Завхан аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

2025 оны 04 сарын 17 өдөр

Дугаар 311/ШШ2025/00157

 

         МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

 

            Завхан аймаг дахь сум дундын  анхан шатны шүүхийн шүүх хуралдааныг шүүгч Н.Дэлгэрмаа даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн  иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар,

Хүсэлт гаргагч: ******* *******, ******* дүүрэг, ******* дүгээр хороо, *******т ******* дугаар гудамж *******тоотод оршин суух Н.*******,

 Нэхэмжлэлийн шаардлага: Ажиллаж байсан байдлаа тогтоолгох тухай  иргэний хэргийг  хянан хэлэлцэв.

            Шүүх хуралдаанд оролцогч: Нарийн бичгийн дарга П.Янжмааг оролцуулав.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Хүсэлт гаргагч  Н.******* нь шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлдээ : Миний бие Н.******* нь ******* онд төрсөн, Одоо ******* *******од ажиллаж амьдарч байна. Би онд 10 дугаар анги төгсөөд оны 10 дугаар сарын *******-ны өдрөөс 1989 оны 09 дүгээр сарын 1-ний өдөр хүртэл хугацаанд ийн яамны харьяа Завхан аймаг дахь - лийн сургуульд ээр ажиллаж байгаад өөрийн хүсэлтээр ажлаас чөлөөлөгдөж ******* ******* руу шилжсэн. Хотод очоод 1989 оны 09 дүгээр сарын 06-ны өдрөөс ийн -р т ийн туслахаар томилогдон ажиллаж байгаад 1990 оны 09 дүгээр сарын 30-ны өдөр өөрийн хүсэлтээр ажлаас чөлөөлөгдөж дүүргийн т 1990 оны 10 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл аар ажиллаж байгаад дахин өөрийн хүсэлтээр ажлаас чөлөөлөгдөж мөн өдрөөс ийн дугаар т аар томилогдон ажиллаж байгаад ажиллаж байсан ийн бүлэг татан буугдсан тул 1992 оны 04 дүгээр сарын 09-ний өдөр ажлаас чөлөөлөгдөж Завхан аймагт буцаж шилжиж ирсэн. Тэгээд Завхан аймгийн сумын -р т 1992 оны 05 дугаар сарын 01-ний өдрөөс  аар томилогдон ажиллаж байгаад Завхан аймгийн Боловсролын хэлтсийн даргын тушаалаар 1992 оны 10 дугаар 23-ны өдрөөс сумын 1 дүгээр т аар томилогдон 1994 оны 06 дугаар сарын 23-ны өдөр хүртэл ажиллаад сурах болсон шалтгаанаар ажлаас чөлөөлөгдсөн. Аймгийн аас ажиллаж байсан талаараа лавлагаа авахад зарим тушаал гарахгүй байна. Иймд намайг оны 10 дугаар сарын *******-ны өдрөөс 1989 оны 09 дүгээр сарын 1-ний өдөр хүртэл ийн яамны харъяа Завхан аймаг дахь - лийн сургуульд ээр, 1989 оны 09 дүгээр сарын 06-ны өдрөөс 1990 оны 09 дүгээр сарын 30-ны өдөр хүртэл ийн дугаар т ийн туслахаар, 1990 оны 10 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл дүүргийн т аар, 1991 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс ийн 1992 оны 04 дүгээр сарын 09-ний өдөр хүртэл ийн дугаар т аар, 1992 оны 05 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 1992 оны 10 дугаар 23-ны өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын -р т аар, 1992 оны 10 дугаар 23-ны өдрөөс 1994 оны 06 дугаар сарын 23-ны өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын 1-р т аар ажиллаж байсан болохыг тус тус тогтоож өгнө үү гэжээ.

 

Нэхэмжлэгч Н.******* болон нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Д.р нь шүүхэд ирүүлсэн хүсэлтдээ: “...шүүх хуралдаанд  оролцуулахгүйгээр шийдвэрлэж өгнө үү...” гэжээ.

 

 Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 100 дугаар зүйлийн 100.1-т “...нэхэмжлэгч өөрөө болон төлөөлөгч өмгөөлөгчийнхөө эзгүйд шүүх хуралдааныг хийх талаар бичгээр хүсэлт ирүүлсэн бол тэдгээрийг оролцуулахгүйгээр хэргийг хянан шийдвэрлэж болно...” гэж зааснаар нэхэмжлэгчийн дээрх хүсэлтийг хүлээн авч  тэднийг оролцуулахгүйгээр хэргийг хянан шийдвэрлэв.

 

Шүүх хуульд заасан журмын дагуу хэрэгт цугларсан бичгийн нотлох баримтууд, нэхэмжлэгчийн хүсэлт, тайлбар болон  гэрчүүдийн мэдүүлгийг шинжлэн судлаад

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

 Шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримтууд болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтуудыг  шинжлэн судлаад хуульд заасан үндэслэл журмаар авагдсан, гэрчүүдийн мэдүүлэг өөр хоорондоо зөрүүгүй байх тул тэдгээрийг үнэн зөв гэж үнэлж нэхэмжлэгч  Н.*******ын шүүхэд ирүүлсэн дээрх нэхэмжлэлийн шаардлагыг  хангаж шийдвэрлэлээ.

 

Нэхэмжлэгч Н.******* нь оны 10 дугаар сарын *******-ны өдрөөс 1989 оны 09 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл ийн яамны харьяа Завхан аймаг дахь ум- лийн сургуульд ээр,

 

1989 оны 09 дүгээр сарын 06-ны өдрөөс 1990 оны 09 дүгээр сарын 30-ны өдөр хүртэл ийн дугаар т ийн туслахаар,

 

1990 оны 10 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл дүүргийн т аар,

 

1991 оны 04 дүгээр сарын 03-ны өдрөөс 1992 оны 04 дүгээр сарын 09-ний өдөр хүртэл ийн дугаар т аар,

 

1992 оны 05 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 1992 оны 08 дугаар 01-ний өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын -р т аар,

 

1992 оны 08 дугаар 02-ны өдрөөс 1994 оны 06 дугаар сарын 23-ны өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын 1-р т аар ажиллаж байсан болох нь

 

оны 10 дугаар сарын 20-ны өдөр нээлгэсэн дугаартай хөдөлмөрийн дэвтрийн  “ 5-13 дугаар талд  бичигдсэн   ...ажлын тухай мэдээлэл хэсэгт ...ажилд авсан, өөр газарт шилжүүлсэн ба халсан тухай мэдээлэл шалтгааныг  заасан...”  бичилтүүдээр,

 

оны 10 дугаар  сарын 29-ний өдрийн ийн яамны харьяа Завхан аймаг дахь - лийн сургуулийн  захирлын 84 дүгээр тушаалд “ ийн *******ыг 10-р сарын *******-ны өдрөөс... түр хугацаагаар ээр авч  ажиллуулсугай...”  гэсэн хэсгээр,

 

1989 оны 06 дугаар сарын 03-ны  өдрийн ийн яамны харьяа Завхан аймаг дахь - лийн сургуулийн  захирлын 32 дугаар тушаалд “... Н.*******ын 1988 оны ээлжийн амралтын мөнгийг  хөдөлмөрийн хуульд заасны дагуу ажилласан хоногт ногдох хэмжээгээр нөхөж олгохыг ... зөвшөөрсүгэй...” гэсэн хэсгээр,

 

 1989 оны 06 дугаар сарын 03-ны  өдрийн ийн яамны харьяа Завхан аймаг дахь - лийн сургуулийн  захирлын 33 дугаар тушаалд “... Н.******* ...1989 оны 6 дугаар сарын 03-ны өдрөөс чөлөөлж ...тооцоог хийж дуусгахыг ...нягтлан бодогчид даалгасугай...” гэсэн хэсгээр,

 

ХААТР-1 маягтад “...Н.*******ыг он худалдааны ум ...” гэсэн бичилтээр,

 

1992 оны дугаар сарын 10-ны өдрийн  Завхан аймгийн Боловсролын газрын даргын 112 дугаартай тушаалд “ ийн *******ыг   дугаар т аар ажиллуулсугай...” гэсэн хэсгээр,

 

1992 оны 12 дугаар сарын 02-ны өдрийн  Завхан аймгийн Боловсролын хэтсийн  даргын 198 дугаартай тушаалд “ Н.*******ыг   1 дүгээр т аар ажиллуулсугай...” гэсэн хэсгээр,

 

 Энэ талаар мэдүүлсэн гэрч В. “...Завхан аймаг дахь техниккум техник лийн сургуульд ээр ажиллаж байгаад ...1992 онд Завхан аймгийн 1 дүгээр т ээр аар ажилд орж байсан. Нэгдүгээр т лаад удаагүй 2-3 жил ажилласан байх. Удалгүй ******* ******* руу шилжсэн.  Манай хоёр 20 гаруй жил хөрш оршин суусан учраас мэдэж байна. Аав нь Завхан аймгийн нэгдүгээр арван жилд захирлаар ажилладаг байсан...” гэсэн мэдүүлгээр,

 

Гэрч Ч. “...Завхан аймгийн сумын 1-р т Н.******* нь аар ажиллаж байсан. Тухайн үед Ж., Ё., Н.******* нар нь бүлгийн аар ажиллаж байсан. 1993 оны 04 дүгээр сард дикретээ авахад Н.******* нь илж байсан. Төрөөд 1995 онд ажилд ороход Н.******* ажлаас гараад ******* ******* явсан байсан. Ажилд анх хэдэн онд орж байсныг нь сайн санахгүй байна. 2-3 жил бол илсан. Гэр нь ногоон байранд байдаг байсан...” гэсэн мэдүүлгээр,

 

Гэрч Д.ийн “...Завхан аймаг дахь ны техник лийн сургуульд онд ээр ажиллаж байсан. 2-3 жил лав ээр ажиллаж байсан...” гэсэн мэдүүлгүүдтэй нийцэж байх тул түүний тайлбар болон хэрэгт авагдсан баримтуудыг үнэн зөв гэж үнэллээ.

 

          Дээрх гэрчүүдийн мэдүүлгүүд нь  эргэлзээгүй хууль сануулж, хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу авагдсан гэж  үнэлж,  хүсэлт гаргагчийн нэхэмжлэлийн шаардлагыг  давхар нотолсон  гэж үзлээ.

 

Иймд нэхэмжлэгч ийн *******ыг оны 10 дугаар сарын *******-ны өдрөөс 1989 оны 09 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл ийн яамны харьяа Завхан аймаг дахь ум- лийн сургуульд ээр,

 

1989 оны 09 дүгээр сарын 06-ны өдрөөс 1990 оны 09 дүгээр сарын 30-ны өдөр хүртэл ийн дугаар т ийн туслахаар,

 

1990 оны 10 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл дүүргийн т аар,

 

1991 оны 04 дүгээр сарын 03-ны өдрөөс 1992 оны 04 дүгээр сарын 09-ний өдөр хүртэл ийн дугаар т аар,

 

1992 оны 05 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 1992 оны 08 дугаар 01-ний өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын -р т аар,

 

1992 оны 08 дугаар 02-ны өдрөөс 1994 оны 06 дугаар сарын 23-ны өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын 1-р т аар ажиллаж байсан болохыг тогтоох нь зүйтэй.

 

           Нэхэмжлэгч ийн ******* нь 1994 оны 0 дугаар сараас 2000 оныг дуустал ажилласан жил  тэтгэврийн даатгалын  шимтгэлийг нөхөн тооцох тухай хуульд хамрагдсан болох нь ийн ******* дүүргийн Нийгмийн даатгалын газрын дугаартай ын лавлагаа хэрэгт авагдсан болохыг дурдах нь зүйтэй

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 6 дугаар зүйлийн 6.6-д зааснаар эрх зүйн ач холбогдол бүхий үйл явдлыг тогтооход мэтгэлцэх зарчим хэрэгжихгүй ба энэ тохиолдолд шүүх нэхэмжлэгчийн хүсэлтээр болон өөрийн санаачилгаараа зарим нотлох баримтыг бүрдүүлсэн болно.

 

      Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1-д зааснаар нэхэмжлэгч  Н.*******ын улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 0,200 /далан мянга хоёр зуу/ төгрөгийг төрийн сангийн орлогод хэвээр үлдээх нь зүйтэй гэж үзээд

           

ИРГЭНИЙ ХЭРЭГ ШҮҮХЭД ХЯНАН ШИЙДВЭРЛЭХ ТУХАЙ ХУУЛИЙН 115 ДУГААР ЗҮЙЛИЙН 115.1, 115.2.1, 1*******, 118, 119, 133 ДУГААР ЗҮЙЛИЙН 133.1.1-Д ЗААСНЫГ УДИРДЛАГА БОЛГОН ТОГТООХ НЬ:

 

1. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 135 дугаар зүйлийн 135.2.6-д зааснаар Хумбаа овогт ийн ******* нь оны 10 дугаар сарын *******-ны өдрөөс 1989 оны 09 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл ийн яамны харьяа Завхан аймаг дахь ум- лийн сургуульд ээр,

 

1989 оны 09 дүгээр сарын 06-ны өдрөөс 1990 оны 09 дүгээр сарын 30-ны өдөр хүртэл ийн дугаар т ийн туслахаар,

 

1990 оны 10 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 04 дүгээр сарын 01-ний өдөр хүртэл дүүргийн т аар,

 

1991 оны 04 дүгээр сарын 03-ны өдрөөс 1992 оны 04 дүгээр сарын 09-ний өдөр хүртэл ийн дугаар т аар,

 

1992 оны 05 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 1992 оны 08 дугаар 01-ний өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын -р т аар,

 

1992 оны 08 дугаар 02-ны өдрөөс 1994 оны 06 дугаар сарын 23-ны өдөр хүртэл Завхан аймгийн сумын 1-р т аар ажиллаж байсан  болохыг тус тус тогтоосугай.

 

2. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1-т зааснаар нэхэмжлэгч Н.*******ын  улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 0,200 /далан мянга хоёр зуу/ төгрөгийг төрийн сангийн орлогод хэвээр үлдээсүгэй.

 

3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.2-т зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хуулийн хүчинтэй болохыг мэдэгдсүгэй.

 

4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.4, 119.-т зааснаар шийдвэр хүчинтэй болсноос хойш ******* хоногийн дотор шийдвэрийн агуулга бүрэн эхээрээ бичгийн хэлбэрээр гарах ба ийнхүү гарснаас хойш шүүх хуралдаанд оролцсон тал нь ******* хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж шийдвэрийн хувийг өөрөө гардан авах үүргээ биелүүлээгүй нь давж заалдах шатны журмаар гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүй бөгөөд шүүх хуралдаанд оролцоогүй талд шийдвэрийг гардуулснаар гомдол гаргах хугацааг тоолохыг  дурдсугай.

 

5. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120 дугаар зүйлийн 120.2-т зааснаар нэхэмжлэгч Н.*******  нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш ******* хоногийн дотор Завхан аймгийн  Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэй болохыг дурдсугай.

 

 

 

 

 

                                    ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ                                  Н.ДЭЛГЭРМАА