2025 12 10 192/ШШ2025/10583

 

 

 

 

МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС 

 

Баянгол, Хан-Уул, Сонгинохайрхан дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн шүүгч Т.Ариунболд даргалж, тус шүүхийн танхимд хийсэн шүүх хуралдаанаар,

 

Нэхэмжлэгч:  дүүрэг,  дугаар хороо, ,  байр,  тоот хаягт байрлах, /РД: /-ийн нэхэмжлэлтэй,

 

Хариуцагч: -дүүрэг, дугаар хороо, гудамж, тоот хаягт байрлах, /РД: /-д холбогдох,

 

Түрээсийн гэрээний үүрэгт 377,893,063.5 төгрөг гаргуулах тухай үндсэн нэхэмжлэлтэй, 2018 оны 11 сарын 16- ны өдрийн 18 тоот Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг тул хүчин төгөлдөр буст тооцуулах тухай сөрөг нэхэмжлэлтэй иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

 

Шүүх хуралдаанд: Нэхэмжлэгчийн төлөөлөгч *******, нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч*******, хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч*******, хариуцагчийн төлөөлөгч*******, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга******* нар оролцов.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

1. Нэхэмжлэгч ........ ХХК нь хариуцагч ......... ХХК-д холбогдуулан түрээсийн гэрээний үүрэгт 377,893,063.5 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан. Нэхэмжлэгч нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлээ: Манай компани нь -тай 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ"-ээр -ийн-р хороо, ,  дүгээр байрны  давхарт худалдаа үйлчилгээний зориулалттай 2200 м.кв талбайг тавилга худалдаалах зорилгоор, 1-р давхарт Худалдаа, үйлчилгээний зориулалттай 196 м.кв талбайг хүнсний дэлгүүрийн зорилгоор, нийт 2396 м.кв талбайг /цаашид №2 тоот гэрээ гэх/ 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр №/18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/"-ээр ХУД-ийн -р хороо, ,  дүгээр байрны 1096 м.кв талбайг түрээслүүлэхээр гэрээ байгуулсан. /цаашид №18 тоот гэрээ гэх/. №2 тоот гэрээний тухайд 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ-ний 2 дугаар зүйлийн 3.4 дэх хэсэгт "... Түрээслэгч нь түрээсийн төлбөрийг м.кв-аар тооцож, түрээсийн төлбөрийг хийнэ. Түрээсийн төлбөрийн эхний 6 сарыг доорх хуваарийн дагуу хийнэ.

3.5 Эхний 1 дэх сар 1м.кв 7500 төгрөг*2396=17 970 000

3.6 2 дахь сар 1м.кв 8000 төгрөг*2396-19 168 000

3.7 3 дахь сар 1м.кв 9000 төгрөг*2396-21 564 000

3.8 4 дэх сар 1м.кв 10 000 төгрөг*2396-23 960 000

3.9 5 дахь сар 1м.кв 12 000 төгрөг*2396-28 752 000

3.10 6 дахь сар 1м.кв 13 000 төгрөг*2396=31 148 000

3.11 7 дахь сараас төлбөрийн м.кв-ийг 15 000 төгрөгөөр тооцож, дараагийн саруудын төлбөрийг тухайн жилийн үнэ ханшаар өөрчлөн төлбөрийг хийхээр тохиролцов..." гэж заасан. Хариуцагч "" ХХК нь энэхүү гэрээний дагуу гэрээнд заасан 2 давхарт байрлах худалдаа үйлчилгээний зориулалттай 2200 м.кв талбайд 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрөөс 018 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр хүртэл үйл ажиллагаа явуулсан. "" ХХК нь уг түрээсийн хугацаанд 2396м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2017.12.01-2017.04.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 116 499 175 төгрөг, 2098м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.05.01-2018.09.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 182 212 544 төгрөг, 1002м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.10.01-2018.10.31-ний өдөр хүртэлх хугацаанд 17 353 706 төгрөг, 1096м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.11.01-2018.11.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 16 941 850 төгрөг. Нийт 333 007 277 төгрөгийг түрээс болон ашиглалтын зардалд төлөх ёстойгоос 108 023 100 төгрөгийг төлж барагдуулсан. "" ХХК нь №2 тоот гэрээний 5 дугаар зүйлийн 5.14-т ...Түрээслэгч нь түрээсийн дава напбөр болон түрээсийн объект ашиглалттай холбоотой гарах цахилгаан холбооны зардал, төлбөрийг цаг тухайд нь төлөх..." гэж заасан үүргээ биелүүлээгүй тул "....... ХХК-ийн зүгээс ........." ХХК-аас 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай гэрээний дагуу түрээсийн үлдэгдэл төлбөр болох 224 984 177 төгрөгийг гаргуулан авах хүсэлтэй байна. №18 тоот гэрээний тухайд 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр №/18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/"-ний 4 дүгээр зүйлийн 4.1-т ... Үйлчилгээний албайн /1м.кв 15 000/ түрээсийн төлбөр нь 16 440 000 төгрөг байна...", 9 дүгээр зүйлийн 9.6- *... Түрээслэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд түрээсийн төлбөрөө төлөөгүй буюу дутуу төлсөн тохиолдолд гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгээс хоног тутамд 0.5 хувийн алданги тооцно..." гэж тус тус тодорхой зааж өгсөн. Хариуцагчхххх нь №/18 тоот гэрээний дагууy 1 давхарт байрлах 1096 м.кв худалдаа, үйлчилгээний зориулалттай талбайд 2018 оны 11 үгээр сарын 16-ны өдрөөс 2020 оны 09 дүгээр сарын 18-ны өдөр хүртэл үйл ажиллагаа явуулсан. Түрээсийн хугацаанд 1096м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.12.01-2019.03.31-ний өдөр хүртэлх хугацаанд 67 964 991.3 төгрөг, 540м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.04.01-2019.06.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд төгрөг 29 168 377.44 төгрөг 612м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.07.01-2017.09.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 28 792 909.45 төгрөг, 540м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.10.01-2019.10.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 7 465 874.20 төгрөг, 468м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.11.01-2020.09.18-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 53 810 329.2 төгрөг, нийт 187 202 487.59 төгрөгийг түрээс болон ашиглалтын зардалд төлөх ёстойгоос 85 263 30 төгрөгийг төлж, үлдэгдэл төлбөр болох 101 939 257.59 төгрөгийг төлж барагдуулаагүй байна. Гэтэл №/18 тоот гэрээний дагуухххх-ийн өнөөдрийг хүртэл төлж барагдуулаагүй байгаа 101 939 257.59 төгрөгнөөс гэрээний 9.6-д заасны дагуу алданги тооцоход 1651 хоног нгөрсөн ба /1651 хоног*101 939 257 төгрөг /168 301 714 271 төгрөг болж байх тул Иргэний хуулийн 232 дугаар зүйл 232.4 дэх хэсэгт "Анз нь торгууль, алданги гэсэн төрөлтэй байна. Анзын нийт дүн гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтэрч болохгүй...", мөн зүйлийн 232.6 дахь хэсэгт ...Хууль болон гэрээнд заасан хугацаа хэтрүүлсэн тал нь хоног тамд гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0.5%-аас хэтрэхгүй хэмжээгээр төлөхөөр тогтоосон анзыг алданги гэнэ..." гэж заасны дагуу гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50% болох 50 969 628.5 төгрөгийг алдангид тооцонхххх-аас гаргуулан авах хүсэлтэй байна. Иймээс №/18 тоот гэрээний 8 дугаар зүйлийн 8.2 дахь хэсгийн 8.2.3-т "... Түрээслэгч тал гэрээний 4.1-т заасан төлбөрийг хугацаанд нь бурэн төлөх..." гэж заасан үүргээ "........." ХК нь биелүүлээгүй байх тул Нэхэмжлэгчийн зүгээс 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр №/18 хот гэрээний дагуу түрээсийн үлдэгдэл төлбөр 101 939 257.59 төгрөг, алданги 50 969 628.5 эгрөг, нийт 152 908 886.09 төгрөгийг хариуцагчаас гаргуулан авах хүсэлтэй байна. 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай "Талбайн түрээсийн гэрээ", 2018 ны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр №/18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/"-ний дагуухххх-аас "....... ХХК-д нийт элбөл зохих 520,209,765 төгрөгөөс 169 141 330 төгрөгийг бараа материалаар, 2 000 000 төгрөгийг бэлэн мөнгөөр, 22 145 000 төгрөгийг дансаар нийт 193 286 330 төгрөгийг төлсөн ба үннийг хасаж үлдэгдэл төлбөр болох 326,923,435 төгрөгийг төлөхийг удаа дараа шаардсан боловч хариуцагч талаас "төлнө" гэдэг ч өнөөдрийг хүртэл төлсөн зүйл байхгүй. Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1 дэх хэсэгт "... Түрээсийн гэрээгээр түрээслүүлэгч нь түрээслэгчийн эзэмшил, ашиглалтад аж ахуйн үйл ажиллагаа явуулах болон дүрэмд заасан зорилгоо биелүүлэхэд нь зориулж тодорхой хөрөнгө шилжүүлэх, түрээслэгч нь гэрээгээр тохирсон түрээсийн төлбөрийг төлөх үүргийг тус тус хүлээнэ..." гэж заасан байдаг. Нэхэмжлэгчийн зүгээс 2022 оны 01 дүгээр сарын 21-ны өдөр Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхэд ханданхххх-аас түрээсийн үлдэгдэл төлбөрөө гаргуулахаар нэхэмжлэл гаргасан боловч хариуцагчийн хаяг тодорхойгүй байсны улмаас тус үүхийн 2022 оны 01 дүгээр сарын 28-ны өдрийн 102/Ш32022/02007 дугаар захирамжаар нэхэмжлэлийг хүлээн авахаас татгалзаж шийдвэрлэсэн учир нэхэмжлэгчийн зүгээс хариуцагчийн хаягийг тодруулахаар шүүхэд хандан нэхэмжлэл гаргасан бөгөөд Хан-Уул үүргийн иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024 оны 10 дугаар сарын 08-ны өдрийн 33/ШШ2024/04039 дугаар шүүгчийн захирамжаар хариуцагчхххх-г эрэн сурвалжилж шийдвэрлэсэн. Баянгол дүүргийн цагдаагийн 1 дүгээр хэлтсээс 2025 оны 03 дугаар сарын 26-ны өдрийн бан тоотоор хариуцагчхххх нь Хан-Уул дүүрэг, 22-р хороо, Зайсан Дүнжингарав 48- тоот оршин байдаг болохыг олж тогтоосон тул тус шүүхэд хандан нэхэмжлэл гаргаж байна. Иймд,хххх-аас 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн "Талбайн түрээсийн 000033" 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр ээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/"-ний үүргээ биелүүлээгүй тул түрээсийн төлбөр Влох 326,923,435 төгрөг, мөн хугацаа хэтрүүлснээс үүссэн алданги 50 969 628.5 төгрөг нийт 377 893 063.5 төгрөгийг гаргуулж "......." ХХК-д олгуулж өгнө үү гэжээ.

 

2. Хариуцагч шүүхэд гаргасан тайлбартаа:..... нь "....... ХХК-н Алтаргана хотхоны 1-р давхрын 196 м.кв, 2-р давхрын 2200 м.кв нийт 2396 м.кв талбайг тус тус түрээслэхээр 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр 02 тоот түрээсийн гэрээг 2017 оны 12 дугаар сарын 01-нээс 2020 оны 12 дугаар сарын 01-нийг хүртэл 3 жилийн хугацаатай түрээсийн гэрээ байгуулсан. Бид үйл ажиллагаа явуулж 2018 оны 11 дугаар сараас борлуулалт муудсан учир түрээсийн талбайг 2 дахин буруулж, 2019 оны 04 сард дахин бууруулж 330 орчим м.кв хэмжээтэй талбайг түрээсэлж үлдэх талбайнуудыг хүлээлгэн өгсөн болно. Ингээд 2019 оны сүүлээс эхэлсэн дэлхий даяар тархсан цар тахлын улмаас үйл ажиллагаа явуулах боломжгүй болж бүх талбайг хүлээлгэн өгсөн. Биднийг 2017 онд Алтаргана худалдааны төвийг түрээслэхэд шинээр баригдаад түрээслэгдээгүй 3-4 жил болсон худалдан авагч татаагүй байсныг манай компани бүтнээр нь түрээслэн маш их реклам зар сурталчилгаа хийж 300,000 орчим хүнд танигдсан худалдааны төв болгосон билээ. Манайхххх нь 2017 оны 09 дүгээр сард Төрийн банкнаас авсан өндөр хүүтэй зээлийн мөнгөөр бизнесийн үйл ажиллагаа явуулж байсан бөгөөд 2019 оны 12 сараас эхэлсэн цар тахал нь манай компанийн импортын худалдааны үйл ажиллагааг шууд саатуулсан, худалдан авагч нар бараа товаар худалдан авах нь эрс багассан зэргээс болж үндсэндээ дампуурсан болно. Нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн шаардлагатай холбоотойгоорхххх нь "......." ХХК болон түүний эцсийн өмчлөгч Цогнойжамц нарт үлдэгдэл өр төлбөртөө тооцон худалдаалж байсан бараа бүтээгдэхүүнээ дүйцүүлэх бартераар тооцон өгч бидний тооцоо дуусгавар болсон байдаг. Мөн нэхэмжлэгчийн зүгээс түрээсийн төлбөр тооцоо дууссанаас хойш даруй 6 жилийн дараа нэхэмжлэл гаргаж хариуцагчаас төлбөр нэхэмжилж буй нь үндэслэлгүй юм. Түүнчлэн Нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэл болсон "Түрээсийн гэрээ- ний төлбөрийн нэхэмжлэх хугацаа нь иргэний хуулийн 75 дугаар зүйлийн 75.2.1-т гэрээний Үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа гурван жил" гэж заасныг хэтэрсэн буюу нэхэмжлэл гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа хэтэрсэн гэж үзэхээр байна. Иймд нэхэмжлэгчийн гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага нь талууд тухайн үедээ өр төлбөр тооцоогоор тохирч төлсөн, мөн гэрээтэй холбоотой нэхэмжлэл гаргах хуульд заасан хөөн хэлэлцэх хугацаа дуусгавар болсон байх тул нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өгнө үү гэжээ.

 

3. Хариуцагч шүүхэд гаргасан сөрөг нэхэмжлэлдээ: ........." ХХК нь 2017 оны 11 сараас эхлэн "........ ХХК-тай "Талбай түрээсийн гэрээ"-г байгуулсан боловч тухайн үед талбайн хэмжээ багассан тул гэрээг шинэчлэн хэрэгцээ шаардлага гарч 2018 оны 11 сарын 16-ны өдрийн 18 тоот "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ"-г бичгээр гаргасан ч "........" ХХК-ийн эрх бүхий этгээд гэрээнд гарын үсэг зурж батаглаажуулаагүй гэдэг нь Хан-Уул дүүргийн Улсын бүртгэлийн хэлтэсээс ирүүлсэн "........ ХХК-ийн хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн лавлагаанаас тогтоогдсон. Өөрөөр хэлбэл, "........ ХХК нь үүсгэн байгуулагдсан цагаас эхлэн өнөөдрийг хүртэл Ц.Оюунчимэг нь компани гүйцтэтгэх удирдлагаар ажиллаж байгаагүй болох нь тогтоогдсон бөгөөд хуулийн этгээдийг итгэмжлэлгүйгээр төлөөлж гэрээнд гарын үсэг зурж баталгаажуулах эрхгүй этгээд болно. Иймд, Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.8-т "хуулиар тогтоосон хэлбэрийг зөрчсөн, хуульд заасан тохиолдолд зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй хийсэн хэлцэл" гэж үзэхээр байна. Мөн "........ ХХК нь манай компанитай Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1 дэх хэсэгт заасан харилцаа үүссэж гэж түрээсийн гэрээний төлбөр, алданги шаардаж байгаа тул тус хэлцэл нь хуульд заасан хэлбэрийн шаардлага хангасан байх хууль зүйн зохицуулалттай. Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3-т "Хуульд өөрөөр заагаагүй бол түрээсийн гэрээг бичгээр байгуулах бөгөөд үл хөдлөх эд хөрөнгө түрээслэх гэрээг үл хөдлөх эд хөрөнгийн бүртгэлийн газарт бүртгүүлнэ" 318.4-т "Энэ хуулийн 318.3-т заасан шаардлагыг хангаагүй гэрээ хүчин төгөлдөр бус байна." гэж тус тус заасан. Мөн маргаан бүхий 18 тоот гэрээний 16 дугаар зүйлийн 16.1-т "Гэрээ нь талууд эсхүл Талуудын эрх бүхий төлөөлөгч гарын үсэг зурж, Нотариатаар гэрчлүүлж, бүртгүүлснээр хүчин төгөлдөр болж, эрх бүхий төлөөлөгч гарын үсэг зурж, нотариатаар гэрчлүүлэн, улсын бүртгүүлд гэж заасан нь талуудын бүртгүүлснээр тус гэрээ хүчин төгөлдөр болох нөхцөлийг гэрээнд өөрт нь заасан байдаг. Иймээс хууль болон гэрээнд хэлцэлийг бичгээр байгуулж, нотариатаар гэрчлүүлэн, улсын бүртгэлд бүртгүүлсэнээр хүчин төгөлдөр болохоор заасан. Харин тус шаардлагыг хангаагүй гэдгийг "Ач-Оч" ХХК-ийн итгэмжлэлгүйгээр төлөөлөх эрхтэй этгээдийн 2025 оны 10 сарын 14-ний өдрийн шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбараар тогтоогддог. Иймд, Иргэний 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4-т хэсэгт заасны 2018 оны 11 сарын 16- ны өдрийн 18 тоот Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ нь зөрчсөн тул хүчин төгөлдөр бус гэж үзэхээр байх тул "......... ХХК нь тус гэрээний дагуу төлбөр төлөх, хариуцлага хүлээх хууль зүйн үндэслэлгүй болно. Иймд 2018 оны 11 сарын 16-ны өдрийн 18 тоот Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ нь Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1, 56.1.8, 318 дугаар зүйлийн 318.4-т заасны дагуу хууль зөрчсөн, хуульд заасан тохиолдолд зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй хийсэн хэлцэл тул тус хэлцэлийг хүчин төгөлдөр бусад тооцож, сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж өгнө үү гэжээ.

 

4. Нэхэмжлэгч сөрөг нэхэмжлэлд гаргасан хариу тайлбартаа: Хариуцагчхххх нь сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагаа 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалтай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ-г хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцуулах тухай гэж тодорхойлсон байна. 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалтай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ"-г компанийг итгэмжлэлгүйгээр төлөөлөх эрхгүй этгээд байгуулсан тухайд "....... ХХК болонхххх нь 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 тоот "Талбайн түрээсийн гэрээ-ээр 2396м.кв талбайг түрээслүүлэхээр харилцан тохиролцсон ба гэрээний хэрэгжилт үргэлжилж байх хугацаандхххх-ийн хүсэлтээр түрээслүүлж буй талбайн хэмжээг 1096 м.кв болгон багасгаж, 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалтай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ-г байгуулсан. Гэрээ байгуулагдсанаас хойш гэрээ хүчин төгөлдөр хэрэгжиж байх 4 жилийн хугацаанд талуудын хэн аль нь гэрээ хүчин төгөлдөр гэдгийг хүлээн зөвшөөрч байсан ба ямар нэгэн маргаан гарч байгаагүй болно. Иргэний хуулийн 43 дугаар зүйлийн 43.3 дахь хэсэгт ...Нэг талын хүсэл зоригийн илэрхийллийг нөгөө тал хүлээн авснаа өөрийн тодорхой үйлдлээр илэрхийлсэн бол уг хэлцлийг бодит үйлдлээр хийгдсэн гэж үзнэ... гэж заасан байна. "......... ХХК-ийн зүгээс тухайн гэрээг хүчин төгөлдөр гэдгийг хүлээн зөвшөөрсний үндсэн дээр түрээсийн болон ашиглалтын төлбөрийг мөнгө, бараа материалаар хэсэгчлэн төлж байсан буюу тодорхой үйлдлээр гэрээг хүлээн зөвшөөрч байгаа гэдгээ илэрхийлж байсан нь ....... ХХК болон ........." ХХК нараас тус тус гаргаж өгсөн хэрэгт авагдсан баримтаар тогтоогдож байна. Маргаан бүхий 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн 18 тоот "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ-ний зүйл болох худалдаа үйлчилгээний зориулалттай 1096 м.кв талбай нь бие даасан бүртгэлтэй үл хөдлөх хөрөнгө биш юм. Энэ нь Хан-Уул дүүргийн 3-р хороо, Үйлдвэр Чингисийн өргөн чөлөө гудамж, 44 тоот хаягт байршилтай улсын бүртгэлийн Ү-2206029527 дугаартай 8208м.кв талбай бүхий үл хөдлөх хөрөнгийн нэг хэсэг болох нь хэрэгт авагдсан "....... ХХК-ийн 2020 оны 07 дугаар сарын 23-ны өдөр олгогдсон Үл хөдлөх эд хөрөнгө өмчлөх эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээгээр тогтоогдож байгаа бөгөөд тухайн талбайг бүхэлд нь түрээслээгүй тул үл хөдлөх эд хөрөнгийн түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх, бүртгүүлээгүй гэрээ хүчин төгөлдөр бус байх тухай Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4 дэх хэсэгт заасан зохицуулалтыг тухайн харилцаанд хамааруулж, гэрээ хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх нь үндэслэлгүй байна. 3. Хөөн хэлэлцэх хугацааны тухайд Иргэний хуулийн 75 дугаар зүйлийн 75.2 дахь хэсгийн 75.2.1-т ...гэрээний үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа гурван жил..." 76 дугаар зүйлийн 76.1 дэх хэсэгт ...Хөөн хэлэлцэх хугацааг шаардах эрх үүссэн үеэс эхлэн тоолно...." 76.2 дахь хэсэгт ...Хуульд өөрөөр заагаагүй бол шаардах эрх нь эрх зөрчигдсөн, эрх зөрчигдсөн тухай мэдсэн, эсхүл мэдэх ёстой байсан... үеэс үүснэ... гэж тус тус заасан болно. "....... ХХК болон "......... ХХК нарын хооронд байгуулагдсан маргаан бүхий 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн 18 тоот "Үйлчилгээний зориулалтай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ байгуулагдсанаас хойш даруй 7 жилийн хугацаа өнгөрсөн байх тул "......... ХХК-ийн шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан байна. Иймээс 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн 18 тоот Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ-г хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үндэслэлгүй байхаас гаднахххх-ийн шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн байх тул сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өгнө γγ гэжээ.

 

5. Хэрэгт авагдсан нотлох баримтууд

 

5.1. Нэхэмжлэгч талаас шүүхэд гаргасан баримт: Улсын тэмдэгтийн хураамж төлсөн баримт, улсын бүртгэлийн гэрчилгээ, компанийн дүрэм, ......... ХХК-ийн түрээсийн тооцоо, депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга, 2017 оны 11 сарын 08-ны өдрийн талбайн түрээсийн гэрээ, схем зургууд, ......... ХХК-ийн 2017-02-01-нээс 2018.01.31 хүртэл №02/17 дугаартай гэрээний тооцооллын хүснэгт, схем зураг, 2018 оны 11 сарын 16-ны өдрийн үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ, Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 2024 оны 10 сарын 08-ны өдрийн 183/ШШ2024/04039 дугаар шийдвэр, Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 2021 оны 05 сарын 25-ны өдрийн 183/ШШ2024/01148 дугаар шийдвэр, Баянгол дүүргийн цагдаагийн газрын нэгдүгээр хэлтсийн 2025 оны 06 сарын 05-ны өдрийн 30г1-3/41 тоот албан бичиг, Нийслэлийн Хан-Уул дүүргийн 22 дугаар хорооны Засаг даргын тодорхойлолт, Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн шүүгчийн 2022 оны 01 сарын 28-ны өдрийн 102/ШЗ2022/02007 дугаар захирамж, 02/17 дугаартай гэрээний төлбөрийн тооцооллын баримтууд, төлбөрийн нэхэмжлэхүүд, 2017 оны 03 сарын 14-ний өдрийн барилга байгууламжийг ашиглалтад оруулах комиссын акт, үл хөдлөх эд хөрөнгө өмчлөх эрхийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээ, улсын бүртгэлийн гэрчилгээ,

 

5.2. Хариуцагч талаас шүүхэд гаргасан баримт: итгэмжлэл, хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээ, гэнэтийн буюу давагдашгүй хүчин зүйлийн гэрчилгээ, төлбөрийн баримтууд, захиалга хүргэлтийн хуудсууд,

 

5.3. Шүүхийн журмаар цуглуулсан баримтууд: Хан-Уул дүүргийн улсын бүртгэлийн хэлтсээс ........ ХХК-ийн хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн лавлагаа,

 

Зохигчийн тайлбар, хэрэгт цугларсан баримтуудыг судлаад

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

1.    Нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, нэхэмжлэлийн үлдэх

хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагчийн гаргасан сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэх үндэслэлтэй байна.

 

Шүүхээс Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40 дугаар

зүйлийн 40.1, 40.2 дахь хэсэгт заасныг үндэслэн хэрэгт авагдсан болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн нотлох баримтыг тухайн хэрэгт хамааралтай, ач холбогдолтой, үнэн зөв эргэлзээгүй талаас нь үнэлж, тал бүрээс нь бодитойгоор харьцуулан үзсэний үндсэн дээр нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, нэхэмжлэлийн үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож, хариуцагчийн гаргасан сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэлээ.

 

2. Нэхэмжлэгч ........ ХХК-аас хариуцагч ......... ХХК-нд холбогдуулан 377,893,063 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэл гаргасан.

2.1. Хариуцагч ......... ХХК-аас нэхэмжлэлийн шаардлагыг эс зөвшөөрч, нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд холбогдуулан 2018 оны 11 сарын 16- ны өдрийн 18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцуулах тухай сөрөг нэхэмжлэлийг шүүхэд гаргаж, шүүх хуралдаанд мэтгэлцдэг.

3. Нэхэмжлэгч талаас шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлага болон шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: .... Манай компани ньхххх-тай 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ"-ээр ХУД-ийн 3-р хороо, Чингисийн өргөн чөлөө, Алтаргана 44 дүгээр байрны 2-р давхарт худалдаа үйлчилгээний зориулалттай 2200 м.кв талбайг тавилга худалдаалах зорилгоор, 1-р давхарт Кудалдаа, үйлчилгээний зориулалттай 196 м.кв талбайг хүнсний дэлгүүрийн зорилгоор, нийт 2396 м.кв талбайг, 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр №18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/"-ээр ХУД-ийн 3-р хороо, Чингисийн өргөн чөлөө, Алтаргана 44 дүгээр байрны 1096 м.кв талбайг түрээслүүлэхээр гэрээ байгуулсан. 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ-ний 2 дугаар зүйлийн 3.4 дэх хэсэгт "... Түрээслэгч нь түрээсийн төлбөрийг м.кв-аар тооцож, түрээсийн төлбөрийг хийнэ. Түрээсийн төлбөрийн эхний 6 сарыг доорх хуваарийн дагуу хийнэ. Гэрээний 3.5-т Эхний 1 дэх сар 1м.кв 7500 төгрөг*2396=17 970 000 төгрөг, 3.6-т 2 дахь сар 1м.кв 8000 төгрөг*2396-19 168 000 төгрөг, 3.7-т 3 дахь сар 1м.кв 9000 төгрөг*2396-21 564 000 төгрөг, 3.8-т 4 дэх сар 1м.кв 10 000 төгрөг*2396-23 960 000 төгрөг, 3.9-т 5 дахь сар 1м.кв 12 000 төгрөг*2396-28 752 000

3.10-т 6 дахь сар 1м.кв 13 000 төгрөг*2396=31 148 000 төгрөг, 3.11-т 7 дахь сараас төлбөрийн м.кв-ийг 15 000 төгрөгөөр тооцож, дараагийн саруудын төлбөрийг тухайн жилийн үнэ ханшаар өөрчлөн төлбөрийг хийхээр тохиролцов..." гэж заасан. Хариуцагчхххх нь энэхүү гэрээний дагуу гэрээнд заасан 2 давхарт байрлах худалдаа үйлчилгээний зориулалттай 2200 м.кв талбайд 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрөөс 2018 оны 11 дүгээр сарын 30-ны өдөр хүртэл үйл ажиллагаа явуулсан.

"........." ХХК нь уг түрээсийн хугацаанд 2396 м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2017.12.01-2017.04.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 116 499 175 төгрөг, 2098м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.05.01-2018.09.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 182 212 544 төгрөг, 1002м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.10.01-2018.10.31-ний өдөр хүртэлх хугацаанд 17 353 706 төгрөг, 1096м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.11.01-2018.11.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 16 941 850 төгрөг нийт 333 007 277 төгрөгийг түрээс болон ашиглалтын зардалд төлөх ёстойгоос 108 023 100 төгрөгийг төлж барагдуулсан...... нь №2 тоот гэрээний 5 дугаар зүйлийн 5.14-т ...Түрээслэгч нь түрээсийн объект ашиглалттай холбоотой гарах цахилгаан холбооны зардал, төлбөрийг цаг тухайд нь төлөх..." гэж заасан үүргээ биелүүлээгүй тул "....... ХХК-ийн зүгээс ........." ХХК-аас 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай гэрээний дагуу түрээсийн үлдэгдэл төлбөр болох 224 984 177 төгрөгийг гаргуулах хүсэлтэй байна. 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр №/18 дугаартай "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/"-ний 4 дүгээр зүйлийн 4.1-т ... Үйлчилгээний албайн /1м.кв 15 000/ түрээсийн төлбөр нь 16 440 000 төгрөг байна...", 9 дүгээр зүйлийн 9.6-т... Түрээслэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд түрээсийн төлбөрөө төлөөгүй буюу дутуу төлсөн тохиолдолд гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгээс хоног тутамд 0.5 хувийн алданги тооцно..." гэж тус тус тодорхой зааж өгсөн. Хариуцагчхххх нь №/18 тоот гэрээний дагуу 1 давхарт байрлах 1096 м.кв худалдаа, үйлчилгээний зориулалттай талбайд 2018 оны 11 үгээр сарын 16-ны өдрөөс 2020 оны 09 дүгээр сарын 18-ны өдөр хүртэл үйл ажиллагаа явуулсан. 1096 м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2018.12.01-2019.03.31-ний өдөр хүртэлх хугацаанд 67 964 991.3 төгрөг,540 м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.04.01-2019.06.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд төгрөг 29 168 377.44 төгрөг, 612м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.07.01-2017.09.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 28 792 909.45 төгрөг, 540м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.10.01-2019.10.30-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 7 465 874.20 төгрөг, 468 м.кв талбайн түрээс болон ашиглалтын зардал 2019.11.01-2020.09.18-ны өдөр хүртэлх хугацаанд 53 810 329.2 төгрөг нийт 187 202 487.59 төгрөгийг түрээс болон ашиглалтын зардалд төлөх ёстойгоос 85 263 30 төгрөгийг төлж, үлдэгдэл төлбөр болох 101 939 257.59 төгрөгийг төлж барагдуулаагүй байна. №/18 тоот гэрээний дагуухххх-ийн өнөөдрийг хүртэл төлж барагдуулаагүй байгаа 101 939 257.59 төгрөгөөс гэрээний 9.6-д заасны дагуу алданги тооцоход 1651 хоног нгөрсөн ба /1651 хоног*101 939 257 төгрөг /168 301 714 271 төгрөг болж байх тул Иргэний хуулийн 232 дугаар зүйл 232.4 дэх хэсэгт "...анзын нийт дүн гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтэрч болохгүй...", мөн зүйлийн 232.6 дахь хэсэгт зааснаар гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0.5%-аас хэтрэхгүй хэмжээгээр алданги төлөхөөр заасны дагуу гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50% болох 50 969 628.5 төгрөгийг алдангид тооцонхххх-аас гаргуулан авах хүсэлтэй байна. Иймээс №/18 тоот гэрээний түрээсийн үлдэгдэл төлбөр 101 939 257.59 төгрөг, алданги 50 969 628.5 төгрөг, нийт 152 908 886.09 төгрөгийг гаргуулах хүсэлтэй байна. 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдөр №2 дугаартай, 2018 ны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр №/18 дугаартай түрээсийн гэрээний дагуухххх-аас "....... ХХК-д нийт төлбөл зохих 520,209,765 төгрөгөөс 169 141 330 төгрөгийг бараа материалаар, 2 000 000 төгрөгийг бэлэн мөнгөөр, 22 145 000 төгрөгийг дансаар нийт 193 286 330 төгрөгийг төлсөн ба үлдэгдэл төлбөр болох 326,923,435 төгрөгийг төлөхийг удаа дараа шаардсан боловч хариуцагч талаас "төлнө" гэдэг ч өнөөдрийг хүртэл төлөөгүй. Иймдхххх-аас түрээсийн гэрээний үүргээ биелүүлээгүй тул түрээсийн төлбөрт 326,923,435 төгрөг, мөн хугацаа хэтрүүлснээс үүссэн алданги 50 969 628.5 төгрөг нийт 377 893 063.5 төгрөгийг гаргуулж "......." ХХК-д олгуулж өгнө үү. Сөрөг нэхэмжлэлийн хөөн хэлэлцэх хугацааны тухайд Иргэний хуулийн 75 дугаар зүйлийн 75.2 дахь хэсгийн 75.2.1-т ...гэрээний үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа гурван жил..." 76 дугаар зүйлийн 76.1 дэх хэсэгт ...Хөөн хэлэлцэх хугацааг шаардах эрх үүссэн үеэс эхлэн тоолно...." 76.2 дахь хэсэгт ...Хуульд өөрөөр заагаагүй бол шаардах эрх нь эрх зөрчигдсөн, эрх зөрчигдсөн тухай мэдсэн, эсхүл мэдэх ёстой байсан... үеэс үүснэ... гэж тус тус заасан болно. "....... ХХК болон "......... ХХК нарын хооронд байгуулагдсан маргаан бүхий 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн 18 тоот "Үйлчилгээний зориулалтай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ байгуулагдсанаас хойш даруй 7 жилийн хугацаа өнгөрсөн байх тул "......... ХХК-ийн шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа дууссан байна. Иймээс 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн 18 тоот Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ-г хүчин төгөлдөр бус гэж үзэх үндэслэлгүй байхаас гаднахххх-ийн шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа өнгөрсөн байх тул сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өгнө γγ гэжээ.

3.1. Хариуцагч талаас сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлага, үндсэн нэхэмжлэлийн хариу тайлбар болон шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа:... ........." ХХК нь 2017 оны 11 сараас эхлэн "........ ХХК-тай "Талбай түрээсийн гэрээ"-г байгуулсан боловч тухайн үед талбайн хэмжээ багассан тул гэрээг шинэчлэн хэрэгцээ шаардлага гарч 2018 оны 11 сарын 16-ны өдрийн 18 тоот "Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ"-г бичгээр гаргасан ч "........" ХХК-ийн эрх бүхий этгээд гэрээнд гарын үсэг зурж батаглаажуулаагүй гэдэг нь Хан-Уул дүүргийн Улсын бүртгэлийн хэлтсээс ирүүлсэн "........ ХХК-ийн хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн лавлагаанаас тогтоогдсон. Өөрөөр хэлбэл, "........ ХХК нь үүсгэн байгуулагдсан цагаас эхлэн өнөөдрийг хүртэл Ц.Оюунчимэг нь компани гүйцтэтгэх удирдлагаар ажиллаж байгаагүй болох нь тогтоогдсон бөгөөд хуулийн этгээдийг итгэмжлэлгүйгээр төлөөлж гэрээнд гарын үсэг зурж баталгаажуулах эрхгүй этгээд болно. Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.8-т "хуулиар тогтоосон хэлбэрийг зөрчсөн, хуульд заасан тохиолдолд зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй хийсэн хэлцэл" гэж үзэхээр байна. Мөн "........ ХХК нь манай компанитай Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1 дэх хэсэгт заасан харилцаа үүссэж гэж түрээсийн гэрээний төлбөр, алданги шаардаж байгаа тул тус хэлцэл нь хуульд заасан хэлбэрийн шаардлага хангасан байх хууль зүйн зохицуулалттай. Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3-т "Хуульд өөрөөр заагаагүй бол түрээсийн гэрээг бичгээр байгуулах бөгөөд үл хөдлөх эд хөрөнгө түрээслэх гэрээг үл хөдлөх эд хөрөнгийн бүртгэлийн газарт бүртгүүлнэ" 318.4-т "Энэ хуулийн 318.3-т заасан шаардлагыг хангаагүй гэрээ хүчин төгөлдөр бус байна." гэж тус тус заасан. Мөн маргаан бүхий 18 тоот гэрээний 16 дугаар зүйлийн 16.1-т "Гэрээ нь талууд эсхүл Талуудын эрх бүхий төлөөлөгч гарын үсэг зурж, Нотариатаар гэрчлүүлж, бүртгүүлснээр хүчин төгөлдөр болж, эрх бүхий төлөөлөгч гарын үсэг зурж, нотариатаар гэрчлүүлэн, улсын бүртгүүлд гэж заасан нь талуудын бүртгүүлснээр тус гэрээ хүчин төгөлдөр болох нөхцөлийг гэрээнд өөрт нь заасан байдаг. Иймээс хууль болон гэрээнд хэлцэлийг бичгээр байгуулж, нотариатаар гэрчлүүлэн, улсын бүртгэлд бүртгүүлсэнээр хүчин төгөлдөр болохоор заасан. Харин тус шаардлагыг хангаагүй гэдгийг "Ач-Оч" ХХК-ийн итгэмжлэлгүйгээр төлөөлөх эрхтэй этгээдийн 2025 оны 10 сарын 14-ний өдрийн шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбараар тогтоогддог. Иргэний 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4-т хэсэгт заасны 2018 оны 11 сарын 16- ны өдрийн 18 тоот Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ нь зөрчсөн тул хүчин төгөлдөр бус гэж үзэхээр байх тул "......... ХХК нь тус гэрээний дагуу төлбөр төлөх, хариуцлага хүлээх хууль зүйн үндэслэлгүй болно. Иймд 2018 оны 11 сарын 16-ны өдрийн 18 тоот Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ нь Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1, 56.1.8, 318 дугаар зүйлийн 318.4-т заасны дагуу хууль зөрчсөн, хуульд заасан тохиолдолд зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй хийсэн хэлцэл тул тус хэлцэлийг хүчин төгөлдөр бусад тооцож, сөрөг нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангах үндэслэлтэй байна... гэжээ.

 

4. Хавтаст хэрэгт авагдсан баримт, хэргийн оролцогчдын тайлбараар дараах үйл баримт тогтоогдож байна. Үүнд:

4.1. Зохигчид 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ байгуулсан болох нь 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээний хуулбараар тогтоогдсон. /хх-36-38х/

Гэрээний 1.8-т зааснаар Гэрээний зорилго нь Хан-Уул дүүргийн 3-р хороо Чингисийн өргөн чөлөө Алтаргана 44 дүгээр байрны 2-р давхарт Худалдаа үйлчилгээний зориулалттай 2200 м.кв талбай, 1 дүгээр давхарт 196 м.кв талбай нийт 2,396 м.кв талбайг үйлчилгээний зориулалтаар түрээслэхээр харилцан тохиролцсон байна.

Гэрээний 2.3-т зааснаар гэрээний хугацааг 2017 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2020 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдөр гэж 3 жилийн хугацаатай байгуулсан.

Гэрээний 3.4-т зааснаар түрээслэгч нь түрээсийн төлбөрийг м.кв-аар тооцож түрээсийн төлбөрийг хийнэ. Түрээсийн төлбөрийг эхний 6 сарыг доорхи хуваарийн дагуу хийнэ.

Гэрээний 3.5-т Эхний 1 дэх сар 1м.кв 7500 төгрөг*2396= 17,970,000 төгрөг,

Гэрээний 3.6-т 2 дахь сар 1м.кв 8000 төгрөг*2396= 19,168,000 төгрөг,

Гэрээний 3.7-т 3 дахь сар 1м.кв 9000 төгрөг*2396= 21,564,000 төгрөг,

Гэрээний 3.8-т 4 дэх сар 1м.кв 10 000 төгрөг*2396= 23,960,000 төгрөг,

Гэрээний 3.9-т 5 дахь сар 1м.кв 12 000 төгрөг*2396= 28,752,000 төгрөг,

Гэрээний 3.10-т 6 дахь сар 1м.кв 13 000 төгрөг*2396= 31,148,000 төгрөг,

Гэрээний 3.11-т 7 дахь сараас төлбөрийн м.кв-ийг 15,000 төгрөгөөр тооцож, дараагийн саруудын төлбөрийг тухайн жилийн үнэ ханшаар өөрчлөн төлбөрийг хийхээр тохиролцохоор заасан байна.

4.3. Зохигчид 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/ байгуулсан болох нь 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээний хуулбараар тогтоогдсон. /хх-41-16х/

Гэрээний 3.1-т зааснаар Түрээсийн үл хөдлөх эд хөрөнгө худалдаа үйлчилгээний зориулалттай нийт 1096 м.кв талбайг түрээслэхээр, гэрээний 4.1-т зааснаар үйлчилгээний талбайн 1 м.кв 15,000 төгрөгөөр тооцож, төлбөрийг нэг сард 16,440,000 төгрөг байхаар, гэрээний 7.1-т зааснаар энэхүү гэрээг 2017 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2020 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрийг хүртэл 3 жил буюу 1095 хоног хугацаатай байгуулахаар, гэрээний 9.6-т зааснаар түрээслэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд түрээсийн төлбөрөө төлөөгүй буюу дутуу төлсөн бол гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгээс тооцон хоног тутам 0.5 хувийн алданги тооцохоор тус тус харилцан тохиролцжээ.

 

5. Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1 дэх хэсэгт Түрээсийн гэрээгээр түрээслүүлэгч нь түрээслэгчийн эзэмшил, ашиглалтад аж ахуйн үйл ажиллагаа явуулах болон дүрэмд заасан зорилгоо биелүүлэхэд нь зориулж тодорхой хөрөнгө шилжүүлэх, түрээслэгч нь гэрээгээр тохирсон түрээсийн төлбөрийг төлөх үүргийг тус тус хүлээнэ гэж заасантай зохигчдын хооронд байгуулсан 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ, 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ нь тус тус нийцсэн, хуулийн хүчин төгөлдөр гэрээ байна.

5.1. Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3 дахь хэсэгт Хуульд өөрөөр заагаагүй бол түрээсийн гэрээг бичгээр байгуулах бөгөөд үл хөдлөх эд хөрөнгө түрээслэх гэрээг үл хөдлөх эд хөрөнгийн бүртгэлийн газарт бүртгүүлнэ гэж, 318.4 дэх хэсэгт Энэ хуулийн 318.3-т заасан шаардлагыг хангаагүй гэрээ хүчин төгөлдөр бус байна гэж заасан бөгөөд зохигчид түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлагыг биелүүлээгүй үндэслэлээр хүчин төгөлдөр бус түрээсийн гэрээ гэж үзэх үндэслэлгүй байна. Учир нь үл хөдлөх эд хөрөнгийг бүхэлд нь түрээслэсэн тохиолдолд улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлагыг Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1, 318.3 дахь хэсэгт заасан байна.

5.2. Нэхэмжлэгч "........ ХХК нь өөрийн өмчлөлийн Нийслэлийн Хан-Уул дүүргийн 3-р хороо, Үйлдвэр Чингисийн өргөн чөлөө гудамж, 44 тоот хаягт байрлалтай 8208 м.кв талбайтай үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөгч болох нь Ү-2206029527 дугаартай улсын бүртгэлийн гэрчилгээний хуулбараар тогтоогдож байна. /хх-172х/

5.3. Нэхэмжлэгч "........ ХХК нь дээрх өөрийн өмчлөлийн Нийслэлийн Хан-Уул дүүргийн 3-р хороо, Үйлдвэр Чингисийн өргөн чөлөө гудамж, 44 тоот хаягт байрлалтай 8208 м.кв талбайтай үл хөдлөх эд хөрөнгөөс 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээгээр 2,396 м.кв талбайг үйлчилгээний зориулалтаар түрээслэхээр, 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээгээр 1096 м.кв талбайг түрээслэхээр тус тус тохирч түрээсийн гэрээг байгуулсан байдаг. Өөрөөр хэлбэл өөрийн өмчлөлийн 8208 м.кв талбайтай үл хөдлөх эд хөрөнгөөс хариуцагч ........." ХХК-тай түрээсийн гэрээгээр тодорхой хэсгийг түрээслүүлэхээр харилцан тохиролцсон болох нь дээрх түрээсийн гэрээгээр тогтоогдож байна. Иймээс Иргэний хуулийн Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4 дэх хэсэгт зааснаар үл хөдлөх эд хөрөнгийг бүхэлд нь түрээслүүлээгүй тул уг түрээслүүлсэн үл хөдлөх хөрөнгийн түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлага тавихгүй бөгөөд бүртгүүлээгүй тохиолдолд хүчин төгөлдөр бус хэлцэл гэж үзэх боломжгүй юм.

Иймээс зохигчдын хооронд байгуулсан 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ, 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ нь бичгээр байгуулсан, хүчин төгөлдөр гэрээ бөгөөд Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1, 318.3 дахь хэсэгт заасан шаардлагыг хангасан гэж дүгнэв.

 

6. Зохигчид 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээний 2.3-т зааснаар гэрээний хугацааг 2017 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2020 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдөр гэж 3 жилийн хугацаатай байгуулсан. Гэрээний 3.4-т зааснаар түрээслэг нь түрээсийн төлбөрийг м.кв-аар тооцож түрээсийн төлбөрийг хийнэ. Түрээсийн төлбөрийг эхний 6 сарыг доорхи хуваарийн дагуу хийнэ.

Гэрээний 3.5-т Эхний 1 дэх сар 1м.кв 7500 төгрөг*2396= 17,970,000 төгрөг,

Гэрээний 3.6-т 2 дахь сар 1м.кв 8000 төгрөг*2396= 19,168,000 төгрөг,

Гэрээний 3.7-т 3 дахь сар 1м.кв 9000 төгрөг*2396= 21,564,000 төгрөг,

Гэрээний 3.8-т 4 дэх сар 1м.кв 10 000 төгрөг*2396= 23,960,000 төгрөг,

Гэрээний 3.9-т 5 дахь сар 1м.кв 12 000 төгрөг*2396= 28,752,000 төгрөг,

Гэрээний 3.10-т 6 дахь сар 1м.кв 13 000 төгрөг*2396= 31,148,000 төгрөг,

Гэрээний 3.11-т 7 дахь сараас төлбөрийн м.кв-ийг 15,000 төгрөгөөр тооцож, дараагийн саруудын төлбөрийг тухайн жилийн үнэ ханшаар өөрчлөн төлбөрийг хийхээр тохиролцохоор заасан байдаг.

6.1. Нэхэмжлэгч ........ ХХК-аас Талбайн түрээсийн гэрээг дүгнэсэн 2 актыг хэрэгт нотлох баримтаар өгсөн байна.

6.1.1. 2017 оны 12 дугаар сарын 01-нээс 2018 оны 01 дүгээр сарын 31-ний өдрийг хүртэлх гэрээний №02/17 дугаартай түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардалд 59,803,057 төгрөгийн төлбөр болсноос хариуцагч ........." ХХК-аас төлсөн төлбөр нь 33,600,000 төгрөг бөгөөд төлөөгүй үлдэгдэл төлбөр 26,203,057 төгрөгийн төлбөртэй гэсэн байна.

6.1.2. Үүний дараа 2018 оны 10 дугаар сарын 07-ны өдрөөс 2018 оны 11 дүгээр сарын 07-ны өдрийг хүртэл гэрээний №02/17 дугаартай түрээсийн гэрээний төлбөр нийлсэн актаар ........." ХХК-ийн урьд сарын түрээсийн ашиглалтын зардлын үлдэгдэл төлбөр 187,961,020 төгрөг, түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардалд 16,941,850 төгрөг нийт түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардалд 204,902,870 төгрөгийн төлбөртэй, уг төлбөрийг 2019 оны 02 дугаар сарын 28-ны өдөр төлж барагдуулахаар харилцан тохиролцсон талаарх 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн гэрээ дүгнэсэн акт байна. /хх-39х/

Уг гэрээ дүгнэсэн актаар 2017 оны түрээсийн гэрээний үлдэгдэл төлбөрийг 204,902,870 төгрөг гэж дүгнэсэн байна.

 

6.2. Нэхэмжлэгч ........ ХХК-аас 2017, 2018 оны түрээсийн гэрээний нийт түрээсийн тооцоог хүснэгтээр шүүхэд ирүүлснийг шүүхээс тооцооллыг шалгаж зөвтгөсөн болно. Үүнээс үзэхэд:

 

6.2.1. 2017 оны түрээсийн гэрээний тооцоо:

Сар	м.кв	Он, сар, өдөр	Тухайн сарын түрээс /төг	Түрээсийн төлбөрийн зөрүү
1	2396	2017.12.01-2017.12.31	17,970,000
2	2396	2018.01.01-2018.01.31	19.168.000
3	2396	2018.02.01-2018.02.28	21,564,000
4	2396	2018.03.01-2018.03.31	24,260,000	гэрээний 3.8-т зааснаар 23,960,000 төг байна /зөрүү 300,000 төг хасагдана/
5	2396	2018.04.01-2018.04.30	30,193,889	гэрээний 3.9-т зааснаар 28,752,000 төг байна /зөрүү 1,441,889 төг хасагдана/
6	2098 м.кв болгож багасгасан	2018.05.01-2018.05.31	32,625,411	гэрээний 3.10-т зааснаар 27,274,000 төг байна /зөрүү 5,351,411 төг хасагдана/
7	2098	2018.06.01-2018.06.30	37,017,672	гэрээний 3.11-т зааснаар 31,470,000 төг байна /зөрүү 5,547,672 төг хасагдана/
8	2098	2018.07.07-2018.07.31	37,134,286
9	2098	2018.08.01-2018.08.31	35,940,000	гэрээний 3.11-т зааснаар 31,470,000 төг байна /зөрүү 4,470,000 төг хасагдана/
10	2098	2018.09.01-2019.09.30	35,940,000	гэрээний 3.11-т зааснаар 31,470,000 төг байна /зөрүү 4,470,000 төг хасагдана/
11	1002 м.кв болгож багасгасан	2018.10.01-2018.10.31	16,440,000	гэрээний 3.11-т зааснаар 15,030,000 төг байна /зөрүү 1,410,000 төг хасагдана/
12	1096 м.кв болгож ихэсгэсэн	2018.11.01-2018.11.16 /2018.11.16-ны өдөр түрээсийн гэрээг шинэчлэн байгуулж, 2017 оны гэрээ энэ өдөр дуусгавар болсон/	Нэг сарын 16,440,000 төгрөгөөс 16 өдрийн түрээсийн төлбөр 8,768,000 төгрөг /1 өдөр нь 548,000+16 өдөр/
2017 оны гэрээ 2018.11.16-ны өдөр шинэчлэн гэрээ байгуулсан өдөр дуусгавар болж 2018.11.16-ны өдрөөс 2018.12.01-ний өдрийг хүртэлх өдрийн түрээсийг гэрээгээр талууд хэрхэн төлбөрт тооцохыг зохицуулаагүй тул энэхүү 14 өдрийн төлбөрийг 2017 оны гэрээний төлбөрт тооцохгүй.

 

 

6.2.2. 2018 оны түрээсийн гэрээний тооцоо:

Сар	м.кв	Он, сар, өдөр	Тухайн сарын түрээс /төг	Түрээсийн төлбөрийн зөрүү
1	1096	2018.12.01-2018.12.31	16,440,000
2	1096	2019.01.01-2019.01.31	16,440,000
3	1096	2019.02.01-2019.02.28	16,440,000
4	1096	2019.03.01-2019.03.31	16,440,000
5	540 м.кв болгож багасгасан	2019.04.01-2019.04.30	9,600,000	8,100,000 /гэрээний 4.1-т зааснаар 1 м.кв үнэ 15,000 төг/
6	540	2019.05.01-2019.05.31	9,600,000	8,100,000
7	540	2019.06.01-2019.06.30	9,225,355	8,100,000
8	612 м.кв болгож ихэсгэсэн	2019.07.01-2019.07.31	9,180,000 /гэрээний 4.1-т зааснаар 1 м.кв үнэ 15,000 төг/
9	612	2019.08.01-2019.08.31	9,180,000
10	612	2019.09.01-2019.09.30	9,180,000
11	540 м.кв болгож багасгасан	2019.10.01-2019.10.31	7,020,000	8,100,000 /гэрээний 4.1-т зааснаар 1 м.кв үнэ 15,000 төг/
12	468 м.кв болгож багасгасан	2019.11.01-2019.11.30	7,020,000 /гэрээний 4.1-т зааснаар 1 м.кв үнэ 15,000 төг/
13	468	2019.12.01-2019.12.31	7,020,000

 

6.3. Хариуцагчаас Хан-Уул дүүргийн 3-р хороо, Үйлдвэр Чингисийн өргөн чөлөө гудамж, 44 тоот хаягт байрлалтай 8208 м.кв талбайтай үл хөдлөх эд хөрөнгөөс 2017 оны гэрээгээр 2396 м.кв талбайг түрээслэсэн бөгөөд түрээсийн гэрээний явцад түрээсийн талбайг багасгаж түрээслэсэн, мөн 2018 оны түрээсийн гэрээг шинэчлэн байгуулж түрээсийн талбайг 1096 м.кв түрээслэсэн боловч түрээсийн гэрээний явцад түрээсийн талбайг багасган түрээслэж байсныг шийдвэрийн үндэслэх хэсгийн 6.2.1, 6.2.2-т гэрээний тооцооны хүснэгтийн 2 дугаар мөрнөөс тодорхой харж болно. Ийнхүү түрээсийн талбайг зохигчид багасгаж өөрчилж байсныг шүүх хуралдаанд хүлээн зөвшөөрдөг бөгөөд харин нэхэмжлэгч түрээсийн тооцоо хийсэн хүснэгтийг шүүхэд өгөхдөө тооцооллыг м.кв болон гэрээний үнийн дүнгээс буруу тооцсон тул түрээсийн төлбөрийн нийт үлдэгдэл төлбөрийг 326,923,435 төгрөг гэж буруу дүгнэсэн байна. /хх-15-16х/

Мөн үндэслэх хэсгийн 6.1-т хэсэгт 2017 оны түрээсийн гэрээг 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдөр төлбөр нийлсэн актаар ........." ХХК-ийн урьд түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардлын үлдэгдэл төлбөр 204,902,870 төгрөгийн өглөгтэй, уг төлбөрийг 2019 оны 02 дугаар сарын 28-ны өдөр төлж барагдуулахаар харилцан тохиролцсон гэрээний акт дүгнэсэн баримт байна.

Нэхэмжлэгчээс шүүхэд хавтаст хэргийн 15-16 хуудсанд гаргаж өгсөн 2017, 2018 оны гэрээ дүгнэсэн тооцооны хүснэгтээр алдаа тооцооллыг бодож өгснийг шүүх дээрх байдлаар залруулж, хүснэгтээр дүгнэсэн байна.

6.3.1. Үүнд: Түрээслэсэн талбайн м.кв багасгасан дүнгээр тооцож түрээсийн төлбөрийг бодоогүй, хариуцагчаас төлсөн түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардлыг нийт төлбөрөөс хасч, үлдэгдэл төлбөрийг өссөн дүнгээр тооцохдоо алдаа гаргаж тооцсон байсныг тус тус залруулж, хариуцагч ........." ХХК-ийн нийт түрээсийн болон ашиглалтын зардал төлбөрийг 362,908,564 төгрөг гэж дүгнэсэн.

 

6.4. 2017 оны түрээсийн гэрээний түрээсийн төлбөр 210,396,000 төгрөг, ашиглалтын зардал 8,314,018 төгрөг нийт 218,710,018 төгрөг байна.

2018 оны түрээсийн гэрээний түрээсийн төлбөр 138,660,000 төгрөг, ашиглалтын зардал 5,538,546 төгрөг нийт 144,198,546 төгрөг байна.

Нийт 2017, 2018 оны түрээсийн төлбөр болон ашиглалтын зардалд 362,908,546 төгрөгийг хариуцагч ........." ХХК-аас төлөх ёстой.

6.5. Хариуцагч ........." ХХК-аас 2017 онд төлсөн 108,023,100 төгрөг дээр 2018 онд төлсөн 85,263,230 төгрөгийг нэмэхэд нийт 193,286,330 төгрөгийг нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд төлсөн байна.

Энэ нь зохигчдын шүүх хуралдаанд хариуцагч бартераар нэхэмжлэгчид 153,342,956 төгрөгийн барааг хүлээлгэн өгсөн, 43,000,000 төгрөгийг мөнгөн дүнгээр тооцож шилжүүлж нийт 193,000,000 сая гаруй төгрөгийг хариуцагч төлсөн байна гэж тайлбар гаргасан. Үүнтэй зохигчид маргаагүй.

6.5. Нэхэмжлэгч ........ ХХК-ийн захирал Ц.Оюунчимэгийн ХААН банкны 5111092865 тоот дансанд хариуцагч ........." ХХК-аас дансаар түрээсийн төлбөр болон ашиглалтын зардалд шилжүүлсэн 27,630,000 төгрөгийн баримт хэрэгт авагдсан байна. /хх-17-35х/

Нэхэмжлэгчээс шүүх хуралдаанд 43,000,000 төгрөгийг хариуцагчаас авсан гэж хүлээн зөвшөөрсөн тул уг 43,000,000 төгрөгт дээрх дансаар шилжүүлсэн 27,630,000 төгрөг багтсан болох нь хэрэгт авагдсан нэхэмжлэгчийн 2018 оны гэрээний тооцоолол хүснэгт, 2018-2020 оны хооронд хариуцагчаас дансаар нэхэмжлэгч рүү мөнгө шилжүүлсэн банкны хуулгад дурьдсан огноо нь хоорондоо таарч байгаа, мөн зохигчдын тайлбараар 43,000,000 төгрөгийг мөнгөөр төлснийг үгүйсгээгүй тайлбараар тогтоогдож байна.

6.6. Нэхэмжлэгчээс шүүх хуралдаанд бартераар 153,342,956 төгрөгийн барааг хариуцагчаас хүлээн авсан гэж тайлбар гаргасан, хариуцагч үүнийг хүлээн зөвшөөрсөн бөгөөд хариуцагч ........." ХХК-аас 123,266,956 төгрөгийн барааг түрээсийн төлбөрт бартераар хөнгөлттэй үнээр нэхэмжлэгч ........ ХХК нь хүлээн авсан талаарх төлбөрийн баримтаар тогтоогдож байна. /хх-77-80х/

Нэхэмжлэгчээс 153,342,956 төгрөгийн барааг түрээсийн төлбөрт бартераар тооцож хүлээн авсан гэж шүүхэд тайлбар гаргасан тул төлбөрийн баримтаар хариуцагчаас нэхэмжлэгчид хүлээлгэн өгсөн 123,266,956 төгрөгийн барааг 153,342,956 төгрөгийн бартераар тооцсон барааны мөнгөн дүнд оруулж тооцох нь зүйтэй байна.

6.7. Ийнхүү хариуцагчаас бартераар 153,342,956 төгрөг, мөнгөөр 43,000,000 төгрөгийг нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардалд төлсөн гэж үзэв.

6.8. Хариуцагч ........." ХХК-аас 2017, 2018 оны түрээсийн гэрээний дагуу үл хөдлөх эд хөрөнгийг эзэмшиж, ашиглаж байхдаа ашиглалтын зардалд үндэслэх хэсгийн 6.2.1, 6.2.2-т заасан хүснэгтэд дурьдснаар 2017 оны түрээсийн гэрээний 3.12-т зааснаар 8,314,013 төгрөгийн ашиглалтын зардлыг, 2018 оны түрээсийн гэрээний 4.2-т зааснаар 5,538,546 төгрөгийн ашиглалтын зардлыг хариуцан төлөх үүрэгтэй бөгөөд энэ нь хавтаст хэрэгт авагдсан 15-16 хуудсанд 2017, 2018 оны гэрээний тооцоолол хийсэн хүснэгт, 39-р хуудсанд гэрээний тооцоо нийлсэн акт, 112-128 дугаар хуудсанд гэрээний тооцоо нийлсэн акт болон төлбөрийн нэхэмжлэх баримтаар, мөн нэхэмжлэгчийн шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбараар тус тус тогтоогдсон. Хариуцагчаас ашиглалтын зардал 2017 оны түрээсийн гэрээний дагуу 8,314,013 төгрөг, 2018 оны түрээсийн гэрээний дагуу 5,538,546 төгрөг нийт 13,852,559 төгрөгийг ашиглалтын зардалд төлөх үүрэгтэй болно.

7. Зохигчид 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ байгуулахдаа гэрээний 2.3-т зааснаар гэрээний хугацааг 2017 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2020 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдөр гэж 3 жилийн хугацаатай байгуулсан байдаг. Харин 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ /шинэчилсэн/ байгуулсан бөгөөд уг гэрээний 7.1-т зааснаар энэхүү гэрээг 2017 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрөөс 2020 оны 12 дугаар сарын 01-ний өдрийг хүртэл 3 жил буюу 1095 хоног хугацаатай байгуулахаар харилцан тохиролцож байгуулсан байна. Өөрөөр хэлбэл 2017 оны гэрээний 03 жилийн хугацааг 2018 оны гэрээг талууд хэвээр батлаж, гэрээг байгуулжээ.

Харин хариуцагч ........." ХХК-аас Ковид-19 цар тахлын улмаас гэрээний хугацаанд түрээсийн гэрээг үргэлжлүүлэх боломжгүй болсон тул 2019 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдөр түрээсийн талбайг нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд хүлээлгэн өгсөн гэж, харин нэхэмжлэгчээс түрээсийн талбайг 2020 оны 08 дугаар сард хүлээн авсан гэж зөрүүтэй тайлбарыг шүүх хуралдаанд гаргадаг.

Хариуцагч ........." ХХК-аас Ковид-19 цар тахлын улмаас 2019 оны 12 дугаар сард үйл ажиллагаа явуулах боломжгүй болсон гэдэг нь Худалдаа аж үйлдвэрийн танхимын 2023 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02/438 дугаартай Гэнэтийн буюу давагдашгүй хүчин зүйлийн Сертификатаар тогтоогдож байна. /хх-76х/

Мөн зохигчид түрээсийн талбайг хүлээн авахдаа гэрээг хугацааны өмнө дуусгавар болгож, түрээсийн талбайг хүлээж авсан талаарх баримтыг үйлдээгүй тул нэхэмжлэгчийн 2020 оны 08 дугаар сард түрээсийн талбайг хүлээн авсан гэсэн тайлбар үгүйсгэгдэж, хариуцагчийн 2019 оны 12 дугаар сард түрээсийн талбайг нэхэмжлэгчид хүлээлгэн өгсөн гэсэн тайлбар үндэслэлтэй бөгөөд дээрх Гэнэтийн буюу давагдашгүй хүчин зүйлийн Сертификатаар тогтоогдож байна.

Ковид-19 цар тахлын улмаас 2020, 2021 онуудад Засгийн газрын тогтоолоор онц байдлын дэглэм тогтоож байсан нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40 дүгээр зүйлийн 40.4 дэх хэсэгт зааснаар нийтэд илэрхий үйл баримтыг хэрэг хянан шийдвэрлэх холбогдолтой байвал дахин нотлохгүй гэсэн үндэслэлээр Ковид-19 цар тахлын улмаас хариуцагчийг үйл ажиллагаагаа явуулаагүй гэдгийг тогтоогдсон гэж үзнэ.

Иймд 2017, 2018 оны түрээсийн гэрээний хугацааг 2019 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдрийг хүртэл үргэлжилсэн, нэхэмжлэгч 2019 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдрийг хүртэлх түрээсийн гэрээний төлбөрийг хариуцагчаас төлүүлэх, төлөөгүй үлдэгдэл төлбөрийг шаардах эрхтэй гэж дүгнэв.

Үүнтэй холбоотойгоор үндэслэх хэсгийн 6.2.2-т заасан гэрээний тооцооны хүснэгтэд 2019 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдрийг хүртэлх түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардал тооцсон дүнгээр 2018 оны гэрээний төлбөрийг тогтоосон болно.

8. Хариуцагч ........." ХХК-аас 2017, 2018 оны түрээсийн гэрээний дагуу түрээсийн төлбөр болон ашиглалтын зардалд 362,908,546 төгрөгийг төгрөгийг төлөх ёстойгоос 193,286,330 төгрөгийг төлсөн, үлдэгдэл 169,622,216 төгрөгийг хариуцагч ........." ХХК-аас нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд төлөх үүргийг хүлээнэ

Үүнээс хариуцагч ........." ХХК-аас бартераар 153,342,956 төгрөгийн бараа, мөнгөөр 43,000,000 төгрөгийг нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд түрээсийн төлбөр, ашиглалтын зардалд төлсөн гэх нийт 196,342,956 төгрөгийг төлсөн дээр зохигчид маргаагүй тул гэрээний тооцооны хүснэгтээр төлсөн гэх 193,286,330 төгрөг болон зохигчид өөрсдөө төлсөн талаар хүлээн зөвшөөрсөн 196,342,956 төгрөгийн зөрүү болох 3,000,670 төгрөгийг үлдэгдэл төлбөр 169,622,216 төгрөгөөс хасаж, хариуцагч ........." ХХК-аас нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд түрээсийн болон ашиглалтын зардлын эцсийн үлдэгдэл төлбөрийг 166,621,546 төгрөгөөр тогтоосон болно.

8.2. Харин хариуцагчаас өмнө төлсөн гэх 55,000,000 төгрөгийг хасаагүй талаар шүүхэд тайлбар гаргасан нь үндэслэлгүй байна. Учир нь зохигчид зээлийн маргаантай холбоотойгоор Хан-Уул дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 2021 оны 05 дугаар сарын 25-ны өдрийн 183/ШШ2021/01148 дугаартай шийдвэрээр хэргийг эцэслэн шийдвэрлүүлж байжээ. /хх-50-54х/

Уг шүүхийн шийдвэрт хариуцагч ........." ХХК-аас шилжүүлсэн 55,000,000 төгрөгийг түрээсийн төлбөрт шилжүүлээгүй, зээлийн төлбөрт шилжүүлсэн гэж дүгнэсэн байх тул хариуцагчийн 55,000,000 төгрөгийг түрээсийн төлбөрт шилжүүлж байсан гэсэн тайлбар үндэслэлгүй байна.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40 дүгээр зүйлийн 40.4 дэх хэсэгт Шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэрээр нэгэнт тогтоогдсон буюу нийтэд илэрхий үйл баримт хэрэг хянан шийдвэрлэхэд холбогдолтой байвал түүнийг дахин нотлохгүй гэж зааснаар нэгэнт хүчин төгөлдөр шийдвэрээр тогтоогдсон дүгнэлтийг шүүх дахин дүгнэх боломжгүй юм.

9. Нэхэмжлэгч ........ ХХК нь хариуцагч ........." ХХК-аас түрээсийн гэрээний алдангид 50,969,628 төгрөгийг нэхэмжилдэг.

Шүүхээс 2017 оны түрээсийн гэрээнд алдангийг /анз/ тусгаагүй байсан тул 2017 оны түрээсийн гэрээний үлдэгдэл төлбөрт алданги тооцох үндэслэлгүй юм.

Харин 2018 оны түрээсийн гэрээний үлдэгдэл төлбөр 144,198,546 төгрөгөөс 2018 оны түрээсийн гэрээгээр төлсөн 85,263,230 төгрөгийг хасахад 58,935,316 төгрөгийг төлөөгүй гэдгийг шүүх тогтоосон байна.

2018 оны түрээсийн гэрээний 9.6-т зааснаар түрээслэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд түрээсийн төлбөрөө төлөөгүй буюу дутуу төлсөн бол гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгээс тооцон хоног тутам 0.5 хувийн алданги тооцохоор тусгасан байна.

Иргэний хуулийн 232 дугаар зүйлийн 232.4 дэх хэсэгт Анз нь торгууль, алданги гэсэн төрөлтэй байна. Анзын нийт дүн гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 50 хувиас хэтэрч болохгүй гэж, 232.6 дахь хэсэгт Хууль болон гэрээнд заасан хугацаа хэтрүүлсэн тал нь хоног тутамд гүйцэтгээгүй үүргийн үнийн дүнгийн 0,5 хувиас хэтрэхгүй хэмжээгээр төлөхөөр тогтоосон анзыг алданги гэнэ гэж заасантай 2018 оны түрээсийн гэрээний 9.6-т заалт нийцэж байна.

Харин түрээсийн гэрээ дуусгавар болсон 2019 оны 12 дугаар сарын 31-ний өдрөөс хойшхи алдангийг тооцоход 2018 оны түрээсийн гэрээний үлдэгдэл төлбөр 58,935,316 төгрөгийн 50 хувиас хэтэрсэн мөнгөн дүн гарч байгаа тул Иргэний хуулийн 232 дугаар зүйлийн 232.4 дэх хэсэгт зааснаар 58,935,316 төгрөгийн 50 хувь болох 29,467,658 төгрөгийг хариуцагч ........." ХХК-аас гаргуулж, нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд олгох нь зүйтэй байна.

10. Иймд Иргэний хуулийн 232 дугаар зүйлийн 232.4, 232.6, 318 дугаар зүйлийн 318.1 дэх хэсэгт зааснаар хариуцагч ........." ХХК-аас түрээсийн гэрээний төлбөр болон ашиглалтын зардалд 166,621,546 төгрөгөөр төгрөг, алдангид 29,467,658 төгрөг нийт 195,889,204 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд олгохоор шийдвэрлэлээ.

11. Сөрөг нэхэмжлэлийн тухайд: Хариуцагч ......... ХХК-аас нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд холбогдуулан 2018 оны 11 сарын 16- ны өдрийн 18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр буст тооцуулах тухай сөрөг нэхэмжлэлийг шүүхэд гаргасан.

Хариуцагчаас хууль зүйн үндэслэлээ: Харин 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлээгүй Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4 дэх хэсэгт заасан шаардлагыг хангаагүй тул Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1, 56.1.8 дахь хэсэгт зааснаар хүчин төгөлдөр бус хэлцэл тооцох үндэслэлтэй гэсэн байна.

11.1. Шүүхээс шийдвэрийн үндэслэх хэсгийн 5-т зааснаар Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3 дахь хэсэгт Хуульд өөрөөр заагаагүй бол түрээсийн гэрээг бичгээр байгуулах бөгөөд үл хөдлөх эд хөрөнгө түрээслэх гэрээг үл хөдлөх эд хөрөнгийн бүртгэлийн газарт бүртгүүлнэ гэж, 318.4 дэх хэсэгт Энэ хуулийн 318.3-т заасан шаардлагыг хангаагүй гэрээ хүчин төгөлдөр бус байна гэж заасан бөгөөд зохигчид түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлагыг биелүүлээгүй үндэслэлээр хүчин төгөлдөр бус түрээсийн гэрээ гэж үзэх үндэслэлгүй бөгөөд үл хөдлөх эд хөрөнгийг бүхэлд нь түрээслэсэн тохиолдолд улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлагыг Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1, 318.3 дахь хэсэгт заасан гэж дүгнэсэн. Өөрөөр хэлбэл нэхэмжлэгч "........ ХХК нь өөрийн өмчлөлийн Нийслэлийн Хан-Уул дүүргийн 3-р хороо, Үйлдвэр Чингисийн өргөн чөлөө гудамж, 44 тоот хаягт байрлалтай 8208 м.кв талбайтай үл хөдлөх эд хөрөнгийн өмчлөгч болох нь Ү-2206029527 дугаартай улсын бүртгэлийн гэрчилгээний хуулбараар тогтоогддог бөгөөд нэхэмжлэгч "........ ХХК нь дээрх өөрийн өмчлөлийн 8208 м.кв талбайтай үл хөдлөх эд хөрөнгөөс 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээгээр 1096 м.кв талбайг түрээслүүлэхээр тохирч түрээсийн гэрээг байгуулсан ба нэхэмжлэгч нь 8208 м.кв талбайтай үл хөдлөх эд хөрөнгөөс хариуцагч ........." ХХК-тай түрээсийн гэрээгээр тодорхой хэсгийг түрээслүүлэхээр харилцан тохиролцсон байна. Иймээс Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4 дэх хэсэгт зааснаар үл хөдлөх эд хөрөнгийг бүхэлд нь түрээслүүлээгүй тул дээрх үл хөдлөх хөрөнгийн түрээсийн гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх шаардлага тавихгүй бөгөөд бүртгүүлээгүй тохиолдолд хүчин төгөлдөр бус гэрээнд тооцох үндэслэл болохгүй юм.

Иймээс зохигчдын хооронд байгуулсан 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээ нь бичгээр байгуулсан, хүчин төгөлдөр гэрээ бөгөөд Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1, 318.3 дахь хэсэгт заасан шаардлагыг хангасан гэж дүгнэсэн.

11.2. 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг улсын бүртгүүлээгүй нь Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1 дэх хэсэгт хууль зөрчсөн буюу нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан хэлцэл гэж, 56.1.8 дахь хэсэгт хуулиар тогтоосон хэлбэрийг зөрчсөн, хуульд заасан тохиолдолд зохих этгээдийн зөвшөөрөлгүй хийсэн хэлцэл гэж заасныг зөрчсөн гэж үзэх үндэслэл тогтоогдоогүй, Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4 дэх хэсэгт зааснаар гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцох үндэслэлгүй байна.

Мөн Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.3, 318.4 дэх хэсгийн заалтад өөрт нь гэрээг хүчин төгөлбөр буст тооцох хууль зүйн үндэслэлийг тусгасан хуулийн нарийвчилсан зохицуулалттай байхад Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1, 56.1.8 дахь хэсгийг үндэслэж гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцуулах нь ойлгомжгүй юм.

Иймд сөрөг нэхэмжлэлийг Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1, 56.1.8 318 дугаар зүйлийн 318.4 дэх хэсгийн заалтыг үндэслэн бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.

 

12. Зохигчдын хооронд байгуулсан 2017 оны 11 дүгээр сарын 08-ны өдрийн №02 дугаартай Талбайн түрээсийн гэрээ, 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээнд ........ ХХК-ийг захирал Х.Цогнойжамц батлаж, гэрээ байгуулсан хэсэгт гүйцэтгэх захирал Ц.Оюунчимэг гарын үсэг зурж, компанийн тамга дарж баталгаажуулсан байна.

........ ХХК-ийн гүйцэтгэх удирдлагаар 2011 оны 08 дугаар сарын 22-ны өдөр Х.Цогнойжамц захирлаар ажиллаж байгаад 2020 оны 11 дүгээр сарын 10-ны өдрөөс хойш ******* ажиллаж байсан нь ........ ХХК-ийн улсын бүртгэлийн гэрчилгээ, хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн лавлагаагаар тогтоогдож байна. Өөрөөр хэлбэл 2017, 2018 оны түрээсийн гэрээ байгуулахад Х.Цогнойжамц ........ ХХК-ийн гүйцэтгэх удирдлагаар ажиллаж байсан байна. /хх-160-161х,173х/

Харин гэрч Ц.Оюунчимэг шүүх хуралдаанд............ ХХК-ийн үйл ажиллагаа хариуцсан захирал бөгөөд өдөр тутмын үйл ажиллагааг харьцдаг байсан, 2018 оны түрээсийн гэрээний батлав хэсэгт Х.Цогнойжамцын өмнөөс гарын үсэг зурсан....талаар шүүх хуралдаанд гэрчээр оролцохдоо асуултад хариулсан байна.

Компанийн тухай хуулийн 84 дүгээр зүйлийн 84.1 дэх хэсэгт Компанийн төлөөлөн удирдах зөвлөл, гүйцэтгэх удирдлагын багийн гишүүн, гүйцэтгэх захирал, санхүүгийн албаны дарга, ерөнхий нягтлан бодогч, ерөнхий мэргэжилтэн, төлөөлөн удирдах зөвлөлийн нарийн бичгийн дарга зэрэг компанийн албан ёсны шийдвэрийг гаргахад болон гэрээ, хэлцэл хийхэд шууд болон шууд бусаар оролцдог этгээдийг компанийн эрх бүхий албан тушаалтанд тооцно гэж заасан бөгөөд Компанийн гүйцэтгэх удирдлагаас компанийн өдөр тумын үйл ажиллагаа явуулах захирал, гэрээ хэлцэлд төлөөлөх албан тушаалтныг компанийн бүтэц зохион байгуулалтаар, өөрийн дотоод үйл ажиллагааны зохицуулалтаар хэрхэн ажиллахыг шийдвэрлэж, компанийн эрх бүхий албан тушаалтныг томилох эрх нь өөрт нь хадгалагдаж байдаг онцлогтой. Өөрөөр хэлбэл ........ ХХК-ийн гүйцэтгэх захирлаар ажиллаж байсан Ц.Оюунчимэг нь гэрээ байгуулах эрхтэй эсэхийг ........ ХХК-ийн гүйцэтгэх удирдлагын эрхтэй Х.Цогнойжамц шийдвэрлэх бөгөөд хариуцагч болон шүүхээс компанийн дотоод зохион байгуулалт, бүтэц болон үйл ажиллагаанд хөндлөнгөөс оролцож дүгнэлт өгөх боломжгүй юм.

........ ХХК-ийн гүйцэтгэх захирал ******* нь нэхэмжлэгч ........ ХХК-ийг төлөөлж шүүх хуралдаанд оролцсон бөгөөд 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг эрх олгоогүй этгээд байгуулж, гүйцэтгэх удирдлагын өмнөөс гарын үсэг зурсан, компанийн тамга тэмдэгийг зөвшөөрөлгүй ашигласан талаар тайлбар гаргаагүй ба энэ талаар гэрээг хүчин төгөлдбөр буст тооцуулах хүсэл сонирхлыг шүүхэд илэрхийлээгүй байна.

Иймд гэрээ байгуулах эрхгүй этгээд гэрээ байгуулсан гэж 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцох хууль зүйн үндэслэлгүй байна.

13. Нэхэмжлэгчээс сөрөг нэхэмжлэлийг гаргах хуульд заасан хөөн хэлэлцэх хугацааны талаар тайлбар гаргасан.

Хариуцагчаас нэхэмжлэгчийн шүүхэд гаргасан нэхэмжлэлийг эс зөвшөөрч, шүүхэд тайлбар гаргасан бөгөөд Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 73 дугаар зүйлийн 73.1 дэх хэсэгт зааснаар үндсэн нэхэмжлэлтэй хамт шийдвэрлэх маргаан гэж шүүхээс сөрөг нэхэмжлэлийг хүлээж авсан.

Нэхэмжлэгчээс Иргэний хуулийн 75 дугаар зүйлийн 75.2.1 дэх хэсэгт зааснаар гэрээний үүрэгтэй холбоотой шаардлага гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа 3 жил өнгөрсөн тул сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгох тайлбар гаргадаг бөгөөд 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцох нэхэмжлэлийг шүүхэд гаргах хөөн хэлэлцэх хугацаа 3 жилийн өнгөрсөн болох нь тогтоогдсон байна.

Харин шүүх нэгэнт үндсэн нэхэмжлэлээр 2018 оны 11 дүгээр сарын 16-ны өдрийн №18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг Иргэний хуулийн 318 дугаар зүйлийн 318.1, 318.3 дахь хэсэгт зааснаар хүчин төгөлдөр гэрээ, хэлцэлд тооцсон бөгөөд Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1, 56.1.8 318 дугаар зүйлийн 318.4 дэх хэсгийн заалтыг үндэслэн уг гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцуулах сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэсэн хууль зүйн дүгнэлтийг гаргасан байхад дахин хөөн хэлэлцэх хугацаагаар сөрөг нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгохоор тогтоох хэсэгт тусгах шаардлагагүй гэж үзсэн болно.

14. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 56.2, 60 дугаар зүйлийн 60.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7.1.1 дэх хэсэгт зааснаар нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 2,048,815 төгрөгийг, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэл гаргахдаа улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 667,646 төгрөгийг улсын орлогод тус тус хэвээр үлдээж, хариуцагчаас улсын тэмдэгтийн хураамжид 1,137,391 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгох нь зүйтэй байна.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 дугаар зүйлийн 115.2.2, 116, 118 дугаар зүйлд заасныг тус тус удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

1. Иргэний хуулийн 232 дугаар зүйлийн 232.4, 232.6, 318 дугаар зүйлийн 318.1 дэх хэсэгт заасныг баримтлан хариуцагч ........." ХХК-аас 195,889,204 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд олгож, нэхэмжлэлээс үлдэх 182,003,859 төгрөгийг хэрэгсэхгүй болгосугай.

2. Иргэний хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1.1, 56.1.8 318 дугаар зүйлийн 318.4 дэх хэсгийн заалтыг баримтлан нэхэмжлэгч ........ ХХК-нд холбогдуулан 2018 оны 11 сарын 16- ны өдрийн 18 дугаартай Үйлчилгээний зориулалттай ажлын байр түрээслүүлэх түрээсийн гэрээг хүчин төгөлдөр бус байх хэлцэлд тооцуулах тухай хариуцагч ........." ХХК-аас гаргасан сөрөг нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгосугай.

3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 дугаар зүйлийн 56.1, 56.2, 60 дугаар зүйлийн 60.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7.1.1 дэх хэсэгт зааснаар нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 2,048,815 төгрөгийг, хариуцагчийн сөрөг нэхэмжлэл гаргахдаа улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 667,646 төгрөгийг улсын орлогод тус тус хэвээр үлдээж, хариуцагчаас улсын тэмдэгтийн хураамжид 1,137,391 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгчид олгосугай.

4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 120 дугаар зүйлийн 120.2 дахь хэсэгт зааснаар зохигч, тэдгээрийн төлөөлөгч, өмгөөлөгч шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл шийдвэрийг гардан авсан өдрөөс хойш давж заалдах журмаар 14 хоногийн дотор Нийслэлийн Иргэний Хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхтэй бөгөөд Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.4, 119.7 дахь хэсэгт зааснаар шийдвэрийг гардаж авах үүргээ биелүүлээгүй нь давж заалдах журмаар гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүйг дурдсугай.

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ Т.АРИУНБОЛД