Дундговь аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүх /Иргэний хэрэг/ийн Шийдвэр

2026 оны 03 сарын 05 өдөр

Дугаар 310/ШШ2026/00179

 

 

        МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Дундговь аймаг дахь Сум дундын анхан шатны шүүхийн шүүгч З.Ууганбаяр даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар:

Нэхэмжлэгч: Дундговь аймгийн ******* сум, *******-р баг, эмнэлгийн ******* байранд оршин суух ******* овогт *******гийн ******* /РД:*******/-ын нэхэмжлэлтэй,

Хариуцагч: Дундговь аймгийн ******* сумын ******* дугаар баг, ын -1 тоотод оршин суух овогт - //-д хариуцагдах,

Нэхэмжлэлийн шаардлага:  5*******00000 төгрөг гаргуулах, хамтран зээлдэгчээс чөлөөлүүлэх тухай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

Шүүх хуралдааны оролцогчид:

Нэхэмжлэгч: Д.*******

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Ж.Батдэлэг.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

1.Нэхэмжлэгч Д.******* шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлдээ: М.тэй *******0******* онд танилцаж, Дундговь аймгийн ******* суманд хамтран амьдарч байсан. Миний бие болохоор *******0******* онд ******* сумын хүн эмнэлэгт тогоочоор ажиллаж байсан юм. М. нь ******* сумын хүн юм. *******0*******5 оны 01 сард М. нь машин авах гэсэн юм, урьдчилгаа хэрэгтэй байна, намайг цалингийн зээл хийгээд өгөөч гэж гуйгаад байсан. Тухайн үед би цалингийн зээл хийгээд *******0*******5.0*******.0*******-ны өдөр М.гийн 550*******1*******59******* дугаар дансанд 5*******00000 төгрөгийг шилжүүлсэн. Үүний дараа хотоос Приус-*******0 маркийн машин авахаар болсон, урьдчилгаагаа өгөөд үлдсэн мөнгийг нь банк бусаас гаргуулж авахаар боллоо, хамтран зээлдэгчээр гарын үсэг зураад өгөөч гээд гуйгаад байсан. Тэгээд би унаа тэрэгтэй болъё гэхэд нь дургүйцээд яахав дээ гэж бодож зөвшөөрөөд банк бусын зээлийн гэрээнд хамтран зээлдэгчээр гарын үсэг зурсан. *******0*******5.0*******.05-ны өдөр Дундговь аймгийн "Нэткапитал финанс" банк бустай 18*******91*******750 тоот зээлийн гэрээг байгуулж би хамтран зээлдэгчээр гарын үсэг зурсан. Ингээд *******0*******5.0*******.05-ны өдрөөс төлөлт хийх байсан боловч төлөхгүй яваад байсан учир би төлсөн. Үүнээс хойш *******0*******5.06.05-ныг хүртэл бүтэн ******* сар би төлсөн. Би *******0*******5.07.01-ний өдөр ******* сумын Хүн эмнэлэгт тогоочоор ажилд орж, ******* суманд амьдрах болсон. Ингээд ******* суманд очсоноос хойш огт сураггүй болсон. Зээлийн төлбөрөө ч төлөхгүй алга болсон. Одоо хотод ажил хийж байгаа сураг гарсан. Энэ хүн цалингийн зээл хийлгэж 5.*******00.000 төгрөг авсан, мөн хамтран зээлдэгчээр гарын үсэг зуруулчхаад зээлээ төлөхгүй алга болсон. Энэ зээлийг төлөхгүй болохоор миний бие банкнаас зээл авч болохгүй, муу түүхтэй болох гээд байна. Мөн авсан цалингаа энэ хүний унаж яваа машины зээлд өгөөд байх хүндрэлтэй байна. Иймээс М.гээс 5.*******00.000 төгрөг гаргуулж, "Нэткапитал финанс корпораци" ББСБ ХХК-тай байгуулсан 108*******91*******750 тоот зээлийн гэрээний төлбөрийг төлж, эсвэл өөр хамтран зээлдэгчээр солих арга хэмжээ авч, Д.******* намайг хамтран зээлдэгчээс чөлөөлөхийг М.д даалгаж өгнө үү гэжээ.

*******. Нэхэмжлэгч Д.******* шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: Би 5.*******00.000 төгрөгийн цалингийн зээл авч машиных нь урьдчилгааг хийж өгсөн. Надаар ******* сар дараалан банк бусын зээлийг төлүүлээд өөрөө машинаа унаад явчихсан. Миний утсан дээр Таванбогдоос 1.000.000 төгрөг зээлчхээд ******* хоногийн хугацаа хэтрээд 8 сард 1.000.000 төгрөг явуулсан. Хүсэлтдээ 1.000.000 төгрөг өгсөн гэсэн байсан. Энэ 1.000.000 төгрөг нь нэхэмжилж байгаа 5.*******00.000 төгрөгтэй хамааралгүй. Би банк бусад төлсөн ******* сарын зээлийн мөнгийг нэхэмжлээгүй. Гэр бүл болно гээд хамт амьдарч байсан. Гэтэл машин аваад өр зээл хийгээд зун 7 сард яваад өгсөн. Энэ хүн хамт амьдрахгүй, машинаа унаад явчихсан. Иймээс надаас зээлсэн 5.*******00.000 төгрөг гаргуулж, банк бусын хамтран зээлдэгчээс чөлөөлүүлэхээр нэхэмжлэлийн шаардлагаа тодруулж байна гэв.

*******. Хариуцагч М. *******0*******6 оны 0******* сарын 06-ны өдөр шүүхэд ирүүлсэн тайлбар, хүсэлтдээ: 5.*******00.000 төгрөг гаргуулж авсан нь үнэн. Д.*******тай *******0******* онд танилцаж Дундговь аймгийн ******* суманд амьдарч байсан. Миний бие ******* суманд нярваар ажиллаж байсан. *******0*******5 оны 01 сард М. миний бие нь машин авах гэсэн юм гээд Д.*******аас 5.*******00.000 төгрөг зээлүүлж авсан нь үнэн. Д.******* нь Дундговь аймгийн ******* суманд эмнэлэгт тогоочоор ажилд орсон. *******0******* онд миний бие цуг явж амьдарсан. *******0******* оны 07 сараас хот руу ажил хийхээр явсан. Цалингийн зээл, машины мөнгө төлдөг байсан учир ажил хийхээр явсан нь үнэн. Хотод байх хугацаанд Д.******* нь зээлээ төлөх гэсэн юм гэхээр нь 1.100.000 төгрөг *******ын дансанд шилжүүлсэн нь үнэн... гэжээ.

. Хариуцагч М. *******0*******6 оны 0******* сарын 05-ны өдөр шүүхэд ирүүлсэн хүсэлтдээ: Д.*******аас 5.*******00.000 төгрөг авсан нь үнэн. М. надаас Д.******* нь 8 сард 1.000.000 төгрөг авсан ба *******ын Хаан банкны данс руу шилжүүлсэн. Үлдэгдэл болох *******00000 төгрөгийг ******* хуваан ******* сарын *******6, сарын *******6, 5 сарын *******6-нд төлж барагдуулах хүсэлтэй байна. Хүсэлтийг хүлээн авна уу? Өөрөө давхар зээл төлдөг тул ******* хуваан төлөх хүсэлтэй байна. Манай аав Г.-Эрдэнэ нуруу болон бөөрний хагалгаанд ороод удаагүй байгаа асран хамгаалах хүнгүй, хөдөлмөрийн чадвараа алдаад эм тариа уураг витамин хэрэглэн хараат байдаг учир маргааш болох шүүх хуралдаанд өөрийн биеэр очиж чадахгүйгээ мэдэгдэж байгаа тул хүсэлтийг хүлээн авахыг хүсэж байна. гэжээ.

5. Нэхэмжлэгч нотлох баримтаар:

Нэхэмжлэгчийн иргэний үнэмлэхийн нотариатаар баталгаажуулсан хуулбар, 108*******91*******750 дугаартай зээлийн гэрээ, эргэн төлөлтийн хуваарь, үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар эд хөрөнгө өмчлөлд шилжүүлэх фидуцийн гэрээ /хх-ийн 5-*******1, Д.*******ын Төрийн банкны харилцах данс /**************101850*******61/-ны хуулга /хх-ийн **************-**************/ баримтыг ирүүлсэн.

6. Хариуцагч шүүхэд бичгээр тайлбар ирүүлсэн, нотлох баримт ирүүлээгүй.

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

1. Нэхэмжлэгч Д.******* шүүхэд хариуцагч М.гээс 5*******00000 төгрөг гаргуулж, "Нэткапитал финанс корпораци" ББСБ ХХК-тай байгуулсан 108*******91*******750 тоот зээлийн гэрээний төлбөрийг төлж, эсвэл өөр хамтран зээлдэгчээр солих арга хэмжээ авч, Д.******* намайг хамтран зээлдэгчээс чөлөөлөхийг М.д даалгах шаардлага бүхий нэхэмжлэлийг гаргасан.

Нэхэмжлэгч  Д.******* шүүх хуралдаанд нэхэмжлэлийн шаардлагаа тодруулж, хариуцагч М.гээс машины урьдчилгаа хийлгүүлсэн 5*******00000 төгрөгийг гаргуулж, Нэткапитал финанс корпораци" ББСБ ХХК-аас авсан зээлийн хамтран зээлдэгчээс чөлөөлүүлэх гэж тодорхойлсон байна. Хариуцагч М. нь нэхэмжлэлийн шаардлагаас .*******00.000 төгрөгийг төлөхийг зөвшөөрч, 1.000.000 төгрөгийг дансаар шилжүүлж төлсөн гэж татгалзлын үндэслэлээ тодорхойлсон бөгөөд "Нэткапитал финанс корпораци" ББСБ ХХК-тай байгуулсан 108*******91*******750 тоот зээлийн гэрээний төлбөрийг төлж, эсвэл өөр хамтран зээлдэгчээр солих арга хэмжээ авч, Д.******* намайг хамтран зээлдэгчээс чөлөөлөхийг М.д даалгах шаардлагад тайлбар ирүүлээгүй.

 

*******. Нэхэмжлэгч Д.*******, хариуцагч М. нар нь *******0******* онд танилцаж Дундговь аймгийн ******* суманд хамтран амьдарч байхдаа Д.******* нь Төрийн банкнаас цалингийн зээл авч *******0*******5 оны 0******* сарын 0*******-ны хариуцагч М.гийн Хаан банкны 550*******1*******59******* тоот дансанд 5*******00000 төгрөгийг шилжүүлсэн, хариуцагч М. нь *******0*******5 оны 0******* сарын 05-ны өдөр Нэткапитал финанс корпораци" ББСБ ХХК-тай зээлийн гэрээ байгуулж 1.700.000 төгрөгийг *******6 сарын хугацаатай зээлж авто машин /0*******8******* ДУЭ улсын дугаартай Тоёота приус маркийн/ худалдаж авсан үйл баримт зохигчдын тайлбар, зээлийн гэрээ, үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар эд хөрөнгө өмчлөлд шилжүүлэх фидуцийн гэрээ /авто тээврийн хэрэгсэл/, Д.*******ын Төрийн банкны **************101850*******16 тоот дансны хуулга зэрэг баримтаар тогтоогдож байна.

*******.Шүүх нэхэмжлэгч Д.*******ын хариуцагч М.гээс 5*******00000 төгрөгийг гаргуулах нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж, нэхэмжлэлийн шаардлагаас

хамтран зээлдэгчээс чөлөөлүүлэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэх хууль зүйн үндэслэлтэй байна гэж үзлээ.

*******.1. Нэхэмжлэгчийн 5*******00000 төгрөг гаргуулах нэхэмжлэлийн шаардлагын тухайд:

Нэхэмжлэгч Д.******* нь хариуцагчтай хамтран амьдрах хугацаандаа *******0*******5 онд цалингийн зээл авч, *******0*******5 оны 0******* сарын 0*******-ны хариуцагч М.гийн Хаан банкны 550*******1*******59******* тоот дансанд 5*******00000 төгрөгийг шилжүүлсэн байх бөгөөд, хариуцагч М. нь Д.*******аас 5*******00000 төгрөг зээлүүлж авсан нь үнэн, үүнээс 1.000.000 төгрөгийг эргүүлж төлсөн, үлдсэн мөнгийг ******* хувааж төлөх тайлбарыг бичгээр ирүүлсэн нь нэхэмжлэгч Д.******* хариуцагч М. нарын хооронд Иргэний хуулийн *******81 дүгээр зүйлийн *******81.1 дэх хэсэгт зааснаар зээлийн гэрээний харилцаа үүссэн гэж үзэх хууль зүйн үндэслэлтэй байна. Иймээс нэхэмжлэгч Д.******* нь 5.*******00.000 төгрөгийг хариуцагчаас шаардах эрхтэй.

 

Хариуцагч М. нь уг зээлээс 1.000.000 төгрөгийг нэхэмжлэгчид төлсөн гэх боловч, нэхэмжлэгч нь уг 1.000.000 төгрөгийг Таван богдоос зээлсэн зээлийн мөнгө байсан талаар тайлбар гаргасан.

Хариуцагч нь 1.000.000 төгрөгийг нэхэмжлэгчид төлсөн талаарх баримтыг шүүхэд ирүүлээгүй, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн *******5 дугаар зүйлийн *******5.*******.*******-т шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага, түүнийг үгүйсгэх, татгалзах үндэслэл, тайлбар түүнтэй холбоотой баримтыг өөрөө нотлох, нотлох баримтыг цуглуулах, гаргаж өгөх үүргээ хэрэгжүүлээгүй, хариуцагчийн энэ талаарх тайлбар нь баримтаар нотлогдохгүй байна.

Иймд хариуцагч М.гээс Иргэний хуулийн *******81 дүгээр зүйлийн *******81.1-д зааснаар 5*******00000 /таван сая хоёр зуун мянга/ төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгч Д.*******д олгохоор шийдвэрлэлээ.

*******.*******. Нэхэмжлэгчийн хамтран зээлдэгчээс чөлөөлүүлэх нэхэмжлэлийн шаардлагын тухайд:

Нэт капитал финанс корпораци ББСБ ХХК-тай зээлдэгч М., хамтран зээлдэгч Д.******* нар нь *******0*******5 оны 0******* сарын 05-ны өдрийн 108*******91*******750 дугаартай Авто машин худалдан авах зээлийн гэрээг бичгээр байгуулж, 1.700.000 төгрөгийг *******6 сарын хугацаатай сар бүр эргэн төлөх нөхцөлтэй зээлсэн, уг зээлийн гэрээний хугацаа дуусаагүй, Нэт капитал финанс корпораци ББСБ ХХК-ын өмнө зээлдэгч, хамтран зээлдэгч нарын хүлээсэн үүрэг дуусгавар болоогүй болох нь хэрэгт авагдсан зээлийн гэрээ, зохигчдын тайлбараар тогтоогдож байна.

Иргэний хуулийн *******1 дүгээр зүйлийн *******1.1 дэх хэсэгт Хэд хэдэн этгээд үүргийн гүйцэтгэлийг бүхэлд нь буюу хэсэгчлэн үүрэг гүйцэтгэгчээс шаардах эрхтэй бөгөөд үүрэг гүйцэтгэгч үүргийн гүйцэтгэлийг бүхэлд нь буюу хэсэгчлэн хүлээлгэн өгөх үүрэгтэй бол тэдгээрийг бүрэн эрх бүхий хамтран үүрэг гүйцэтгүүлэгчид гэнэ. гэж мөн хуулийн ************** дугаар зүйлийн **************.11 дэх хэсэгт Хууль буюу гэрээнд өөрөөр заагаагүй, эсхүл үүрэг гүйцэтгэгч тус бүрийн хүлээх үүргийг тодорхойлох боломжгүй бол тэдгээрийн үүрэг тэнцүү байна гэж тус тус зааснаар Д.*******, М. нар нь Нэт капитал финанс корпораци ББСБ ХХК-ын өмнө үүрэг хүлээсэн этгээдүүд байх тул нэхэмжлэгч Д.*******ын хамтран зээлдэгчээс чөлөөлүүлэх тухай нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй байх тул хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэлээ.

. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 57 дугаар зүйлийн 57.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1, 7.*******-д зааснаар нэхэмжлэгч улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 168*******50 /нэг зуун жаран найман мянга гурван зуун тавь/ төгрөгийг төсвийн орлогод хэвээр үлдэж, хариуцагч М.гээс 5*******00000 /таван сая хоёр зуун мянга/ төгрөгт ногдох улсын тэмдэгтийн хураамж 98150 /ерэн найман мянга нэг зуун тавь/ төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгох нь зүйтэй байна.

5. Хариуцагч М.д шүүх хуралдааныг товыг мэдэгдсэн боловч, шүүх хуралдаанд оролцох боломжгүй талаар тайлбар, хүсэлтийг ирүүлсэн, нэхэмжлэгч талаас хариуцагчийн эзгүйд шүүх хуралдааныг үргэлжлүүлэх хүсэлтийг гаргасан тул түүний эзгүйд хэргийг шийдвэрлэсэн болно.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 дугаар зүйлийн 115.*******, 115.*******.*******, 116, 118 дугаар зүйлд заасныг удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

 

1. Иргэний хуулийн *******81 дүгээр зүйлийн *******81.1, *******1 дүгээр зүйлийн *******1.1, ************** дугаар зүйлийн **************.11-д зааснаар хариуцагч овогт - /РД:/-ээс 5*******00000 /таван сая хоёр зуун мянга/ төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч ******* овогт *******гийн ******* /РД:*******/-д олгож, нэхэмжлэлийн шаардлагаас хамтран зээлдэгчээс чөлөөлүүлэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосугай.

*******. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 57 дугаар зүйлийн 57.1, 60 дугаар зүйлийн 60.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 дугаар зүйлийн 7.1, 7.*******-д зааснаар нэхэмжлэгчээс улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 168*******50 /нэг зуун жаран найман мянга гурван зуун тавь/ төгрөгийг төсвийн орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч М.гээс 98150 /ерэн найман мянга нэг зуун тавь / төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгч Д.*******д олгосугай.

*******. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 1*******0 дугаар зүйлийн 1*******0.*******-т зааснаар нэхэмжлэгч, түүний төлөөлөгч энэ шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш 1 хоногийн дотор Дундговь аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхтэйг заасугай.

 

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ З.УУГАНБАЯР