Булган аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

2025 оны 04 сарын 03 өдөр

Дугаар 304/ШШ2025/00168

 

МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Булган аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн шүүх хуралдааныг шүүгч Д.Элбэгзаяа даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн хуралдаанаар

 

Нэхэмжлэгч: ******* хот, С******* дүүрэг, ******* дүгээр хороо Ю*******ийн гудамж-28, ******* цогцолборт байрлах “М******* ББСБ” ХХК /РД:537327*******/-ийн нэхэмжлэлтэй

 

Хариуцагч: Булган аймгийн Х*******-******* сумын 5 дугаар баг, - гудамж, тоотод оршин суух Чын Од холбогдох

 

Үндсэн зээл 900,000 төгрөг, зээлийн хүү 2,978 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 57,3 төгрөг, нийт *******,20,322 төгрөг гаргуулах тухай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

 

Шүүх хуралдааны оролцогчид:

Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч М.С /цахим/

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Ж.Лхагвасүрэн нар оролцов.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******00 дугаар зүйлийн *******00.*******, *******00.3-т заасныг баримтлан нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч О.Б, хариуцагч Ч.О нарын эзгүйд хэргийг шийдвэрлэсэн болно.

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

*******.Нэхэмжлэгч “М******* ББСБ” ХХК-ийн хариуцагч Ч.Од холбогдуулан гаргасан үндсэн зээл 900,000 төгрөг, зээлийн хүү 2,978 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 57,3 төгрөг, нийт *******,20,322 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангах үндэслэлтэй байна.

 

2.Нэхэмжлэгч байгууллагын шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага, үндэслэл:

-Хариуцагч Ч.О нь 2022 оны 0 дүгээр сарын *******2-ны өдөр зээлийн гэрээг бичгээр байгуулсан байдаг. 2023 оны 0 дүгээр сарын **************-ний өдөр 700,000 төгрөгийг 2.7% хүүтэй, 2023 оны 0 дүгээр сарын 22-ны өдөр *******00,000 төгрөгийн 2 удаагийн үйлдлээр 3.% хүүтэй тус тус зээлж авсан боловч зээлээ төлөөгүй. Өнгөрсөн хугацаанд зээлийг бага багаар төлж *******07,920 төгрөгийг төлсөн байсан. Уг мөнгийг зээлийн хүүнээс хасч тооцсон. Зээлийн гэрээний үлдэгдэл нь 2025 оны 0******* дүгээр сарын 2*******-ний өдрийн байдлаар үндсэн зээлийн үлдэгдэл 900,000 төгрөг, зээлийн хүү 8,972 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөр 27,3 төгрөг нийт *******,20,322 төгрөг гаргуулахаар нэхэмжлэл гаргасан Ч.О нь “М******* ББСБ” ХХК-ийн мессеж зээлийн үйлчилгээний нөхцөлийг хүлээн зөвшөөрч 2022 оны 0 дүгээр сарын 25-ны өдөр *******000007983 тоот Зээл, зээлийн эрх нээх гэрээ байгуулсан ба мессеж зээл авч, төлж барагдуулж байсан тул зээлийн эрхийн хэмжээ нэмэгдсэн. Ч.О нь зээлээ хугацаанд нь төлж барагдуулаагүй удаа дараа худал хэлж өнөөдрийг хүртэл төлөөгүй. Иймд Ч.Оюундариас нийт *******,20,322 төгрөгийг гаргуулж өгнө үү гэжээ.

 

3.Хэрэгт авагдсан нотлох баримт болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн 2022 оны 0 дүгээр сарын 25-ны өдрийн №*******00007983 дугаар “Зээл, зээлийн эрх нээх гэрээ”, зээл, зээлийн эрх нээлгэх өргөдлийн маягт, Ч.Оюундарийн зээлийн тооцоолол, Ч.Оюундарийн 2023 оны 0 сарын **************-ний өдрөөс 2023 оны 0 сарын 23-ны өдрийн хоорондох дансны хуулга, нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч М.Сгийн шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбар зэргээр дараах үйл баримт тогтоогдож байна.

 

Зээлдэгч Ч.О нь “М******* ББСБ” ХХК-ийн мессеж зээлийн үйлчилгээний нөхцөлийг хүлээн зөвшөөрч 2022 оны 0 дүгээр сарын 25-ны өдөр №*******000007983 тоот “Зээл, зээлийн эрх нээх гэрээ” байгуулан мессеж зээл авсан ба улмаар эрх хэмжээ нь нэмэгдэн 2023 оны 0 дүгээр сарын **************-ний өдөр 700,000 төгрөгийг сарын 2,7% хүүтэй, 2023 оны 0 дүгээр сарын 22-ны өдөр *******00,000 төгрөгийг сарын 3,% хүүтэй, 2023 оны 0 дүгээр сарын 22-ны өдөр *******00,000 төгрөгийг сарын 3,% хүүтэй тус тус зээлээр авчээ.

 

Зохигчийн хооронд байгуулсан энэхүү гэрээ нь Иргэний хуулийн *******9 дугаар зүйлийн *******9.*******.*******, *******9.*******.2, 5******* дүгээр зүйлийн 5*******.*******, 5*******.2-т тус тус заасан хүчин төгөлдөр гэрээ байна.

 

Гэтэл “М******* ББСБ” ХХК-тай байгуулсан 2022 оны 0 дүгээр сарын 25-ны өдрийн №*******000007983 тоот “Зээл, зээлийн эрх нээх гэрээ”-ний 5.2.2 дахь хэсэгт “Зээл, хүү, нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөрийг бүрэн төлөх”-өөр тусгасан байх бөгөөд хариуцагч зээлийн гэрээгээр сар бүр хүү болон үндсэн зээлээс тодорхой хувийг эргэн төлөхөөр нэхэмжлэгч байгууллагатай тохиролцсон боловч авсан зээлээ сар бүр хугацаанд нь төлөөгүй, эргэн төлөлтийн хуваарийг удаа дараа зөрчиж, зээл төлөх үүргээ хэрэгжүүлээгүй болох нь хэрэгт авагдсан нотлох баримтууд болон нэхэмжлэгч байгууллагын шүүхэд гаргасан нэхэмжлэл, нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч М.Сгийн шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбар зэргээр тогтоогдож байна.

 

Иргэний хуулийн 5******* дүгээр зүйлийн 5*******.*******-т: “Банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээдээс зээл олгох гэрээгээр банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээд нь мөнгөн хөрөнгийг хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу тодорхой хугацаатайгаар зээлдэгчид шилжүүлэх, зээлдэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд уг мөнгөн хөрөнгө, гэрээнд заасан бол түүний хүүг буцаан төлөх үүргийг тус тус хүлээнэ”, мөн хуулийн 52 дугаар зүйлийн 52.2-т: “зээлдэгч гэрээнд заасан хугацаанд авсан зээлээ эргүүлэн төлөөгүй бол гэрээнд заасны дагуу зээлдүүлэгчийн үндсэн хүүгийн хорин хувиас хэтрэхгүй хэмжээний нэмэгдүүлсэн хүү гэрээнд зааж болно.” гэж,  мөн Банк, эрх бүхий хуулийн этгээдийн мөнгөн хадгаламж, төлбөр тооцоо, зээлийн үйл ажиллагааны тухай хуулийн 2 дүгээр зүйлийн 3 дахь хэсэгт: “Зээлийг хугацаанд нь төлөөгүй бол зээлийн гэрээний үүргээ бүрэн биелүүлж дуусах хүртэл хугацаанд зээлийн үндсэн хүү, гэрээнд заасан бол түүний хорин хувиас хэтрэхгүй хэмжээний нэмэгдүүлсэн хүү төлнө.” гэж тус тус заасан байх тул “М******* ББСБ” ХХК нь хариуцагчаас үндсэн зээл, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг шаардах эрхтэй байна.

 

.Иймд Иргэний хуулийн 225 дугаар зүйлийн 225.*******, 22 дугаар зүйлийн 22.*******, 5******* дүгээр зүйлийн 5*******.*******, 53 дугаар зүйлийн 53.******* дэх хэсэгт тус тус зааснаар хариуцагч Ч.Оюундариас үндсэн зээл 900,000 төгрөг, зээлийн хүү 2,978 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 57,3 төгрөг, нийт *******,20,322 төгрөгийг гаргуулж “М******* ББСБ” ХХК-д олгохоор шийдвэрлэв.  

 

5.Нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж шийдвэрлэсэн тул нэхэмжлэгч байгууллагын улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 37,75 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч Ч.Оюундариас 37,75 төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгч “М******* ББСБ” ХХК-д олгох нь зүйтэй байна.

 

.Шүүхээс нэхэмжлэлийн хувийг гардуулахаар 2025 оны 02 дугаар сарын *******9-ний өдөр хариуцагч Ч.Од мэдэгдэхэд өөрийн цахим хаягаар нэхэмжлэлийн хувийг гардаж авна гэсний дагуу түүний [email protected] хаягаар нэхэмжлэлийг холбогдох баримтуудын хамт хүргүүлсэн нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 753 дугаар зүйлийн 753.2-т зааснаар нэхэмжлэлийг хувийг гардаж авсан гэж үзэх ба хариуцагч нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөн, хүлээн зөвшөөрөхөөс татгалзсан эсэх хариу тайлбараа шүүхэд ирүүлээгүй.

Хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны хугацаа дуусаж байх тул шүүх хуралдааныг 2025 оны 0 дүгээр сарын 03-ны өдрийн *******0 цаг 30 минутад зарлаж, шүүгчийн туслах Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 77.2, 77.-д заасан журмаар хариуцагч Ч.Од шүүх хуралдааны товыг [email protected] хаягаар шүүхийн мэдэгдэх хуудас хүргүүлж, мөн түүний эзэмшлийн 950*******3378 утсанд мессеж бичиж тус тус мэдэгдсэн боловч хариуцагч шүүх хуралдаанд хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр ирээгүй тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 72 дугаар зүйлийн 72.3-т заасныг баримтлан хариуцагч Ч.Оюундарийг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөнд тооцож мөн хуулийн *******00 дугаар зүйлийн *******00.3-т заасныг баримтлан түүний эзгүйд хэргийг шийдвэрлэсэн болно.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн **************5 дугаар зүйлийн **************5.2.*******, **************, 759 дүгээр зүйлийн 759.*******, 759.2 дугаар зүйлд заасныг удирдлага болгон 

 

ТОГТООХ нь:

 

*******.Иргэний хуулийн 225 дугаар зүйлийн 225.*******, 22 дугаар зүйлийн 22.*******, 5******* дугаар зүйлийн 5*******.*******, 53 дугаар зүйлийн 53.*******-т заасныг тус тус баримтлан хариуцагч Ч.Оюундариас үндсэн зээл 900,000 төгрөг, зээлийн хүү 2,978 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 57,3 төгрөг, нийт *******,20,322 /нэг сая дөрвөн зуун хорин мянга гурван зуун хорин хоёр/ төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгч “М******* ББСБ” ХХК-д олгосугай.

 

2.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 5 дугаар зүйлийн 5.*******, 57 дугаар зүйлийн 57.*******, 0 дугаар зүйлийн 0.*******, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.*******.*******-т тус тус зааснаар нэхэмжлэгч байгууллагын улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 37,75 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч Ч.Оюундариас 37,75 төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгч “М******* ББСБ” ХХК-д олгосугай.

 

3.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 759 дугаар зүйлийн 759.3, 75**************.*******-д заасныг тус тус баримтлан шийдвэрийг *******0 хоногийн дотор зохигч, тэдгээрийн төлөөлөгчид гардуулах бөгөөд зохигч, тэдгээрийн төлөөлөгч шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш 7 хоногийн дотор шийдвэр гаргасан шүүхээр дамжуулан Булган аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэй болохыг дурдаж шийдвэрлэв. 

 

 

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ                            Д.ЭЛБЭГЗАЯА