Сэлэнгэ аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

2025 оны 09 сарын 22 өдөр

Дугаар 316/ШШ2025/00774

 

 

 

2025 оны 09 сарын 22 өдөр

Дугаар 316/ШШ2025/00774

Сэлэнгэ аймаг

 

 

Зохигчийн эвлэрлийг батал*******,

хэргийг хэрэгсэхгүй болгох тухай

 

 

Сэлэнгэ аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн шүүгч Б.Баярсайхан би Х******* а******* а******* к******* ТӨХХК /РД:********/-ийн нэхэм*******лэлтэй Н.Н******* холбогдох 56,100,000 төгрөг гаргуулах тухай иргэний хэргийг хүлээн авч танилцаад

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Нэхэм*******лэгч шүүхэд гаргасан нэхэм*******лэлдээ: ... ...Х******* а******* ахуйг дэм*******их сан нь 2023 оны 07 сарын 05-ны өдрийн 269 дүгээр тогтоолоор татан буугда******* хөрөнгө өр авлагыг Х******* а******* а******* к******* ТӨХХК болсон бөгөөд эрх залгам*******лан авагч юм. Х******* а******* а******* к******* ТӨХХК нь газар тариалан, мал а******* а******* салбарыг дэм*******их чиглэлээр үйл а*******иллагаа явуулдаг юм. Засгийн газрын бодлого, нийт хүн амын хүнсний нөөцийг бүрдүүлэхэд анхаарч иргэн, а******* ахуй нэг*******тэй урт хугацааны таатай зээлийн нөхцөлөөр дэм*******дэг. Н.Н******* нь тус дэм*******лэгт хамрагдсан бөгөөд өнөөг хүртэл зээлээ төлөөгүй байгаа бөгөөд 2024 оны 12 дугаар сарын 18-ны өдрийн тооцооны үлдэгдлээр хугацаа хэтэрсэн өр 37,400,000 төгрөг байна. Үүнд:

1. 2017 оны 01 дүгээр сарын 27-ны өдөр АҮ/2016/111-436 дугаартай Хүнсний улаан буудай худалдах худалдан гэрээг байгуулсан байна.

2025 оны 01 дүгээр сарын 10-ны өдрийн байдлаар 37,400,000 төгрөг байна. Гэрээнд зааснаар алданги тооцвол үндсэн үнийн дүнгээс хэтэрч байх тул Иргэний хуулийн 232.4 дэх заасныг баримтлан анзыг 50 хувиар тооцоход 18,700,000 төгрөг, гэрээний гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүн 37,400,000 төгрөг, нийт 56,100,000 төгрөг гаргуулахаар байна.

Иймд Н.Н*******гаас үндсэн төлбөр 37,400,000 төгрөг, анз 18,700,000 төгрөг, нэхэм*******лэлийн нийт шаардлага 56,100,000 /тавин зургаан сая, нэг зуун мянган/ төгрөгийг гаргуул******* санд учирсан хохирлыг нөхөн төлүүл******* өгнө үү гэ*******ээ. гэ*******ээ.

 

Зохигч 2025 оны 09 дүгээр сарын 08-ны өдөр байгуулсан №25/28 тоот эвлэрлийн гэрээндээ:

... Энэхүү төлбөр барагдуулах гэрээ /цаашид "гэрээ" гэх/-г нэг талаас Монгол Улс, Дархан-Уул аймаг, Дархан сум, 14-р баг, Олимпын гудам*******, Дархан Юнайтед арена байранд байрлах "ХӨДӨӨ АЖ АХУЙН КОРПОРАЦИ" ТӨХХК/РД:6829147/ түүнийг төлөөл******* Хуулийн хэлтсийн мэргэ*******илтэн Р.О******* /цаашид "Төлбөр авагч" гэх/, Нөгөө талаас Сэлэнгэ аймаг, Сүхбаатар сум ганзам 7-р баг 3-р хэсэг 6-4 тоот хаягт байрлах Нэргүй овогтой Н******* /РД:**********, утас-********/ /цаашид "Төлбөр төлөгч" гэх хамтад нь "Талууд" гэх/ нар дараах нөхцөлүүдийн талаар харилцан тохиролцо******* Монгол Улсын Иргэний хуулийн 219 дүгээр зүйлийн 219.1, 222, 466 дугаар зүйлийг үндэслэн энэхүү гэрээг байгуулав.

Нэг. Гэрээний зорилго

1.1. Энэхүү гэрээний зорилго нь Төлбөр төлөгчийн хугацаа хэтэрсэн өр 37,399,380 /гучин долоон сая гурван зуун ерэн есөн мянга гурван зуун ная / төгрөгийн төлбөрийг /цаашид "төлбөр" гэх/ энэхүү гэрээнд заасан хуваарийн дагуу төлөхтэй холбогдуулан үүсэх харилцааг зохицуулахад оршино.

1.2. Гэрээ нь байгуулагдсан өдрөөс эхлэн хүчин төгөлдөр байх бөгөөд Төлбөр төлөгч нь 6,000,000 /зургаан сая/ төгрөгийг 2025 оны 09 дүгээр сарын 02-ны өдөр төл******* үлдэгдэл 31,399,380 /гучин нэгэн сая гурван зуун ерэн есөн мянга гурван зуун ная / төгрөгийн төлбөрийг 2026 оны 12 дугаар сарын 30-ны өдөр бүрэн төлснөөр дуусгавар болно.

Хоёр. Төлбөр төлөгчийн эрх, үүрэг

2.1. Төлбөр төлөгч дараах эрх, үүрэг хүлээнэ. Үүнд:

2.1.1. Төлбөр авагч төлөх ёстой нийт 31,399,380 /гучин нэгэн сая гурван зуун ерэн есөн мянга гурван зуун ная/ төгрөгийг доорх хуваарийн дагуу төл******* барагдуулна. Үүнд: 1 2 Төлбөр төлөх хугацаа Төлөх төлбөрийн дүн /төгрөгөөр/ 2025.9.30 15,000,000 2026.12.30 16,399,380 Нийт 31,399,380

2.1.2. Гэрээний 1.1-д заасан төлбөрийг гэрээний 2.1.1 дэх хэсэгт заасан хуваарийн дагуу төлбөр авагчийн "Х******* а******* а******* к*******" ТӨХХК/-ийн Худалдаа хөг*******лийн банк дахь IBan-53000400 2609035747 тоот дансанд шил*******үүлнэ.

2.1.3. Гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлнэ.

2.1.4. Энэхүү гэрээний 2.1.1-т заасан хуваарийн дагуу төлбөр төлөх, энэ хугацаанд "ХААК" ТӨХХК нь Монгол банкны зээлийн мэдээллийн санд хэвийн зээлдэгчийн ангилалд оруулах ба хэрэв хугацааг хэтрүүлсэн тохиолдолд Монгол банкны зээлийн мэдээллийн санд муу зээлдэгчийн ангилалд оруулна. Гурав. Төлбөр авагчийн эрх, үүрэг

3.1 Төлбөр авагч дараах эрх, үүрэг хүлээнэ.

Үүнд: 3.1.1. Төлбөр төлөгч гэрээгээр хүлээсэн үүргээ бүрэн биелүүлсэн тохиолдолд төлбөрийг барагдуулсан тухай бичиг өгөх;

3.1.2. Гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлэх

3.1.3. Төлбөр төлөгчөөс хохирлоо гэрээнд заасан хугацаанд төл******* барагдуулахыг шаардах;

3.1.4. Төлбөр төлөгч гэрээний 2.1.1 дэх заалтад заасан хугацаа, төлбөрийн хуваарь, хэм*******ээг нэг удаа ямар нэг хэлбэрээ зөрчвөл тухайн өдрөөс эхлэн гэрээг цуцал*******, хохирлоо барагдуулахаар шүүхэд хандах, түүнтэй холбогдон гарах бүх зардлыг төлүүлэхээр шаардах;

3.1.5. Төлбөр төлөгч нь энэхүү гэрээнд заасан үүргээ бүрэн биелүүлээгүй байвал төлбөр төлөгчийн эд хөрөнгийг өөрийн өмчлөлд авах эрхтэй. 3.1.6. Гэрээгээр хүлээсэн үүргээ зохих ёсоор, шударгаар биелүүлэхийг шаардах эрхтэй.

Дөрөв. Баталгаа

4.1. Төлбөр төлөгч нь гэрээ байгуулсан өдрөөс эхлэн гэрээгээр хүлээсэн эрх, үүргээ ямар нэг хэлбэрээр гуравдагч этгээдэд шил*******үүлэхгүй.

4.2. Төлбөр төлөгч нь гэрээний дагуу төлөх төлбөрийг хуваарийн дагуу төлөх санхүүгийн болом*******той байна.

4.3. Төлбөр төлөгч нь гэрээний 4.1-4.2 дахь хэсэгт заасан баталгааг зөрчсөний улмаас төлбөр төлөх хугацаа хэтрүүлсэн, төлбөрийг төл******* барагдуулаагүй тохиолдолд Төлбөр авагч нь шүүхээр шийдвэрлүүлэх бөгөөд үүнтэй холбогдон гарсан бүх зардал /улсын тэмдэгтийн хураам*******, хууль зүйн үйлчилгээний зардал, нотариатын зардал болон бусад зардал/-ыг Төлбөр төлөгч дангаар хариуца******* үл маргах *******урмаар төлбөр авагчид төлнө.

4.4. Хууль хэрэглэх зарчим. Гэрээг Монгол Улсын холбогдох хууль тогтоом*******ийг үндэслэл болгосон бөгөөд түүний дагуу зохицуулагдана.

Тав. Маргаан шийдвэрлэх

5.1. Гэрээг биелүүлэхтэй холбогдон гарсан аливаа санал зөрөлдөөн, маргааныг талууд зөвшилцөх аргаар шийдвэрлэнэ.

5.2. Гэрээнд тусгасан алданги болон нийт төлөх дүн санхүүгийн бүртгэлд бүртгэгдэ******* төлбөр тооцоог барагдуулна.

5.3. Хэрэв гэрээний 5.1 дэх хэсэгт заасан аргаар маргааныг шийдвэрлэ******* чадаагүй бол Монгол Улсын Шүүхээр шийдвэрлүүлнэ.

Зургаа. Талуудын хариуцлага

6.1. Төлбөр төлөгч нь энэхүү гэрээний 2.1.1-т заасан хугацаанд төлбөрийг төлөөгүй тохиолдолд хугацаа хэтэрсэн хоног тутам гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0,3 хувиар тооцо******* үл маргах *******урмаар төлбөр авагчид төлнө. Долоо. Бусад зүйл 1.1 Гэрээнд талуудын бүрэн эрхт төлөөлөгчид гарын үсэг зур*******, тэмдэг дарснаар хүчин төгөлдөр бол******* гэрээний нөхцөл бүрэн хангагдсанаар буюу цуцалснаар дуусгавар болно. 1.2 Гэрээг 3 хувь үйлдэ*******, Төлбөр авагч талд 2 хувь, Төлбөр төлөгч талд 1 хувийг тус бүр хадгалсан нь хууль зүйн адил хүчинтэй байна. 1.3 Гэрээнд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах асуудлыг талууд харилцан тохиролцо******* гагцхүү бичгээр үйлдэгдэ*******, талуудын бүрэн эрхт төлөөлөгчид гарын үсэг зурсан тохиолдолд хүчин төгөлдөр гэ******* тооцогдоно. /энэ хэсэг 2.1.4 дэх заалтад хамаарахгүй/ Ийнхүү шийдвэрлэсэн нэмэлт, өөрчлөлт нь гэрээний нэгэн адил хүчин төгөлдөр ба гэрээний салшгүй хэсэг болно.

Гэрээ байгуулсан төлбөр авагчийг төлөөл******* Эн ди *******и партнерс ХХК-ийн хуулийн хэлтсийн мэргэ*******илтэн Р.О*******, Төлбөр авагч Н.Н******* гэ******* талууд гарын үсгээ зур*******ээ.

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

Нэхэм*******лэгч Х******* а******* а******* к******* ТӨХХК нь Н.Н******* холбогдуулан 56,100,000 төгрөг гаргуулах тухай нэхэм*******лэл гаргасан байна.

Зохигч 37,399,380 төгрөгийн хэм*******ээнд эвлэрэн хэлэлцэ*******, 2025 оны 09 сарын 02-ны өдөр 6,000,000 төгрөгийг төл*******, үлдэгдэл 31,399,380 төгрөгийг 2025 оны 12 сарын 30-ны өдөр бүрэн төл******* барагдуулахаар харилцан тохиролцсон болох нь зохигчдын 2025 оны 09 дүгээр сарын 08-ны өдөр байгуулсан №25/28 тоот Эвлэрлийн гэрээ-гээр нотлогдо******* байна.

Тус эвлэрлийн гэрээ нь хууль зөрчөөгүй, гуравдагч этгээдийн ашиг сонирхлыг хөндөөгүй байх тул зохигчдын эвлэрлийг батал*******, хэргийг хэрэгсэхгүй болгох нь зүйтэй байна.

Улсын тэмдэгтийн хураам*******ийн тухай хуулийн 41 дүгээр зүйлийн 41.1.4 дэх хэсэгт зааснаар нэхэм*******лэгчийн нэхэм*******лэл нь улсын тэмдэгтийн хураам*******аас чөлөөлөгдсөн болохыг дурда*******, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1, 74 дүгээр зүйлийн 74.5 дахь хэсэгт зааснаар 37,399,380 төгрөгт тохирох улсын тэмдэгтийн хураам******* 344,947 төгрөгийн тал хувь 172,473.5 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулан төрийн сангийн төсвийн орлого /данс-100130000941/ -д оруулбал зохино.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 75 дугаар зүйлд заасныг удирдлага болгон ЗАХИРАМЖЛАХ нь:

 

1.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 74 дүгээр зүйлийн 74.2-д зааснаар Х******* а******* а******* к******* ТӨХХК /РД:******/-ийн нэхэм*******лэлтэй Н.Н******* холбогдох иргэний хэргийн зохигч 37,399,380 төгрөгийг 2025 оны 12 сарын 30-ны өдөр бүрэн төл******* барагдуулахаар тохиролцо*******, эвлэрэн хэлэлцсэнийг батал*******, хэргийг хэрэгсэхгүй болгосугай.

2.Улсын тэмдэгтийн хураам*******ийн тухай хуулийн 41 дүгээр зүйлийн 41.1.4 дэх хэсэгт зааснаар нэхэм*******лэгчийн нэхэм*******лэл нь улсын тэмдэгтийн хураам*******аас чөлөөлөгдсөн болохыг дурда*******, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1, 74 дүгээр зүйлийн 74.5 дахь хэсэгт зааснаар 37,399,380 төгрөгт тохирох улсын тэмдэгтийн хураам******* 344,947 төгрөгийн тал хувь 172,473.5 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулан төрийн сангийн төсвийн орлого /данс-100130000941/-д оруулсугай.

3.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 75 дугаар зүйлийн 75.6 дахь хэсэгт зааснаар энэхүү захирам*******ийг хариуцагч сайн дураар биелүүлээгүй бол шүүхийн шийдвэрийн нэгэн адил албадан гүйцэтгэ******* болохыг дурдсугай.

4.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 74 дугаар зүйлийн 74.4-т зааснаар зохигч, түүний төлөөлөгч, өмгөөлөгч нар дав******* заалдах, хяналтын *******урмаар хянуулахаар гомдол гаргах, тухайн асуудлаар дахин анхан шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхгүй болохыг дурдсугай.

 

 

 

 

ШҮҮГЧ Б.БАЯРСАЙХАН