МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Баянзүрх, Сүхбаатар, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн шүүх хуралдааныг шүүгч З.Баярмаа даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн иргэнний хэргийн шүүх хуралдаанаар,

Нэхэмжлэгч: Улаанбаатар, Хан-Уул дүүрэг, дүгээр хороо, ******* *******, 89 байр ******* тоот хаягт оршин суух,******* ******* овогт ******* ******* *******-ийн нэхэмжлэлтэй,

Хариуцагч: Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, 1 дүгээр хороо, хаягт байрлах ХХК -д холбогдох,

урьд элж байсан ажилд эгүүлэн тогтоолгох, ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлстэй тэнцэх хэмжээний олговор гаргуулах, эрүүл мэндийн болон нийгмийн даатгалын шимтгэл төлүүлэх тухай нэхэмжлэлтэй, хариуцагчийн гэрээнээс учирсан хохиролд 32,038,594 төгрөг гаргуулах тухай сөрөг шаардлагатай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

Шүүх хуралдаанд: Нэхэмжлэгч Т.*******, нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч Ц.Мөнхбат, хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч А.Шинэчимэг Б.Мэндсайхан, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Г.Тамжид нар оролцов.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

1.Нэхэмжлэгч шүүхэд гаргасан нэхэмжлэл болон шүүх хуралдаанд өмгөөлөгчийн хамт гаргасан тайлбартаа: Миний бие Т.******* нь 2017 оны 12 дугаар сарын *******-ны өдөр ны , зээлийн үйл ажиллагаа, асуудал хариуцсан ийн албан тушаалд хөдөлмөрийн гэрээг байгуулан ажилласан.

Ажлаас үндэслэлгүй халагдсан талаар товчхон дурдахад, ны гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 02 дугаар сарын 27-ны өдрийн Б48 дугаартай Т.*******г ажлаас лөх тухай тушаалаар хөдөлмөрийн гэрээг ажил олгогчийн санаачилгаар цуцалсан байдаг.

ны гүйцэтгэх захирлын уг тушаалын үндэслэл хэсэгт нь Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 43 дугаар зүйлийн 43.1, 78 дугаар зүйлийн 78.1.9, 80 дугаар зүйлийн 80.1.1, 84 дүгээр зүйл, 85 дугаар зүйл, 83 дугаар зүйлийн 83.1, 83.2, 83.3, 110 дугаар зүйлийн 110.3., ны дүрмийн******* дүгээр зүйлийн*******.2, Хөдөлмөрийн дотоод журмын 11 дүгээр зүйлийн 11.6, 11.7, 2024 оны 37 дугаар тогтоол, гүйцэтгэх захирлын чиг үүрэг, орон тоог шинэчлэн тухай 20******* оны А4 дүгээр тушаал, ажилтантай байгуулсан хөдөлмөрийн гэрээний 6 дугаар зүйлийн 6.1 дэх заалт, 20******* оны 02 дугаар сарын *******-ны өдрийн ******* дугаартай мэдэгдлийг тус тус үндэслэн тухай тушаалд заасан. Мөн ны зохион байгуулалт, бүтэц шинэчлэгдэн батлагдаж, захиргаа удирдлагын хуулийн ******* *******гийн орон тоо цөөрсөн тул 20******* оны 3 дугаар сарын 26-ны өдрөөр тасалбар болгох үүрэгт ажлаас нь лж, хөдөлмөр лэлтийн харилцааг дуусгавар болгосугай гэсэн байдаг.

Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 80 дугаар зүйлийн 80.1.1 дэх хэсэгт зааснаар орон тоо цөөрсөн тохиолдолд ажил олгогчийн санаачилгаар хөдөлмөрийн гэрээг цуцлах талаар зохицуулсан.

ны бүтцээс нэхэмжлэгч миний элж байсан ажлын байр цөөрсөн буюу анд уг ажлын байр шаардлагагүй болсон гэх нөхцөл байдал тогтоогдохгүй гэж үзэж байгаа. Хуулийн албан тушаалд шинээр өөр ажилтнууд сонгон шалгаруулж авч байсан. Тухайн үед хэн шалгаруулж авсан болон ямар үндэслэлээр намайг ажлаас лсөн, ямар үндэслэлээр орон тоо цөөрүүлж, хассан нь тодорхойгүй, орон тоо цөөрсөн нь бодитой бус, үндэслэлгүй болно.

инд Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 80 дугаар зүйлийн 80.5 дахь хэсэгт заасан хугацаанд надад мэдэгдэлгүйгээр ажлаас лж, хөдөлмөрийн гэрээг ажил олгогчийн санаачилгаар ажлаас лсөн. Тушаал шийдвэр нь акт болохын хувьд ажлаас лж байгаа тушаал нь агуулга болон хэлбэрийн хувьд хуульд тавигдсан шаардлагыг хангаж байх ёстой. Иймд үндэслэлгүйгээр ажлаас халагдсан гэж үзэж байна.

Мөн урьдчилан шийдвэрлэх ажиллагааны талаар өмнө нь дурдсанчлан ны 20******* оны 02 дугаар сарын *******-ны өдрийн ажлаас лж буй мэдэгдлийг танилцуулах үед миний бие тус мэдэгдлийг огт хүлээн зөвшөөрөхгүй байгаагаа илийлээд, мэдэгдэл дээр тэмдэглүүлсэн Хөдөлмөрийн тухай хуулийн бөгөөд 147 дугаар зүйлийн 147.1 дэх хэсэгт заасны дагуу харилцан тохиролцож, шийдвэрлүүлэхээр эрмэлзэж, тодорхой тусдаа хүсэлт гаргасан боловч ямар нэгэн хариугүйгээр маргаан бүхий ажлаас гарах тушаал шийдвэрийг шууд гаргасан. Холбогдох хөдөлмөрийн ийн маргаан таслах комисст 20******* оны 3 дугаар сарын 26-ны өдөр хандаж, шүүхэд нэхэмжлэл гаргасан.

Иймд чиг үүргийн тухайд ажлын байрны тодорхойлолтод зааснаар урьд элж байсан ийн ажилд эгүүлэн томилж, ажилгүй байсан хугацааны цалин, хөлсийг гаргуулах, нийгмийн даатгал, эрүүл мэндийн дэвтэрт нөхөн бичилт хийлгэхийг даалгах тухай нэхэмжлэл гаргасан.

Орон тоо цөөрүүлэх гэдэг нь дээд шүүхийн 2006 оны 33 дугаар тогтоолоор тайлбарласан шиг нэг ажлын байран дээр хэд хэдэн хүмүүс ажиллаж байгаа тохиолдолд түүнийг цөөрүүлэхийг хэлнэ. Ямар учраас Т.*******г сонгосон бэ гэдэг үндэслэл, шаардлагаа хариуцагч тал өөрөө нотлох үүрэгтэй, үүнийг нотлох баримт хавтаст хэрэгт байхгүй, сонгон шалгаруулалт явагдаагүй.

Өөрөөр хэлбэл, нэхэмжлэгчийн ний хугацаа дуусгавар болоход ажилд нь буцааж томилоогүй. Тийм учраас Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60.1 дэх хэсэгт заасан ажлын байрыг хэвээр хадгалах нөхцөл байдал тухайн үед байсан. Ажлын байр хэвээр хадгалагдаж байсан. Нэхэмжлэгчид мэдэгдэх хуудсыг өгч, Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 80 дугаар зүйлийн 80.4, 80.5 дахь хэсэгт заасан мэдэгдэх хуудсыг өгч, хөдөлмөр лэлтийн харилцааг дуусгавар болгож байгаа.

Үйл баримтаар нэхэмжлэгч сургалтын авсан. Сургалтын тэй байх хугацаа дууссан боловч Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 60 дугаар зүйлд заасны дагуу ажилтныг буцааж авсан үйл баримт байхгүй, мөн ажлаас лсөн үйл баримт байхгүй учраас Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 100 дугаар зүйлийн 100.1 дэх хэсэгт зааснаар ажил олгогч ний хугацааг сунгасан гэж үзэх үндэслэлтэй.

Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60.1.12 дахь хэсэгт зааснаар хувийн тэй байх хугацаанд Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 80 дугаар зүйлийн 80.2 дахь хэсэгт зааснаар ажлаас лсөн.

Ажлаас лөх ганцхан хууль үндэслэл байгаа. Энэ нь компани татан буугдах. татан буугдсан үйл баримт байхгүй. Хэд, хэдэн шүүхийн шийдвэр гарсан. Н.Отгонсүрэнгийн нэхэмжлэлтэй, анд холбогдох шүүхийн шийдвэрүүд байгаа. Өөрөөр хэлбэл, аар ажиллаж байсан хүмүүс, хүүхэд асрах тэй байсан, декретийн амралттай байсан, хувийн тэй байсан хүмүүсийг шууд сонгож, орон тоо цөөрүүлж, хөдөлмөр лэлтийн харилцааг цуцалсан. Энэ нь шууд ялгаварлан гадуурхалт, өөрөөр хэлбэл үүргээ гүйцэтгээгүй, хувийн тэй байх, хүүхэд асрах тэй байсан хүмүүсийг сонгож авч байна гэдэг нь хуульд нийцэхгүй.

ИХШХШТХ-ийн ******* дугаар зүйлийн *******.2.2., 38 дугаар зүйлийн 38.1. дэх хэсэгт зааснаар хариуцагч үүнийгээ нотлох ёстой. Ямар учраас Т.*******г сонгож авч ажлаас нь лж байгаа түүнчлэн сонгон шалгаруулалт зарлаж, сонгож авсан үндэслэлээ нотлох үүрэг хүлээдэг. Иймд нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж өгнө үү гэв.

2.Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нар шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан хариу тайлбартаа: Хариуцагч талаас нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй үндэслэлүүдийг өмнөх шүүх хуралдаанд нилээн дэлгэрэнгүй тайлбарласан.

Манай байгууллагын хувьд 2022 оны 5 дугаар сарын 13-ны өдрийн тогтоолоор ны бүтэц зохион байгуулалтыг шинэчлэн баталсан. Уг тогтоолын хүрээнд гүйцэтгэх захирлаас 2023 оны 4 дүгээр сарын 24-ний өдөр А39 дугаартай тушаалаар орон тоо шинэчлэн баталсан ба Захиргаа удирдлагын хуулийн захирал нэг, ахлах нэг, 5 гэсэн бүрэлдэхүүнтэй ажиллаж байсан. 2024 оны 12 дугаар сарын 13-ны өдрийн ны бүтэц зохион байгуулалт шинэчлэн батлах тухай 37 дугаар тогтоолоор мөн бүтцийг шинэчлэн баталсан. Үүнтэй холбоотойгоор гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 01 дүгээр сарын 09-ний өдрийн орон тоог шинэчлэн баталсан тушаалаар хуулийн захирлын 3 гэсэн бүрэлдэхүүнтэй ажиллахаар болсон. Үүнтэй холбоотой нотлох баримтуудыг гаргаж өгсөн бөгөөд орон тоо цөөрснийг нотлох нэг баримт болж байгаа.

Т.******* нь болон Бүгд Найрамдах Хятад Ард ны хоорондох хамтын ажиллагааны хүрээнд Бүгд Найрамдах Хятад Ард Бээжин хотын олон бизнес эдийн засгийн их сургуульд суралцахаар гүйцэтгэх захирлын 2021 оны Б60 дугаартай тушаалаар 2021 оны 10 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2 жилийн хугацаатай авсан.

Нэхэмжлэгч нь тушаалд заасан хугацаанд ажилдаа эргэн ороогүй ба ажилдаа ороогүй байх хугацаанд дэ бүтэц хийгдэж, түүний орон тоо цөөрсөн. Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60.4 дэх хэсэгт заасны дагуу ажлын байр хасагдаж байгаа ажилтны ажлын байр хасагдсан, эсвэл орон тоо нь цөөрсөн бол ажил олгогч уг ажилтантай тохиролцсоны үндсэн дээр ажилтныг өөр ажлын байранд ажиллах хөдөлмөрийн гэрээ байгуулна гэж заасан. Үүний дагуу бид нар ажилтантай тохиролцож, уулзаж, түүний хүсэлтийн дагуу ярилцсаны дагуу шийдвэрлэсэн.

Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч нь ямар ч нотлох баримт байхгүй гэж байна.

Яагаад Т.*******г сонгосон нотлох баримт байгаа. Нотлох баримтаа хавтаст хэрэгт өгсөн байгаа. Т.*******гийн 2 хүсэлт байгаа. 2023 оны******* дүгээр сарын гэрээ сунгах хүсэлтэд дурдсан байгаа. ...Хэдийгээр инд эргэн томилогдон ажиллахад аливаа асуудал байхгүй боловч дээр дурдсан хууль, шүүхийн асуудлын дараа дараагийн шатанд эцэслэн шийдвэрлэх хүртэл өмнөх ажлын чиг үүрэгтэй холбоотой ажлыг хаших нь миний хувьд тодорхой хэмжээний эрсдэлтэй нөхцөл байдал бий болж болзошгүй гэж үзсэн. Бусад чиглэлээр миний ажлын туршлага, мэргэжилд тохирсон ажил, албан тушаалд томилогдон ажиллахад нээлттэй гэдгээ өргөдөлдөө дурдсан байгаа. Мөн 2024 оны 10 дугаар сарын 01-ний өдөр ажилд буцаан томилогдох хүсэлт дээр ...Хэдийгээр инд буцаан томилогдон ажиллахад хууль асуудал байхгүй боловч дээр дурдсан хууль, шүүхийн асуудал эцэслэн шийдвэрлэх хүртэлх өмнөх ажлын чиг үүрэгтэй холбоотой ажлыг хаших нь надад болон ны хувьд тодорхой хэмжээний эрсдэлтэй нөхцөл байдал бий болж болзошгүй байна гэдгээ өөрөө хэлсэн байгаа. Эдгээр хүсэлтийг үндэслээд түүнд мэдэгдэл өгөхдөө өөр ажлын байр санал болгосон.

Комплайнс хууль хяналт ын хяналт ын мэргэжилтний ажлын байрыг санал болгосон. Нотлох баримтаар мэдэгдэл хүргэсэн, мэдэгдэлтэй Т.******* нь танилцаад ...шинээр санал болгож буй ажлын байранд томилогдон ажиллахаас татгалзаж байна гэдгээ илийлсэн байгаа. Нэхэмжлэгчийн өөрийнх нь хүсэлт, харилцан тохиролцооны үндсэн дээр ажлаас лсөн. Мөн мэдэгдэлд ... Хөдөлмөрийн тухай хуульд заасны дагуу холбогдох тэтгэмжийг зохих ёсоор олгож өгнө үү, мөн хөдөлмөрийн гэрээг дуусгавар болгох хугацаагаар нийгмийн даатгалын шимтгэлийг төлж өгнө үү гэдэг хүсэлт тавьсан.

Нэхэмжлэгчийн хүсэлтээр мөн мэдэгдэлд дурдсаны дагуу 20******* оны 02 дугаар сарын *******-ны өдөр ...ны ийн орон тоо цөөрсөн гэдгийг хүлээн зөвшөөрлөө. Хүндэтгэлтэйгээр хүлээн авлаа. Ямар нэгэн асуудал үүсгэхгүй ээ гэдэг байдлаар өргөдлөө бичиж өгсний дагуу ны гүйцэтгэх захирлын тушаалаар нэхэмжлэгчийг ажлаас лөх, нэхэмжлэгчийн хүсэлтэд дурдсаны дагуу Хөдөлмөрийн тухай хуульд заасны дагуу ажилласан хугацаанд хамаарах Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 82 дугаар 82.1.3-д заасны дагуу тэтгэмжийг олгосон. Нэхэмжлэгчийн хөдөлмөр лэлтийн харилцааг цуцалсан нь хууль тогтоомжид нийцсэн байх тул нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй байна гэв.

3.Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нараас шүүхэд болон шүүх хуралдаанд гаргасан сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагадаа: Сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг өмнө нь дурдсан байгаа. Тушаал, шийдвэр гарч 2 жилийн хугацаатай Хятадын ны хамтын ажиллагааны хүрээнд олгосон. Чөлөө олгохдоо сургалтын гэрээ байгуулсан. Сургалтын гэрээнд заасан нөхцөлүүд маань хангагдахгүй, ажилтан нь сургалтын гэрээнд заасан үүргээ зөрчсөн үйлдэл гаргасан учраас манай талаас сургалтын гэрээтэй холбоотойгоор сургалтын гэрээний дагуу нэхэмжлэгчээс сургалтын төлбөр болон бусад байгууллагаас төлсөн нийгмийн даатгалын шимтгэл төлснийг нэхэмжилж байна. Сургалтын гэрээтэй холбоотой зүйлийг өмнөх хурал дээр тайлбарласан байгаа.

Сургалтын гэрээний үүргээ зөрчсөн гэдгээ нэхэмжлэгч өөрөө болон хариуцагч талаас гаргасан нотлох баримтаар тогтоогдсон. Сургалтын гэрээнд сургуулиа төгссөн диплом авсан байхыг шаардсан. Гэрээнд зохих ажлаар хангах, , үүрэг гэдэг байдлаар нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч тайлбарлаж байгаа. Гэхдээ тухайн ажилтан ирээд ажиллах шаардлагатай байсан. Тэр шаардлагаа нэхэмжлэгч зөрчсөн. Иймд сөрөг нэхэмжлэл гаргасан. Нэхэмжлэгч нь сургуулиа төгсөөгүй гэдгээ нотлох баримтаар нотолсон. Манай талаас сургуультай нь холбогдож, мэйлд үзлэг хийлгэж, нотлох баримтаар оруулсан. Сургалтын гэрээтэй холбогдуулаад сургалтын 2 жилийн төлбөр 60,000 юань буюу ны нэхэмжлэл гаргах өдрийн байдлаар ны 20******* оны 7 дугаар сарын 23-ны өдрийн ханшаар нэг юань 499.66 төгрөг байсан. Нийтдээ 29,*******79,600 төгрөг, нийгмийн даатгалын 2 жилийн шимтгэл 2,028,994 төгрөг нэхэмжилж байгаа. Нэхэмжлэгч талаас ямар нэгэн хохирол үүсгээгүй, хохирол гаргаагүй, хохирлыг нэхэмжлэх талаар гүй гэж байгаа боловч байгууллагын нэр хүнд, бизнесийн нэр хүндэд сөргөөр нөлөөлж болзошгүй.

, Засгийн , хятадын хөгжлийн , мөн болон Хятад Засгийн хоорондын хамтын ажиллагаа өртөх магадлалтай асуудал байгаа. Манай талаас Хятадын хөгжлийн тай харилцаагаа өргөтгөх, олон чиглэлээр ажиллах зорилготой байгаа боловч энэ мэт үйлдэл нь дараа дараагийн манай байгууллагын нэр хүндэд нөлөөлөх эрсдэл үүсгэсэн. Тийм учраас манай зүгээс нэхэмжлэгчийг гэрээнийхээ үүргийг зөрчсөн гэж үзэж байна гэв.

4. Нэхэмжлэгч, түүний өмгөөлөгч нараас сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагад гаргасан хариу тайлбартаа: Сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хүлээн зөвшөөрөхгүй байна.

Сургалтын гэрээний хугацаанд ажилдаа эргэж ороогүй бөгөөд тухай бүр хүсэлтүүдээ гаргаж, шаардлагыг тавьж байсан. 2021 онд сургуульд яваад 2023.10.01-ний өдөр ажилдаа орох ёстой байсан боловч тай холбоотой эрүүгийн 80-аад холбогдогчтой хэрэгт оролцож байгаа гэдгээ хэлсэн.

Энэ хэргийг хэлэлцэх шүүх хурал нь 2023 оны 4 сарын 17-ны өдрөөс 2023.7 сарын 07-ны өдрийг хүртэл хугацаанд 89 хоног анхан шатны шүүх хуралдаанд үргэлжилсэн. Энэ хугацаанд 2023.06.10-ны өдөр дипломын ажил хамгаалах тов зарлагдсан байсан. Хятадын боловсролын системд цахимаар 2 өдрийн турш оролцож байгаад хамгаалах байсан. Би дипломоо бүрэн бичсэн, хамгаалах л процесс нь дутуу байсан гэдгээ тайлбарласан. Мөн холбогдох мэйлд үзлэг хийж харуулсан байгаа. Хүндэтгэн үзэх шалтгаантай байсны улмаас диплом хамгаалах хугацааг хойшлуулсан. Дараа нь хамгаалах нээлттэй байсан. Иймд 2023 оны 10 дугаар сард хүсэлт гаргасан. Гэтэл эрүүгийн хэргийг хэлэлцэх 3 шатны шүүх хуралдаан явагдсан. 2024 оны 3 дугаар сар, 2024 оны 12 дугаар сар, ингээд 20*******.09.08-ны өдрөөс 20*******.09.15-ны өдрийн хооронд шийдвэрлэгдэж миний хувьд эрүүгийн хэрэг маань цагаатгагдсан байдаг. Энэ хугацаанд ажилдаа орох хүсэл зоригоо илийлж, сургалтын гэрээний хугацааг тухай бүр сунгуулж байсан. Энэ нь холбогдох нотлох баримтаар тодорхой харагдана. Энэ нь хүндэтгэн үзэх шалтгаан болно гэж заасан. Өмнө нь үзлэг хийлгэсэн мэйлээр хэдийгээр дипломоо хамгаалаагүй, хамгаалах хугацаа болоогүй, хойшилж байсан боловч сургалтын бүрэн дүүрэн дуусгасан гэдэг агуулгаа бүрэн харуулсан. Үүнийгээ илийлсэн байгаа гэв.

Мөн Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 62 дугаар зүйлийн 62.1.4 дэх хэсэгт хэсэгт зааснаар сургалтын гэрээний дагуу юу шаардаж байгаа, хохирол, зардал, гэрээнээс татгалзсаны үр дагавар шаардаж байгаа эсэх нь тодорхойгүй байна. Эсхүл, Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 73 дугаар зүйлд заасан үндэслэлээр шаардаж байгаа эсэх нь тодорхойгүй. Хэрвээ хохирол шаардаж байвал ИХШХШТХ-ийн 82 дугаар зүйлд заасны дагуу бүрэлдэхүүнтэй шийднэ. Тодорхойгүй учраас ямар бүрэлдэхүүнтэй шийдэх, ямар процессоор шийдэх нь тодорхойгүй байна. Хэрвээ гэрээний 3.1.3 дах хэсгээр тайлбарлаж, шаардана гэвэл хэргийг бүрэлдэхүүнтэй шийдвэрлэнэ. Гэрээний 3.1.3 дах хэсэгт хохирол гэсэн байна. Хохирлыг Иргэний хуулийн аль заалтаар нэхэмжилж байгаа шаардах ийн үндэслэл тодорхойгүй байна.

Шаардах ийн үндэслэлээ сонссоны дараа хариу тайлбараа өгмөөр байна.

Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 73 дугаар зүйлд зааснаар шаардаж байвал ИХШХШТХ-ийн 65 дугаар зүйлийн 65.1.3 дэх хэсэг, мөн Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 73 дугаар зүйлээр шаардаж байвал 154 дүгээр зүйлийн 154.2 дах хэсгийг яах вэ? гэдэг асуудал яригдана.

Хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэлийн шаардах ийн үндэслэл, хууль үндэслэл нь юу вэ гэдгийг мэдэж байж хууль үндэслэлтэй хариу тайлбар өгөхөөр байна. Хэрэв хохирол шаардаж байвал бүрэлдэхүүний асуудал яригдана. ямар үндэслэлээр нэхэмжилж байгаа, шаардах ийн үндэслэл нь юу юм, хууль үндэслэл нь юу юм гэдгийг мэдэж байж энэ дээр мэтгэлцээн явагдах байсан. Энэ агуулгаар сөрөг нэхэмжлэлийн үндэслэл, шаардлагыг тодорхойгүй байгаа тул сөрөг нэхэмжлэлийн хэрэгсэхгүй болгож өгнө үү гэв.

5.Нотлох баримтууд: нэхэмжлэгчээс,

иргэний үнэмлэхний лавлагаа, ны гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 02 дугаар сарын 27-ны өдрийн 5/48 дугаартай ажлаас лөх тухай тушаал, 2017 оны 12 сарын *******-ны өдрийн Хөдөлмөрийн гэрээ, Нууцын баталгааны гэрээ, нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөлтийн тодорхойлолт, гурван талт хорооны хуралдааны тэмдэглэл, шийдвэр, Сүхбаатар дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 2023 оны 7 сарын 07-ны өдрийн 2023/ШЦТ/704 дугаар шийтгэх тогтоол, 2024 оны 3 сарын 22-ны өдрийн 362 дугаар магадлал, 2024 оны 12 сарын 11-ний өдрийн 138 дугаар тогтоол,

хариуцагчаас, бүртгэлийн гэрчилгээний хуулбар, ны захирлын 2021 оны******* сарын 30-ны өдрийн Б-60 дугаар цалингүй урт хугацааны олгох тухай тушаал, 2021 оны 10 сарын 01-ний өдрийн 4/47 дугаартай Сургалтын гэрээ, 2024 оны 10 сарын 31-ний өдрийн 2/1160 дугаатай албан бичиг, 2023 оны 11 сарын 03-ны өдрийн б-135 дугаартай Т.*******д хувийн олгох тухай тушаал, банкны 2022 оны 5 сарын 13-ны өдрийн 28 дугаартай зохион байгуулалтын бүтцийг шинэчлэн батлах тухай тогтоол, тогтоолын хавсралт, гүйцэтгэх захирлын 2022 оны 8 сарын 23-ны өдрийн А-57 дугаартай чиг үүрэг батлах тухай тушаал, тушаалын хавсралт, 2024 оны 3 сарын 29-ний өдрийн А/62 дугаартай чиг үүрэгт нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай тушаал, 2024 оны 8 сарын -ний өдрийн А/144 дугаартай тушаалд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай тушаал, 2023 оны 4 сарын 24-ний өдрийн А-39 дугаартай орон тоо шинэчлэн батлан тухай тушаал, тушаалын хавсралт / хөгжлийн ны газар хэлтэс албаны орон тоо/, ны төлөөлөн 2024 оны 12 сарын 13-ны өдрийн 37 дугаар тогтоол, тогтоолын хавсралт /байгууллагын бүтэц/, ын хөгжлийн ны гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 1 сарын 09-ний өдрийн а/4 тоот чиг үүрэг, орон тоо шинэчлэн батлах тухай тушаал, тушаалын хавсралт-1, хавсралт-2, 20******* оын 02 сарын *******-ны өдрийн мэдэгдэл, ажлын байрны тодорхойлолт, бүртгэлийн гэрчилгээний хуулбар, 3 сарын цалингийн тооцоолол, олговорын тооцлол, мемориалын баримт, 2024 оны 10 сарын 01-ний өдрийн ажилд буцаан томилогдох тухай өргөдөл, 2024 оны 12 сарын 24-ний өдрийн өргөдөл, 20******* оны 02 сарын *******-ны өдрийн өргөдөл, 2021 оны 10 сарын 01-ний өдрийн сургалтын гэрээ, 2023 оны 11 сарын 03-ны өдрийн 4/148 дугаартай сургалтын гэрээнд нэмэлт өөрчлөлт оруулах гэрээ, 2026 оны 02 сарын 09-ний өдрийн б/161 дугаартай итгэмжлэл зэрэг бичгийн баримтуудыг тус тус гаргаж өгсөн байна.

Шүүхээс мэйлд үзлэг хийсэн тэмдэглэл хэрэгт авагдсан мөн аас ны захиргаа удирдлагын үйл ажиллагааны тайлан, Гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 02 дугаар сарын 03-ны өдрийн А/15 дугаартай тушаалын 13 дугаар хавсралт, 20******* оны 02 сарын 03-ны өдрийн А/15 дугаар тушаалын 24 дүгээр хавсралт, 22 дугаар хавсралт, 10 дугаар хавсралт, 2021 оны******* сарын 08-ны өдрийн А-77 дугаар тушаалын 48 дугаар хавсралт, 2020 оны 5 дугаар сарын 17-ны өдрийн А-118 дугаар тушаалын 38 дугаар хавсралт зэрэг баримтуудыг ирүүлсэн байна.

 

Шүүх хуралдаанд зохигчдын гаргасан тайлбар болон хэрэгт цугларсан бичгийн нотлох баримтуудыг шинжлэн судлаад,

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

1.Нэхэмжлэгч Т.******* нь хариуцагч ХХК-д холбогдуулан урьд элж байсан ажилд эгүүлэн тогтоолгох, ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлстэй тэнцэх олговор гаргуулах, эрүүл мэнд, нийгмийн даатгалыг нөхөн төлүүлэх, холбогдох бичилтийг хийлгэх тухай гомдлын шаардлага гаргасныг хариуцагч бүхэлд нь хүлээн зөвшөөрөхгүй гэж маргаж, сургалтын гэрээний хохиролд 32,038,594 төгрөг гаргуулах сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага гаргаж байна.

Шүүх зохигч талуудын тайлбар хэрэгт авагдсан бичгийн нотлох баримтуудыг шинжлэн судлаад нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж, сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

2.Нэхэмжлэгч нь гомдлын шаардлагыг хангуулах үндэслэлийг ны гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 02 сарын 27-ны өдрийн б/148 дугаартай тушаалаар Банкны зохион байгуулалтын бүтэц шинэчлэгдэн батлагдаж, Захиргаа удирдлагын Хуулийн орон тоо цөөрсөн гэх үндэслэлээр ажлаас лсөн тушаалыг хууль бус, үндэслэлгүй гэж тодорхойлсон.

Хариуцагч татгалзлын үндэслэлээ ... ны төлөөлөн 2022 оны 5 дугаар сарын 13-ны өдрийн 28 дугаар тогтоолоор ны зохион байгуулалтын бүтцийг шинэчлэн баталсан бөгөөд тус тогтоолын хүрээнд Гүйцэтгэх захирлын 2023 оны 4 дүгээр сарын 24-ний өдрийн А-39 дугаартай тушаалаар орон тоо шинэчлэн баталсан ба Захиргаа удирдлагын Хуулийн хэлтэс нь захирал 1, ахлах 1, 5 гэсэн бүрэлдэхүүнтэй ажиллаж байгаад 2024 оны 12 сарын 13-ны өдрийн хөгжлийн ны зохион байгуулалтын бүтцийг шинэчлэн баталсан. Уг тогтоолын хүрээнд гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 01 сарын 09-ний өдрийн А/4 дугаартай тушаалаар чиг үүрэг, орон тоог шинэчлэн баталсан ба тус тушаалаар хуулийн хэлтэс Комплаенс, хяналт, хууль газарт харъяалагдаж захирал 1, 3 гэсэн бүрэлдэхүүнтэй ажиллах болсон Т.*******г ажилдаа эргэн ороогүй байх хугацаанд дэ бүтэц хийгдэж түүний орон тоо цөөрсөн, мөн ажилтны зүгээс өөрийн хүсэлтээр лөгдөх хүсэл зоргийг бичгээр илийлсэн тул ажлааас лсөн нь үндэслэлтэй, нэхэмжлэлийн шаардлагыг хүлээн зөвшөөрөхгүй гэж тайлбарласан.

3.Ажил олгогч ХХК болон Т.******* нарын хооронд 2017 оны 12 сарын *******-ны өдөр Хөдөлмөрийн гэрээ байгуулагдсан байх бөгөөд тус гэрээгээр Т.*******г хууль хэлтэст зээлийн үйл ажиллагааны асуудал хариуцсан аар ажиллуулахаар харилцан тохиролцож, ажил олгогчоос ажилтанд цалин хөлс олгож, нийгмийн даатгал, эрүүл мэндийн даатгалын төлж байсан болох нь хэрэг авагдсан бичгийн баримтуудаар тогтоогдож байх бөгөөд тэдгээрийн хооронд хөдөлмөрийн гэрээний харилцаа үүссэн байна. /хх-ийн 6-13 дугаар тал/

ны гүйцэтгэх захирлын 2021 оны******* сарын 30-ны өдрийн Б-60 тоот Т.*******д урт хугацааны цалингүй олгох тухай тушаал, 2021 оны 10 сарын 01-ний өдрийн сургалтын гэрээ зэргээр хуулийн зээлийн үйл ажиллагаа хариуцсан Т.*******г Бүгд найрамдах Хятад ард хөгжлийн , хөгжлийн хоорондын хамтын ажиллагааны хүрээнд БНХАУ-ын бээжин хотын олон бизнес, эдийн засгийн их сургуульд суралцуулахаар болсон тул түүнд 2021 оны 10 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2 жилийн хугацаатай цалингүй олгож, түүний хүсэлтээр 2023 оны 11 сарын 03-ны өдрийн Б-135 дугаартай тушаалаар 2023 оны 10 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2024 оны 10 дугаар сарын 01-ний өдөр хүртэл хугацаанд хувийн цалингүй олгосон байна. /хх-ийн 29-33 дугаар тал/

Түүнчлэн нэхэмжлэгч Т.*******г ны гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 02 сарын 27-ны өдрийн Б/148 дугаартай ажлаас лөх тухай тушаалаар Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 43 дугаар зүйлийн 43.1, 78 дугаар зүйлийн 78.1, 80 дугаар зүйлийн 80.1.1, 80.4, 80.5 дахь хэсэг 83 дугаар зүйлийн 83.1, 83.2, 83.3 дахь хэсэгт, 110 дугаар зүйлийн 110.3 дахь хэсэг, хөгжлийн ны тухай хуулийн 21 дүгээр зүйлийн 21.1, 21.5.6 дахь заалт, дүрмийн*******.2 дахь хэсэг, Хөдөлмөрийн дотоод журмын 11.6, 11.7 дахь хэсэгт, 2024 оны 37 дугаар тогтоол, гүйэтгэх захирлын чиг үүрэг, орон тоо шинэчлэн батлах тухай 20******* оны А/4 дүгээр тушаал, ажилтантай байгуулсан хөдөлмөрийн гэрээний 6.1 дэх заалт 20******* оны 02 сарын *******-ны өдрийн ******* дугаартай мэдэгдэл зэргийг үндэслэн ны зохион байгуулалтын бүтэц шинэчлэгдэн батлагдаж, захиргаа удирдлагын хуулийн ******* *******гийн орон тоо цөөрсөн тул 20******* оны 3 дугаар сарын 26-ны өдрөө тасалбар болгон үүрэгт ажлаас нь лж, хөдөлмөрийн лэлтийн харилцааг дуусгавар болгожээ. /хх-ийн 5 дугаар тал/

4.Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 80 дугаар зүйлийн 80.1.1-д аж ахуйн нэгж, байгууллага, түүний салбар, нэгж татан буугдсан, ажлын байр хасагдсан, орон тоо цөөрсөн бол хөдөлмөр лэлтийн харилцааг ажил олгогчийн санаачилгаар цуцлаж болно гэж заасан.

Хуулийн энэ зохицуулалтын орон тоо цөөрсөн гэдгийг аж ахуйн нэгж, байгууллагын бүтцэд өөрчлөлт орж, нийт ажлын байрны тоо багассан эсвэл тухайн ажилтны хийж байсан ажил үүрэг бүхэлдээ хасагдсаныг ойлгоно.

Хариуцагчийн татгалзлын үндэслэл болсон орон тоо цөөрсөн гэх үндэслэлийн хувьд, хэрэгт авагдсан баримтаас үзэхэд нэхэмжлэгчийн ажлын байр хадгалагдаж байх цаг хугацаанд ны төлөөлөн 2022 оны 5 дугаар сарын 13-ны өдрийн 28 дугаар тогтоолоор хөгжлийн ны зохион байгуулалтын бүтцийг шинэчлэн баталж тус тогтоолын хүрээд Гүйцэтгэх захирлын 2023 оны 4 сарын 24-ний өдрийн А-39 дугаартай тушаалаар орон тоо шинэчлэн баталж Захиргаа удирдлагын газарт хуулийн хэлтэс харъяалагдаж, захирал 1, ахлах 1, 5 гэсэн бүрэлдэхүүнтэй ажиллаж байсан байна. /хх-ийн 50-51 дүгээр тал/

Улмаар хөгжлийн ны төлөөлөн 2024 оны 12 сарын 13-ны өдрийн хөгжлийн ны зохион байгуулалтын бүтцийг шинэчлэн батлах тухай 37 дугаар тогтоолоор ны бүтэцэд өөрчлөлт орж уг тогтоолын хүрээнд гүйцэтгэх захирлын 20******* оны 1 сарын 09-ний өдрийн А/4 дугаартай тушаалаар чиг үүрэг, орон тоог шинэчлэн баталсан ба тус тушаалаар хуулийн хэлтэс нь Комплаенс, хяналт, хууль газарт харьяалагдаж, тус газар нь Комплаенсийн хэлтэс, хуулийн хэлтэс, хяналт ын хэлтэс гэх гурван хэлтэст хуваагдаж, Комплайнсийн хэлтэс нь захирал 1, мэргэжилтэн 3, Хуулийн хэлтэс нь захирал 1, 3, хяналт ын хэлтэс нь захирал 1, хянан шалгагч 3 гэсэн орон тоотой байхаар тогтсон үйл баримт тогтоогдож байна. /хх-ийн 52-64 дүгээр тал/

2022 оны 8 дугаар сарын 23-ны өдрийн А-57 дугаартай тушаалын хавсралтаас үзэхэд Комплаенсийн хэлтэс нь эрсдэлийн удирдлагын газарт, хуулийн хэлтэс нь Захиргаа удирдлагын газарт тус тус харъяалагдаж байсан бөгөөд 20******* оны 1 сарын 09-ний өдрийн А/4 дугаар тушаалын хавсралтаар Комплаенс, хяналт хууль газарт Комплаенсын хэлтэс, хяналт ын хэлтэс, хуулийн хэлтэс гэсэн гурван хэлтэстэй болсон бөгөөд өмнөх хуулийн ажиллах чиг үүргийг дэ гурван хэлтэст хувиарласан үйл баримт тогтоогдож байх бөгөөд дэ үйл баримтаар ажлын байруудыг нэгтгэж цөөрүүлэхээс илүүтэйгээр хэд хэдэн хэлтсийг бий болгосон гэж үзэхээр байна. /хх-ийн 41, 44, 55, 56 дугаар тал/

Мөн 2021 оны******* сарын 08-ны өдрийн А-77 дугаартай тушаалын 48 дугаар хавсралт дахь 20******* оны 02 дугаар сарын 03-ны өдрийн А/15 дугаартай тушаалын 13 дугаар хавсралт дахь Комплаенс, хяналт хууль хянан ын хянан шалгагчийн ажлын байрны тодорхойлолт, 10 дугаар хавсралт дахь Комплаенс, хяналт, хууль хуулийн ийн ажлын байрны тодорхойлолт, хуулийн зээлийн үйл ажиллагаа хариуцсан хуулийн мэргэжилтэн /ийн/ ажлын байрны тодорхойлолтуудаас үзэхэд өмнөх хуулийн ийн ажлын байрны чиг үүргийг шинэ бүтэц зохион байгуулалтаар хэд хэдэн хэлтэст хуваарилан хариуцуулсан байна. /1хх-ийн 66-67, 2хх-ийн 67-78 дугаар тал/

Дэ үйл баримтуудаас үзвэл байгууллагын бүтцэд өөрчлөлт орсон хэдий ч ийн ажлын байрны орон тоо цөөрсөн бус харин ийн ажлын байрны тодорхойлолт заасан чиг үүргийг хэд хэдэн хэлтсүүдэд хуваарилан хариуцуулж шинэ ажлын байруудыг бий болсон байна. Өөрөөр хэлбэл, нэхэмжлэгчийн ажиллаж байсан чиг үүрэг өөр хэд хэдэн хэлтэст хуваагдсаныг орон тоо цөөрсөн гэж үзэхгүй бөгөөд энэ үндэслэлээр хөдөлмөрийн харилцааг дуусгавар болсон нь үндэслэлгүй байна.   

5.Хариуцагчаас нэхэмжлэлийн шаардлагын татгалзлын үндэслэлийг нэхэмжлэгчийн өөрийн хүсэлтийг үндэслэн ажлаас лсөн гэж тайлбарласан.

хөгжлийн ны 20******* оны 02 сарын *******-ны өдрийн ******* дугаартай мэдэгдлээр орон тоо цөөрсөн гэх үндэслэлээр ажлаас лж, хөдөлмөрийн харилцааг дуусгавар болгож байгааг ажилтан Т.*******д мэдэгдсэн бөгөөд тус мэдэгдлээр өөр ямар ажлын байрыг санал болгосон нь ойлгомжгүй, тодорхойгүй байна.

Ажил олгогчийн зүгээс орон тоо цөөрсөн үндэслэлээр хөдөлмөр лэлтийн харилцааг дуусгавар болгож байгаа бол мэргэжлийн ур чадварт ойролцоо, боломжит нөхцөлтэй зэрэг санал болгож буй ажлын байрны нөхцөл тодорхой ойлгомжтой байдлаар тусгагдах шаардлагатай.

Мөн ажилтан Т.*******г сонгож ажлаас лөх болсон үндэслэл тодорхойгүй байх бөгөөд түүнийг ажлаас лөх талаар мэдэгдсэн мэдэгдлээс хойш ажилтны зүгээс ...санал болгож буй ажлын байранд томилогдон ажиллахаас татгалзаж байна. ...Ажил олгогчийн шийдвэрт хүндэтгэлтэй хандаж байгаа тул олговор олгож өгнө үү гэх агуулга бүхий хүсэлтүүдээр ажил олгогчийг үндэслэл бүхий шийдвэрээр ажилтныг сонгож, лсөн гэж эргэлзээгүй дүгнэх боломжгүй байна. /хх-ийн 65, 131 дүгээр тал/

Мөн хөдөлмөрийн маргааны тухайд, ажлаас лсөн үндэслэл болсон тушаалын үндэслэлд хууль дүгнэлт хийх бөгөөд ажил олгогчийн 20******* оны 02 сарын 27-ны өдрийн Б/48 дугаартай тушаалын үндэслэл нь ажлын байрны орон тоо цөөрсөн үндэслэлээр ажилтныг ажлаас лж хөдөлмөр лэлтийн харилцааг дуусгавар болгосон байх тул ажилтны өөрийн хүсэлтээр ажлаас сөн эсэх үйл баримтад хууль дүгнэлт хийгээгүй болохыг дурдах нь зүйтэй байна.

Дурдсан үндэслэлээр нэхэмжлэгчтэй байгуулан хөдөлмөрийн гэрээг орон тоо цөөрсөн гэх үндэслэлээр цуцлаж, ажлаас лсөн тушаал нь хууль үндэслэлгүй байх тул нэхэмжлэгч Т.*******г урьд элж байсан ийн албан тушаалд эгүүлэн тогтоох нь зүйтэй гэж үзэв.

6.Нэхэмжлэгч нь ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлстэй тэнцэх олговрыг хариуцагчаас гаргуулахаар нэхэмжилсэн.

Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайдын 2021 оны 12 дугаар сарын 06-ны өдрийн А/2 тоот тушаалын хавсралт Дундаж цалин хөлс тодорхойлох журам-ын 7-ийн а-д Хөдөлмөрийн тухай хуульд заасны дагуу ... олговор олгох ... хохирлыг нөхөн төлүүлэхтэй холбогдуулан дундаж цалин хөлсийг тодорхойлохдоо тухайн ажилтны сүүлийн 3 сарын цалин хөлсөөр тодорхойлно гэж зааснаар нэхэмжлэгчийн 2021 оны 7, 8,******* дүгээр сарын дундаж цалин хөлс нь 2,9*******,292 төгрөг байна.

Ажил олгогчийн зүгээс 2023 оны 11 сарын 03-ны өдрийн Б-135 тоот хувийн цалингүй олгох тухай тушаалаар Т.*******д 2024 оны 10 сарын 01-ний өдөр хүртэл хугацаанд цалингүй олгож шийдвэрлэсэн байх бөгөөд энэ өдрөөс хойш ажилд авсан тушаал гаргаагүй ба 20******* оны 02 сарын *******-ны өдрийн хөдөлмөрийн гэрээг 20******* оны 3 дугаар сарын 26-ны өдөр дуусгавар болохыг мэдэгдсэн тус өдрөөс хойш ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлсийг тооцох нь зүйтэй гэж үзлээ. Тодруулбал, 20******* оны 02 сарын *******-ны өдрөөс 2026 оны 3 дугаар сарын 10-ны өдрийг хүртэлх ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлсийг тооцоход нэг өдрийн /2,9*******,292:21.2/=140,343 төгрөг үүнийг ажилгүй байсан 265.4 хоногт тооцож, 37,247,275 төгрөгийг Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 127 дугаар зүйлийн 127.1-д зааснаар хариуцагчаас гаргуулж, нэхэмжлэгчид олгох үндэслэлтэй.

Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 43 дугаар зүйлийн 43.2.7-д зааснаар ажил олгогч болон ажилтан нь нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалд заавал даатгуулж, хуульд заасан хувь хэмжээгээр сар бүр нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх үүрэгтэй тул ажил олгогч нь Т.*******гийн ажилгүй байсан хугацааны дундаж цалин хөлстэй тэнцэх олговорт 37,247,275 төгрөгийг олгохдоо нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалын шимтгэлийг хасаж тооцох, мөн нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалын дэвтэрт бичилт хийхийг хариуцагчид даалгах нь зүйтэй гэж үзэв.

7. тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 41 дүгээр зүйлийн 41.1.5 дахь хэсэгт зааснаар нэхэмжлэгчийн гаргасан нэхэмжлэл нь тэмдэгтийн хураамжаас лөгддөг тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1 хэсэгт зааснаар хариуцагчаас 344,186 төгрөгийг тэмдэгтийн хураамжид гаргуулж, төсвийн орлогод оруулахаар шийдвэрлэсэн болно.

8.Хариуцагчаас сургалтын гэрээнээс учирсан хохиролд 29,979,600 төгрөг, нийгмийн даатгалын шимтгэлд төлсөн төлбөр 2,058,994 төгрөг нийт 32,038,594 төгрөг гаргуулах сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага гаргасан.

Сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлийг нэхэмжлэгчийг сургалтын гэрээгээр хүлээсэн амжилттай суралцаж төгсөж ирэх үүргээ биелүүлээгүй тул 2 жилийн сургалтын төлбөр 60,000 юань буюу 29,979,600 төгрөгийг, нийгмийн даатгалын шимтгэлд төлсөн төлбөр 2,058,994 төгрөгийн хамт гаргуулах үндэслэлтэй тайлбарласан. /хх-ийн 145 дугаар тал/

Гэрээний талуудын хүсэл зоригийн илийлэлээс үзэхэд ны Бүгд найрамдах Хятад ард тай байгуулсан хамтын ажиллагааны хүрээнд ажилтныг БНХАУ-ын Бээжин хотын Олон бизнес, эдийн засгийн их сургуульд суралцуулахаар болсон нь талуудын хооронд байгуулагдсан хөдөлмөрийн гэрээнээс үүдэлтэй маргаан гэж үзэхээр байна.

Нэхэмжлэгчээс 29,979,600 төгрөгийн нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлийг ажилтныг сургалтын гэрээний дагуу 2 жилийн хугацаанд суралцуулсан сургалтын төлбөр гэж тодорхойлсон.

Иргэний хуулийн 2 дүгээр зүйлийн 2.1-д Үүрэг гүйцэтгэгч хүлээсэн үүргээ зөрчсөн тохиолдолд үүрэг гүйцэтгүүлэгч учирсан хохирлоо арилгуулахаар шаардах тэй гэж, 227 дугаар зүйлийн 227.3-т Үүрэг гүйцэтгүүлэгчээс гарсан зардал, эд хөрөнгийн алдагдал буюу гэмтэл, үүрэг гүйцэтгэгч үүргээ гүйцэтгэсэн бол үүрэг гүйцэтгүүлэгчид зайлшгүй орох байсан орлогыг хохиролд тооцно гэж заасан.

Хэрэгт авагдсан бичгийн баримтаар хариуцагч ХХК-д нэхэмжлэгчтэй байгуулсан сургалтын гэрээний улмаас 29,979,600 төгрөгийнг хохирол учирсан болох нь нотлогдохгүй байна. Тодруулбал, хариуцагчаас энэ зардал гарсан болох нь бичгийн баримтаар нотлогдохгүй байна.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38 дугаар зүйлийн 38.1.1, ******* дугаар зүйлийн *******.2.2 дахь хэсэгт зааснаар нэхэмжлэгч болон хариуцагч нар нь шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага, түүнийг үгүйсгэх, татгалзах үндэслэл, тайлбар түүнтэй холбоотой баримтыг өөрөө нотлох, нотлох баримтыг цуглуулах, гаргаж өгөх үүрэгтэй.

Иймд хариуцагчийн гэрээнээс учирсан хохиролд 29,979,600 төгрөг гаргуулах тухай сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага үндэслэлгүй байна.

9.Хариуцагчаас нийгмийн даатгалын шимтгэлд төлсөн төлбөр 2,058,994 төгрөгийг гаргуулах шаардлага гаргасан.

Хэрэгт авагдсан бичгийн баримтаар ажил олгогчийн зүгээс ажилтны нийгмийн даатгалын шимтгэлд 2,058,994 төгрөгийг төлсөн нь нотлогдож байх хэдий ч хуульд зааснаар нийгмийн даатгалын шимтгэл төлөх үүрэг нь ажил олгогчид байна.

Иймд хуульд заасан үүргийг гэрээнээс учирсан хохиролд тооцож нэхэмжлэгчээс гаргуулах үндэслэлгүй гэж үзэв.

10.Дурдсан үндэслэлүүдээр Иргэний хуулийн 369 дүгээр зүйлийн 369.1, 2 дүгээр зүйлийн 2.1 дэх хэсэгт зааснаар хариуцагчийн 32,038,594 төгрөг гаргуулах тухай сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэх нь зүйтэй гэж үзэв.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 дугаар зүйлийн 115.1., 115.2.1, 115.2.3 дахь хэсэг, 116, 118 дугаар зүйлүүдийг тус тус удирдлага болгон

                           ТОГТООХ нь:

 

1.Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 127 дугаар зүйлийн 127.1., 158 дугаар зүйлийн 158.2.2., Иргэний хуулийн 369 дүгээр зүйлийн 369.1., 2 дүгээр зүйлийн 2.1. дэх хэсэгт заасныг баримтлан Т.*******г ХХК-ийн ийн ажилд эгүүлэн тогтоож, хариуцагч ХХК-иас нэхэмжлэгчийн ажилгүй байсан хугацааны цалин хөлстэй тэнцэх олговорт 37,247,275 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч Т.*******д олгож, хариуцагч ХХК-ийн 32,038,594 төгрөг гаргуулах тухай сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосугай.

 

2.Хөдөлмөрийн тухай хуулийн 43 дугаар зүйлийн 43.2., 43.2.7. дахь хэсэгт заасныг баримтлан нэхэмжлэгч Т.******* болон хариуцагч ХХК-ийн төлбөл зохих нийгмийн даатгалын шимтгэлийг Нийгмийн даатгалын тухай хуульд заасан хувь хэмжээгээр тооцон суутгаж нийгмийн даатгалын байгууллагын төвлөрсөн харилцах дансанд шилжүүлэн, нийгмийн болон эрүүл мэндийн даатгалын дэвтэрт зохих нөхөн бичилт хийхийг хариуцагч улын ХХК-д даалгасугай.

 

3. тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 41 дүгээр зүйлийн 41.1.5, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 58 дугаар зүйлийн 58.1 дэх хэсэгт заасныг тус тус баримтлан нэхэмжлэгч, хариуцагч нар нь тэмдэгтийн хураамж төлөх үүргээс хуулийн дагуу лөгддөг болохыг дурдаж, хариуцагч хөгжлийн ХХК-иас 344,186 төгрөгийг гаргуулж, төсвийн орлогод оруулсугай.

 

4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120 дугаар зүйлийн 120.2-т зааснаар зохигч, гуравдагч этгээд, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш 14 хоногийн дотор Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах тэй болохыг дурдсугай.

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ З.БАЯРМАА