МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

 

              аймаг дахь сум дундын  анхан шатны шүүхийн шүүх хуралдааныг шүүгч Н.Дэлгэрмаа даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн  иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар,

           

 Хүсэлт гаргагч: ******* хот  ******* -******* дүүрэг, ******* дугаар хоро ******* ******* ******* дугаар гудамж 28******* тоотод  оршин суух хаягтай Ш.*******гийн   итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Б.

Нэхэмжлэлийн шаардлага: Ажилл байсан байдлаа тогтоолгох тухай  иргэний хэргийг  хянан хэлэлцэв.

            Шүүх хуралдаанд оролцогч: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Б., нарийн бичгийн дарга П.Янжмаа нар оролцов.

 

                                                         ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Нэхэмжлэгч Ш.******* нь шүүхэд ирүүлсэн  хүсэлтдээ:  Миний бие Ш.******* нь 1965 онд төрсөн. Одоо ******* хотод амьдарч байна. Би 1988 онд цэргээс халагд ирээд аймгийн ний газрын халаалтын зууханд аар томилогдон илл байгаад 1989 оны 05 дугаар сарын 18-ны өдөр лаас чөлөөлөгдөж 1989 оны 05 дугаар сарын 19-ний өдрөөс 1991 он хүртэл аймгийн ын газрын ны т чнаар илл байгаад 1991 оны 02 дугаар сарын 01-нд орон тооны цомхотголоор лаас чөлөөлөгдсөн. Тэгээд аймгийн сумд очиж тус сумын хэрэглээний хоршоонд илд орж 1992 оны 0******* дугаар сар хүртэл илласан. аймгийн аас илл байсан талаараа тодруулахад зарим тушаал олдохгүй байх тул шүүхээр илл байсан байдлаа тогтоолгох шаардлага үүссэн. Иймд намайг 1988 оны 09 дүгээр сарын 14-ний өдрөөс 1989 оны 05 дугаар сарын 18-ны өдөр хүртэл аймгийн ний газрын халаалтын зууханд аар, 1989 оны 05 дугаар сарын 19-ний өдрөөс 1991 оны 02 дугаар сарын 01-ний өдөр хүртэл аймгийн ын газрын задаргааны т чнаар, 1991 оны 03 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 12 дугаар сарын 2*******-ны өдөр хүртэл аймгийн сумын ийн ангийн - бригадын аар, 1991 оны 12 дугаар сарын 2*******-ны өдрөөс 1992 оны 0******* дугаар сарын 01-ний өдрийг дуустал аймгийн сумын хэрэглээний хоршоонд аар илл байсан болохыг тус тус тогтоож өгнө үү гэжээ.

 Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч шүүх хуралдаанд тайлбартаа “...Нэхэмжлэлийн шаардлагыг дэмжиж байна. Нэхэмжлэлд дэлгэрэнгүй бичигдсэн учраас нэмж тайлбарлах шаардлагагүй...”  гэв.

 

Шүүх хуульд заасан журмын дагуу хэрэгт цугларсан бичгийн нотлох баримтууд, нэхэмжлэгчийн хүсэлт, тайлбар болон  гэрчүүдийн мэдүүлгийг шинжлэн судлаад

ҮНДЭСЛЭХ нь:

         

           Ш.******* нь илл байсан байдлаа тогтоолгох тухай хүсэлтийг  шүүхэд гаргасан байна. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 6 дугаар зүйлийн 6.6-д зааснаар эрх зүйн ач холбогдол бүхий үйл явдлыг тогтооход мэтгэлцэх зарчим хэрэгжихгүй ба энэ тохиолдолд шүүх нэхэмжлэгчийн хүсэлтээр болон өөрийн санаачилгаараа зарим нотлох баримтыг бүрдүүлсэн болно.

 

          Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 133 дугаар зүйлийн 133.1-д “шүүх дараах хэргийг онцгой иллагааны журмаар хянан шийдвэрлэнэ” гэж, мөн хуулийн 133 дугаар  зүйлийн 133.1.1-д “эрх зүйн ач холбогдол бүхий үйл явдлыг тогтооно” гэж,  мөн хуулийн 135 дугаар зүйлийн 135.2-д “ эрх зүйн ач холбогдол бүхий дараахь үйл явдлыг шүүх хэрэг хянан шийдвэрлэх иллагааны журмаар тогтооно” гэж, 135 дугаар зүйлийн 135.2.6-д “хүний илл байсан байдал” гэж зааснаар нэхэмжлэгч Ш.******* нь илл байсан байдлаа тогтоолгохоор шаардах эрхтэй байна.

 

Шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримтууд болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтуудыг  шинжлэн судлаад хуульд заасан үндэслэл журмаар авагдсан,  гэрчүүдийн мэдүүлэг нь өөр хоорондоо зөрүүгүй байх тул тэдгээрийг үнэн зөв гэж үнэлж Ш.*******н шүүхэд ирүүлсэн нэхэмжлэлийн шаардлагыг  ханг шийдвэрлэлээ.

 

Хүсэлт гаргагч Ш.*******  нь 1988 оны 09 дүгээр сарын 15-ны өдрөөс 1989  оны 05 дугаар сарын 18-ны өдөр хүртэл аймгийн Нийтийн , н  г  газрын халаалтын зууханд аар,

 

1989 оны 05 дугаар сарын 19-ний өдрөөс 1991 оны 02 дугаар сарын 04-ний өдөр хүртэл аймгийн ын газрын задаргааны т чнаар,

 

1991 оны 03 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдөр хүртэл аймгийн сумын ийн ангийн - бригадын аар,

 

1992 оны 01 дүгээр сарын 01-ны өдрөөс 1992 оны 06 дугаар сарын 30-ны өдрийг хүртэл аймгийн сумын ББХ хэрэглээний хоршоонд аар илл байсан болох нь

 

1989 оны 06 дугаар сарын 15-ны өдөр нээлгэсэн 30*******832 дугаартай хөдөлмөрийн дэвтэрт дэх бичилтүүд,

 

1989 оны 05 дугаар сарын 22-ны өдрийн аймгийн Нийтийн н г газрын даргын 86 дугаар тушаалаар,

 

 1991 оны 12 дугаар сарын 2*******-ны өдрийн  сумын Хэрэглээний Бүрэн бус хариуцлагатай хоршоо үүсгэн байгуулсан тогтоол болон  тогтоолын  хавсралт, хоршоо үүсгэн байгуулсан гэрээ болон хавсралтаар,

 

1991 оны 03 дугаар сарын 11-ний өдрийн  аймгийн    сумын Хэрэглээний хоршооны даргын  02 дугаар  тушаалаар,

 

1992 оны 06 дугаар сарын 30-ны өдрийн аймгийн   сумын Хэрэглээний хоршооны даргын 0******* дугаар тушаалаар,

 

  Тухайн хугацаанд илл байсныг мэдүүлсэн гэрч Д.ын  “...1991 онд аймгийн сумын Худалдаа ийн ангид намайг нярав үйлчлэгчээр давхар илл байхад Ш.******* нь - бригадын орж илл байсан. 1992 онд Худалдаа ийн анги хоршоо гэсэн нэршилтэй болж байсан. Нэр нь өөрчлөгдөхөд Ш.******* нь лаа хийж байсан... ” гэсэн мэдүүлгээр,

 

 Энэ талаар мэдүүлсэн гэрч Ё.гийн  “...1988 онд анх уурын зуухны селиссээр илд орж байсан. Анх илд орсон хүмүүсийг нийт илчдад танилцуулдаг байсан. 1989 онд лаасаа гарч ын газар чнаар илл байсан гэж сонссон. 1-2 жилийн дараа таарахад даа илл байгаа гэж ярьж байсан...” гэсэн мэдүүлгээр тогтоогдож байна.

 

          Гэрчүүдийн мэдүүлгийг нь эргэлзээгүй хууль сануулж, хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу авагдсан  мэдүүлэг гэж  үнэлж,  хүсэлт гаргагчийн нэмэмжлэлийн шаардлагыг  давхар нотолсон  байна гэж үзлээ.

 

        Иймд нэхэмжлэгч  1988 оны 09 дүгээр сарын 15-ны өдрөөс 1989  оны 05 дугаар сарын 18-ны өдөр хүртэл аймгийн Нийтийн , н  г  газрын халаалтын зууханд аар,

 

1989 оны 05 дугаар сарын 19-ний өдрөөс 1991 оны 02 дугаар сарын 04-ний өдөр хүртэл аймгийн ын газрын задаргааны т чнаар,

 

1991 оны 03 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдөр хүртэл аймгийн сумын ийн ангийн - бригадын аар,

 

           1992 оны 01 дүгээр сарын 01-ны өдрөөс 1992 оны 06 дугаар сарын 30-ны өдрийг хүртэл аймгийн сумын ББХ хэрэглээний хоршоонд аар  тус тус илл байсан болохыг тогтоох нь зүйтэй.

 

            Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1-д зааснаар нэхэмжлэгч Ш.*******н улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн *******0,200 /далан мянга хоёр зуу/ төгрөгийг төрийн сангийн орлогод хэвээр үлдээх нь зүйтэй байна.

           

ИРГЭНИЙ ХЭРЭГ ШҮҮХЭД ХЯНАН ШИЙДВЭРЛЭХ ТУХАЙ ХУУЛИЙН 115 ДУГААР ЗҮЙЛИЙН 115.1, 115.2.1, 1*******, 118, 119, 133 ДУГААР ЗҮЙЛИЙН 133.1.1-Д ЗААСНЫГ УДИРДЛАГА БОЛГОН ТОГТООХ НЬ:

 

1. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 135 дугаар зүйлийн 135.2.6-д зааснаар  нэхэмжлэгч  Ш.*******г 1988 оны 09 дүгээр сарын 15-ны өдрөөс 1989  оны 05 дугаар сарын 18-ны өдөр хүртэл аймгийн Нийтийн , н  г  газрын халаалтын зууханд аар,

 

1989 оны 05 дугаар сарын 19-ний өдрөөс 1991 оны 02 дугаар сарын 04-ний өдөр хүртэл аймгийн ын газрын задаргааны т чнаар,

 

1991 оны 03 дугаар сарын 11-ний өдрөөс 1991 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдөр хүртэл аймгийн сумын ийн ангийн - бригадын аар,

 

1992 оны 01 дүгээр сарын 01-ны өдрөөс 1992 оны 06 дугаар сарын 30-ны өдрийг хүртэл аймгийн сумын ББХ хэрэглээний хоршоонд аар тус тус илл байсан байдлыг тогтоосугай.

 

2. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1-т зааснаар нэхэмжлэгч Ш.*******н улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн *******0,200 /далан мянга хоёр зуу/ төгрөгийг төрийн сангийн орлогод хэвээр үлдээсүгэй.

 

3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.2-т зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хуулийн хүчинтэй болохыг мэдэгдсүгэй.

 

4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.4, 119.*******-т зааснаар шийдвэр хүчинтэй болсноос хойш ******* хоногийн дотор шийдвэрийн агуулга бүрэн эхээрээ бичгийн хэлбэрээр гарах ба ийнхүү гарснаас хойш шүүх хуралдаанд оролцсон тал нь 14 хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж шийдвэрийн хувийг өөрөө гардан авах үүргээ биелүүлээгүй нь давж заалдах шатны журмаар гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүй бөгөөд шүүх хуралдаанд оролцоогүй талд шийдвэрийг гардуулснаар гомдол гаргах хугацааг тоолохыг  дурдсугай.

 

5. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120 дугаар зүйлийн 120.2-т зааснаар нэхэмжлэгч Ш.******* нь анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш 14 хоногийн дотор аймаг дахь Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэй болохыг дурдсугай.

 

 

 

 

 

                                    ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ                                  Н.ДЭЛГЭРМАА