааг хоёр дахь гэрээгээр богиносгосон.

Харин сүүлд байгуулагдсан ЗГ*******7**************00869-А дугаартай гэрээгээр 2,*******00,000 төгрөг нэмж олгохоор заасан боловч зээлийн мөнгөн дүнг өмнөх гэрээний үлдэх мөнгөн дүн дээр нэмж тооцжээ. Үүнээс үзэхэд зохигчдын хооронд 2 удаагийн зээлийн гэрээний харилцаа үүссэн гэж үзэхээр байна. Учир нь ЗГ*******7**************00869-А дугаар гэрээгээр нэмж зээл олгож байгаа боловч өмнөх зээлийн үлдэгдэл буюу хүү, нэмэгдүүлсэн хүү тооцсон мөнгөн дүн дээр нэмж олгосон зээлийг нэмээд гарсан дүнгээр зээл олгосон мэтээр бодогдсон байна. Энэ нь хүүгээс хүү тооцогдох тул ийнхүү тооцох үндэслэлгүй юм. Иймд зээл олгосон тус бүрээр зээлийн гэрээний үүргийг тооцох нь зүйтэй.

7.         20*******8 оны *******2 дугаар сарын 3*******-ны өдрийн *******7**************00869 дугаартай зээлийн гэрээний хувьд гэрээ байгуулагдсан өдөр **************,000,000 төгрөг олгогдсон болох нь Г******* банк дахь хариуцагч А.Пын дансны хуулгаар тогтоогдсон. Мөн хариуцагч нар зээл олгогдсон эсэх талаар маргаагүй тул уг гэрээ хүчин төгөлдөр болсон гэж үзнэ. /хх*******-2/

Харин хариуцагчийн дансны хуулгаас үзэхэд зээл олгосон өдөр *******,000 төгрөгийн шимтгэл буцаан авсан байх тул зээлийн гэрээ нь *******,9**************,000 төгрөгийн хэмжээнд хэрэгжсэн гэж үзнэ. Учир нь Иргэний хуулийн ************** дүгээр зүйлийн **************.*******-д зааснаар зээл гэдэг нь мөнгөн хөрөнгийг тодорхой нөхцөл, хугацаатайгаар ашиглуулахыг ойлгоно. Иймд бодитоор ашиглуулсан мөнгөн хөрөнгө нь *******,9**************,000 төгрөг юм.

Зээлийн гэрээгээр жилийн *******. хувь хүү, үндсэн зээлийн 20 хувиар нэмэгдүүлсэн хүү төлөхөөр тохиролцож *******20 сарын хугацаатай байгуулсан. Нэхэмжлэгч нь 202 оны 0******* дугаар сарын 2-ны өдөр эргэн төлөлтийн хуваарь зөрчигдсөн үндэслэлээр нэхэмжлэл гаргасан. Хариуцагч нь ийнхүү гэрээний хугацаа дуусахаас өмнө нэхэмжлэл гаргасныг үгүйсгэж маргаагүй тул нэхэмжлэгчид гэрээг хугацаанаас өмнө цуцлах эрх үүссэн гэж үзнэ. Иймд зээлийн гэрээ ******* жил, сар, 2 хоног хэрэгжсэн. Энэ хугацаанд хариуцагч нарт үүссэн үүргийг тооцвол ******* жилд 2,**************3,*******20 /*******,9**************,000********.%/ төгрөг, ******* жилд *******0,767,600 төгрөг, ******* сард *******79,60 /2,**************3,*******20/*******2/ төгрөг, сард 7*******7,80 төгрөг, ******* хоногт *******,900 /2,**************3,*******20/36*******/ төгрөг, 2 хоногт **************,600 төгрөг, нийт **************,627,00 төгрөгийн хүү тооцогдоно.

20*******8 оны *******2 дугаар сарын 3*******-ны өдрийн *******7**************00869 дугаартай зээлийн гэрээнд 2020 оны 0******* дугаар сарын *******2-ны өдрийн зээлийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай ЗГ*******7**************00869 дугаартай гэрээгээр хугацааг 202 оны 06 дугаар сарын 30-ны өдөр болгож өөрчлөлт оруулсан. Үүнээс үзэхэд зээлдүүлэгчийн санаачилгаар гэрээг хугацаанаас өмнө цуцалсан тул нэмэгдүүлсэн хүү шаардах нь Иргэний хуулийн *******2 дугаар зүйлийн *******2.2-т нийцэхгүй.

Иймд энэхүү зээлийн гэрээний хувьд хариуцагч нарт үндсэн зээл, хүүгийн хамт нийт 26,*******82,00 төгрөг төлөх үүрэг үүссэн байна.

8.         2023 оны 03 дугаар сарын **************-ны өдрийн ЗГ*******7**************00869-А дугаартай зээлийн гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай гэрээний хувьд 2,*******00,000 төгрөгийн зээлийг олгосон болох нь Г******* банк дахь хариуцагч А.Пын дансны хуулгаар тогтоогдсон. /хх3/

Гэрээний хавсралт болох эргэн төлөлтийн хуваариас үзэхэд гэрээг 202******* оны 09 дүгээр сарын **************-ны өдрийг хүртэл хугацаагаар байгуулжээ. /хх**************/

Нэхэмжлэгчээс шүүхэд ирүүлсэн хүү тооцооллын хүсэлтээс үзэхэд 2,*******3,263.87 төгрөг болон 2,867.6******* төгрөг олгосон гэжээ.

Ийнхүү илүү зээл олгосон гэх тооцооллыг нэхэмжлэгчийн төлөөлөгч тайлбарлаж чадаагүй бөгөөд дээр дурдсан дансны хуулганаас үзэхэд 2,*******00,000 төгрөгийн зээл олгогдсон байна.

Улмаар нэхэмжлэгч нь 202 оны 0******* дугаар сарын 2-ны өдөр шүүхэд нэхэмжлэл гаргасан тул энэхүү зээлийн гэрээ нь ******* жил, 2 сар, 9 хоног хэрэгжсэн байна. Энэ хугацаанд хариуцагч нарт үүссэн үүргийг тооцвол гэрээгээр жилийн *******3.2 хувийн хүү тооцохоор тохиролцсон тул ******* жилд 277,200 /2,*******00,000********3.2%/ төгрөг, ******* сард 23,*******00.20 /277,200/*******2/ төгрөг, 2 сард 6,200 төгрөг, ******* хоногт 7*******9.******* /277,200/36*******/ төгрөг, 9 хоногт 6,83*******.0******* төгрөг, нийт 330,23*******.0******* төгрөгийн хүү тооцогдоно.

Энэхүү зээлийн гэрээнд нэмэгдүүлсэн хүү төлөхөөр тохиролцоогүй бөгөөд гэрээг хугацаанаас нь өмнө цуцалсан тул нэмэгдүүлсэн хүү шаардах эрхгүй.

Иймд энэ гэрээний хувьд хариуцагч нарт үндсэн зээл, хүүд нийт 2,30,23*******.0******* төгрөг буцаан төлөх үүрэг үүссэн.

9.         Дээрх үндэслэлийг нэгтгэн тооцвол хариуцагч нарт 2 зээлийн гэрээний үүрэгт нийт 29,0*******2,27*******.0******* төгрөг төлөх үүрэг үүсжээ.

Нэхэмжлэгчээс шүүхэд ирүүлсэн хүү тооцооллын хүснэгтэд дурдсанаар хариуцагч нарыг нийт *******7,638,763.27 төгрөг төлсөн гэсэн бөгөөд хариуцагч нар нь энэ мөнгөн дүнгийн талаар маргаагүй

Үүнээс үзэхэд үүссэн нийт үүрэг болох 29,0*******2,27*******.0******* төгрөгөөс төлсөн төлбөр *******7,638,763.27 төгрөгийг хасвал үлдэх гүйцэтгээгүй үүрэг нь **************,373,*********************.78 төгрөг гэж үзэхээр байх боловч нэхэмжлэгч нь зээлийн буцаан төлөлт тус бүрээр тооцож үндсэн зээлд 6,*********************,*******0*******.0******* төгрөг, хүүд *******7*******,0*******7.30 төгрөг шаардсан. Харин дээр дурдсан үндэслэлээр нэмэгдүүлсэн хүү шаардах эрхгүй тул хариуцагч нараас 7,*******26,**************8.3******* төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэлийн шаардлагаас үлдэх нэмэгдүүлсэн хүүд холбогдох **************,763.3******* төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

*******0.       Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******7 дугаар зүйлийн *******7.*******-д зааснаар шүүхээс эрх зүйн маргаан хянан шийдвэрлэх үйлчилгээ үзүүлэхтэй холбогдуулан зохигчид төлөх мөнгөн хөрөнгийг улсын тэмдэгтийн хураамж гэнэ. Улсын тэмдэгтийн хураамжийг урьдчилан нэхэмжлэгч төлөх бөгөөд нэхэмжлэл хангагдсан тохиолдолд хариуцагчаас гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгох журамтай. Мөн хуулийн *******6 дугаар зүйлийн *******6.2-т зааснаар нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангасан тохиолдолд хангасан хэсэгт холбогдох хураамжийг хариуцагчаас гаргуулна.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн ********************* дугаар зүйлийн *********************.2.2, **************6, **************8 дугаар зүйлд заасныг удирдлага болгон

          ТОГТООХ нь:

*******.         Иргэний хуулийн ************** дүгээр зүйлийн **************.*******, *******2 дугаар зүйлийн *******2.2-т зааснаар хариуцагч А.П, А.Ж нараас 7,*******23,**************8.3******* төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэгч “Г******* банк” ХК-д олгож, нэхэмжлэлийн шаардлагаас үлдэх **************,763.3******* төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосугай.

2.         Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******6 дугаар зүйлийн *******6.2, 60 дугаар зүйлийн 60.*******-д зааснаар нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн *******29,******* төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч нараас *******28,9*******9.89 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгосугай.

3.         Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн **************9 дүгээр зүйлийн **************9.2, **************9.3, **************9., **************9.7-д зааснаар шүүхийн шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох бөгөөд шүүх хуралдаанд оролцогч тал шийдвэр хүчинтэй болсноос хойш ******* хоног өнгөрөөгөөд түүнээс хойш ******* хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж шийдвэрийг гардан авах үүрэгтэй ба гардан аваагүй нь хуульд заасан журмын дагуу давж заалдах гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүйг, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******20 дугаар зүйлийн *******20.2-т зааснаар зохигч, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч шийдвэрийг гардан авснаас хойш ******* хоногийн дотор Нийслэлийн Иргэний х давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхтэй болохыг дурдсугай.

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ                                   Д.ГАНБОЛД