| Шүүх | 2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх |
|---|---|
| Шүүгч | В.Амартүвшин |
| Хэргийн индекс | 192/2025/08814/И |
| Дугаар | 192/ШШ2026/01051 |
| Огноо | 2026-01-22 |
| Маргааны төрөл | Банкны зээл, |
2025 - Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүх ийн Шийдвэр
2026 оны 01 сарын 22 өдөр
Дугаар 192/ШШ2026/01051
2*******6 ******* 22 192/ШШ2*******6/*******051
МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС
Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн шүүгч В.Амартүвшин даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар,
Нэхэмжлэгч: Чингэлтэй дүүрэг, *******-р хороо, ******* цамхаг, ******* давхарт байрлах, ******* банк ХК /РД:*******/,
Хариуцагч: Хан-Уул дүүрэг, *******-р хороо, *******-******* тоот хаягт оршин суух, ******* овогт ын /РД:УТ91**************12/,
Хариуцагч: Хан-Уул дүүрэг, 03-р хороо, *******-******* тоот хаягт оршин суух, овогт гийн /РД:УЗ93082*******25/,
Нэхэмжлэлийн шаардлага: Зээлийн гэрээний үүрэгт 8*******,618,725 төгрөг гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэлд 2*******5 оны 09-р сарын 17-ны өдөр иргэний хэрэг үүсгэж, хянан хэлэлцэв.
Шүүх хуралдааны оролцогч: Нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Г., шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга М.Халиун.
Хариуцагч Н., Д. нар хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр шүүх хуралдаанд хүрэлцэн ирээгүй бөгөөд нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн хүсэлтээр хариуцагч нарын эзгүйд хэргийг хянан хэлэлцэв.
ТОДОРХОЙЛОХ нь:
1.Нэхэмжлэгч ******* банк ХК нь хариуцагч Н., Д. нарт холбогдуулан зээлийн гэрээний үүрэгт 8*******,618,725 төгрөг гаргуулах, барьцаа хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан. Нэхэмжлэгч нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлээ дараах байдлаар тодорхойлж байна.
Үүнд: Зээлдэгч Н. нь манай банктай 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээ, ФД/76******* тоот хөдлөх эд хөрөнгө барьцааны гэрээ, БГ/3**************2 тоот барьцааны гэрээг тус тус байгуулж, 150,000,000 төгрөгийг жилийн 20,******* хувийн хүүтэй, 36 сарын хугацаатай зээлж авсан. Зээлдэгч Н. нь ЗГ/1597 тоот зээлийн гэрээний баталгаа болгож, Н.ий өмчлөлийн Улсын бүртгэлийн Ү-22050698*******3 дугаарт бүртгэлтэй, Нийслэлийн Баянгол дүүрэг, 03-р хороо, Үйлдвэрийн төвийн бүс /**************0/ Дундын гудамж, 10*******-Б байр, 5******* тоот хаягт байршилтай, 57м.кв талбай бүхий, 2 өрөө орон сууцны зориулалттай, үл хөдлөх эд хөрөнгө, 9712-УНЕ улсын дугаартай, 2*******3 онд үйлдвэрлэгдсэн, 2*******8 онд Монгол улсын хилээр орж ирсэн, мөнгөлөг өнгийн ЛексусЖС-*******50 маркийн авто машиныг тус тус барьцаасан.
Зээлдэгч зээлийн эргэн төлөлтийн хуваарийг удаа дараа зөрчиж, 2*******5 оны 09-р сарын 08-ны өдрийн байдлаар үндсэн зээлийн үлдэгдэл 31,929,922 төгрөг, үндсэн хүүгийн үлдэгдэл 3,305,9*******9 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүгийн үлдэгдэл 585,3*******1 төгрөг, нийт 35,821,213 төгрөгийн үлдэгдэлтэй байна.
Мөн зээлдэгч Д., Н. нар нь банктай 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээ, мөн өдрийн БГ/8*******0*******2325 дугаар Барьцааны гэрээг тус тус байгуулж, *******5,000,000 төгрөгийг жилийн 2******* хувийн хүүтэй, 36 сарын хугацаатай зээлж, Н.ий өмчлөлийн Улсын бүртгэлийн Ү-22050698*******3 дугаартай, Баянгол дүүрэг, 03-р хороо, Үйлдвэрийн төвийн бүс /**************0/, Дундын гудамж, 10*******-Б байр, 5******* тоот хаягт байршилтай, 57м.кв талбайтай, 2 өрөө орон сууцны зориулалттай, үл хөдлөх эд хөрөнгийг давхар барьцаалж үүргийн гүйцэтгэлийг баталгаажуулсан. Зээлдэгч нь зээл авснаас хойш зээлийн эргэн төлөлтийн хуваарийг тогтмол зөрчсөн ба өнөөдрийг хүртэл зээлийн эргэн төлөлтийн хуваарийг зөрчсөөр байна.
2*******5 оны 09-р сарын 08-ны өдрийн байдлаар 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээний үндсэн үлдэгдэл 39,036,*******13 төгрөг, үндсэн хүү 9,*******68,05******* төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 200,0************** төгрөг, нийт *******8,70*******,512 төгрөгийн үлдэгдэлтэй байна.
Иймд хариуцагч Д., Н. нараас зээлийн болон барьцааны гэрээнүүдийн үүрэгт 8*******,525,725 төгрөг, нотариатын зардал 93,000 төгрөг, нийт 8*******,618,725 төгрөг гаргуулж, барьцаа хөрөнгүүдээр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулж өгнө үү гэжээ.
2.Хариуцагч Н., Д. нар нэхэмжлэлийн шаардлагыг зөвшөөрсөн, эс зөвшөөрсөн талаар тайлбар, нотлох баримт гаргаагүй.
3.Зохигчийн шүүхэд гаргаж өгсөн нотлох баримтууд:
-нэхэмжлэгчээс: /хх-1-3/ нэхэмжлэл, /хх-*******/ ******* банк ХК-аас Г.ид олгосон итгэмжлэл, /хх-5-6/ улсын тэмдэгтийн хураамж төлсөн баримт, /хх-9-15/ хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээ, /хх-*******-26, 29-**************/ зээлийн болон барьцааны гэрээ, /хх-27/ Үл хөдлөх эд хөрөнгийн Улсын бүртгэлийн гэрчилгээ, /хх-*******6-*******7/ хүү тооцооллын хүснэгт зэрэг баримтуудыг гаргаж өгсөн.
-хариуцагч нараас хариу тайлбар болон нотлох баримт гаргаагүй, шүүхийн журмаар нотлох баримт цуглуулаагүй, талууд санал, хүсэлт гаргаагүй.
ҮНДЭСЛЭХ нь:
1.Нэхэмжлэлээс зарим хэсгийг хангах үндэслэлтэй.
2.Нэхэмжлэгч дараах үндэслэлээр шаардах эрхээ тодорхойлж байна.
Үүнд: ... Иймд хариуцагч Д., Н. нараас зээлийн гэрээнүүдийн үүрэгт 8*******,525,725 төгрөг, нотариатын зардал 93,000 төгрөг, нийт 8*******,618,725 төгрөг гаргуулж, барьцаа хөрөнгүүдээр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулж өгнө үү гэсэн агуулгаар тодорхойлсон.
3.Хариуцагч Д., Н. нар нэхэмжлэлд хариу тайлбар, хүсэлт, нотлох баримт гаргаагүй.
*******.Хэрэгт авагдсан болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтаар дараах үйл баримт тогтоогдож байна.
*******.1.Зохигчийн хооронд 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээ, ФД/76******* тоот хөдлөх эд хөрөнгө барьцааны гэрээ, БГ/3**************2 тоот барьцааны гэрээ /бичгээр/ байгуулж, 150,000,000 төгрөгийг жилийн 20,******* хувийн хүүтэй, 36 сарын хугацаатай зээлж, Н.ий өмчлөлийн Улсын бүртгэлийн Ү-22050698*******3 дугаарт бүртгэлтэй, Нийслэлийн Баянгол дүүрэг, 03-р хороо, Үйлдвэрийн төвийн бүс /**************0/ Дундын гудамж, 10*******-Б байр, 5******* тоот хаягт байршилтай, 57м.кв талбай бүхий, 2 өрөө орон сууцны зориулалттай, үл хөдлөх эд хөрөнгө, 9712-УНЕ улсын дугаартай, 2*******3 онд үйлдвэрлэгдсэн, 2*******8 онд Монгол улсын хилээр орж ирсэн, мөнгөлөг өнгийн ЛексусЖС-*******50 маркийн авто машиныг тус тус барьцаасан,
-талуудын хооронд 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээ, мөн өдрийн БГ/8*******0*******2325 дугаар Барьцааны гэрээ /бичгээр/ тус тус байгуулж, *******5,000,000 төгрөгийг жилийн 2******* хувийн хүүтэй, 36 сарын хугацаатай зээлж, Н.ий өмчлөлийн Улсын бүртгэлийн Ү-22050698*******3 дугаартай, Баянгол дүүрэг, 03-р хороо, Үйлдвэрийн төвийн бүс /**************0/, Дундын гудамж, 10*******-Б байр, 5******* тоот хаягт байршилтай, 57м.кв талбайтай, 2 өрөө орон сууцны зориулалттай, үл хөдлөх эд хөрөнгийг тус тус давхар барьцаалсан,
*******.2.******* банк ХК зээлдэгч Н., Д. нарт 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээний дагуу 150,000,000 төгрөг шилжүүлж, 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээний дагуу *******5,000,000 төгрөг шилжүүлэх үүргээ тус тус биелүүлсэн,
*******.3.2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээний хугацаанд зээлдэгч Н., Д. нар үндсэн зээлд *******8,070,077 төгрөг, үндсэн хүүд 63,593,763 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүд 1,299,128 төгрөг, нийт 182,962,968 төгрөг буцаан төлсөн, 2*******5 оны 09-р сарын 08-ны өдрийн байдлаар үндсэн зээлийн үлдэгдэл 31,929,922 төгрөг, үндсэн хүүгийн үлдэгдэл 3,305,9*******9 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүгийн үлдэгдэл 585,3*******1 төгрөг, нийт 35,821,213 төгрөгийн үлдэгдэлтэй,
-2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээний хугацаанд зээлдэгч Н., Д. нар үндсэн зээлд 5,963,586 төгрөг, үндсэн хүүд 6,8*******,613 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүд 206,3******* төгрөг, нийт 12,971,510 төгрөг буцаан төлсөн, 2*******5 оны 09-р сарын 08-ны өдрийн байдлаар 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээний үндсэн үлдэгдэл 39,036,*******13 төгрөг, үндсэн хүү 9,*******68,05******* төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 200,0************** төгрөг, нийт *******8,70*******,512 төгрөгийн үлдэгдэлтэй,
*******.*******.Зээлдэгч нар 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээний эргэн төлөлтийг хуваарийн дагуу хугацаандаа төлөөгүй, үүргээ биелүүлээгүй, нэхэмжлэл гаргах өдрийн байдлаар 1,277 хоногоор хугацаа хэтэрсэн,
-2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээний эргэн төлөлтийг хуваарийн дагуу хугацаандаа төлөөгүй, үүргээ биелүүлээгүй, нэхэмжлэл гаргах өдрийн байдлаар 788 хоногоор хугацаа хэтэрсэн,
*******.5.Талуудын хооронд байгуудагдсан 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээ, ФД/76******* тоот хөдлөх эд хөрөнгө барьцааны гэрээ, БГ/3**************2 тоот барьцааны гэрээнүүдийн хугацаа 2*******5 оны 03-р сарын 10-ны өдөр дууссан,
*******.6.Талуудын хооронд байгуулагдсан 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээ, мөн өдрийн БГ/8*******0*******2325 дугаар Барьцааны гэрээнүүдийн хугацаа дуусаагүй,
*******.7.Зээлдүүлэгчийн санаачлагаар 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээ, мөн өдрийн БГ/8*******0*******2325 дугаар Барьцааны гэрээг хугацаанаас өмнө цуцалсан зэрэг үйл баримт тогтоогдлоо.
Зохигчийн хооронд зээлийн, барьцааны, үл хөдлөх болон хөдлөх эд хөрөнгө барьцааны гэрээ /бичгээр/ байгуулагдсан, хүчин төгөлдөр байна.
5.Талуудад маргааны зүйл байхгүй. Хариуцагч Н. 2*******5 оны 10-р сарын 06-ны өдөр, Д. 2*******5 оны 12-р сарын 25-ны өдөр тус тус нэхэмжлэлийн хувийг гардаж авсан, нэхэмжлэлийг хүлээн авсан өдрөөс хойш 1******* хоногийн дотор нэхэмжлэлийн шаардлагыг зөвшөөрсөн, эсхүл татгалзсан үндэслэл, түүнийг нотлох баримтаа шүүхэд ирүүлэх үүргээ биелүүлээгүй, түүнчлэн энэ хуулийн 77 дугаар зүйлд заасан журмын дагуу шүүхэд ирж тайлбар өгөөгүй, шүүх хуралдаанд хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр хүрэлцэн ирээгүй бол нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрсөнд тооцож энэ хуулийн 100.3-т зааснаар түүний эзгүйд хэргийг шийдвэрлэдэг.
6.Зохигчийн хооронд Иргэний хуулийн *******51 дүгээр зүйлийн *******51.1-д зааснаар Банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээдээс зээл олгохоор зээлийн гэрээ, Иргэний хуулийн 153 дугаар зүйлийн 153.1, *******5 дугаар зүйлийн *******5.1-д зааснаар хөдлөх болон Үл хөдлөх эд хөрөнгө, түүнтэй холбоотой эрхийн барьцааны гэрээ, Иргэний хуулийн 235 дугаар зүйлийн 235.1-д зааснаар Үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар эд хөрөнгө өмчлөлд шилжүүлэх гэрээний харилцаа тус тус үүссэн байна.
Иргэний хуулийн *******51 дүгээр зүйлийн *******51.1-д Банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээдээс зээл олгох гэрээгээр банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээд /цаашид "зээлдүүлэгч" гэх/ нь мөнгөн хөрөнгийг хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу тодорхой хугацаатайгаар, зээлдэгчид шилжүүлэх, зээлдэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд уг мөнгөн хөрөнгө, гэрээнд заасан бол түүний хүүг буцаан төлөх үүргийг тус тус хүлээнэ гэж,
-энэ хуулийн *******52 дугаар зүйлийн *******52.1, *******52.2-д Зээлдүүлэгчээс олгох зээл нь хүүтэй буюу хүүгүй байж болно., Зээлдэгч гэрээнд заасан хугацаанд авсан зээлээ эргүүлэн төлөөгүй бол гэрээнд заасны дагуу зээлдүүлэгчийн үндсэн хүүгийн хорин хувиас хэтрэхгүй хэмжээний нэмэгдүүлсэн хүү төлөхөөр гэрээнд зааж болно. Банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий этгээдээс олгох зээлд анзыг хэрэглэхгүй гэж,
-энэ хуулийн *******53 дугаар зүйлийн *******53.1-д ...Зээлдэгч авсан зээлээ хугацаанд нь төлөөгүй бол хэтэрсэн хугацааны хүү, гэрээнд заасан бол нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүрэгтэй гэж,
-энэ хуулийн 153 дугаар зүйлийн 153.1-д зааснаар ...Үүрэг гүйцэтгэгч барьцаагаар хангагдсан үүргийг хууль буюу гэрээнд заасны дагуу гүйцэтгээгүй буюу зохих ёсоор гүйцэтгээгүй бол барьцаалагч буюу үүрэг гүйцэтгүүлэгч нь бусад үүрэг гүйцэтгүүлэгчдээс тэргүүн ээлжинд барьцааны зүйлийн үнээс шаардлагаа хангуулах эрхтэй.,
-энэ хуулийн 15******* дүгээр зүйлийн 15*******.1-д Хөдлөх болон үл хөдлөх эд хөрөнгө, бусдын өмчлөлд шилжүүлж болох эд хөрөнгийн эрх барьцааны зүйл байна гэж,
-энэ хуулийн 175 дугаар зүйлийн 175.1-д зааснаар ... Хуульд өөрөөр заагаагүй бол энэ хуулийн 17******* дүгээр зүйлд заасны дагуу шаардлага гаргасан боловч үүрэг гүйцэтгэгч үүргээ гүйцэтгээгүй буюу зохих ёсоор гүйцэтгээгүй тохиолдолд үүрэг гүйцэтгүүлэгчийн хүсэлтийг үндэслэн ипотекийн зүйл болох үл хөдлөх эд хөрөнгийг шүүхийн шийдвэрийн дагуу албадан худалдана. гэж,
-мөн хуулийн *******5 дугаар зүйлийн *******5.1-д Бусад үүрэг гүйцэтгүүлэгчдээс тэргүүн ээлжинд өөрийн шаардлагаа хангуулахаар үүрэг гүйцэтгүүлэгч тодорхой үл хөдлөх эд хөрөнгө барьцаалахыг ипотек гэнэ гэж,
-энэ хуулийн 225 дугаар зүйлийн 225.1-д Талуудын аль нэг нь гэрээгээр хүлээсэн үүргээ зөрчсөн бөгөөд үүрэг гүйцэтгэх нэмэлт хугацаа тогтоосон боловч үр дүн гараагүй бол нөгөө тал гэрээнээс татгалзах эрхтэй гэж,
-мөн хуулийн 235 дугаар зүйлийн 235.1.Үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар эд хөрөнгө өмчлөлд шилжүүлэх гэрээгээр /цаашид "фидуци" гэх/ үүрэг хүлээгч нь мөнгө төлөх үндсэн үүргийн гүйцэтгэлийг хангах зорилгоор хөдлөх эд хөрөнгийг үүрэг гүйцэтгүүлэгчийн өмчлөлд шилжүүлэх, үүрэг хүлээгч үндсэн үүргээ хугацаанд гүйцэтгэсэн тохиолдолд үүрэг гүйцэтгүүлэгч уг эд хөрөнгийг түүнд буцаан өгөх үүргийг тус тус хүлээнэ гэж заасан.
Нэхэмжлэгч нь Иргэний хуулийн *******51 дүгээр зүйлийн *******51.1-д зааснаар 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээгээр зээлдэгч нарт 150,000,000 төгрөг шилжүүлэх үүрэг хүлээсэн бөгөөд энэ үүргээ биелүүлсэн,
-мөн 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээгээр зээлдэгч нарт *******5,000,000 төгрөг шилжүүлэх үүрэг хүлээсэн бөгөөд энэ үүргээ биелүүлсэн,
-хариуцагч нар дээрх гэрээгээр заасан хугацаанд мөнгөн хөрөнгө, түүний хүүг буцаан төлөх хариу үүрэг хүлээсэн, үндсэн зээл, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг эргэн төлөх хуваарийн дагуу төлөх үүргээ биелүүлээгүй байна.
Тодруулбал, хавтас хэргийн хх-*******6-*******7-р талд авагдсан зээлийн эргэн төлөлтийн хуулга /тооцоолол/-оос үзэхэд 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээний үндсэн зээлд *******8,070,077 төгрөг, үндсэн хүүд 63,593,763 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүд 1,299,128 төгрөг, нийт 182,962,968 төгрөг буцаан төлсөн, 2*******5 оны 09-р сарын 08-ны өдрийн байдлаар үндсэн зээлийн үлдэгдэл 31,929,922 төгрөг, үндсэн хүүгийн үлдэгдэл 3,305,9*******9 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүгийн үлдэгдэл 585,3*******1 төгрөг, нийт 35,821,213 төгрөгийн үлдэгдэлтэй,
-2*******5 оны ******* дугаар сарын 25-ны өдрөөс хойш төлөлт хийгээгүй, хугацаа хэтрүүлсэн,
Мөн түүнчлэн 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээний үндсэн зээлд 5,963,586 төгрөг, үндсэн хүүд 6,8*******,613 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүд 206,3******* төгрөг, нийт 12,971,510 төгрөг буцаан төлсөн, 2*******5 оны 09-р сарын 08-ны өдрийн байдлаар 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээний үндсэн үлдэгдэл 39,036,*******13 төгрөг, үндсэн хүү 9,*******68,05******* төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 200,0************** төгрөг, нийт *******8,70*******,512 төгрөгийн үлдэгдэлтэй, дээрх үүргээ тус тус биелүүлээгүй,
-2*******5 оны 03 дугаар сарын 28-ны өдрөөс хойш төлөлт хийгээгүй, хугацаа хэтрүүлсэн байна.
7.Хариуцагч Н., Д. нар 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдрийн ФД/76******* тоот хөдлөх эд хөрөнгө барьцааны гэрээ, 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот барьцааны гэрээгээр Н.ий өмчлөлийн Улсын бүртгэлийн Ү-22050698*******3 дугаарт бүртгэлтэй, Нийслэлийн Баянгол дүүрэг, 03-р хороо, Үйлдвэрийн төвийн бүс /**************0/ Дундын гудамж, 10*******-Б байр, 5******* тоот хаягт байршилтай, 57м.кв талбай бүхий, 2 өрөө орон сууцны зориулалттай, үл хөдлөх эд хөрөнгө, 9712-УНЕ улсын дугаартай, 2*******3 онд үйлдвэрлэгдсэн, 2*******8 онд Монгол улсын хилээр орж ирсэн, мөнгөлөг өнгийн ЛексусЖС-*******50 маркийн авто машиныг тус тус зээлдүүлэгчид барьцаалуулсан, эдгээр нь Иргэний хуулийн 153 дугаар зүйл, *******5 дугаар зүйл, 235 дугаар зүйлд нийцсэн байна.
8.Хариуцагч Н., Д. нь Зээлийн гэрээ, барьцааны гэрээ, хөдлөх эд хөрөнгийн барьцааны гэрээний хугацаа, гарын үсэг, тэмдэг, тусгай зөвшөөрөл, гэрээ цуцалсан, шаардах эрх, үндсэн төлбөр, шилжүүлсэн байдал, хүлээн авсан, уг гэрээ хүчин төгөлдөр эсэх, гэрээний хугацаанд хариуцагч үндсэн зээлийн төлбөрт нийт 70,966,335 төгрөг, үндсэн хүүд 12,77*******,003 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүд 785,385 төгрөг, нийт 8*******,525,725 төгрөгийн үлдэгдэлтэй зэрэгт маргаагүй, нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч хариу тайлбар өгөөгүй, нотлох баримт гаргаагүй. Хариуцагч Н., Д. нар тайлбар татгалзлаа нотолсон баримтыг шүүхэд гарган ирүүлээгүй байна.
Иргэний хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд нэхэмжлэгч, хариуцагч нь шаардлага болон татгалзлаа өөрсдөө нотлох талуудын зарчим үйлчилнэ. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25 дугаар зүйлийн 25.2.2, 38 дугаар зүйлийн 38.1 дэх хэсгүүдэд зааснаар зохигч гуравдагч этгээд, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч нь шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага, түүнийг үгүйсгэх, татгалзах үндэслэл, тайлбар түүнтэй холбоотой баримтыг өөрөө нотлох, нотлох баримтыг цуглуулах, гаргаж өгөх үүрэгтэй болохыг шүүхээс 2*******5 оны 10 дугаар сарын 06, 2*******5 оны 12 дугаар сарын 25-ны өдөр тус тус тайлбарлан өгсөн болно.
Нэхэмжлэгч ******* банк ХК нь Санхүүгийн зохицуулах хорооноос олгосон, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх тусгай зөвшөөрөл бүхий хуулийн этгээд байна.
Зохигчийн хооронд Иргэний хуулийн *******51 дүгээр зүйлд зааснаар зээлийн гэрээний харилцаа үүссэн, Нэхэмжлэгч Зээлийн гэрээ-ээр хүлээсэн үүргээ биелүүлсэн, хариуцагч гэрээний үүргийн биелэлтийг хангаагүй, үүргээ биелүүлээгүй тул 8*******,525,725 төгрөг шаардах эрхтэй.
Мөн талуудын хооронд 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр байгуулагдсан ФД/76******* тоот хөдлөх эд хөрөнгө барьцааны гэрээ, БГ/3**************2 тоот Үл хөдлөх эд хөрөнгийн Барьцааны гэрээ, 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр байгуулагдсан БГ/8*******0*******2325 дугаар Барьцааны гэрээний *******.1.2, *******.1.6-д барьцаа хөрөнгөөс тэргүүн ээлжид шаардлага хангуулна, зээлдэгч үндсэн гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй бол Банк барьцаагаар хангагдах шаардлагыг хугацаанаас нь өмнө гүйцэтгэхийг шаардах эрхтэй гэж тус тус тохиролцсон. /хх-21-25,29-30/
2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээ, мөн өдрийн БГ/8*******0*******2325 дугаар Барьцааны гэрээний 5.3-т зааснаар ******* банк ХК-ийн санаачлагаар ноцтой зөрчилд тооцож гэрээг цуцалж, зээлийн төлбөрийг хугацаанаас өмнө бүрэн төлөхийг шаардахаар тохиролцсон нь Иргэний хуулийн 225 дугаар зүйлийн 225.1-д заасан Талуудын аль нэг нь гэрээгээр хүлээсэн үүргээ зөрчсөн бөгөөд үүрэг гүйцэтгэх нэмэлт хугацаа тогтоосон боловч үр дүн гараагүй бол нөгөө тал гэрээнээс татгалзах эрхтэй гэж зохицуулалтад нийцэж байна.
Энэхүү гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлэх талаар ******* банк ХК-аас тавьсан шаардлагыг үндэслэлгүйгээр биелүүлээгүй, зээлийн гэрээг цуцалсан тохиолдолд зээлдэгчээс зээл, түүний хүү, нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөрийг нэн даруй шаардах эрхтэй.
Харин ******* банк ХК нь нотариатын зардал 93,000 төгрөг гаргуулахаар шаардах эрхгүй байна. Тодруулбал, энэхүү зардлыг хуульд шаардах эрхийг зохицуулаагүй, талууд тодорхой харилцан тохиролцоогүй байна. Энэхүү зардал нь зээлийн бодит өртөг бус, нэхэмжлэгчийн эрсдлийн сангаас зарцуулагдах зардал бөгөөд үүнийг үйл ажиллагааны зардал гэж үзэх ба нэхэмжлэгч гэрээг байгуулахдаа зээлээс шимтгэлд 1 хувийг суутган авсан, зээлийн өргөдлийн хураамж нэрийдлээр төлбөр авсан байх тул нотариатын зардлыг шаардах эрхгүй.
9.Иймд дээрх хуульд заасан үндэслэл, хэрэгт авагдсан баримтуудыг үндэслэн хариуцагч Д., Н. нараас 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээ, 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээнүүдийн үндсэн зээлийн үлдэгдэлд 70,966,335 төгрөг, зээлийн хүүд 12,77*******,003 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүд 785,385 төгрөг, нийт 8*******,525,725 төгрөг гаргуулж, Н.ий өмчлөлийн Улсын бүртгэлийн Ү-22050698*******3 дугаарт бүртгэлтэй, Нийслэлийн Баянгол дүүрэг, 03-р хороо, Үйлдвэрийн төвийн бүс /**************0/ Дундын гудамж, 10*******-Б байр, 5******* тоот хаягт байршилтай, 57м.кв талбай бүхий, 2 өрөө орон сууцны зориулалттай, үл хөдлөх эд хөрөнгө, 9712-УНЕ улсын дугаартай, 2*******3 онд үйлдвэрлэгдсэн, 2*******8 онд Монгол улсын хилээр орж ирсэн, мөнгөлөг өнгийн ЛексусЖС-*******50 маркийн авто машинаар тус тус үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулж, нэхэмжлэгчид олгож, нэхэмжлэлээс нотариатын зардал 93,000 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэх нь зүйтэй гэж шүүх үзлээ.
Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.1, 7.1.2, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60.1, 56 дугаар зүйлийн 56.2-т заасныг баримтлан нэхэмжлэлийг бүрэн хангагдсан тул нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 651,2************** төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч нараас 6*******6,69******* төгрөг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгохоор шийдвэрлэв.
Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******5 дугаар зүйлийн *******5.2.2-д заасныг удирдлага болгон
ТОГТООХ нь:
1.Иргэний хуулийн 225 дугаар зүйлийн 225.1, *******51 дүгээр зүйлийн *******51.1, *******52 дугаар зүйлийн *******52.1, *******52.2, *******53 дугаар зүйлийн *******53.1-д зааснаар хариуцагч Д., Н. нараас 2*******2 оны 03-р сарын 10-ны өдөр ЗГ/1597 тоот Зээлийн гэрээ, 2************** оны *******-р сарын *******-ний өдөр ЗГ/8*******0*******2325 тоот Бизнесийн зээлийн гэрээнүүдийн үндсэн зээлд 70,966,335 төгрөг, зээлийн хүүд 12,77*******,003 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүд 785,385 төгрөг, нийт 8*******,525,725 төгрөгийн төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэгч ******* банк ХХК-д олгож, үлдэх нотариатын зардалд 93,000 төгрөг гаргуулах хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосугай.
2.Иргэний хуулийн 153 дугаар зүйлийн 153.1, 175 дугаар зүйлийн 175.1-д зааснаар хариуцагч Н.ий өмчлөлийн Улсын бүртгэлийн Ү-22050698*******3 дугаарт бүртгэлтэй, Нийслэлийн Баянгол дүүрэг, 03-р хороо, Үйлдвэрийн төвийн бүс /**************0/ Дундын гудамж, 10*******-Б байр, 5******* тоот хаягт байршилтай, 57м.кв талбай бүхий, 2 өрөө орон сууцны зориулалттай, үл хөдлөх эд хөрөнгө, 9712-УНЕ улсын дугаартай, 2*******3 онд үйлдвэрлэгдсэн, мөнгөлөг өнгийн ЛексусЖС-*******50 маркийн авто машинаар тус тус үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг Нийслэлийн шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газарт даалгасугай.
3.Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1.1, 7.1.2, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60.1, 56 дугаар зүйлийн 56.2-т зааснаар нэхэмжлэгчээс улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 651,2************** төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч нараас 6*******6,69******* төгрөг гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгосугай.
*******.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******9 дүгээр зүйлийн *******9.2, *******9.3, *******9.*******, *******9.7 дахь хэсэгт зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох ба 1******* хоног өнгөрснөөс хойш 1******* хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж шийдвэрийг өөрөө гардан авах үүрэгтэй. Гардан аваагүй нь хуульд заасан журмын дагуу давж заалдах гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүйг дурдсугай.
5.Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120 дугаар зүйлийн 120.2 дахь хэсэгт зааснаар зохигч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл шийдвэрийг гардан авснаас хойш 1******* хоногийн дотор Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэйг дурдсугай.
ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ В.АМАРТҮВШИН