Д.Б*******д холбогдох эрүүгийн

хэргийн тухай

 

Булг******* аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Эрүүгийн хэргийн шүүх хуралда*******ыг Ерөнхий шүүгч Д.Азжаргал даргалж, шүүгч Л.Ариунцэцэг, шүүгч Л.Хишигдэлгэр нарын бүрэлдэхүүнтэй, тус шүүхийн шүүх хуралда*******ы т*******химд нээлттэй хийсэн шүүх хуралда*******д:

 

Прокурор Э.Г*******тулга

Хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч Ц.О*******

Хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгчийн өмгөөлөгч О.О

Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Ууг*******баатар /цахимаар/

Шүүгдэгч Д.Б******* /цахимаар/

Шүүх хуралда*******ы нарийн бичгийн дарга Н.Эрдэнэбулг******* нарыг оролц**************

Булг******* аймаг дахь Сум дундын Эрүүгийн хэргийн *******х******* шатны шүүхийн Ерөнхий шүүгч Э.Энэрэл даргалж, шүүгч Б.Сувд-Эрдэнэ, шүүгч С.Ёндонсамбуу нарын бүрэлдэхүүнтэй хийсэн 2024 оны 08 дугаар сарын 07-ны өдрийн 2024/ШЦТ/167 дугаартай шийтгэх тогтоолыг эс з*******шөөрч шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Ууг*******баатарын гаргас******* давж заалдах гомдлыг үндэслэн Д.Б*******д холбогдох эрүүгийн 2410008470411 дугаартай хэргийг 2024 оны 09 дүгээр сарын 13-ны өдөр хүлээн авч, Ерөнхий шүүгч Д.Азжаргалын илтгэснээр хян******* хэлэлцэв.

Монгол Улсын иргэн, Д*******гийн Б*******, урьд

Т******* аймаг дахь сум дундын эрүүгийн хэргийн *******х******* шатны шүүхийн 2020 оны 07 дугаар сарын 24-ний өдрийн 276 дугаартай шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.4 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар 250 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар,

Х******* аймгийн Б сум дахь сум дундын шүүхийн 2022 оны 07 дугаар сарын 04-ний өдрийн 101 дугаартай шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.12 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.1, 2.2, 2.4 дэх заалтад зааснаар 2 жил 6 сарын хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар тус тус  шийтгүүлж байс*******...

Д.Б******* нь 2024 оны 02 дугаар сарын 20-ны өдөр У******* хотын Х дүүргийн ******* дүгээр хорооны Ө хорооллын Бурх*******тын 3 дугаар гудамжны зүүн талд байх жалг*******д хамт архи согтуур*******ах унда*******ы зүйл хэрэглэсэн Ч.Отай хувийн таарамжгүй харилцаа үүсгэн маргалдаж улмаар түүнийг хоолойг гараараа боож алс******* буюу Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас*******,

Мөн Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ерөнхий газрын Хорихоос өөр төрлийн ял эдлүүлэх алб*******ы хяналтад цахим бугуйвч зүүж байхдаа 2024 оны 02 дугаар сарын 26-ны өдөр цахим бугуйвчийг цэнэглэлгүй Х*******-Уул дүүргийн нутаг дэвсгэрээс гарч Булг******* аймагт очин цахим бугуйвчаа хүнээс нуух, гараасаа салгах зорилгоор архины шилээр устгаж Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ерөнхий газарт 780,000 төгрөгийн буюу бага хэмжээнээс дээш хохирол с*******аатай учр*******с******* буюу Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.8 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас******* гэмт хэрэгт тус тус холбогджээ.

Булг******* аймгийн Прокурорын газраас: Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэг, 17.8 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас******* гэмт хэрэгт тус тус холбогд************** яллах дүгнэлт үйлдэж, хэргийг шүүхэд шилжүүлсэн.

Булг******* аймаг дахь Сум дундын Эрүүгийн хэргийн *******х******* шатны шүүх:

 

Шүүгдэгч Д*******гийн Б*******ыг Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас******* хүнийг алс*******,

 

Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.8 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас******* бусдын эд хөрөнгийг х*******ь бусаар устгаж, гэмтээсний улмаас бага хэмжээнээс дээш хохирол учр*******с******* гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тус тус тооцож,

 

Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар шүүгдэгч Д.Б*******ыг 9 /ес/ жилийн хугацаагаар хорих ялаар,

 

Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.8 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар У******* хотын Х*******-Уул дүүргийн нутаг дэвсгэрээс гадагш зорчих эрхийг 5 /тав/ сарын хугацаагаар хязгаарлах ялаар тус тус шийтгэж,

 

Эрүүгийн х*******ийн ерөнхий *******гийн 6.8 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэг, 2 дахь хэсгийн 2.3 дахь заалт, 6.9 дүгээр зүйлийн 1, 4 дэх хэсэгт заасныг тус тус журамл******* шүүгдэгч Д.Б*******т Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.8 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар оногд*******с******* 5 сарын хугацаагаар зорчих эрх хязгаарлах ялын 1 /нэг/ хоногийг хорих ялын 1 /нэг/ хоногоор тооцож, нэмж нэгтгэн 9 /ес/ жил 5 /тав/ сарын хугацаагаар хорих ялаар, Х******* аймгийн Бор-Өндөр сум дахь Сум дундын шүүхийн 2022 оны 09 дүгээр сарын 23-ны өдрийн 101 дугаартай шийтгэх тогтоолоор оногд*******с******* 2 /хоёр/ жил 6 /зургаа/ сарын хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах ялаас эдлээгүй үлдсэн 1 /нэг/ жил, 1 /нэг/ сар, 21 /хорин нэг/ хоногийн ялын 1 /нэг/ хоногийг хорих ялын 1 /нэг/ хоногоор тооцож 1 /нэг/ жил, 1 /нэг/ сар, 21 /хорин нэг/ хоногийн хорих ялаар тооцож, энэ шийтгэх тогтоолоор оногд*******с******* 9 /ес/ жил, 5 /тав/ сарын хугацаагаар хорих ял дээр нэмж нэгтгэн нийт биечлэн эдлэх ялыг 10 /арав/ жил, 6 /зургаа/ сар, 21 /хорин нэг/ хоногийн хугацаагаар тогтоож,

 

Эрүүгийн х*******ийн ерөнхий *******гийн 5.6 дугаар зүйлийн 4 дэх хэсэгт заасныг баримтл******* шүүгдэгч Д.Б*******т оногд*******с******* 10 /арав/ жил, 6 /зургаа/ сар, 21 /хорин нэг/ хоногийн хугацаагаар хорих ялыг хаалттай хорих байг*******лагад эдлүүлэхээр тогтоож,

 

Эрүүгийн х*******ийн ерөнхий *******гийн 6.10 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасныг баримтл******* шүүгдэгч Д.Б*******ын цагд******* хоригдсон 130 /нэг зуун гуч/ хоногийг эдлэх ялд нь ор************** тооцож,

 

Шийтгэх тогтоол уншин сонсгосноор хүчинтэй болох бөгөөд тогтоол хүчин төгөлдөр болтол шүүгдэгч Д.Б*******т урьд авс******* цагд******* хорих тасл******* сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үлдээж, Булг******* аймаг дахь Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газрын харьяа цагд******* хорих байр*******д үргэлжлүүлэн цагд******* хорьж,

 

Иргэний х*******ийн 497 дугаар зүйлийн 497.1, 508 дугаар зүйлийн 508.1, 510 дугаар зүйлийн 510.1 дэх хэсэг, 511 дүгээр зүйлийн 511.5 дахь хэсэгт тус тус зааснаар зааснаар гэмт хэргийн улмаас учирс******* гэм хорын хохиролд шүүгдэгч Д.Б*******аас орш*******ахтай холбоотой гарс******* зардал 17.500.870 (арв******* долоон сая тав******* зуун мянга найм******* зуун дал) төгрөг, сэтгэцэд учирс******* хор уршигт 99.000.000 (ерэн есөн сая) төгрөг, нийт 116.500.870 (нэг зуун арв******* зурга******* сая тав******* зуун мянга найм******* зуун дал) төгрөгийг гарг*******ж амь хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч Ц.О*******д, цахим бугуйвчны хохирол, дата төлбөр, шинжээчийн дүгнэлт гарг*******ахтай холбоотой 870.660 (найм******* зуун дал******* мянга зурга******* зуун жар) төгрөгийг шүүгдэгчээс гарг*******ж хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч Б.Мөнхзаяагаар дамж************** Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газарт тус тус олгож,

 

Шүүгдэгчээс хэрэг хян******* шийдвэрлэх ажиллага*******ы зардал нэхэмжлээгүй, иргэний бичиг баримтгүй, битүүмжлэгдсэн хөрөнгөгүй, хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдс******* LG V-20 загварын гар утсыг амь хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч Ц.О*******д шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болмогц буца******* олгож, цахим бугуйвч 1 ширхэг, цэнэглэгч 1 ширхэг, залгуур 1 ширхгийг устгахыг шүүхийн эд мөрийн баримт шийдвэрлэх комисст, баримтыг хэрэгт хавсаргахыг Ерөнхий шүүгчийн туслахад тус тус даалгаж, 

 

Шийтгэх тогтоолыг өөрөө гард******* авс******* эсхүл хүргүүлснээс хойш ******* хоногийн дотор Булг******* аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд шүүгдэгч, амь хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч, тэдгээрийн өмгөөлөгч давж заалдах гомдол гаргах, улсын яллагч, дээд шатны прокурор эсэргүүцэл бичих эрхтэйг дурдаж шийдвэрлэжээ.

 

Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Ууг*******баатар нь давж заалдах гомдол болон шүүх хуралда*******д гаргас******* тайлбартаа: “...Миний үйлчлүүлэгч Д******* овогтой Б******* нь Булг******* аймгийн шүүхээр шүүн таслагдаж үйлдсэн гэх Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт 9 жил, Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.12-р зүйлийн 2 дахь хэсэгт хамаарах хэрэгт 5 сарын зорчих эрхийг хязгаарлах ялыг тус тус оногд*******с*******. Мөн урьд Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 17.12-ийн 2 дахь хэсэгт заагдс******* гэмт хэрэгт шийтгэгдсэн 2 жил зурга******* сараас эдлээгүй үлдсэн 1 жил, 1 сар, 21 хоногийг нэмээд нийт 10 жил 6 сар 21 хоногийн хугацаатай хорих ялаар, Хохирогчийн сэтгэл с*******а*******ы болон орш*******гын зардал нийт 116,500,870 төгрөгийг гарг*******ахаар шийдвэрлэн Булг******* аймгийн Эрүүгийн хэргийн *******х******* шатны шүүхээс шийтгэх тогтоолыг гаргас*******. Өмгөөлөгч Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсгийг эс з*******шөөрч, ЭХТА-ийн 10.2-р зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас******* зүйл *******гиар шийдвэрлэх боломжтой хэмээн энэхүү гомдлыг гаргаж байна.

Д******* овогтой Б******* нь төрөлхийн сэтгэцийн өөрчлөлтэй, бусдын буруутай үйлдлийн хариу маш их уур уцаартайгаар буца******* хариу үйлдлээ илэрхийлдэг хүн. Түүгээр ч үл барам ямар хэрэгт орооцолдсоноо, үүнээс гарах үр дагаврыг ухамсарл******* ойлгох боломжгүй этгээд байдаг. Анх******* шатны шүүхийн явцад болон хоригдож байх хугаца*******даа бусадтай харьцаж байгаа болон биеийн байдал сэтгэцийн өөрчлөлт нь маш хурд******* муудаж байгааг илтгэн хар*******даг. Д.Б*******ын ээж энэ байдлыг хараад биеийн байдал маш их хүндэрсэн байна, яаралтай эмнэлэгт хэвтүүлэн эмчлэхгүй бол гарах үр дагавар хүртэл хэцүү гэдгийг мөрдөн байцаалтын явцад болон Шүүх сэтгэц эмгэг судлалын шинжээчид хүртэл удаа дараа хэлж байс*******. Хэрэв энэ их урт хугаца*******ы ялыг хорих *******гид биеэр эдэлбэл энэ хүн эргэж амьд гарч ирэх боломжгүй зүйл юм. Анх******* шатны шүүх хуралда*******д иргэний төлөөлөгчөөр оролцсон этгээдийн дүгнэлт хүртэл, Шүүгдэгч сэтгэцийн *******чтэй хүн байна. Үүнээсээ болоод тухайн амь хохирогчийн гаргас******* үйлдэл нь сэтгэл с*******ааг нь хүчтэй давчд************** үйлдсэн үйлдэл байна гэдэг дүгнэлт гаргас******* байдаг.

Ямарваа гэмт хэргийн эзэн холбогдогчийг шүүн таслахдаа тухайн гэмт хэргийн шинж ч*******ар юунаас үүдэлтэй яаж үйлдэгдсэн талаар нарийн мөрдөн шалгаж дүгнэх ёстой. Мөн шүүх эцэслэн шийдвэрлэхдээ ул суурьтай шийдвэрийг баримт******* дээр тулгуурл******* гаргадаг. Гэтэл уг этгээд сэтгэцийн өөрчлөлттэй нь шинжээч эмчийн дүгнэлтээр болон бусад гэрчүүдийн болон иргэдийн төлөөлөгчийн мэдүүлгээр тогтоогддог. Хамгийн гол нь уг сэтгэцийн өөрчлөлттэй этгээд нь бидний нүдэн дээр Биеэрээ суугаад буруу, зөрүү юм яриад байж байгаа нь хамгийн том нотолгоо байхад шүүх хуралда*******ы үед Улсын яллагч энэ хүн жүжиглээд байна шүү дээ тиймээс ЭХТА-гийн 10.2-р зүйлийн 1 дэх хэсэг хамаарахгүй гэж дүгнэсэн, мөн шүүх бүрэлдэхүүн уг дүгнэлтийг дэмжин шийдвэр гаргас******* нь х*******ийг буруу тайлбарл******* дүгнэж шийдвэрлэсэн гэж үзэн дээрх гомдлыг гаргаж байна. Давж заалдах шатны шүүх хуралда*******ы үед ч шүүх бүрэлдэхүүн дээрх байдлыг хар******* *******х******* шатны шүүхийн шийдвэрлэн гаргас******* шийтгэх тогтоолыг өөрчлөн магадална гэдэгт итгэл тээн ар гэрийнхний зүгээс найдаж байна.

Иймд миний гаргаж буй гомдлыг хүлээн авч Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсгийг өөрчлөн, Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.2 дугаар  зүйлийн 1 дэх хэсгээр сольж шийдвэрлэн, шүүгдэгчид эмнэлгийн ч*******артай албадлагын арга хэмжээ авч өгнө үү” гэв.

 

Шүүгдэгч Д.Б******* нь шүүх хуралда*******д гаргас******* тайлбартаа: “Амь хохирогч ма*******ь өөрөө миний ардаас ална шудна гээд хөөгөөд байс******* шүү дээ. Би архи ууж байгаад гэнэт уурлаад тийм зүйл болоогүй. Намайг с*******аатай хүн алс******* гээд байгааг хүлээн з*******шөөрөхгүй байна. Би хүнийг с*******аатай алаагүй” гэв.

 

Хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч Ц.О******* нь шүүх хуралда*******д гаргас******* тайлбартаа: “*******х******* шатны шүүхийн дүгнэлтийг з******* гэж бодож байна” гэв.

 

Хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгчийн өмгөөлөгч О.О нь шүүх хуралда*******д гаргас******* тайлбартаа: “Шүүхийн зүйлчлэл тохирсон. Энэ нь хавтаст хэрэгт авагдс******* нотлох баримтаар тогтоогддог. Эрүүлийн мэндийн асуудлын хувьд шинжээчийн дүгнэлт гарс*******. Шинжээчийн дүгнэлтэд шүүгдэгч болон түүний өмгөөлөгч гомдол гаргаагүй” гэв.

 

Прокурор Э.Г*******тулга шүүх хуралда*******д гаргас******* дүгнэлтдээ: “...Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас******* гэмт хэргийн шинжийг аг*******ж байна гэлээ. С*******аа сэтгэл хүчтэй цочрон давчдах гэдэг нь “Өөрт нь, ойр дотны хүнд нь хүч хэрэглэсэн, хүч хэрэглэхээр з*******алхийлсэн, хүндээр доромжлогдсон, эрхшээл дарамтад ор*******с******* хохирогчийн зүй бус үйлдлийн улмаас сэтгэл с*******а*******ы гэнэтийн цочролд хоромхон зуур автаж, сэтгэцийн хэвийн байдал алдагдс*******” нөхцөл байдлыг хэлдэг. Гэтэл шүүгдэгч Д.Б*******ын хувьд аваад үзэхийн бол амь хохирогчтой цуг архи уус*******, архи уугаад согтсон, тэгээд муудалцаад амь насыг нь хохироосон үйл баримт тогтоогддог. Тэрнээс биш амь хохирогчийн зүгээс шүүгдэгч Б*******ыг илт давуу хүч хэрэглэж, хүндээр доромжилж, гарцаагүй байдалд ор*******ж, эсхүл гэмт хэрэг үйлдэхэд албаар хүргэсэн, гэнэтийн цочрол ор*******ах гэх нөхцөл байдал огт байгаагүй. Өөрийн дотоод уур бухимдлаа илэрхийлж гаргаж ирснээр бусдын амь нас хохироод байна. Хавтаст хэрэгт авагдс******* нотлох баримтаар шууд нэг удаагийн үйлдлээр амь насыг нь хохироож байгаа нь бусдад уур бухимдлаа гаргаж байгаа нэг хэлбэр юм. Энүүгээрээ Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт заас******* гэмт хэргийн шинжийг х*******гаж байгаа юм. Мөн дээрээс нь сэтгэцийн хувьд эрүүл биш бөгөөд төрөлхийн эмгэгтэй хүн гэдэг. Гэтэл шинжээчийн дүгнэлтээр хэрэг хариуцах чадвартай гэсэн байгаа. Өмнө нь хоёр ч удаа гэмт хэрэг үйлдэж ял шийтгэлийг хүлээсэн байдаг. Анх******* шатны шүүхийн хэлэлцүүлгийн шат*******д биеэ авч яваа байдал, оролцогчдын ас*******тад хариулж байгаа байдал зэргээс харахад өөрийн хийж байгаа үйлдлийн үр дагавар, болж өнгөрч байгаа нөхцөл байдалд дүгнэлт хийх чадвартай, бусадтай харилцах чадвартай болох нь харагддаг. Өөрөөр хэлбэл сэтгэцийн хөнгөн өөрчлөлттэй хүн бөгөөд уур бухимдлаа бусдад илэрхийлэхдээ хаа хамаагүй байдлаар илэрхийлж хүний амь нас хохироосон байна. Иймд *******х******* шатны шүүхийн шийтгэх тогтоол нь х*******ь ёсны бөгөөд үндэслэл бүхий болсон байх тул хэвээр үлдээх с*******алтай байна” гэв.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

1.Давж заалдах шатны шүүх шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Ууг*******баатарын гаргас******* давж заалдах гомдлыг хян******* хэлэлцэхдээ Эрүүгийн хэрэг хян******* шийдвэрлэх тухай х*******ийн 39.1 дүгээр зүйлийн 1, 3 дахь хэсэгт зааснаар Д.Б*******д холбогдох хэргийн бүх ажиллагаа, *******х******* шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг бүхэлд нь хян******* үзэв.

 

2.Эрүүгийн хэрэг хян******* шийдвэрлэх тухай х*******ийн 16.2 дугаар зүйлд заас******* нотолбол зохих байдлуудыг х*******галттай шалгаж тодр*******с*******, мөрдөн шалгах ажиллагаа болон шүүхээс хэрэг хян******* шийдвэрлэх ажиллага*******ы явцад оролцогчийн х*******иар хамгаалагдс******* эрхийг хасаж хязгаарлас*******, Эрүүгийн хэрэг хян******* шийдвэрлэх тухай х*******ьд заас******* шаардлагыг зөрчсөн гэх ноцтой зөрчил тогтоогдоогүй болно.

3.Шүүгдэгч Д.Б******* нь 2024 оны 02 дугаар сарын 20-ны өдөр У******* хотын Х*******-Уул дүүргийн ******* дүгээр хорооны Ө хорооллын Бурх*******тын 3 дугаар гудамжны зүүн талд байх жалг*******д хамт архи согтуур*******ах унда*******ы зүйл хэрэглэсэн Ч.Отай “дахин архи авч өгөхгүй” гэх шалтга*******аар хувийн таарамжгүй харилцаа үүсгэн маргалдаж улмаар түүнийг хоолойг гараараа боож алс*******,

Мөн Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ерөнхий газрын Хорихоос өөр төрлийн ял эдлүүлэх алб*******ы хяналтад цахим бугуйвч зүүж байхдаа 2024 оны 02 дугаар сарын 26-ны өдөр цахим бугуйвчийг цэнэглэлгүй Х*******-Уул дүүргийн нутаг дэвсгэрээс гарч Булг******* аймгийн Бүрэгх*******гай сум*******д очин цахим бугуйвчаа хүнээс нуух, гараасаа салгах зорилгоор архины шилээр устгаж Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ерөнхий газарт 780,000 төгрөгийн буюу бага хэмжээнээс дээш хохирол с*******аатай учр*******с******* үйл баримт нь:

Шүүхийн хэлэлцүүлэгт шүүгдэгч Д.Б*******, хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч Ц.О******* нарын өгсөн мэдүүлэг, шүүх хуралда*******д оролцсон иргэдийн төлөөлөгч Г.Л гэм буруугийн талаарх гаргас******* дүгнэлт, хэргийн газарт үзлэг хийсэн тэмдэглэл, яллагдагч, шүүгдэгч, гэрчүүд, хохирогчийн х*******ь ёсны төлөөлөгч нарын өгсөн мэдүүлэг, цогцост үзлэг хийсэн тэмдэглэл, шинжээчийн дүгнэлт зэргээр нотлогдон тогтоогдсон байна.

4.Анх******* шатны шүүх гэмт хэргийн зүйлчлэл, гэм буруугийн асуудлаар үндэслэл бүхий дүгнэлт хийж, Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт зааснаар зүйлчлэн ял шийтгэл оногд*******с******* нь х*******ь зүйн үндэслэлтэй, Эрүүгийн х*******ийг з******* тайлбарл******* хэрэглэсэн байна.

 

5.Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Ууг*******баатар нь “Д.Б******* нь төрөлхийн сэтгэцийн өөрчлөлтэй, бусдын буруутай үйлдлийн хариуг маш их уур уцаартайгаар буца******* хариу үйлдлээ илэрхийлдэг, түүгээр ч үл барам ямар хэрэгт орооцолдсоноо, үүнээс гарах үр дагаврыг ухамсарл******* ойлгох боломжгүй этгээд тул Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсгийг өөрчлөн, Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсгээр сольж шийдвэрлэн, шүүгдэгчид эмнэлгийн ч*******артай албадлагын арга хэмжээ авч өгнө үү” гэсэн аг*******гаар давж заалдах гомдол гаргас*******.

Эрүүгийн х*******ийн тусгай *******гийн 10.2 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт “С*******аа сэтгэл хүчтэй цочрон давчдаж хүнийг алах” гэмт хэргийг зүйлчилсэн. Энэ гэмт хэргийн шинж нь хохирогчийн зүгээс гэмт этгээд, түүний ойр дотны хүнд хүч хэрэглэсэн, хүч хэрэглэхээр з*******алхийлсэн, хүндээр доромжилсон, эрхшээл дарамтад ор*******с******* хохирогчийн зүй бус үйлдлийн улмаас сэтгэл с*******а*******ы гэнэтийн цочролд хоромхон зуур автаж, сэтгэцийн хэвийн байдал алдагдс******* үедээ хүнийг алах идэвхтэй үйлдэл хийсэн байна. Энэхүү үйлдлийн улмаас хүн нас барс******* хохирол учирс******* байх бөгөөд хүнийг алс******* гэмт үйлдэл, хохирол хоёрын хооронд шалтга*******т холбоо байна. С*******аа сэтгэл хүчтэй цочрон давчдаж хүнийг алах гэмт хэрэг нь хүн нас барснаар төгсдөг материаллаг шинжтэй гэмт хэрэг юм.

Харин шүүгдэгч Д.Б*******д тухайн гэмт хэрэг болох үед дээрх нөхцөл байдалд хамаарах хүчин зүйлүүд болсон тухай нотлогдоогүй байна.

Эрүүгийн х*******ийн 6.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт “Сэтгэцийн эмгэг, оюун уха*******ы хомсдолын улмаас өөрийн үйлдлийн бодит шинж ч*******ар, аюултай байдлыг ухамсарлах, удирд******* жолоодох чадваргүй болсныг хэрэг хариуцах чадваргүйд тооцно.” гэж, мөн х*******ийн 7.4 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт “гэмт хэрэг үйлдэх үедээ хэрэг хариуцах чадваргүй байс*******, гэмт хэрэг үйлдсэний дараа хэрэг хариуцах чадваргүй болсон нөхцөлд шүүхээс эмнэлгийн ч*******артай албадлагын арга хэмжээ хэрэглэх шийдвэр гарг*******а.” тус тус х*******ьчилс*******.

Гэвч 1 дүгээр хавтаст хэргийн 121-123 дахь талд авагдс******* шүүх сэтгэц эмгэг судлалын 421 дугаартай дүгнэлтийн дүгнэлт хэсгийн 6 дахь хэсэгт “Д.Б******* нь сэтгэцийн хувьд хэрэг хариуцах чадвартай байна” гэсэн байх тул шүүгдэгчийн өмгөөлөгчийн гаргас******* давж заалдах гомдлыг хүлээн авах боломжгүй.

Иймд *******х******* шатны шүүхийн шийдвэрийг хэвээр үлдээж, шүүгдэгчийн өмгөөлөгчийн гаргас******* давж заалдах гомдлыг хэрэгсэхгүй болгох нь зүйтэй гэж шүүх бүрэлдэхүүн дүгнэв.

 

Эрүүгийн хэрэг хян******* шийдвэрлэх тухай х*******ийн 39.9 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.1, 39.9 дүгээр зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасныг тус тус удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

 

1.Булг******* аймаг дахь Сум дундын Эрүүгийн хэргийн *******х******* шатны шүүхийн 2024 оны 08 дугаар сарын 07-ны өдрийн 2024/ШЦТ/167 дугаартай шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээж, шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Б.Ууг*******баатарын гаргас******* давж заалдах гомдлыг хэрэгсэхгүй болгосугай.

 

2.Эрүүгийн хэрэг хян******* шийдвэрлэх тухай х*******ийн 39.10 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсэгт заасныг баримтл******* шүүгдэгч Д.Б*******ын цагд******* хоригдсон 2******* /хоёр зуун арв******* дөр*******/ хоногийг эдлэх ялд нь ор************** тооцсугай.

 

3.Эрүүгийн хэрэг хян******* шийдвэрлэх тухай х*******ийн 40.1 дүгээр зүйлийн 1, 2 дахь хэсэгт зааснаар *******х******* болон давж заалдах шатны шүүхийн х*******ь хэрэглээний зөрүүг арилгах, Эрүүгийн хэрэг хян******* шийдвэрлэх тухай х*******ийг ноцтой зөрчсөн нь шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн, х*******ийг Улсын дээд шүүхийн тогтоол, тайлбараас өөрөөр хэрэглэсэн, эрх зүйн шинэ ойлголт, эсхүл х*******ь хэрэглээг тогтооход зарчмын хувьд нийтлэг ач холбогдолтой гэж үзвэл магадлалыг гард*******с******* эсхүл хүргүүлснээс хойш ******* хоногийн дотор Монгол Улсын Дээд шүүхэд оролцогч хяналтын журмаар гомдол, эсэргүүцэл гаргах эрхтэй болохыг дурдсугай.

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ЕРӨНХИЙ ШҮҮГЧ                          Д.АЗЖАРГАЛ

 

                                      ШҮҮГЧИД                          Л.АРИУНЦЭЦЭГ

 

                                                                                 Л.ХИШИГДЭЛГЭР