МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

******* аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн шүүгч Ж.Чимэддулам даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар:

Нэхэмжлэгч: ******* аймгийн ******* сумын *******-р баг, *******д гэх газар оршин суух ******* овогт *******ийн ******* /РД:ЗЙ7009071*******/-ын нэхэмжлэлтэй,

Нэхэмжлэлийн шаардлага:  Ажиллаж байсан байдал тогтоолгох тухай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

Шүүх хуралдааны оролцогчид:

Нэхэмлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч: Ч.Сайнжаргал

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга О.*******

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

1.Нэхэмжлэгч П.******* нь шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлдээ: П.******* би 1987 оны 6 сард 8-р анги төгсөөд ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд 1987 оны 6 сарын *******0-ноос 1988 оны 10 сарын 11-ныг дуустал малчинаар ажиллаж байгаад цэрэгт явсан. Тус хугацаанд ажиллаж байсныг гэрчлэх хөдөлмөрийн дэвтэр шаардлага хангахгүй, тамга тэмдэгийн зөрчилтэй байна гэсэн. Аймгийн архиваас ажилд орж гарсантай холбоотой тушаал олдохгүй байна. Энэ хугацаанд ажиллаж байсныг нотлох хөдөлмөрийн дэвтэр зөрчилтэй байгаа учир Нийгмийн даатгалын газраас шүүхэд хандах шаардлагатай гэсэн. Мөн би 1990 онд цэргээс ******* аймгийн ******* суманд малчин байсан бөгөөд 1990 оноос 1993 онд айл гэр болтол аав *******ийн хамт малчин байсан. Тухайн хугацааны А данс аав гийн *******ийн нэр дээр байж байгаад тусдаа мал тоолуулах болсон. Мөн ******* сумын 1995-1998 оны А данс баримт архивт байхгүй байгаагаас тус хугацаанд малчин байсныг гэрчлэх баримтгүй болоод байна. Эрдгээрийг шүүхээр тогтоолгож өндөр насны тэтгэвэрт гарах хүсэлтэй байгаа болно. Иймд ******* овогт *******ийн ******* би ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд 1987 оны 6 сарын *******0-ноос 1988 оны 10 сарын 11-ныг дуустал малчинаар ажиллаж байсныг болон 1990 оны 11 сарын 1-нээс *******000 оны 1******* сарын 31-нийг дуустал малчин байсныг хэрэгт цугларсан бичгийн баримтыг үндэслэн тогтоож өгнө үү гэжээ.

*******. Нэхэмлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Ч.Сайнжаргал шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: ******* овогтой ******* нь 1970 онд төрсөн, эрэгтэй, бүрэн бус дунд боловсролтой, малчин хүн. 1987 оны 06 дугаар сарын *******0-оос 1988 оны 10 сарын 11-нийг хүртэл ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд мал маллаж байсныг тогтоолгохоор нэхэмжлэл гаргасан байгаа. 1990 оны 11 сарын 01-ээс ирж, *******000 оныг дуустал малчин байсныг тогтоолгохоор нэхэмжлэл гаргасан байгаа. Хэрэгт цугларсан бичгийн баримтаар малчин байсныг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж өгнө үү. Өмнөх хурал дээр хөдөлмөрийн дэвтрийг судлахад хүндрэлтэй байсан тул эх хувиар нь авчирсан гэв.

3. Нэхэмжлэгч нотлох баримтаар 

Нэхэмжлэгчийн иргэний үнэмлэхийн лавлагаа, тэмдэгтийн хураамж төлсөн баримт, ******* аймгийн Архивын тасгийн *******0*******5 оны 07 сарын 31-ний едрийн 1************** дугаартай тодорхойлолт лавлагаа, түүний хавсралт, ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдлийн даргын 1988 оны 06 сарын 15-ны өдрийн 14 дугаартай ажилд томилох тухай тушаал, ******* аймгийн Нийгмийн даатгалын газрын *******0*******5 оны 07 сарын 31-ний өдрийн 194 дугаартай албан бичиг, хөдөлмөрийн дэвтэр,

 

******* аймгийн Архивын тасгийн лавлагаа, гэрлэсний бүртгэлийн лавлагаа, хавсралт, төрсний бүртгэлийн лавлагаа, ******* аймгийн ******* сумын засаг даргын тамгын газрын *******0*******5 оны 08 сарын 04-ний өдрийн *******/175 дугаартай албан тоот, Батлан хамгаалахын төв архивын *******015 оны 01 сарын 30-ны өдрийн 1049 дугаартай лавлагаа, итгэмжлэл, гэрч Оргодолын мэдүүлэг, гэрч Батбилэгийн мэдүүлэг, ******* аймгийн Татварын газрын *******0*******5 оны 09 сарын 10-ны өдрийн 084*******8, 084*******9 дугаартай албан бичгүүд, ******* аймгийн Архивын тасгийн *******0*******5 оны 09 сарын 04-ний өдрийн 134 дугаартай тодорхойлолт баримтыг шүүхэд гарган өгсөн байна.

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

1. Нэхэмжлэгч П.******* нь ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд 1987 оны 6 сарын *******0-ноос 1988 оны 10 сарын 11-ныг дуустал малчин, 1990 оны 10 сарын 1-нээс *******000 оны 1******* сарын 31-нийг дуустал ******* аймгийн ******* суман малчин байсан болохыг тогтоолгох тухай нэхэмжлэлийг гаргаж, уг нэхэмжлэлийн үндэслэлийг миний бие тэтгэвэрт гарах зорилготой, хөдөлмөрийн дэвтэрт ажиллаж байсан байдлын талаар бичигдсэн боловч тамга, тэмдгийн зөрчилтэй, ажлаас томилсон талаарх болон ажлаас чөлөөлсөн тушаал архивын байгууллагаас гарч ирэхгүй байгаа, малчин байсан талаарх А данс архивт байхгүй тул шүүхээр ажилласан байдал, маличн байсан болохоо тогтоолгоно гэж нэхэмжлэлд дурдсан.

  *******. Шүүх хэрэгт авагдсан, тодорхойлох хэсэгт дурдагдсан, нэхэмжлэгчийн гарган өгсөн нотлох баримтуудын хүрээнд дүгнэлт хийж, дараах үйл баримт, хууль зүйн үндэслэлээр нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж шийдвэрлэх нь үндэслэлтэй гэж үзлээ.

1987 оны 06 сарын *******0-ны өдөр ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдлээс *******ийн *******д хөдөлмөрийн дэвтэр нээн олгосон бөгөөд, уг дэвтэрт 1987 оны 01-1******* сарын, 1988 оны 01-1******* саруудын ажилласан хоног, авсан хөлс бичигджээ.

******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдлийн даргын 1987 оны 06 сарын 15-ны өдрийн 14 дүгээртэй Ажилд томилох тухай тушаалд 1987 онд мал аж ахуйн илгээлтээр гарсан охид, хөвгүүдийг ажилд хувиарлах нь зүйтэй гэж үзээд бригадад П.*******ийг хоньчноор 1987 оны 6-р сарын *******0-ноос томилсугай гэжээ.

******* аймгийн Архивын тасгаас Малчин-даатгуулагчид олгох архивын *******0*******5 оны 07 сарын 31-ний өдрийн *******07 дугаартай лавлагаанд ******* аймгийн ******* сумын 1-р багийн иргэн гийн *******ийн 1990-199******* онуудын жилийн эцсийн мал тооллогын А дансны лавлагаа, хавсралт баримтууд,

******* аймгийн Архивын тасгаас Малчин-даатгуулагчид олгох архивын *******0*******5 оны 07 сарын 31-ний өдрийн *******06 дугаартай лавлагаанд ******* аймгийн ******* сумын 1-р багийн иргэн *******ийн *******ий 1993, 1994, 1999, *******000 онуудын жилийн эцсийн мал тооллогын А дансны лавлагаа, хавсралт баримтууд, П.******* нь 1993.04.09-ний өдөр гэрлэлтээ бүртгүүлсэн лавлагаа, ******* аймгийн ******* сумын *******0*******5 оны 08 сарын 04-ний өдрийн *******/175 дугаартай Тус сумын харьяат ******* овогтой ******* нь 1990 оноос 199******* он хүртэл аав *******тэй / ам бүл дөрөв/ хамт мал малладаг байсан бөгөөд 1993, 1994 онд өрх тусгаарлан мал малладаг байсан нь үнэн болно. Тус тодорхойлолтыг сумын архивын баримтаар үндэслэсэн болно. 1995, 1996, 1997, 1998 оны баримт архивт байхгүй нь үнэн болно. Тус сумын архивын баримт галд өртөж устгагдсан билээ гэх албан бичиг, Батлан хамгаалахын төв архивын *******015 оны 01 сарын 30-ны өдрийн 1049 дугаартай *******ийн ******* БХЯ-ны сайдын 1988.09.*******9-ний өдрийн н/5*******4 дүгээр тушаалаар ******* аймгаас хугацаат цэргийн албанд татагдаж Ардын армийн 167 дугаар ангил алба хааж, мөн сайдын 1990.10.11-ний өдрийн н/1******* дугаар тушаалаар 1990.10.13-ны өдөр 6658*******0 дугаарын цэргийн батлахтай халагдсан гэх лавлагаа, П.*******ий 1990 оны 11 сараас *******000 оны 1******* дугаар сарыг дуусталх хугацааны иргэн/даатгуулагч/-ийн ажилласан жил, тэтгэврийн даатгалын шимтгэлийг нөхөн тооцсон тухай тэмдэглэл, гэрч Д.Оргодол, П.Батбилэг нарын мэдүүлэг, нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн нэхэмжлэгч П.******* нь мал маллахаас өөр ажил хийж байгаагүй гэх тайлбар зэргээр нэхэмжлэгч П.******* нь 1987 оны 06 сарын *******0-ны өдрөөс 1988 оны 10 сарын 11-ний өдрийг дуустал ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд малчнаар, 1990 оны 11 сарын 01-ний өдрөөс *******000 оны 1******* сарын 31-ний өдрийг дуустал хугацаанд ******* аймгийн ******* суманд малчнаар ажиллаж байсан үйл баримт тогтоогдож байна.

3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 135 дугаар зүйлийн 135.1-д Иргэн, хуулийн этгээдийн эдийн ба эдийн бус баялагтай холбоотой эрх үүсэх, өөрчлөгдөх, дуусгавар болоход шууд хамаарах үйл явдлыг эрх зүйн ач холбогдол бүхий үйл явдал гэнэ гэж, 135.*******.6-д хүний ажиллаж байсан байдал гэж, 135 дугаар зүйлийн 135.3-т Эдгээр үйл явдлыг батлах баримт бичгийг өөр журмаар олж авах боломжгүй буюу үрэгдсэн баримт бичгийг сэргээх боломжгүй болсон тохиолдолд шүүх хянан шийдвэрлэнэ гэж тус тус заасан.

 

Хуулийн дээрх заалтаас үзвэл, П.*******ий тэтгэвэрт гарах эрхийг үүсгэх, түүний П.******* нь ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд 1987 оны 6 сарын *******0-ноос 1988 оны 10 сарын 11-ныг дуустал малчин, 1990 оны 11 сарын 01-нээс *******000 оны 1******* сарын 31-нийг дуустал ******* аймгийн ******* суманд малчин байсан ажлаас чөлөөлөгдсөн зарим тушаал, шийдвэр, мал тооллогын А дансны баримт Архивын байгууллагад байхгүй болох нь нэхэмжлэгчийн тайлбар, ******* аймгийн Архивын тасгийн тодорхойлолтоор, хөдөлмөрийн дэвтэр шаардлага хангахгүй, тамга тэмдгийн зөрчилтэй болох нь ******* аймгийн нийгмийн даатгалын газрын *******0*******5 оны 07 сарын 31-ний өдрийн 194 тоот албан бичгээр тогтоогдсон бөгөөд түүний ажиллаж байсан байдлыг шүүхээс өөр журмаар сэргээх боломжгүй болжээ.

Иймд дээр дурдсан баримтуудыг үндэслэн нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, П.******* нь ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд 1987 оны 6 сарын *******0-ноос 1988 оны 10 сарын 11-ныг дуустал малчин, 1990 оны 11 сарын 01-нээс *******000 оны 1******* сарын 31-нийг дуустал ******* аймгийн ******* суманд малчин байсан байдлыг шүүхээс сэргээн тогтоох үндэслэлтэй байна гэж дүгнэлээ.

 4. Нэхэмжлэгч П.******* шүүхэд нэхэмжлэл гаргахдаа улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 70*******00 төгрөгийг Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.*******, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1-т зааснаар төсвийн орлогод хэвээр үлдээж шийдвэрлэлээ.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 8******* дугаар зүйлийн 8*******.1.6, 115 дугаар зүйлийн 115.*******, 115.*******.1, 116, 118 дугаар зүйлд заасныг удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

1. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 133 дугаар зүйлийг 133.1.1, 135.*******.6-д зааснаар *******ийн *******ийг 1987 оны 06 сарын *******0-ны өдрөөс 1988 оны 10 сарын 11-ний өдрийг дуустал хугацаанд ******* аймгийн ******* сумын ******* нэгдэлд малчнаар, 1990 оны 10 сарын 01-ний өдрөөс *******000 оны 1******* сарын 31-ний өдрийг хүртэл ******* аймгийн ******* суманд малчнаар ажиллаж байсныг тус тус тогтоосугай.

*******.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.*******-т зааснаар нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 104400 төгрөгийг төсвийн орлогод хэвээр үлдээсүгэй

3 Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 1*******0 дугаар зүйлийн 1*******0.*******-т зааснаар нэхэмжлэгч, түүний төлөөлөгч энэ шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш 14 хоногийн дотор ******* аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхтэйг заасугай.

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ Ж.ЧИМЭДДУЛАМ