МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

 

******* аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн Ерөнхий шүүгч Т.Цэцэгмаа даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд явуулсан иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар

Хүсэлт гаргагч: ******* аймгийн ******* сумын ******* багт оршин суух, ******* дугаарын регистртэй, ******* овогт *******ын *******гийн хүсэлттэй,

Хүсэлтийн шаардлага: ******* овогт *******ын ын ажиллаж байсан байдлыг тогтоолгох тухай хүсэлттэй ******* индекстэй хэргийг 2025 оны 01 дүгээр сарын 03-ны өдөр хүлээн авч хянан хэлэлцэв.

Шүүх хуралдааны оролцогчид:

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга: нар оролцов.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

Хүсэлт гаргагч П.******* нь шүүхэд гаргасан хүсэлтдээ болон шүүх хуралдаан тайлбарлахдаа: Миний дүү *******ын нь 1971 оны 12 дугаар сарын 20- ны өдөр ******* аймгийн ******* суманд төрсөн. ******* аймгийн ******* сумын 8 жилийн дунд сургуулийг онд төгсөөд эх болон ахын хамт маллаж байгаад оны дугаар сард цэрэгт явсан. Цэргийн алба хааж ирээд мөн эх, ахын хамт маллаж байгаад 2008 онд гийн тай гэр бүл болсон. Эхнэрийнхээ хамт мал маллаж байгаад 2009 онд 2 ихэр хүүхэд төрүүлсэн. Эхнэр Ч. нь 20 оны 08 дугаар сарын 09- ний өдөр өвчний улмаас нас барсан. Манай дүү П. нь хоёр хүүхдийнхээ хамт амьдарч байгаад 2024 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр зуурдаар нас барсан. Одоо хоёр ихэр хүүхэд миний асран хамгаалалтад байж сургуульд суралцаж байна. Цаашид хүүхдүүдэд нь тэтгэвэр, тэтгэмж тогтоолгох шаардлагатай тул эцэг *******ын ыг ******* аймгийн ******* сумын нэгдлийн багт малчнаар оноос оныг дуустал ажиллаж байсан байдлыг тогтоож өгнө үү гэв.

Хүсэлт гаргагч П.*******гээс: Иргэний үнэмлэхийн хуулбар, улсын тэмдэгтийн хураамжинд 70200 төгрөг төлсөн баримт, ******* овогт *******ын , Бадарчуу овогт гийн нарын 2008 оны 09 дүгээр сарын 17-ны өдөр гэр бүл болж, 2008 оны дугаар сарын 22-ны өдөр иргэний гэр бүлийн байдлын гэрлэлтийн бүртгэлийн 16-д бүртгүүлсэн 0046929 дугаартай гэрлэлтийн гэрчилгээний нотариатаар гэрчлүүлсэн хуулбар, 2009 оны 02 дугаар сарын 11-ний өдөр төрсөн ******* овогт ын , ******* овогт ын нарын төрсний гэрчилгээний хуулбар, ******* овогт *******ын ын цахим үнэмлэхний хуулбар, П.ын гэрэл зураг, хамт ажиллаж байсан , М. нарын тодорхойлолт, ******* сумын 8 жилийн сургуулийн -1988 оны хичээлийн жилийн суралцагчдын бүртгэл, ******* аймгийн Засаг даргын Тамгын газрын Архивын тасгийн 2024 оны 12 дугаар сарын 16-ны өдрийн дугаартай албан бичиг бүхий ******* сумын багийн иргэн П.ын , 1988, 1989, онуудын 70 дугаар дансны хуулбар, ******* овогт *******ын ******* нь ******* овогт *******ын ын ах гэх Улсын бүртгэлийн мэдээлэлийн нэгдсэн сангийн 2024 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдрийн CVL24840000004786 төрөл садангийн лавлагаа, Монгол улс Батлан хамгаалах яам, Батлан хамгаалах төв архивын 2024 оны 12 дугаар сарын 11-ний өдрийн дугаартай хугацаат цэргийн алба хаасны архивын лавлагаа, овогт гийн 20 оны 06 дугаар сарын 31-ний өдөр нас барсныг 20 оны 08 дугаар сарын 09-ний өдөр нас барсны бүртгэлийн 11 дугаарт бүртгүүлсэн нас барсны дугаартай гэрчилгээний нотариатаар гэрчлүүлсэн хуулбар, ******* аймгийн Өмч хувьчлалын комиссын 1992 оны 04 дүгээр сарын 06- ны өдрийн 37 дугаартай Хувьчлах төсөл батлах тухай тогтоол, ******* овогт *******ын ын 2024 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр нас барсныг 2024 оны 12 дугаар сарын 02- ны өдөр нас барсны бүртгэлийн 13 дугаарт бүртгүүлсэн нас барсны бүртгэлийн CVL25841300000008 дугаартай бүртгэлийн лавлагаа зэргийг ирүүлжээ.

Шүүхээс: ******* аймгийн Улсын бүртгэлийн хэлтсээс ХААТР маягт, ******* аймгийн Нийгмийн даатгалын газраас *******ын ын Ажилласан жил, тэтгэвэрийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн тооцох тухай хуульд хамрагдсан талаархи лавлагаа баримтыг бүрдүүлэв.

ҮНДЭСЛЭХ нь:

1.Хүсэлт гаргагч П.******* нь *******ын ын төрсөн ах болох нь ******* овогт *******ын ******* нь ******* овогт *******ын ын ах гэх Улсын бүртгэлийн мэдээлэлийн нэгдсэн сангийн 2024 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдрийн CVL24840000004786 төрөл садангийн лавлагаа болон хүсэлт гаргагчийн өөрийн шүүхийн хэлэлцүүлэгт гаргасан тайлбараар тогтоогдож байна.

Мөн ******* овогт *******ын болон түүний эхнэр овогт гийн нар нь нас барсан болох нь хүсэлт гаргагчийн шүүхэд ирүүлсэн ... ******* овогт *******ын , Бадарчуу овогт гийн нарын 2008 оны 09 дүгээр сарын 17-ны өдөр гэр бүл болж, 2008 оны дугаар сарын 22- ны өдөр иргэний гэр бүлийн байдлын гэрлэлтийн бүртгэлийн 16-д бүртгүүлсэн 0046929 дугаартай гэрэлтийн гэрчилгээний нотариатаар гэрчлүүлсэн хуулбар, овогт гийн нь 20 оны 06 дугаар сарын 31-ний өдөр нас барсныг 20 оны 08 дугаар сарын 09-ний өдөр нас барсны бүргэлийн 11 дугаарт бүртгүүлсэн нас барсны дугаартай гэрчилгээний нотариатаар гэрчлүүлсэн хуулбар, ******* овогт *******ын нь 2024 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр нас барсныг 2024 оны 12 дугаар сарын 02- ны өдөр нас барсны бүртгэлийн 13 дугаарт бүртгүүлсэн нас барсны бүртгэлийн CVL25841300000008 дугаартай бүртгэлийн лавлагаа, Ч.ын дугаартай нас барсны гэрчилгээний нотариатаар гэрчлүүлсэн хуулбар зэрэг баримтаар тогтоогдож байна.

2.Гэрлэгчид болох ******* овогт *******ын болон түүний эхнэр овогт гийн нар нь нас барсан, тэдний хүүхдүүд болох 2009 оны 02 дугаар сарын 11- ний өдөр төрсөн ******* овог ын , ******* овогт ын нар нь 15 настай, насанд хүрээгүй байх тул эрх зүйн ач холбогдол бүхий үйл явдал буюу нас барагч П.ын ажиллаж байсан байдлыг тогтоолгох хүсэлтийг түүний төрсөн ах П.******* нь гаргах эрхтэй болох нь хүсэлт гаргагчийн шүүхэд ирүүлсэн төрөл садангийн лавлагаагаар тогтоогдож байна.

3.Иймд хүсэлт гаргагч П.*******гийн *******ын ыг ******* аймгийн ******* сумын нэгдэлийн багт малчнаар 1988 оны 09 дүгээр сараас оны дугаар сарын 15-ны өдөр хүртэл ажиллаж байсан байдлыг тогтоолгох хүсэлтийг хангаж шийдвэрлэв.

Энэхүү хүсэлтийн шаардлага нь хэрэгт авагдсан ... *******ын ын ******* аймгийн ******* суманд 1971 оны 12 дугаар сарын 20-ны өдөр төрсөн, ******* аймгийн ******* сумын 8 жилийн дунд сургуульд 1980-1988 оны хичээлийн жилд суралцаж, 8 дугаар анги төгссөн гэх хэргийн 6-8 дугаар хуудас дахь БНМАУ- ын Ардын боловсролын яамны дунд ангийн дүнгийн бүртгэл гэх материал, ******* аймгийн Улсын бүртгэлийн хэлтсээс ирүүлсэн ХААТР-(А) маягт дахь *******ын нь ******* сумын Бүрэн дунд сургуульд 1980 онд суралцаж бүрэн бус дунд боловсрол эзэмшсэн гэх бичвэр, мөн ХААТР-21 (А) маягт,

Мөн *******ын нь ******* аймгийн ******* сумын нэгдлийн багт өөрийн төрсөн ах *******ын ын хамт маллаж 70 дугаар дансаар 1988 оны 09 дүгээр сард 311 төгрөг 48 мөнгө, дугаар сард 133 төгрөг, 86 мөнгө, 11 дүгээр сард 211 төгрөг, 41 мөнгө, 12 дугаар сард 125 төгрөг, 28 мөнгө, 1989 оны 01 дүгээр сард 129 төгрөг, 97 мөнгө, 02 дугаар сард 120 төгрөг, 25 мөнгө, 03 дугаар сард 120 төгрөг, 25 мөнгө, 04 дүгээр сард 125 төгрөг, 31 мөнгө, 05 дугаар сард 1250 төгрөг, 31 мөнгө, 06 дугаар сард 275 төгрөг, 62 мөнгө, 07 дугаар сард 190 төгрөг, 62 мөнгө, 08 дугаар сард 300 төгрөг, , 11, 12 дугаар саруудад 763 төгрөгг 31 мөнгө, оны 01 дүгээр сард 191 төгрөг, 09 мөнгө, 02 дугаар сард 271 төгрөг, 59 мөнгө, 03 дугаар сард 312 төгрөг, 24 мөнгө, 04 дүгээр сард 220 төгрөг, 19 мөнгө, 05 дугаар сард 187 төгрөг, 69 мөнгө, 06 дугаар сард 161 төгрөг, 08 мөнгө, 07 дугаар сард 62 төгрөг 41 мөнгө, 08 дугаар сард 295 төгрөг, 54 мөнгө, 09 дүгээр сарп 582 төгрөг, 18 мөнгө, дугаар сард 296 төгрөг, 67 мөнгө, 11, 12 дугаар сард 375 төгрөг, 51 мөнгөний цалин авч байсан, мөн шүүхийн хэлэлцүүлэгт гэрч гийн өгсөн... Бид хоёр хамт сургууль төгсөөд ******* аймгийн ******* сумын нэгдлийн Мөнгөн аяга, багт маллаж байсан нь үнэн.П. нь онд цэргийн албанд явсан. Тухайн үед ээж болон ахынхаа хамт мал маллаж байсан ... гэх мэдүүлэг, шүүхийн хэлэлцүүлэгт хүсэлт гаргагч... П.*******гийн өгсөн... манай дүү П. нь 8 дугаар анги төгсөөд ах болон бэргэн эгч, ээжийн хамт маллаж байгаад оны дугаар сард цэрэгт яваад 2 жил цэргийн алба хаагаа халагдаж ирсэн. Цэргээс ирсний дараа ч ээжийн хамт хөдөө маллаж байсан. 2008 онд эхнэр авсан. Нас барах хүртлээ мал маллаж байсан... гэх мэдүүлэг, ******* аймгийн Засаг даргын Тамгын газрын Архивын тасгийн 2024 оны 12 дугаар сарын 16- ны өдрийн дугаартай албан бичиг бүхий ******* сумын багийн иргэн П.ын , 1988, 1989, 70 дугаар дансны хуулбар баримт, Монгол улс Батлан хамгаалах яам, Батлан хамгаалах төв архивын 2024 оны 12 дугаар сарын 11-ний өдрийн дугаартай хугацаат цэргийн алба хаасны архивын лавлагаагаар ... *******ын Батлан хамгаалах сайдын ..11-ний өдрийн 12 дугаар тушаалаар ******* аймгаас ..15-ны өдөр хугацаат цэргийн албанд татагдан Ардын армийн 123 дугаар ангид алба хааж, мөн сайдын 1992.06.30-ны өдрийн 395 дугаартай тушаалаар .07.20-ны өдөр 687645 дугаарын цэргийн батлахтайгаар халагдсан ... гэх баримтуудаар тогтоогдсон болно.

Шүүх дээрх нотлох баримтыг Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40 дүгээр зүйлд зааснаар тухайн хэрэгт хамааралтай, ач холбогдолтой, үнэн зөв, эргэлзээгүй гэж үнэлж, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 135 дугаар зүйлийн 135.2.6-д зааснаар ******* овогт *******ын ыг ******* аймгийн ******* сумын нэгдлийн багт малчнаар 1988 оны 09 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс оны дугаар сарын 15- ны өдөр хүртэл ажиллаж байсан байдлыг тогтоов.

Харин хүсэлт гаргагч П.******* нь П.ын оноос 1988 оны 09 дүгээр сар хүртэл ажиллаж байсан байдлыг нотлох баримтыг шүүхэд ирүүлээгүй тул хэлэлцэхгүй орхиж шийдвэрлэв.

Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.2, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1-д зааснаар хүсэлт гаргагчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 70200 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж шийдвэрлэв.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 дугаар зүйлийн 115.2.1, 116, 118, 119, 133 дугаар зүйлийн 133.1.1-д заасныг тус тус удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

 

1. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 135 дугаар зүйлийн 135.2 дахь хэсгийн 135.2.6-д зааснаар ******* овогт *******ын ыг ******* аймгийн ******* сумын нэгдлийн багт малчнаар 1988 оны 09 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс оны дугаар сарын 15- ны өдөр хүртэл ажиллаж байсан байдлыг тогтоосугай.

2. Нэхэмжлэгчийн хүсэлтээс П.ын оноос 1988 оны 09 сар хүртэл ажиллаж байсан байдлыг тогтоолгохыг хүссэн хүсэлтийн шаардлагыг хэлэлцэхгүй орхисугай.

3.Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.2, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1-д зааснаар хүсэлт гаргагчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 70,200 /далан мянга хоёр зуу/ төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээсүгэй.

4.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120 дугаар зүйлийн 120.2-т зааснаар энэ шийдвэрийг зохигч, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч эс зөвшөөрвөл шийдвэрийг гардан авснаас хойш 14 хоногийн дотор ******* аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах журмаар гомдол гаргах эрхтэйг дурдсугай.

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ,ЕРӨНХИЙ  ШҮҮГЧ                             Т.ЦЭЦЭГМАА