*******0*******5         0*******            0                                     9*******/ШШ*******0*******5/00*******

 

                               МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн шүүгч В.Амартүвшин даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар,

Нэхэмжлэгч: Баянзүрх дүүрэг, *******-р хороо, *******-В байр, ******* тоот хаягт оршин суух, ******* овогт *******ын ******* /РД:*******/,

Хариуцагч: Баянгол дүүрэг, *******-р хороо, *******-р хороолол, Энхтайваны өргөн чөлөө гудамж, --р байр, *******3 тоот хаягт оршин суух, овогт ын /РД:ЖЮ8*******08099/,

Нэхэмжлэлийн шаардлага: Зээлийн гэрээний үүрэгт 49,000,000 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэлтэй иргэний хэргийг *******0*******5 оны 0-р сарын 0*******-ны өдөр хүлээн авч, хянан хэлэлцэв.

Шүүх хуралдааны оролцогч: Нэхэмжлэгч Ё.*******, хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Д., шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Ч.Отгон-Эрдэнэ.

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

.Нэхэмжлэгч Ё.******* нь хариуцагч Ч.д холбогдуулан зээлийн гэрээний үүрэгт 49,000,000 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан. Нэхэмжлэгч нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлээ дараах байдлаар тодорхойлж байна.

Үүнд: “Ч. нь *******0*******0 оны 0-р сарын *******4-ний өдөр *******,000,000 төгрөгийг сарын хугацаатай, сарын 0 хувийн хүүтэй, барьцаагүй зээлсэн. Энэ гэрээг *******0*******0 оны 0*******-р сарын *******4-ний өдөр сунгах хүсэлт гаргаж, үндсэн гэрээний нөхцөлөөр *******0*******0 оны 0*******-р сарын *******4-ний өдрөөс *******0******* оны 08-р сарын *******4-ний өдрийг хүртэл ******* сараар сунгуулсан. Энэ хугацаанд үндсэн зээл, хүүг бүрэн төлөөгүй, дахин *******0******* оны 08-р сарын *******4-ний өдрөөс *******0************** оны 05-р сарын *******4-ний өдөр хүртэл 9 сарын хугацаа сунгуулсан. Энэ хугацаанд төлнө гэсээр дахин *******0************** оны 05-р сарын *******4-ний өдрөөс *******0************** оны *******-р сарын *******4-ний өдрийг хүртэл гэрээг сунгаж байгуулсан. Нийт 35 сар гэрээг сунгасан. Энэ хугацаанд нийт 9 сарын хүү 0,800,000 төгрөг төлсөн. Удахгүй төлнө гэсэн боловч өнөөдрийг хүртэл зээлийн төлбөрөө төлөөгүй байна. Иймд Ч.ас үндсэн зээлийн төлбөр *******,000,000 төгрөг, зээлийн хүү *******6 сарын хүү 3,*******00,000 төгрөг хугацаа хэтрүүлсэн алданги тооцоход үндсэн зээлийн 50 хувь хэтэрч байгаа тул 6,000,000 төгрөгөөр тооцож, нийт зээлийн гэрээний үүрэгт 49,000,000 төгрөг гаргуулахаар нэхэмжилж байна” гэв.

*******.Хариуцагч Ч. дараах байдлаар эс зөвшөөрч, маргасан. Үүнд: “Е.*******гийн нэхэмжлэлтэй миний нэр дээр гаргасан зээлийн гэрээний нэхэмжлэлд гаргасан 49,000,000 төгрөгийг хүлээн зөвшөөрч чадахгүй байна” гэв.

3.Зохигчийн шүүхэд гаргаж өгсөн нотлох баримтууд: нэхэмжлэгчээс /хх-/ нэхэмжлэл, /хх-*******-3/ *******0*******0 оны 0-р сарын *******4-ний өдрийн №5 дугаар зээлийн гэрээ, /хх-4-7/ Зээлийн гэрээний сунгалт, /хх-8-9/ шилжүүлгийн баримт, /хх-0/ улсын тэмдэгтийн хураамж төлсөн баримт, /хх-57-58/ *******0******* оны 06-р сарын *******9-ний өдрийн №*******030475 дугаар Барьцаат зээлийн гэрээ, /хх-59/ Зээлийн дансны хуулга, /хх-66-73/ Депозит дансны хуулга, /хх-74/ Зээлийн тооцоо нийлсэн акт зэрэг баримтуудыг гаргаж өгсөн.

4.Хариуцагчаас /хх-7/ шүүхэд гаргасан хариу тайлбар, /хх-38/ Ч.ас Д., Г.Чингүн нарт олгосон итгэмжлэл зэргийг гаргаж өгсөн.

5.Шүүхийн журмаар нотлох баримт бүрдүүлээгүй, талууд санал, хүсэлт гаргаагүй.

ҮНДЭСЛЭХ нь:

  .Нэхэмжлэлийг хангах үндэслэлтэй.

  *******.Нэхэмжлэгч дараах үндэслэлээр шаардах эрхээ тодорхойлж байна.

Үүнд: “... Ч. нь *******0*******0 оны 0-р сарын *******4-ний өдөр *******,000,000 төгрөгийг сарын хугацаатай, сарын 0 хувийн хүүтэй барьцаагүй зээлсэн, нийт 35 сар гэрээг сунгасан. ... Иймд хариуцагч Ч.ас зээлийн гэрээний үүрэгт үндсэн зээл *******,000,000 төгрөг, *******6 сарын зээлийн хүү 3,*******00,000 төгрөг, алданги 6,000,000 төгрөг, нийт 49,000,000 төгрөг гаргуулж өгнө үү” гэсэн агуулгаар тодорхойлсон.

            3.Хариуцагч Ч. дараах үндэслэлээр татгалзалаа ”Е.*******гийн нэхэмжлэлтэй миний нэр дээр гаргасан зээлийн гэрээний нэхэмжлэлд гаргасан 49,000,000 төгрөгийг хүлээн зөвшөөрч чадахгүй байна” гэж тодорхойлж, шүүх хуралдаанд ямар үндэслэлээр, яагаад хүлээн зөвшөөрөхгүй байгаа талаар тодруулахад үндэслэл бүхий тайлбар гаргаагүй. /хх-7/.

4.Хэрэгт авагдсан болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтаар дараах үйл баримт тогтоогдож байна.

4..Ё.******* нь хариуцагч Ч.д *******0*******0 оны 0-р сарын *******4-ний өдөр №5 тоот зээлийн гэрээгээр *******,000,000 төгрөгийг сарын хугацаатай, сарын 0 хувийн хүү тогтоож, гэрээг бичгээр байгуулсан байх тул хариу төлбөр буюу зээлийн хүү авах эрх үүссэн,

-мөн гэрээний талууд тохиролцож гэрээний хугацааг сунгах эрхтэй, хугацааг сунгахдаа үндсэн гэрээний хугацаа дуусахаас өмнө сунгасан байхыг хууль шаарддаг ба талууд хугацаа дуусахаас өмнө хүсэл зоригоо бүрэн илэрхийлэн гэрээний хугацааг сунгасан, энэ талаар зохигч маргаагүй тул шүүх гэрээг сунгасан гэж үзэх нь талуудын зарчимд нийцнэ, /хх-0*******-03/

4.*******.Дээрх зээлийн гэрээний хугацаа *******0*******0 оны 0*******-р сарын *******4-ний өдөр дууссан боловч гэрээний хугацааг *******0*******0 оны 0*******-р сарын *******4-ний өдөр ******* сараар, *******0******* оны 08 дугаар сарын *******4-ний өдөр 9 сараар, *******0************** оны 05 дугаар сарын *******4-ний өдөр 7 сараар *******0************** оны ******* дугаар сарын *******4-ний өдөр хүртэл, нийт 3 удаа 34 сараар сунгасан, Гэрээнд ерөнхий хугацаанаас гадна үүргийг хэсэгчлэн гүйцэтгэх хугацааг заах, зээлийн гэрээний хугацаан дотор буюу сүүлийн өдөр нь зээлийн хугацааг сунгаж болох бөгөөд зээлийн гэрээ хугацаатай, сунгагдсан байх тул уг хугацаа өнгөрмөц зээлдүүлэгчид зээлийг буцаан төлөхийг шаардах эрх үүссэн, /хх-4-7/

4.3.Хариуцагч Ч. *******0*******0 оны 0-р сарын *******4-ний өдрөөс хойш *******0************** оны ******* дугаар сарын *******4-ний өдөр хүртэл зээлийн гэрээний хугацаан дахь хүүнд 0,800,000 төгрөг төлсөн, зээлийн хүүнд 3,*******00,000 төгрөгийг төлөөгүй, хугацаатай гэрээнд зээлдэгч *******0*******0 оны -р сараас хойшх хүү төлөх үүргээ хугацаанд нь биелүүлээгүй байх тул зээлдэгч хугацаа хэтрүүлсэн,

4.4.Хариуцагч *******0************** оны ******* дугаар сарын *******4-ний өдрөөс хойш үндсэн үүргийг гүйцэтгээгүй төлөөгүй, хугацаа хэтрээгүйд тооцох үндэслэл тогтоогдоогүй тул энэ өдрөөс хойш алданги шаардах эрх үүссэн,  

4.5.Нэхэмжлэгч Ё.******* нь *******0*******0 оны 0 дүгээр сарын *******4-ний өдөр Хаан банкны 50*******397908 тоот данснаас хариуцагч Ч.ын Хаан банкны 50*******04456 тоот данс руу ******* удаагийн шилжүүлгээр нийт *******,000,000 төгрөг шилжүүлэн өгч, гэрээний үүргээ биелүүлсэн, /хх-08-09/

4.6.нэхэмжлэгч Ё.******* нь *******0*******0 оны 0 дүгээр сарын *******4-ний өдөр хариуцагч Ч.д зээлдүүлсэн мөнгөө гуравдагч этгээдэд төлөх шаардлагаар “ ХХК-иас *******0******* оны 06 дугаар сарын *******9-ний өдөр 0 сая төгрөг зээлж, зээлийн хүүгээр хохирсон” гэж тайлбарлаад зээлийн дансны хуулга гаргаж өгсөн,

4.7.Хариуцагч Ч. нь *******0*******0 оны 0*******-р сарын *******4-ний өдрөөс *******0*******0 оны 0-р сар хүртэл 9 удаагийн үйлдлээр 0,800,000 төгрөгийг зээлийн хүүд төлсөн,

4.8.Шүүхэд нэхэмжлэл гаргах өдрийн байдлаар /*******0*******5.0*******.0/ үндсэн зээл *******,000,000 төгрөг, зээлийн хүүд 3,*******00,000, алданги 6,000,000 төгрөг, нийт 49,00,00 төгрөгийн үлдэгдэлтэй байна.

5.Нэхэмжлэгч Ё.******* нь Иргэний хуулийн *******8 дүгээр зүйлийн *******8.-д зааснаар *******0*******0 оны 0-р сарын 4-ний өдөр №5 тоот зээлийн гэрээгээр зээлдэгчид *******,000,000 төгрөг шилжүүлэх үүрэг хүлээсэн бөгөөд энэ үүргээ биелүүлсэн,

-хариуцагч дээрх гэрээгээр заасан хугацаанд мөнгөн хөрөнгө, түүний хүүг буцаан төлөх хариу үүрэг хүлээсэн, зээлийн хүүнд 0,800,000 төгрөг төлсөн, үлдсэн үндсэн зээл *******,000,000 төгрөг, зээлийн хүүнд 3,*******00,000 төгрөгийг эргэн төлөх үүргээ биелүүлээгүй, зээлийн гэрээний үүрэгт 43,*******00,000 төгрөгийн үлдэгдэлтэй байна.

 

6.Талуудын Зээлийн гэрээ, хугацаа, гарын үсэг, тэмдэг, тусгай зөвшөөрөл, шаардах эрх, үндсэн төлбөр, зээл хүлээн авсан, уг гэрээ хүчин төгөлдөр эсэх, гэрээний хугацаанд хариуцагч 0,800,000 төгрөг төлсөн, зээлийн үлдэгдэл, гэрээний хугацааг сунгасан байдал зэрэгт зохигч маргаагүй.

Мөн нэхэмжлэгч нэхэмжлэлийн хүрээнд шаардлагаа 49,000,000 гэж тодорхойлсон тул *******00,000 төгрөгийг хасч тооцсон болно.

 

7.Шүүхээс нэхэмжлэгчийн хүсэлтээр тус шүүхийн шүүгчийн *******0*******4 оны 03 дүгээр *******-ний өдрийн 6608 дугаар захирамжаар хариуцагч Ч.ын дансны зарлагын хөдөлгөөнийг нэхэмжлэлийн үнийн дүнгийн хэмжээгээр буюу 49,000,000 төгрөгийн хэмжээнд зогсоож, шүүхээс гарах шийдвэрийн биелэлтийг баталгаажуулсан.

 

8.Зохигчийн хооронд Иргэний хуулийн *******8 дүгээр зүйлд зааснаар зээлийн гэрээний харилцаа үүссэн, нэхэмжлэгч “Зээлийн гэрээ”-ээр хүлээсэн үүргээ биелүүлсэн, хариуцагч гэрээний үүргийн биелэлтийг хангаагүй, гэрээний үүргээс заримыг биелүүлээгүй байх тул нэхэмжлэгч зээлийн гэрээний үүрэгт 43,*******00,000 төгрөг шаардах эрхтэй.

 

9.Иргэний хуулийн *******8 дүгээр зүйлийн *******8., *******8******* дугаар зүйлийн *******8*******.-д зааснаар ... Зээлийн гэрээгээр зээлдүүлэгч нь зээлдэгчийн өмчлөлд мөнгө шилжүүлэх, зээлдэгч нь шилжүүлэн авсан мөнгийг тохирсон хугацаанд буцаан өгөх үүргийг тус тус хүлээнэ. Зээлийн гэрээгээр талууд хэлэлцэн тохиролцож хүү тогтоож болно.

Иргэний хуулийн *******3******* дугаар зүйлийн *******3*******.4, *******3*******.6-д зааснаар ... Анз нь алданги гэсэн төрөлтэй, анзын нийт дүн гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтэрч болохгүй. Хууль болон гэрээнд заасан хугацаа хэтрүүлсэн тал нь хоног тутамд гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0,5 хувиас хэтрэхгүй хэмжээгээр төлөхөөр тогтоосон анзыг алданги гэнэ.

Хавтас хэргийн ******* дугаар талд авагдсан талуудын хооронд байгуулсан зээлийн гэрээний 3.7-д зааснаар “...0,5 хувиар алданги” төлнө гэж тохиролцсон байх тул хууль болон гэрээнд заасан ёсоор хариуцагчаас алданги 6,000,000 төгрөг гаргуулах нь зүйтэй.

 

0.Эдгээр үүргийн гүйцэтгэлийг хангах аргыг Иргэний хуулийн *******3 дүгээр зүйлд заасан анзын хэмжээ, тохиролцоогоор хангадаг бөгөөд хүлээсэн үүргээ гүйцэтгээгүй буюу зохих ёсоор гүйцэтгээгүй тал хууль болон гэрээнд зааснаар нөгөө талдаа төлөх ёстой мөнгөн төлбөрийг анз гэнэ.

Мөн хуулийн *******3******* дугаар зүйлийн *******3*******.6-д зааснаар Хууль болон гэрээнд заасан хугацаа хэтрүүлсэн тал нь хоног тутамд гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0,5 хувиас хэтрэхгүй хэмжээгээр төлөхөөр тогтоосон анзыг алданги гэнэ. Мөн хуулийн *******3******* дугаар зүйлийн *******3*******.4-т зааснаар ...Анз нь торгууль, алданги гэсэн төрөлтэй байна. Анзын нийт дүн гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтэрч болохгүй.

.Иймд дээрх хуульд заасан үндэслэл, хэрэг авагдсан нотлох баримтыг үндэслэн хариуцагч Ч.ас үндсэн зээл *******,000,000 төгрөг, хариу төлбөр буюу үндсэн үүрэг /хүү/-т 3,*******00,500, алданги 6,000,000 төгрөг, нийт 49,000,000 төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгож шийдвэрлэх нь зүйтэй гэж шүүх үзлээ.

*******.Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.., Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60., 56 дугаар зүйлийн 56.-д заасныг баримтлан нэхэмжлэл бүрэн хангагдсан тул нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 40*******,950 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагчаас гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгохоор шийдвэрлэв.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 5 дугаар зүйлийн 5.*******.-д заасныг удирдлага болгон

ТОГТООХ нь:

.Иргэний хуулийн *******8 дүгээр зүйлийн *******8., *******8******* дугаар зүйлийн *******8*******., *******3******* дугаар зүйлийн *******3*******.4, *******3*******.6-д зааснаар нэхэмжлэгч Ё.*******гийн нэхэмжлэлийг хангаж, хариуцагч Ч.ас 49,000,000 төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгосугай.

*******.Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.., Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60., 56 дугаар зүйлийн 56.-д зааснаар нэхэмжлэгчээс улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 40*******,950 төгрөгийг улсын орлогод үлдээж, хариуцагчаас гаргуулж нэхэмжлэгчид олгосугай.

3.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 9 дүгээр зүйлийн 9.*******, 9.3, 9.4, 9.7 дахь хэсэгт зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох ба 4 хоног өнгөрснөөс хойш 4 хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж шийдвэрийг өөрөө гардан авах үүрэгтэй. Гардан аваагүй нь хуульд заасан журмын дагуу давж заалдах гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүйг дурдсугай.

4.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******0 дугаар зүйлийн *******0.******* дахь хэсэгт зааснаар зохигч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл шийдвэрийг гардан авснаас хойш 4 хоногийн дотор Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэйг дурдсугай.

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ                                  В.АМАРТҮВШИН