Орхон аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

2025 оны 03 сарын 11 өдөр

Дугаар 312/ШШ2025/00423

 

 

 

 

 

2025 оны 03 сарын 11 өдөр

Дугаар 312/ШШ2025/00423

 

 

 

 

 

 

МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

 

 

Орхон аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн шүүгч Б.Дэлгэрцэцэг даргалж тус шүүхийн хуралдааны танхимд хийсэн шүүх хуралдаанаар,

 

Нэхэмжлэгч: Орхон аймаг Баян-Өндөр сум Баянцагаан баг ******* ******* ******* ******* тоотод оршин суух ******* ******* ******* ******* /*******/,

 

Нэхэмжлэгч: Орхон аймаг Баян-Өндөр сум Уурхайчин баг тоотод оршин суух ******* /РД:ФМ57*******3075/ нарын нэхэмжлэлтэй,

 

Хариуцагч: Улаанбаатар хот Сүхбаатар дүүрэг 11-р хороо тоотод оршин суух ын /,

 

Хариуцагч: Орхон аймаг Бан-Өндөр сум баг бүрэнбүст тоотод оршин суух /РД:ФМ8300/,

 

Хариуцагч: Орхон аймаг Баян-Өндөр сум 3-р баг Уурхайчин баг тоотод оршин суух /РД:ФБ9700/ нарт холбогдох

 

Нэхэмжлэлийн шаардлага: Худалдах худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах тухай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

 

Шүүх хуралдаанд оролцогчид:

Нэхэмжлэгч Д.ын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч ,

Нэхэмжлэгч Ч.*******ын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч ,

Нэхэмжлэгч Д.ын өмгөөлөгч ,

Хариуцагч ,

Хариуцагч Э.ийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч, хариуцагч Ц.,

Хариуцагч Э.ын өмгөөлөгч ,

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Н.Бямбахишиг нар оролцов.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

1.Нэхэмжлэгч Ч.******* шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлдээ болон итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: миний бие ын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Д.тай 2022 оны 02 дугаар сарын 10-ны өдөр Орхон аймаг, Баян-Өндөр сумын 11 баг, Цагаанчулуут ******* гэх хаягт лах хувийн сууцны зориулалттай, улсын бүртгэлийн Ү-*******005481 дугаарт бүртгэлтэй, дугаарын гэрчилгээтэй үл хөдлөх эд хөрөнгийг 0042 бүртгэлийн дугаартай "худалдах, худалдан авах гэрээ"-г байгуулж гэрээний 3.4-д заасан дагуу 2022 оны 02 дугаар сарын 15-ны өдөр уг үл хөдлөх хөрөнгийг биет байдлаар нь хүлээн авсан болно. Уг байшинг миний бие 600 м.кв газрын хамт худалдаж авсан. Миний бие уг барилгыг үйлдвэрлэлийн зориулалтаар 2*******4 оны ******* сараас эхлэн өнөөдрийг хүртэл түрээсээр ашиглаж байгаа бөгөөд Орхон аймгийн Мэргэжлийн хяналтын газраас өгсөн шаардлагын дагуу 20 оны 8-10 сард барилгын засварын ажлыг гүйцэтгэж нийт 56,000,000 төгрөгний зардал гаргасан болно. Ингэж ашиглаж байх хугацаандаа миний бие уг үл хөдлөх хөрөнгийг худалдаж авахаар Д.тай ярилцаж тохирсон бөгөөд өнөөдрийн байдлаар нийт 32,000,000 төгрөгийг төлсөн. Д. нь уг газар, хашаа, байшин нь миний өмчлөлийн хөрөнгө гэж ярьдаг бөгөөд өөрийн том охин ын нэр дээр бүртгүүлсэн гэж ярьдаг байсан. Миний бие аас Д.ад олгосон итгэмжлэлийн дагуу гэрээ байгуулсан бөгөөд төлбөрийг бүрэн төлж барагдуулаагүй тул одоогоор үл хөдлөх хөрөнгийн бүртгэлийн газарт урьдчилсан тэмдэглэгээ хийлгэсэн байгаа. Үнийг бүрэн төлсний дараа гэрчилгээг өөрийн нэр дээр бүртгүүлэн гэрчилгээгээ гаргуулж авахаар тохиролцсон тул бүртгүүлээгүй байсан юм. Гэтэл 2022 оны 03 дугаар сарын 02-ны өдөр иргэн н., н. нар нь бид энэ үл хөдлөх хөрөнгийг 2022 оны 02 дугаар 17-ны өдөр иргэн *******ой аас худалдан авсан хэмээн өөрсдийгөө танилцуулан улсын бүртгэлийн Ү-*******005481 дугаарт бүртгэлтэй, дугаарын гэрчилгээг үзүүлээд барилгыг нэн даруй суллаж өгөхийг шаардаж дарамталсан болно. нь уг үл хөдлөх хөрөнгө болон газраа надад худалдахаар 20 оноос хойш аав Д.тайгаа ярилцаж, улмаар ааваараа дамжуулаад надтай тохиролцсон ба надад худалдах зорилгоор итгэмжлэл хүртэл олгосон, үл хөдлөх хөрөнгийн үнийн урьдчилгаа болгож 32,000,000 төгрөг ааваараа дамжуулан авсан. Тэгсэн атлаа надад олон жил түрээслэн ашиглуулж, салгаж үл болох засан сайжруулалт /засвар хийлгэсэн/ хийлгэж, тус хөрөнгийг үйлдвэрлэл явуулах боломжтой болгуулж аваад өөр этгээдүүдэд худалдсан байна. Энэ байдлыг мэдсээр байж. намайг санаатайгаар хохироож, залилж байгаад гомдолтой байна. Нөгөө талаас 20 оны 05 дугаар сард Д. нь уг үл хөдлөх хөрөнгө, газрыг худалдах саналыг гаргаж байхдаа надад хэлэхдээ ...энэ байшин, хашаа, газар нь миний хөрөнгө юм, гэхдээ миний том охины нэр дээр бүртгүүлсэн байгаа, надад итгэмжлэл байгаа тул би худалдах эрхтэй, бага охиндоо Улаанбаатар хотод авч өгөх санаатай байгаа юм, бага охин маань гадаадад сурч байгаа гээд итгэмжлэл, үл хөдлөх хөрөнгийн гэрчилгээ, газар эзэмших эрхийн гэрчилгээг харуулж байсан ба миний бие уг хөрөнгийг худалдаж авъя гэдгээ тухайн үед нь хэлсэн. Үүний дагуу миний бие 32 сая төгрөгийг цувуулж өгчихөөд байгаа ба 20 оны 11 сард би Д.аас газар эзэмших дугаартай гэрчилгээ, үл хөдлөх хөрөнгийн дугаартай өмчлөх эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээг авч тус тус эх хувиар нь хадгалж байсан. Гэтэл нь 20 оны 12 дугаар сард үл хөдлөх хөрөнгийн өмчлөх эрхийн гэрчилгээгээ Улсын бүртгэлийн байгууллагад үрэгдүүлсэн гэж худал хэлж шинээр гаргуулан авч намайг хууран мэхэлсэн байна. Мөн Э., Ц. нар нь уг үл хөдлөх хөрөнгийг үнэхээр худалдаж авахыг хүссэн бол яагаад биет байдлаар ирж үзэхгүй, ямар хөрөнгө байгааг огт мэдэхгүй, биет байдлаар хүлээж аваагүйд гайхаж байна. Тэгсэн атлаа намайг үйл ажиллагаа явуулж байхад гэнэт ирээд...бид худалдаж авсан, үл хөдлөх хөрөнгө суллаж өг... гэх шаардлага тавьж байгаад гайхаж байна. Э., Ц. нар нь уг үл хөдлөх хөрөнгийг худалдан аваад яаж ашиглах гэж байгааг ч ойлгохгүй байна. Иймээс , Э. /Ц. гэгчээр дамжуулан/ нарын хооронд 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдөр байгуулсан үл хөдлөх хөрөнгө худалдах худалдан авах гэрээг Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.2, 59 зүйлийн 59.1, 59.3-т зааснаар бүхэлд нь хүчин төгөлдөр бус хэлцэл болохыг тогтоож өгнө үү гэжээ.

 

Бие даасан шаардлага гаргасан гуравдагч этгээд Д. шүүхэд гаргасан шаардлагадаа ...миний бие 20******* оны 05 дугаар сард иргэн Чулуунбаатар *******ой Алтанхуягаас Улсын бүртгэлийн Ү-*******005481 дугаарт бүртгэлтэй Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут -р *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө, 600 м.кв хэмжээтэй худалдаа үйлчилгээний зориулалттай газрыг 25,000,000 төгрөгөөр худалдаж авсан болно. Иргэн Ч.Алтанхуягаас үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдан авах зах зээлийн үнийг тогтоохын тулд Хөрөнгийн үнэлгээний төвийн Орхон аймаг дахь салбарт 20******* оны 05 сард хандан үнэлгээг шинэчлэн тогтоолгосон болно. Миний бие 2005-2*******2 онуудад Орхон аймгийн Цагдаагийн газарт Эрүүгийн хэргээр шалгагдаж, 2*******4-2*******7 онуудад аймгийн шүүхэд иргэн М.Энхчулууны нэхэмжлэлтэй иргэний хэрэг, иргэн Д.Отгонбаярын нэхэмжлэлтэй иргэний хэрэг зэрэг олон хэрэгт хариуцагчаар оролцож байсан. 2*******5 онд хашааны хавтанд даруулсны улмаас хүнд гэмтэл авч удаан хугацаагаар эмчлүүлэх шаардлага гарсан тул Ч.Алтанхуягаас авсан үл хөдлөх эд хөрөнгийг өөрийн нэр дээр шилжүүлэх болон улсын бүртгэлд бүртгүүлж амжаагүй болно. 2*******4 онд үүссэн нөхцөл байдлын талаар Ч.Алтанхуягт танилцуулж надад "итгэмжлэл" хийж өгөөч гэж хүсэлт гаргасны дагуу 2*******4 оны 11 сарын 10-ны өдөр итгэмжлэл хийж өгсөн болно. Тухайн үед Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут -р *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө болон уг үл хөдлөх хөрөнгө лах газрыг өөрийн нэр дээр улсын бүртгэлд бүртгүүлэх боломжгүй байсан тул өөрийн охин ыг дуудаж учир байдлыг тайлбарлан хэлж улмаар Ч.Алтанхуягаас надад олгосон итгэмжлэлээр үл хөдлөх эд хөрөнгө, газрын хамт охин ын нэр дээр улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн болно. Миний бие уг үл хөдлөх эд хөрөнгө, газрыг 2005-2*******0 онуудад өөрөө ашиглаж байгаад 2*******4 оны ******* сараас эхлэн иргэн Ч.*******т өнөөдрийг хүртэл түрээсийн гэрээгээр ашиглуулж байгаа болно. Иргэн Ч.******* нь 20 оны ******* сард уг үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдаж авах тухай санал тавьсан тул охин ад энэ тухай хэлж танилцуулан надад итгэмжлэл хийж явуулах хэрэгтэй байна гэж хэлсний дагуу тус газар, үл хөдлөх хөрөнгийг бусдад худалдах зэрэг бүхий л эрхийг олгосон итгэмжлэлийг 20 оны 04 сарын 02-ны өдөр өөрөө хуульд заасны дагуу нотариатаар гэрчлүүлэн шуудангаар илгээсэн. Уг итгэмжлэлээр олгосон эрхийн дагуу ын нэр дээр бүртгэлтэй боловч миний Ч.Алтанхуягаас төлбөрийг нь төлж худалдан авсан үл хөдлөх хөрөнгийг газрын хамт 2022 оны 02 дугаар сарын 10-ны өдөр иргэн Ч.*******тай худалдах, худалдан авах гэрээг байгуулж нотариатаар гэрчлүүлж, түүнд худалдсан. Иргэн Ч.******* нь охин аас ирүүлсэн итгэмжлэлийг үзэж итгэл үнэмшил төрсний дараа уг үл хөдлөх эд хөрөнгөд засвар үйлчилгээ хийх зэрэг 60-аад сая төгрөгийн хөрөнгө оруулалтыг хийсэн болно. ын хувьд Ч.*******ыг уг үл хөдлөх хөрөнгө болон газрыг олон жилийн турш түрээслэн ашиглаж байгааг, үйлдвэрлэл явуулдгийг, үйлдвэрлэл явуулах зорилгоор засвар үйлчилгээ хийх шаардлагатай болсныг, их хэмжээний зардал гаргаж засвар, засан сайжруулалт хийснийг мэднэ. Харин охин ын хувьд мөнгө хэрэгтэй байгаа, хүнд өртэй гэж байсан тул 20 оны 07 дугаар сард С. ад би 15,000,000 төгрөгийг өгсөн. Гэтэл охин нь Ч.*******т худалдсан гэдгийг мэдэж байгаа атлаа 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдөр иргэн Ц. гэдэг хүнд итгэмжлэл өгч, улмаар Ц. нь өөрийн төрсөн ах Ц. хүүхэд болох Э.эд уг үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдсан мэт дүр эсгэсэн гэрээ байгуулж, уг үл хөдлөх газрыг Э.ийн өмчлөлд шилжүүлж 5 сая төгрөгөөр худалдсан байна. Энэ үл хөдлөх эд хөрөнгө бол миний өөрийн мөнгөөр худалдаж авсан хөрөнгө бөгөөд иргэн Ч.Алтанхуягаас 20******* онд худалдан авч байх үед охин нь 16 настай байсан ба нэг ч төгрөг худалдан авахад оруулаагүй болно. Миний бие эцэг хүний хүлээсэн үүргийн дагуу охин ад Улаанбаатар хотод Баянзүрх дүүрэг "Американ дэнж"-д Тедмент ХХК-с 4 өрөө 110 м.кв талбай бүхий орон сууцыг худалдан авч өгсөн боловч бусадтай нийлэн зээлийн барьцаанд тавьж үрэн таран хийсэн юм. Миний бие өөрийн өмчлөлийн үл хөдлөх эд хөрөнгийг захиран зарцуулж байна гэж бодож иргэн Ч.*******тай 200 сая төгрөгөөр "худалдах, худалдан авах гэрээ"-г байгуулсан тухай охин нь сонсож мэдээд 2*******3-2*******4 онуудад хамтран амьдарч байсан Цэрэндорж *******ой гэгчтэй хамтран шуналын сэдлээр өмнөх итгэмжлэл нь хүчинтэй байхад, үл хөдлөх хөрөнгө өмчлөх эрхийн гэрчилгээ, газар эзэмших эрхийн гэрчилгээг надад эх хувиар өгсөн байсан атлаа "үрэгдүүлсэн" гэж худал мэдүүлэг гаргаж, уг худал мэдүүлэгтээ үндэслэн дахин гэрчилгээнүүдийг гаргуулж, надад болон Ч.*******т мэдэгдэлгүй Ц. гэгчээр дамжуулан тус хөрөнгийг худалдан авах хүсэлгүй, боломжгүй иргэн Э.ийн өмчлөлд шилжүүлэх замаар уг үл хөдлөх хөрөнгийн жинхэнэ эзэн болох намайг, уг үл хөдлөх хөрөнгөд хөрөнгө оруулалт хийсэн худалдан авагч Ч.*******ыг хохироож байна. Охин Ц. нар нь 2*******3 онд "Эрдэнэт хүнс" хувьцаат компанийн автогражаас 2 ш хүнсний бүтээгдэхүүн түгээлтийн зориулалттай "Fronter" маркийн автомашиныг бүлэглэн хулгайлж байсан ба тухайн үед үг хэлээ ололцоно гэж найдан эцэг хүний сэтгэл гаргаж Цагдаагийн байгууллагад гомдол гаргаагүй болно. Миний бие тухайн цаг үед үүссэн эрүүл мэндийн болон бусад нөхцөлд байдалд автан өөрийн өмч болох Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут -р *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө, уг үл хөдлөх хөрөнгө лах газрыг охин ын нэр дээр улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн бөгөөд миний хувьд иргэн Э.эд 5 сая төгрөгөөр худалдсан гэх дүр эсгэж буй хэлцлийг хүлээн зөвшөөрөхгүй, ийм хямд үнээр худалдах бодит хэрэгцээ шаардлага байхгүй тул уг үл хөдлөх хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээ, газар эзэмших эрх шилжүүлэх гэрээнүүдийг тус тус хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах бие даасан шаардлага гаргаж байна. Иймд Иргэний хуулийн 108 дугаар зүйлийн 108.1-д зааснаар Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут -09-р *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгийн Ү-*******005481 дугаартай үл хөдлөх хөрөнгийн дундаа хамтран өмчлөгчөөр, уг хаягт лах нэгж талбарын 61000919 дугаартай, 600 м.кв талбай бүхий газрын дундаа хамтран эзэмшигчээр Д. намайг тогтоож, ыг төлөөлж Ц. болон Э. нарын хооронд 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдөр байгуулагдсан үл хөдлөх хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээ, 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдрийн газар эзэмших эрх шилжүүлэх гэрээ тус тус Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.2, 56.1.3, 56.1.8-д зааснаар хүчин төгөлдөр бусд тооцож өгнө үү.. гэжээ.

 

 

Нэхэмжлэгч Д.ын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч сөрөг нэхэмжлэлд гаргасан тайлбар болон шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: ...Д., Ч.******* нарын нэхэмжлэлтэй, хариуцагч Ц., Э., нарт холбогдох иргэний хэрэгт хариуцагч Ц.ын гаргасан сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагатай танилцаад дараах үндэслэлээр эс зөвшөөрч хариу тайлбар гаргаж байна. Ц. нь уг үл хөдлөх хөрөнгө, газрыг худалдан авах хүсэл зориг огт байтаагүй болох нь түүний болон хариуцагч ын дансны хуулгаар нотлогддог. Тодруулбал үл хөдлөх хөрөнгө худалдах, худалдан авах хүсэл зориг байсан бол үл хөдлөх хөрөнгийн үнэ шилжүүлэх учиртай. Гэтэл олон удаагийн гэх гүйлгээ нь зээл битгий хэл, үл хөдлөх хөрөнгийн үнэ, газрын үнэ гэж гүйлгээ хийгээгүй бөгөөд харин гүйлгээний утгыг харвал Ц. нь хамтран амьдрагч , охин нарт өөрийн авсан зээлээ төлсөн үйл баримтыг нотолж байна. Д. нь уг үл хөдлөх хөрөнгийн анхны өмчлөгч Ч.Алтанхуягтай үл хөдлөх хөрөнгө болон газар эзэмших эрхийг шилжүүлэх талаар тохиролцож, улмаар үнийг нь төлж худалдаж авсан байдаг. Ийнхүү 20******* онд үнийг нь төлж, худалдах худалдах авах гэрээ байгуулж, худалдан авсан үл хөдлөх хөрөнгийг Ц. өөрөө худалдаж авсан мэтээр ойлгож сөрөг нэхэмжлэл гаргаж байгаа нь илт үндэслэлгүй байна. Ц. нь худалдагчийг төлөөлж итгэмжлэлээр худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулсан болохоос өөрөө худалдан авагчийг төлөөлөх эрхгүй этгээд тул сөрөг нэхэмжлэл үндэслэлгүй байна. Иймээс сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өгнө үү ............................

 

 

 

5.Хариуцагч шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: ...Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут -р ******* тоот хаягт лах 184,9 м.кв хувийн сууцны зориулалттай улсын бүртгэлийн Ү-*******005481 дугаартай үл хөдлөх эд хөрөнгө, эрхийн улсын бүртгэлийн Э-*******002826 дугаартай 600 м.кв газар нь иргэн миний өмч бөгөөд би өөрийн аав Д.ад тухайн үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдах, худалдан авах гэрээнд төлөөлөн гарын үсэг зурах эрх олгосон итгэмжлэл 20 оны 4 сарын 2-нд өгсөн. Тухайн үед Орхон аймаг явах боломжгүй Ковидын хорио гээд аймаг хооронд явах боломжгүй, Улаанбаатар хотоос орж гарах хөдөлгөөнийг хаасан байдаг. Д. нь 20 оны 3 сард Улаанбаатар хотод ирж уг хашаа байшинг авах хүн байна, зараад мөнгийг нь өгнө гэж анх аман яриа хийж итгэмжлэл авсан байдаг. Өнөөдрийн байдлаар Д.ад өгсөн итгэмжлэл хүчингүй болсон болно. Гэтэл Д. нь 20 оны 8 сараас эхлэн огт холбоогүй болж утсаа авахгүй хоёр ч удаа уулзах гэж очсон боловч уулзаж чадалгүй буцсан бөгөөд хажуу анд байх төрсөн дүү Д.Уланмандахаар дамжуулан холбоо барихыг хэлүүлж мөн удаа дараа мессеж бичиж байсан байдаг (мессежний зургаар нотлогдоно), би үл хөдлөх эд хөрөнгөө зарж чадахгүй, мөн гэрчилгээгээ ч олж авч чадахгүйд хүрсэн. Ингээд 20 оны 12 сарын 16-нд өмнө Д.ад итгэмжлэлээр өгсөн үл хөдлөх эд хөрөнгийн гэрчилгээ болон газар эзэмших эрхийн гэрчилгээг дахин авахаар хүчингүйд тооцуулах зарыг Өдрийн мэдээ сонинд зарлуулж, 20 оны 12 дугаар сарын -нд дахин гэрчилгээгээ шинээр авч, өөрийн өртэй байсан хүн болох Ц.т худалдсан. Ч.******* гэрчилгээ үрэгдээгүй надад байсан гэж нэхэмжлэлд бичсэн байдаг, би Ч.*******тай 2022 оны 02-р сарын 10-ны өдрийг хүртэл огт холбоо барьж, утсаар ярьж байгаагүй учраас миний хувьд гэрчилгээ хаана байгаа нь мэдэгдэхгүй байсан, миний хувьд гэрчилгээ үрэгдсэн учраас би дахин шинээр авсан. Миний бие нь иргэн Ц.аас 2020 ны 1 сараас хойш хүүтэй болон хүүгүйгээр мөнгө зээлж байсан бөгөөд уг үл хөдлөх эд хөрөнгийг зарагдсаны дараа өрөө төлнө гэдэг байдлаар хойшлуулсан байдаг. Ингээд өрөө төлж чадахгүй зээлсэн мөнгөн дүн 32,000,000 төгрөг (банкны хуулгаар нотлогдоно) болсноор 20 оны 12 сард Ц.тай уг үл хөдлөх эд хөрөнгийг нэмж 30,000,000 төгрөг, нийт 65,000,000 худалдахаар тохирсон болно. Ингээд Ц. нь дүү Э.Даваанцэндийнхээ хамтаар авахаар болж 2022 оны 2 дугаар сарын 12-ны өдөр нэмж 30,000,000 төгрөг авснаар Ц.т итгэмжлэл хийн өгч зарсан байдаг. Би өөрөө Улаанбаатар хотод байдаг, Орхон аймаг явах боломжгүй тул итгэмжлэл хийж өгсөн болно. Үл хөдлөх эд хөрөнгө шилжих 2 хувийн татвар, тэмдэгтийн хураамж болон газрын өмнөх онуудын татвар, хянан баталгааны төлбөр, газар шилжүүлэх 10 хувийн татварыг Э. төлснөөр нийт 65,000,000 төгрөг болж байгаа болно. Нэхэмжлэгч Ч.******* гэх хүнийг би танихгүй бөгөөд би хэзээ ч уулзаж байгаагүй, хүн явуулж холбогдох утсыг авч холбоо барьсан байдаг, түүний нэхэмжлэлд дурдсан уг хашаа байшинг зарахаар тохиролцсон, урьдчилгаа төлбөр 32,000,000 төгрөг болон түрээсийн төлбөр өгсөн гээд байгаа мөнгийг би авч байгаагүй. Мөн хэрэгт нэхэмжлэгчийн яриад байгаа түрээсийн гэрээ болон төлбөр өмчлөгч надад төлж байсан баримт байхгүй байна. Миний Д.ад өгсөн итгэмжлэл зөвхөн худалдах гэрээнд төлөөлөн гарын үсэг зурах итгэмжлэл байсан бөгөөд итгэмжлэлээр Д.ад төлбөр авах эрхийг олгоогүй болно. Миний бие нэхэмжлэгч Ч.*******тай анх удаа түүний 94440933 дугаараар нь 2022 оны 02-р сарын 10-ны өдрийн 14 цаг 07 минутад 03:04 секунд утсаар ярьж (Мобикомын ярианы хуулгаар нотлогдоно) түүнээс уг үл хөдлөх эд хөрөнгийг газрын хамт өөр хүнд зарсан тул хугацаа өгөн суллахыг хүссэн. Гэтэл яг намайг ярьсны дараа буюу 2022 оны 02-р сарын 10-ны 14 цаг 28 минутад Ч.******* нь Д.тай Худалдах, худалдан авах гэрээ хийсэн байна. Уг гэрээ нь Иргэний хуулийн 43-р зүйлийн 43.2. Бичгээр хийх хэлцлийг дараахь тохиолдолд хийсэн гэж үзнэ: 43.2.3 хуульд зааснаар бүртгүүлэх буюу нотариатчаар гэрчлүүлбэл зохих хэлцлийг ийнхүү бүртгүүлсэн буюу гэрчлүүлсэн, 110-р зүйлийг 110.1. "Үл хөдлөх эд хөрөнгө өмчлөх эрх хэлцлийн үндсэн дээр нэг этгээдээс нөгөөд шилжиж байгаа бол уг хэлцлийг үл хөдлөх эд хөрөнгийн бүртгэлийн газар бүртгүүлснээр өмчлөх эрх шинэ өмчлөгчид үүсэж, өмнөх өмчлөгчийн өмчлөх эрх дуусгавар болно." хэмээн заасны дагуу улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй учраас уг гэрээг байгуулагдсан гэж үзэх боломжгүй. Тиймээс хуулийн дагуу байгуулагдаагүй, хүчин төгөлдөр бус гэрээний дагуу Ч.*******ыг шаардах эрхтэй гэж үзэхгүй. Мөн дээрх Ч.*******, Д. нарын хоорондын Худалдах, худалдан авах гэрээгээр төлсөн гээд байгаа 100 сая төгрөг ч надад орж ирээгүй, над руу шилжүүлээгүй, мөн би Д.ад төлбөр авах эрх олгоогүй учраас Ч.*******т худалдсан гэж үзэх боломжгүй. Тухайн үл хөдлөх хөрөнгийн өмчлөгч нь би учраас би өөрийн өмчлөлийн үл хөдлөх хөрөнгөө хэнд худалдах нь миний эрх гэж үзэж байна. Тиймээс нэхэмжлэгчийн гаргасан хууль бус нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангахгүй орхиж, нэхэмжлэлийг буцааж, хэргийг хэрэгсэхгүй болгож өгнө үү... гэжээ.

6. Хариуцагч Э. шүүхэд гаргасан тайлбартаа: ...Ч.*******ын нэхэмжлэлтэй Үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцох нэхэмжлэлийг хүлээн авч танилцаад эс зөвшөөрч дараах тайлбарыг гаргаж байна. Э. миний бие ах Ц.тай хамт тус газрыг худалдаж авсан бөгөөд ад 4 сая төгрөг Хаан банкны 5120025830 тоот өөрийн данснаас түүний охин Х.Эрхсарангийн дансанд шилжүүлсэн бөгөөд бичиг баримт шилжүүлэхэд шаардагдах зардал болох газрын татвар, үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдан авах 2 хувийн татвар, газар худалдан авах 10 хувийн татвар зэрэг 3 сая төгрөгийн төлсөн болно. Тухайн үл хөдлөх эд хөрөнгийг авахад бичиг баримт ямар нэг ямар зөрчилгүй байсан бөгөөд хууль ёсны өмчлөгч болох аас хуулийн дагуу шилжүүлж авсан юм. Иймд Ч.*******ын нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өгнө үү.... гэжээ.

7. Хариуцагч Ц. шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: ...Ч.*******ын нэхэмжлэлтэй Үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцох нэхэмжлэлийг хүлээн авч танилцаад эс зөвшөөрч дараах тайлбарыг гаргаж байна. Ц. миний бие 2020 оны ******* сараас 20 оны 12 сар хүртэл хугацаанд 32 сая төгрөгийг цувуулж хүүтэй ба хүүгүйгээр ад зээлдүүлсэн байсан. 20 оны 12 сард нь зээлсэн мөнгөнийхөө оронд Орхон аймгийн 11-р баг Цагаанчулуутын ******* гэх тоотод лах хувийн сууц болон газрыг 65 сая төгрөгөөр худалдахаар тохиролцож, 2022 оны 02 сард тус үл хөдлөх эд хөрөнгийн үлдэгдэл үнэ 30 сая төгрөгийг өөрийн Хаан банкны 5020544815 тоот болон Голомт банкны данс болох 2705113084 тоот данснаас тус тус , охин Х.Эрхсаран нарын дансанд шилжүүлсэн байдаг. Мөн тус үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах худалдан авах гэрээ хэлцлийг хийхэд зарцуулагдсан 3 сая төгрөгийг дээрх үл хөдлөх эд хөрөнгийн үнэнд тооцож авсан юм. Тухайн үл хөдлөх эд хөрөнгийг авахад бичиг баримт ямар нэг ямар зөрчилгүй байсан бөгөөд хууль ёсны өмчлөгч болох С. аас хуулийн дагуу шилжүүлж авсан юм. Тухайн үед худалдагч тал болох нь Улаанбаатар хотоос ирэх боломжгүй тул Ц. надад итгэмжлэл олгож миний бие дүү Э. рүү тус эд хөрөнгийг шилжүүлсэн болно. Иймд Ч.*******ын нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өгнө үү.... гэв.

Хариуцагч Ц., Э. нар шүүх гаргасан сөрөг нэхэмжлэлдээ: ...Ц. би Орхон аймаг Баян-Өндөр сум Цагаанчулуут баг ******* 09 тоот хаягтай 184,9 м.кв талбайтай хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгө, тус хаягт лалтай нэгж талбарын 61000919 дугаар бүхий 600 м.кв газрыг аас 62,000,000 төгрөг дээр татвар бусад зардалд 3,000,000 төгрөгийг би гаргаад нийтдээ 65,000,000 төгрөгөөр худалдаж авсан бөгөөд тухайн үед би итгэмжлэл авсан байсан учир дүү Э.эд 5,000,000 төгрөгөөр худалдах, худалдан авах гэрээг хийж нэр дээр нь шилжүүлсэн. Би дүү Э.тэй тус газарт үйл ажиллагаа хамтран явуулахаар ярилцаж тохиролцсон бөгөөд үйл ажиллагаагаа эхлүүлэх гэтэл ын төрсөн эцэг Д., түүний сүүлийн эхнэрийн хүүхэд болох Ч.******* нар хоорондоо 200,000,000 төгрөгөөр худалдсан мэт дүр үзүүлэн гэрээг байгуулсан учир өнөөдрийг хүртэл өөрийн шударгаар олж авсан өмчлөлийн газартаа орж чадахгүй хохирч байна. Би ын болон охиных нь дансанд нийтдээ 62,000,000 төгрөгийг олон удаагийн шилжүүлгээр газар болон үл хөдлөх хөрөнгийн үнийг шилжүүлсэн бөгөөд одоо уг газартаа үйл ажиллагаагаа явуулж эхэлмээр байна. Иймд Ц., Э. бид нарыг Орхон аймаг Баян-Өндөр сум Цагаанчулуут баг ******* 09 тоот хаягтай 184,9 м.кв талбайтай хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгө, тус хаягт лалтай нэгж талбарын 61000919 дугаар бүхий 600 м.кв газрын шударга эзэмшигч мөн болохыг тогтоож өгнө үү... гэжээ.

9.Нэхэмжлэгч талаас: 2022 оны 03 дугаар сарын 22-ны өдрийн нэхэмжлэл /1-р хавтас 1-3/, Улсын тэмдэгтийн хураамж төлсөн баримт /1-р хавтас 4-5/, *******ын иргэний үнэмлэхний хуулбар /1-р хавтас 6/, Газар эзэмших эрх шилжүүлэх гэрээ /1-р хавтас 7-8/, 20 оны 04 сарын 02-ны өдрийн Итгэмжлэл (аас ад олгосон) /1-р хавтас 9/, 2022 оны 02 дугаар сарын 10-ны өдрийн Худалдах, худалдан авах гэрээ /1-р хавтас 10-11/, 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдрийн Худалдах, худалдан авах гэрээ /1-р хавтас 13/, 2022 оны 02 дугаар сарын 12-ны өдрийн Итгэмжлэл /1-р хавтас 14/, Эд хөрөнгийн улсын бүртгэлийн лавлагаа /1-р хавтас 15/, Гэр бүлийн хамтын хэрэгцээний зориулалтаар газар эзэмших эрхийн гэрчилгээний хуулбар /1-р хавтас 16/, Үл хөдлөх эд хөрөнгө өмчлөх эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээний хуулбар /1-р хавтас 17/, Мөнгө шилжүүлсэн баримт /2-р хавтас 9-10/, итгэмжлэл, үл хөдлөх эд хөрөнгө болон газрын гэрчилгээ /2-р хавтас14-16/-г шүүхэд, нэхэмжлэгч Ч.*******ын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчөөс Хаан банкны дансны хуулгыг шүүх хуралдаанд нотлох баримтаар гаргаж өгсөн.

Хариуцагч талаас: 2022 оны 02 дугаар сарын 17-ны өдрийн мэдэгдэх хуудас /1-р хавтас 33/, Иргэний газар эзэмших эрхийн гэрчилгээний хуулбар /1-р хавтас 34/, Э.ийн иргэний үнэмлэхийн хуулбар /1-р хавтас 35/, Иргэн, хуулийн этгээдэд газар эзэмшүүлэх гэрээ / 1-р хавтас 36-37/, 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдрийн Худалдах, худалдан авах гэрээ / 1-р хавтас 38/, 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдрийн газар эзэмших эрх шилжүүлэх гэрээ /1-р хавтас 39/, Орхон аймгийн Газрын харилцаа, Барилга хот байгуулалтын газрын кадастрын зураг /1-р хавтас 40/, 2022 оны 02 дугаар сарын 12-ны өдрийн итгэмжлэл /1-р хавтас 42-44/, 20 оны 04 сарын 02 өдрийн Итгэмжлэл /1-р хавтас 48/, Үл хөдлөх эд хөрөнгө өмчлөх эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээний хуулбар / 1-р хавтас 49/, 20 оны 04 сарын 02-ны өдрийн итгэмжлэл /1-р хавтас 50/, Өдрийн мэдээ ХХК-д тавьсан зар мэдээний баримт /1-р хавтас 51-53/, Гар утасны харилцсан баримт /1-р хавтас 54-61/, Дансны хуулга /1-р хавтас 62-96/, 2007 оны ******* сарын 31-ний өдрийн Үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээ /1-р хавтас 167/, Гар утасны харилцсан баримт, дансны хуулга /1-р хавтас 175-0/, Ч.Алтанхуягийн Орхон аймгийн Прокурорын газарт гаргасан тодорхойлолт, Орхон аймгийн Прокурорын газрын 2023 оны 09 сарын 04-ний өдрийн 136 дугаартай тогтоол /2-р хавтас 118-124/-ыг нотлох баримтаар гаргаж өгсөн.

Хэргийн оролцогчдын хүсэлтээр: Орхон аймгийн Улсын бүртгэлээс Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг Цагаанчулуут *******ны 9 тоот хувийн сууцны өмчлөлтэй холбоотой дэлгэрэнгүй лавлагаа, нотлох баримтууд /1-р хавтас 127-143/, Эд хөрөнгийн улсын бүртгэлийн лавлагаа /2-р хавтас 38-76/, Орхон аймаг дахь Монгол банкны хэлтсийн тодорхойлолт /2-р хавтас 97-1*******/ Худалдаа хөгжлийн банкны тодорхойлолт /2-р хавтас Дансны хуулга /2-р хавтас 98-1*******/, Арвижих-Эстимейт ХХК-ийн шинжээчийн дүгнэлт /2-р хавтас 177-199/-ийг нотлох баримтаар бүрдүүлж хэрэгт хавсаргасан байна.

Шүүх хуралдаанаар зохигч, тэдгээрийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн тайлбар, хэрэгт цугларсан бичгийн нотлох баримтуудыг шинжлэн судлаад  

                                                                                                                 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

1. Нэхэмжлэгч Ч.******* нь хариуцагч Э., , Ц. нарт холбогдуулан 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдөр , Э. нарын байгуулсан Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут 11 *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах тухай,

бие даасан шаардлага гаргасан гуравдагч этгээд Д. Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут 11 *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө, Орхон аймгийн Баян-Өндөр сум Цагаанчулуут баг -9 тоотод лах 600 м.кв талбайтай худалдаа үйлчилгээний зориулалттай газрын хамтран эзэмшигч, өмчлөгчөөр тогтоолгох, дээрх худалдах худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах тухай шаардлага гаргаж, уг шаардлагыг үл хөдлөх эд хөрөнгийн хууль ёсны өмчлөгчөөр болон газрын хууль ёсны эзэмшигчээр тогтоолгохоор өөрчилсөн.

 

2. Хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад нэхэмжлэгчийн хүсэлтээр бие даасан шаардлага гаргасан гуравдагч этгээд Д.ыг хамтран нэхэмжлэгчээр оролцуулахаар шийдвэрлэсэн.

 

3. Хариуцагч нар нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь эс зөвшөөрч маргасан бөгөөд нэхэмжлэгч нарт холбогдуулан хариуцагч Ц., Э. нар дээрх маргаан бүхий үл хөдлөх эд хөрөнгө болон газрын шударга эзэмшигч мөн болохыг тогтоолгох шаардлага гаргаж маргасан.

 

4. Хэрэгт цугларч шүүх хуралдаанаар шинжлэн судлагдсан нотлох баримтууд болон зохигч, тэдгээрийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн тайлбараар дараах үйл баримт тогтоогдож байна.

 

5. Ч.Алтанхуяг нь маргааны зүйл болсон Орхон аймгийн Баян-Өндөр сум Цагаанчулуут баг -9 тоотод лах 600 м.кв талбайтай худалдаа үйлчилгээний зориулалттай газрын эзэмшигчээр 1998 оны 11 сарын 25-нд бүртгэгдэж гэрчилгээ авсан /2-р хавтас 40-р тал ар тал/, Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут 11 *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөгчөөр 20******* оны 11 сарын 07-нд бүртгэгдэж гэрчилгээ авсан /2-р хавтас 45/,

Ч.Алтанхуяг 2004 оны 9 сарын 28-нд гэрчилгээг алга болгосон үндэслэлээр дахин гаргуулж авсан /2-р хавтас 55-56/,

уг хөрөнгүүдийг Ч.Алтанхуяг 2007 оны 1 сарын 31-ний үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээгээр ад 1,500,000 төгрөгөөр худалдсан /2-р хавтас 69/,

2*******0 оны 9 сарын 9-нд улсын бүртгэлд урьдчилсан тэмдэглэл хийлгэсэн /2-р хавтас 61-62/,

Ч.Алтанхуяг 2*******2 оны 1 сарын 18-нд гэрчилгээг дахин гаргуулж ад шилжүүлэх эрхийг олгосон итгэмжлэлийг Д.ад олгож /2-р хавтас 67/, үл хөдлөх эд хөрөнгийн гэрчилгээ 2*******2 он 1 сарын 23-нд дахин Ч.Алтанхуягийн өмчлөлд гарсан /2-р хавтас 73/,

2*******4 оны 9 сарын 18-ны өдөр Ч.Алтанхуягаас ад олгосон итгэмжлэлийн дагуу /2-р хавтас 77-р тал ар тал/ өмнөх гэрчилгээг хүчингүйд тооцуулж дахин гэрчилгээ авах хүсэлтийг улсын бүртгэлийн байгууллагад гаргаж 2*******4 оны 10 дугаар сарын 30-нд Ч.Алтанхуяг дахин гэрчилгээ авсан /2-р хавтас 76-81/,

2*******4 оны 11 сарын 10-ны өдрийн Ч.Алтанхуягаас Д.ад олгосон итгэмжлэл /2-р хавтас 84-р тал/-ээр Д., нарын хооронд 2*******5 оны 04 сарын 14-ний өдөр хувийн сууц худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулагдаж үл хөдлөх эд хөрөнгийг 1,500,000 төгрөгөөр худалдаж /2-р хавтас 83/, хөрөнгийн өмчлөгчөөр 2*******5 оны 04 сарын 14-нд бүртгэгдсэн /2-р хавтас 86/,

маргааны зүйл болсон газрыг 2*******7 оны 10 сарын 25-нд Аймгийн Засаг даргын 2*******7 оны 10 дугаар сарын 23-ны өдрийн А/605 дугаар захирамжаар 15 жилийн хугацаатай эзэмшиж эрхийн гэрчилгээг авсан /2- хавтас 15/ болох нь тогтоогдож байна.

 

6. Мөн аас Д.ад 20 оны 04 сарын 02-нд өөрийн өмчлөлийн газар болон үл хөдлөх эд хөрөнгийг бусдад шилжүүлж худалдах, гэрээ байгуулах, гэрээнд төлөөлөн гарын үсэг зурах, лавлагаа хүсэх, хүлээн авах, холбогдох бичиг баримтад гарын үсэг зурах үйлдэл хийх эрхийг олгосон 1 жилийн хугацаатай итгэмжлэл хийж өгсөн /1-р хавтас 9,12-р тал/,

 

дээрх үл хөдлөх хөрөнгийн гэрчилгээг алга болгосон гэх үндэслэлээр сонинд зарлуулж, 20 оны 12 сарын 20-нд үрэгдүүлсэн гэрчилгээг улсын байцаагчийн дүгнэлтээр хүчингүй болгож, 20 оны 12 дугаар сарын -нд дахин өмчлөх эрхийн гэрчилгээг гаргуулж авсан /2-р хавтас 88-92/,

Д.ад олгосон итгэмжлэлд үндэслэн , Ч.******* нарын хооронд 2022 оны 02 дугаар сарын 10-ны өдрийн газар эзэмших эрх шилжүүлэх гэрээгээр газрыг төлбөргүй, 2022 оны 02 дугаар сарын 10-ны өдрийн үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээгээр үл хөдлөх эд хөрөнгийг 200,000,000 төгрөгөөр худалдахаар тохиролцож гэрээ хийсэн,

аас Ц.т 2022 оны 02 дугаар сарын 12-нд өөрийн өмчлөлийн үл хөдлөх эд хөрөнгийг худалдах, арилжих, гэрээ байгуулах, гэрээнд төлөөлөн гарын үсэг зурах, төлбөр тооцоо хүлээн авах, улсын бүртгэлд бүртгүүлэх зэрэг үйлдэл хийх бүрэн эрхийг олгосон 1 сарын хугацаатай итгэмжлэл өгсөн /1-р хавтас 14/, уг итгэмжлэлийн дагуу , Э. нарын хооронд 2022 он 02 дугаар сарын 16-нд үл хөдлөх эд хөрөнгийг 5,000,000 төгрөгөөр худалдах, худалдан авах гэрээ байгуулагдсан /2-р хавтас 93/, үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөгчөөр Э. 2022 оны 02 дугаар сарын 17-нд улсын бүртгэлд бүртгэгдэж гэрчилгээ гарсан /2-р хавтас 96/ болох нь тогтоогдож байна.

 

7. Нэхэмжлэгч Д. болон хариуцагч нар хэн аль нь маргааны зүйл болсон газар, үл хөдлөх эд хөрөнгийг Ч.Алтанхуягаас үнийг төлж худалдаж авсан гэж маргаж мэтгэлцэж байх боловч Ч.Алтанхуягт 1,500,000 төгрөг /гэрээнд зааснаар/ төлсөн, Д. 25,000,000 төгрөг /гэрч Ч.Алтанхуягийн мэдүүлснээр/ төлсөн болохыг нотлосон баримтыг шүүхэд гаргаж өгөөгүй, тэдний тайлбар баримтаар тогтоогдохгүй байна.

 

8. Харин ын улсын бүртгэлд удаа дараалан гаргасан эд хөрөнгийн эрхийн улсын бүртгэлийн мэдүүлгүүд болон Ч.Алтанхуягтай байгуулсан худалдах, худалдан авах гэрээнүүд, түүний өмчлөлд бүртгэгдэж гарсан өмчлөх эрхийн гэрчилгээнүүдээр Иргэний хуулийн 110 дугаар зүйлийн 110.1-д Үл хөдлөх эд хөрөнгө өмчлөх эрх хэлцлийн үндсэн дээр нэг этгээдээс нөгөөд шилжиж байгаа бол уг хэлцлийг үл хөдлөх эд хөрөнгийн бүртгэлийн газар бүртгүүлснээр өмчлөх эрх шинэ өмчлөгчид үүсэж, өмнөх өмчлөгчийн өмчлөх эрх дуусгавар болно. гэж зааснаар маргааны зүйл болсон үл хөдлөх эд хөрөнгө, газрын хууль ёсны өмчлөгч болсон байна.

 

9. Иймд нэхэмжлэгч Д.ын дээрх үл хөдлөх эд хөрөнгийн хууль ёсны өмчлөгчөөр тогтоолгох, газрын хууль ёсны эзэмшигчээр тогтоолгох нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй байна.

 

10. аас олгосон итгэмжлэлийн хүрээнд Д. өмчлөгчийн өмнөөс нэхэмжлэгч Ч.*******тай үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээг байгуулсан байх боловч худалдан авагч Ч.******* нь 200,000,000 төгрөгийг ад төлөөгүй, ад 32,000,000 төгрөгийг Д.аар дамжуулж төлсөн гэж тайлбарласан боловч өөрийн тайлбарыг баримтаар нотлоогүй байх тул гэрээ хэрэгжээгүй байна.

 

10. Мөн газрыг үнэ төлбөргүй шилжүүлэх талаар Д.ад аас итгэмжлэл олгогдоогүй бөгөөд олгосон итгэмжлэлээс хальсан буюу төлөөлүүлэгчийн эрх ашиг, сонирхолд нийцэхгүй гэрээг түүний өмнөөс Ч.*******тай байгуулсан нь Иргэний хуулийн 63 дугаар зүйлийн 63.2-т Төлөөлөгч төлөөлүүлэгчээс олгосон бүрэн эрхийн хүрээнд, түүний нэрийн өмнөөс гуравдагч этгээдтэй хэлцэл хийх бөгөөд уг хэлцлээс үүсэх эрх, үүрэг нь гагцхүү төлөөлүүлэгчид бий болно. гэж заасанд нийцээгүй байна.

 

11. Өөрөөр хэлбэл нэхэмжлэгч Ч.******* нь худалдах, худалдан авах гэрээний дагуу хөрөнгө болон газрын үнийг өмчлөгч болох ад төлөөгүй байх тул хөрөнгүүдийн өмчлөгч болж чадаагүй байна. Иймд өмчлөгч болон Ц., нарын хооронд байгуулсан худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бус хэлцэлд тооцуулах шаардлага гаргах эрх үүсээгүй байна.

 

12. нь Д.ад өөрийн өмчлөлийн хөрөнгө, газрыг зарж борлуулах итгэмжлэл олгосон атлаа итгэмжлэлийн хугацаа дуусаагүй байхад газар үл хөдлөхийн гэрчилгээг Д.Сүхатад байгааг мэдсээр байж алга болгож үрэгдүүлсэн гэсэн шалтгаанаар дахин гэрчилгээг гаргуулан авсан болох нь тогтоогдсон. Мөн Д.ад олгосон итгэмжлэлийн хугацаа дуусаагүй байхад Ц.т дахин итгэмжлэл олгосон байх ба уг хөрөнгүүдийг Ц.т өөрийн авсан өрөнд тооцуулж худалдахдаа түүнд итгэмжлэл олгож олгосон итгэмжлэлийн хүрээнд Ц. буюу төлөөлүүлэгчийг төлөөлж уг хөрөнгийг Э.эд худалдаж байгаа мэтээр худалдах, худалдан авах гэрээ хийсэн нь Иргэний хуулийн 70 дугаар зүйлийн 70.1-д Төлөөлөгч нь төлөөлүүлэгчийн нэрийн өмнөөс өөртэйгөө, түүнчлэн гуравдагч этгээдийн нэрээр өөрөө төлөөлүүлэгчтэй хэлцэл хийхийг хориглоно. гэснийг зөрчсөн байх тул уг гэрээ Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1-д зааснаар хүчин төгөлдөр бус хэлцэл байна.

 

 

13. Иймд дээрх үндэслэлүүдээр нэхэмжлэгч Ч.*******ын хариуцагч Э., , Ц. нарт холбогдуулан гаргасан 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдөр , Э. нарын байгуулсан Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут 11 *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдах, худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах тухай нэхэмжлэл,

нэхэмжлэгч Д.ын Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын 11-р баг, Цагаанчулуут 11 *******, задгай тоот 184.9 м.кв талбайтай, хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгийн хууль ёсны өмчлөгчөөр тогтоолгох тухай, Орхон аймгийн Баян-Өндөр сум Цагаанчулуут баг -9 тоотод лах 600 м.кв талбайтай худалдаа үйлчилгээний зориулалттай газрын хууль ёсны эзэмшигчээр тогтоолгох тухай нэхэмжлэлийг бүхэлд нь, хариуцагч Ц., Э. нарын нэхэмжлэгч Д., Ч.*******т холбогдуулан гаргасан ..............тухай сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгох нь зүйтэй.

 

Нэхэмжлэгч Ч.*******ын улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 94,950 төгрөг, хариуцагч Э., Ц. нарын улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 235,350 төгрөгийг тус тус улсын орлогод үлдээж шийдвэрлэв.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 дугаар зүйлийн 115.2.3, 116, 118 дугаар зүйлд заасныг удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

 

1. Иргэний хуулийн 9 зүйлийн 9.4.4, 243 дугаар зүйлийн 243.1-д заасныг баримтлан нэхэмжлэгч Ч.*******, Д. нарын Э., , Ц. нарт холбогдуулан гаргасан 2022 оны 02 дугаар сарын 16-ны өдөр байгуулсан үл хөдлөх хөрөнгө худалдах худалдан авах гэрээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулах тухай нэхэмжлэл, Орхон аймаг Баян-Өндөр сум Цагаанчулуут баг ******* 09 тоот хаягтай 184,9 м.кв талбайтай хувийн сууцны зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгө, тус хаягт лалтай нэгж талбарын 61000919 дугаар бүхий 600 м.кв газрын шударга эзэмшигч мөн болохыг тогтоолгох тухай сөрөг нэхэмжлэлүүдийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосугай.

 

2. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.1-д зааснаар нэхэмжлэгч Ч.*******ын улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 94,950 төгрөг, хариуцагч Э., Ц. нарын улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 235,350 төгрөгийг тус тус улсын орлогод үдээсүгэй.

 

3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 зүйлийн 119.2, 119.7, 120 дугаар зүйлийн 120.2 дахь хэсэгт зааснаар шийдвэр нь танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох бөгөөд зохигч, гуравдагч этгээд, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч энэхүү шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардаж авснаас хойш 14 хоногийн дотор Орхон аймгийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхтэй, зохигчид хуульд заасан хугацааны дотор шийдвэрийг гардан аваагүй нь гомдол гаргах хугацааг хуульд заасан журмын дагуу тоолоход саад болохгүйг дурдсугай.

 

 

 

ШҮҮГЧ Б.ДЭЛГЭРЦЭЦЭГ