*******т холбогдох

эрүүгийн хэргийн тухай

 

Баянхонгор аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдааныг тус шүүхийн Ерөнхий шүүгч Б.Болор-Эрдэнэ даргалж, шүүгч Ч.Баярцэнгэл, Т.Ганчимэг     нарын бүрэлдэхүүнтэй тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн шүүх хуралдаанд:

Прокурор Ш.Оюундарь;

Шүүгдэгч *******, түүний өмгөөлөгч Д.Уранчимэг

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн даргаар  Б.Ариунболд нарыг оролцуулан;

Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын анхан шатны шүүхийн Ерөнхий шүүгч ******* даргалж хянан шийдвэрлэсэн 2025 оны 8 дугаар сарын 26-ны өдрийн 2025/ШЦТ/6 дугаар шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч шүүгдэгч *******, түүний өмгөөлөгч Д.Уранчимэг нарын гаргасан давж заалдах гомдлуудаар *******т холбогдох эрүүгийн 250000021 дугаартай хэргийг 2025 оны 9 дүгээр сарын 29-ний өдөр хүлээн авч, Ерөнхий шүүгч Б.Болор-Эрдэнийн илтгэснээр хянан хэлэлцэв.

Шүүгдэгч, Монгол Улсын иргэн, ******* оны ******* дүгээр сарын *******-ны өдөр Баянхонгор аймгийн Бөмбөгөр суманд төрсөн, настай, эмэгтэй, дээд боловсролтой, багш мэргэжилтэй, хувиараа хөдөлмөр эрхэлдэг, ам бүл 6, нөхөр, хүүхдийн хамт амьдардаг, Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар баг, дугаар байрны тоотод оршин суух хаягтай,

урьд нь -Баянхонгор аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ний өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар 300 цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар, Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дах хэсгийн 2.2-д зааснаар арван мянган нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу арван сая төгрөгөөр торгох ялаар тус тус шийтгүүлж уг ялуудыг тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэсэн  овогт , /РД:ВИ90**************02/,

Шүүгдэгч ******* нь Зөрчлийн тухай хуулийн 1. дугаар зүйлийн 5 дахь хэсгийн 5.1-т зааснаар согтууруулах ундааны зүйл хэрэглэсэн үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсоны улмаас 1 жилийн хугацаагаар тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан байх үедээ буюу 2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнийн 03 цагийн үед Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар багийн нутаг дэвсгэрт Приус-1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгслийг согтуурсан үедээ  жолоодон Хөдөлгөөний аюулгүй байдлын тухай хууль тогтоомж, түүнд нийцүүлэн гаргасан захиргааны хэм хэмжээний акт болох Монгол Улсын Замын хөдөлгөөний дүрмийн 3.-д заасан “Жолоочид дараах зүйлийг хориглоно: а/ ... тухайн ангиллын тээврийн хэрэгслийг жолоодох эрхгүй..., согтууруулах ундаа ... хэрэглэсэн үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодох”  заалтыг зөрчиж тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан хүн согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл      жолоодсон гэмт хэрэгт холбогдуулан Баянхонгор аймгийн Прокурорын газраас шүүгдэгч *******т Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар зүйлчилж яллах дүгнэлт үйлдэн хэргийг анхан шатны шүүхэд шилжүүлжээ.

Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолын тогтоох хэсэгт:

1. Шүүгдэгч овогт ийг Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д заасан тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан хүн согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон гэмт хэргийг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож,

 2. Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар шүүгдэгч овогт ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр / 02 / жилийн хугацаагаар хасаж,зургаан / ******* / сарын хугацаагаар  хорих ялаар шийтгэж,

3. Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар шүүгдэгч шүүгдэгч *******т тус шүүхийн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ний өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-д зааснаар оногдуулсан арван мянган / .000 / нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу арван сая / .000.000 / төгрөгөөр торгох ялаас эдлээгүй үлдсэн есөн сая таван зуун хорин мянган / 9.520.000 / төгрөгийг арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож нэг жил есөн / 01 жил 09 сар  / сарын хорих ялыг

Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар оногдуулсан зургаан / ******* / сарын хорих ялыг нэмж нэгтгэн хоёр жил гурван / 02 жил 03 сар /  сарын хорих ялаар тогтоож,

Эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар оногдуулсан гурван зуун цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаас эдлээгүй үлдсэн хоёр зуун далан хоёр / 22 / цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын найман цагийн ажлыг нэг хоногоор тооцож нэг сар дөрөв / 01 сар ******* хоног / хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэн шүүгдэгч *******ийн эдлэх нийт ялыг хоёр жил дөрвөн сар дөрөв / 02 жил ******* сар ******* хоног / хоногоор тогтоож,

. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.6 дугаар зүйлийн 3, -д зааснаар шүүгдэгч *******т хоёр жил дөрвөн сар дөрөв / 02 жил сар ******* хоног /  хоногийн хугацаагаар оногдуулсан хорих ялыг нээлттэй хорих байгууллагад эдлүүлж,

5. Эрүүгийн хуулийн 6. дугаар зүйлийн 2-д зааснаар шүүгдэгч *******ийн энэ хэргийн учир цагдан хоригдсон дөрөв  / ******* / хоногийг эдлэх ялд оруулан тооцож,

6. Эрүүгийн хуулийн  5. дугаар зүйлийн 3-д зааснаар шүүгдэгч *******т Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр/ 02 / жилийн хугацаагаар хассан ялыг хорих ялыг эдэлж дууссаны дараа тоолж хэрэгжүүлэхийг Баянхонгор аймаг дахь Шүүхийн Шийдвэр гүйцэтгэх газарт даалгаж,

. Шүүгдэгч ******* нь энэ хэргийн учир бусдад төлөх төлбөргүй, хэрэгт  эд мөрийн баримтаар хураагдсан болон битүүмжлэгдсэн  болохыг тус тус  дурдаж,

8. Гэр бүлийн тухай хуулийн 1 дүгээр зүйлийн 1.1.1-д зааснаар шүүгдэгч *******ийн насанд хүрээгүй хүүхдэд асран хамгаалагч, харгалзан дэмжигчийг олж тогтоохыг Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын засаг даргад даалгаж,

9. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.8 дугаар зүйлийн 1.5-д зааснаар шүүгдэгч *******т урьд авсан цагдан хорих  таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлж түүний эдлэх ялыг 2025 оны 08 дугаар сарын 26-ны өдрөөс эхлэн тоолж,

. Шийтгэх тогтоол нь уншиж сонсгосноор хүчинтэй болохыг дурдаж, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.2 дугаар зүйлийн 1- д зааснаар гомдол гаргах, эсэргүүцэл бичих эрх бүхий этгээд шийтгэх тогтоолыг гардаж авсан буюу энэ хуулийн 11.9 дүгээр зүйлд зааснаар шүүхийн захиргааны ажилтан хүлээн авах хүнд биечлэн гардуулж, эсхүл шуудангийн хаягаар нь хүргүүлснээс хойш шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл 1 хоногийн дотор Баянхонгор аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол эсэргүүцлээ шийдвэр гаргасан анхан шатны шүүхэд бичгээр гаргах эрхтэй болохыг дурдаж,

11. Давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах буюу эсэргүүцэл бичигдсэн тохиолдолд тогтоолын биелэлтийг түдгэлзүүлж, тогтоол биелүүлэх хүртэл шүүгдэгч *******т авсан цагдан хорих гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлж, шийдвэрлэжээ.

Шүүгдэгч ******* Давж заалдах шатны шүүхэд  бичсэн гомдолдоо:

…Миний эрх зүйн орчин, байдал  маш ихээр дордож хүүхэд минь амь нас, эрүүл мэнд, сурч боловсрох, сэтгэц болон оюун санаанд нь өөрчлөлт орохыг үгүйсгэхгүй .Хүүхдүүдийн эцэг Ц.Доржготов хамт амьдрахаа болиод 2 жил болсон, хүүхдүүдтэйгээ огт уулзахгүй, хамт байхаас айдаг, хүүхдүүдээ асран хамгаалуулахгүй, гэрлэлтийг даруйхан салгах чиглэл хүртэл олгогдсон, миний хүүхдийг хэн, аль байгууллага хариуцах вэ гэжээ.

 Шүүгдэгчийн  өмгөөлөгч Д.Уранчимэг нар давж заалдах шатны шүүхэд  бичсэн гомдолдоо:

... ******* нь өөрийн үйлдсэн хэргийнхээ гэм бурууг ухамсарлан ойлгож үйлдсэн хэргээ сайн дураараа хүлээн зөвшөөрч байгаа, энэ гэмт хэргийн улмаас учирсан хор уршиггүй, ар гэртээ ам бүл 5 уул, 3-1 насны хүүхдийн хамт амьдардаг, хэдийгээр гэрлэлт цуцлуулсан баримт байхгүй ч нөхөр нь салаад -5 жил болж байгаа өрх толгойлсон эмэгтэй юм. *******ийн асрамжид байгаа том хүү ******* нь хөгжлийн бэрхшээлтэй тархины усжилт гэсэн оноштой ээж Мөнхчимэгийн байнгын асрамжид байдаг юм. Түүнийг хорих ял эдлээд явахад ар гэрт үлдэж байгаа бага насны хүүхэд амьдралын хүнд нөхцөлд үлдэж байгаа тул эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5 д заасан гэмт хэрэгт нь эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6., .1 д дүгээр зүйлд зааснаар хорихоос өөр төрлийн ял оногдуулах боломжтой юм.

 ******* нь Баянхонгор аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны 0 дугаар сарын 03-ны өдрийн 16 тоот шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 1 д зааснаар 000 000 төгрөгөөр тогтох ял оногдуулснаас эдлээгүй үлдсэн 9520 000 төгрөгийн ялын 15000 төгрөгийг хорих ялын 1 хоногоор тооцон 1 жил 9 сар буюу 63 хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэж шийдвэрлэсэн. Эрүүгийн хуулийн 5.3 5.Ялтан торгох ялыг шүүхээс тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй бол шүүх биелэгдээгүй торгох ялын арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож хорих ялаар солино гэж заасан.

   Харин *******ийн тухайд шүүхээс оногдуулсан торгох ялыг биелүүлэхээс зайлсхийгээгүй, шүүхээс 000 000 төгрөгийн торгох ялыг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн д зааснаар 3 жилийн хугацаанд хэсэгчлэн төлүүлэхээр тогтоосон байна. Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ажиллагаа 2025 оны 0 дугаар сарын 15-аас эхэлсэн бөгөөд 2025 оны 08 дугаар сарын 20-аас эхлэн сар бүр 000 төгрөг төлөхөөр шийдвэр гүйцэтгэгчтэй тохиролцон торгууль төлөлтийн хуваар гаргасан байна. Иймд *******ийг торгуулийн ялыг шүүхээс тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй гэж гэж үндэслэлгүй байна.

             Мөн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ны өдрийн 16 тоот шийтгэх тогтоолоор эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1 д заасан гэмт хэрэгт оногдуулсан 20 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын эдлээгүй 22 цагийн 1 хоногийг хорих ялын 1 хоногоор тооцон 3 хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэсэн.

        Эрүүгийн хуулийг ерөнхий ангийн 5. дүгээр зүйлийн .Ялтан нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг биелүүлээгүй бол нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын найман цагийн ажлыг нэг хоногоор тооцож хорих ялаар солино гэж заасан байна

            ******* нь шүүхээс тогтоосон нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг эдэлж байгаад хөгжлийн бэрхшээлтэй хүү *******ыг эмчлүүлэхээр Улаанбаатар хот явах шаардлагатай байсан тул аймгийн прокурорын газарт хүсэлт гаргаснаар Аймгийн прокурорын газрын 2025 оны 08 дугаар сарын 01 ний өдрийн 01 тоот тогтоолоор *******ийн хүсэлтийг хангаж түүний нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг 2025 оны 08 дугаар сарын 01-ээс 11 дүгээр сарын 01 хүртэл 3 сарын хугацаагаар түдгэлзүүлсэн байгаа тул түүнийг шүүхээс оногдуулсан нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг биелүүлээгүй гэж үзэж үндэслэлгүй юм.

            Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийнх 2 д шүүх хэд хэдэн шийтгэх тогтоолоор хэд хэдэн төрлийн ял оногдуулсан бол энэ хуулийн 6.8 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан журмаар нэгтгэх, эсхүл тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэж болно гэжээ. Тэгэхээр *******т өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан ялыг эдлээгүй гэж үзэж үндэслэлгүй байгаа тул эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 2 д зааснаар ялыг тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэж болох юм.

             Иймд Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39. 9 дүгээр зүйлийн 1. д зааснаар Баянхонгор аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны 08 дугаар сарын 26-ны өдрийн 6 тоот шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж, Мөнхчимэгт Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д заасан гэмт хэрэг оногдуулсан хорих ялыг өөрчилж Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6., .1 дүгээр зүйлийн журамлан тухайн хуулийн зүйл хэсэгт заасан хорихоос өөр төрлийн ялаар сольж, өмнөх тогтоолоор оногдуулсан ялуудыг тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэж өгнө үү....гэжээ.

        Прокурор тус шүүх хуралдаанд гаргасан дүгнэлтдээ;

            Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээнэ үү гэв.

         Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Д.Уранчимэг тус шүүх хуралдаанд гаргасан саналдаа: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулна уу гэв.

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

Давж заалдах шатны шүүх Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.1 дүгээр зүйлийн 1, 3 дахь хэсэгт зааснаар хэргийг хянан шийдвэрлэхдээ хэрэг бүртгэлт, мөрдөн байцаалт, анхан шатны шүүхийн бүх ажиллагаа, шийдвэрийг хэрэгт цугларсан нотлох баримтуудад үндэслэн шүүгдэгчийн давж заалдсан гомдолд заасан асуудлаар хязгаарлахгүйгээр бүхэлд нь хянаж үзэв.

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.2 дугаар зүйлд заасан нотолбол зохих байдлуудыг хангалттай шалгаж, тодруулсан, мөрдөн шалгах ажиллагааны үед болон шүүхээр хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хасаж, хязгаарласан, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан шаардлагыг зөрчсөн зөрчил тогтоогдсонгүй.

            Шүүгдэгч ******* нь Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийн 208 дугаар шийтгэврээр тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ 2025 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийг хүртэл 1 жилийн хугацаагаар хасуулсан, уг хугацаа дуусаагүй байхад, 2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнийн 03 цагийн үед   Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар багийн нутаг дэвсгэрт ******* эзэмшлийн   Приус-1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгслийг амьсгал дахь спиртийн агууламж нь 0, хувийн промилийн согтолттой үедээ жолоодон замын хөдөлгөөнд оролцсон гэмт хэргийн үйл баримтыг тогтоосон байна.

            Дээрх үйл баримт нь

Хавтаст хэргийн 1-18 дугаар талд авагдсан “...  2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны ...шөнийн 03 цагийн  үед ...Приус 1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгсэл тухайн аюулгүйн тойргоор эргэж хөх толгойн зам дагуу дээшээ өгсөх үед нь дуут дохио өгч тухайн тээврийн хэрэгслийг зогсоож ...жолоочийг шалгах явцад жолоочоос согтууруулах ундааны зүйл илт үнэртэж байсан тул тодруулж асуухад жолооч ******* нь “би 2 ширхэг лаазтай Касс нэртэй пиво уусан мөн театрын урд талаас анх тухайн тээврийн хэрэгслийг жолоодож хөдөлсөн” гэж хэлсэн тул түүнийг Х-cover багажаар жолоочийн мэдээллийг шалгахад ******* гэх иргэн 202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдөр эрх хасагдсан төлөвтэй байсан. ...согтуурал шалгах 912139 серал дугаар бүхий драйгер багажаар 2025 оны 05 сарын 18-ны өдрийн ******* цаг 05 минутад үлээлгэж шалгахад 0.96%-ийн согтолттой гарсан...гэх замын цагдаагийн зохицуулагч ажилтай Г.Отгонбаяр гэрчээр  мөрдөн байцаалтад оролцож мэдүүлсэн мэдүүлэг

Хавтаст хэргийн 21-22 дугаар талд авагдсан “...2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнө ...миний машиныг унаад явчихсан байсан...” гэх гэрч ******* мөрдөн байцаалтад мэдүүлсэн мэдүүлэг

Хавтаст хэргийн 11-12 дугаар талд авагдсан  жолооч согтууруулах ундаа, мансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодис хэрэглэсэн эсэхийг шалгасан тухай тэмдэглэл, гэрэл зэргийн үзүүлэлт

Хавтаст хэргийн - дугаар талд авагдсан Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийн 202/ЗШ/208 дугаар шийтгэвэр болон хэрэг авагдсан бусад бичмэл нотлох баримтуудаар нотлогдон тогтоогдсон байна

Шүүгдэгч ******* нь  202 оны 11 дүгээр сарын -ны өдөр согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон үйлдэлдээ Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын анхан шатны шүүхийн  202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийн 208 дугаар шийтгэврээр Зөрчлийн тухай хуулийн 1. дугаар зүйлийн 5 дахь хэсгийн 5.1-т зааснаар тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ 1 жилийн хугацаагаар хасуулж, хоногийг хугацаагаар баривчлах шийтгэлтэй буюу  тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг нэг жилийн хугацаагаар хассан хугацаа дуусаагүй  байхад 2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнийн 03 цагийн үед   Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар багийн нутаг дэвсгэрт ******* эзэмшлийн   Приус-1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгслийг амьсгал дахь спиртийн агууламж нь 0, хувийн промилийн согтолттой үедээ жолоодон замын хөдөлгөөнд  оролцсон  гэм буруутай үйлдэлд нь  Баянхонгор аймгийн Прокурорын газраас  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар зүйлчилж, яллах дүгнэлт үйлдэн хэргийг анхан шатны шүүхэд шилжүүлсний дагуу анхан шатны шүүх хэргийг шүүх хуралдаанаар  хэлэлцүүлж эцэслэн шийдвэрлэжээ.

               Анхан шатны шүүх   Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан “ анхан шатны журмаар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаа нь тухайн шүүгдэгчийн хувьд прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн хэргийн хүрээнд явагдана” гэж заасны дагуу  шүүгдэгч  *******ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан, согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэсэн нь     Монгол Улсын Их Хурлын  20 оны 12 дугаар сарын 0-ны өдрийн Эрүүгийн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулиар  тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан хүн согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон бол Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэгт  заасны дагуу  Эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэж ял  оногдуулахаар  заасантай нийцсэн байна.

                Анхан шатны шүүх  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-т заасан  ялын төрөл хэмжээний хүрээнд ял оногдуулахдаа “... Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн  6.5 , 6.6 дугаар зүйлд заасан хөнгөрүүлэх  болон хүндрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй, гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал,  хор уршиг буюу тээврийн хэрэгсэл согтуурсан үедээ жолоодож эрхээ хасуулж баривчлах шийтгэл эдэлж, дахин согтууруулах ундаа хэрэглэж тээврийн хэрэгсэл жолоодсон хувийн байдлыг харгалзан түүнд Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д заасан хорих ялын доод хэмжээг оногдуулж шийдвэрлэжээ. 

Давж заалдах шатны шүүх хуралдаанд өмгөөлөгч Д.Уранчимэг нь шүүгдэгч *******ийн хувийн байдалтай холбоотой  хуудас баримт гаргаж өгснийг шинжлэн хэлэлцүүлэхэд шүүгдэгч ******* нь  ар гэртээ ам бүл 5 уул, 3-1 насны хүүхдийн хамт амьдардаг, нөхөр нь  тусдаа амьдраад 2 жил болсон, *******ийн асрамжид байгаа том хүү ******* нь хөгжлийн бэрхшээлтэй тархины усжилт  оноштой, ээж Мөнхчимэгийн байнгын асрамжид байдаг байна.

  Шүүгдэгч ******* нь  бусдын тээврийн хэрэгслийг амьсгал дахь спиртийн агууламж нь 0, хувийн промилийн согтолттой үедээ  жолоодсон   гэм буруугаа  хүлээн зөвшөөрсөн,  энэ гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирол, төлбөргүй, эрүүгийн хариуцлагыг хөнгөрүүлэх, хүндрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй,  ар гэр, ахуй амьдралын хувьд насанд хүрээгүй хүүхэдтэйгээ амьдардаг  зэрэг    байдлыг нь тал бүрээс нь харгалзан үзэж Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн  2. дугаар зүйлд заасан ялын төрөл хэмжээний хүрээнд   түүнд  хоёр зуун дөчин цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ял оногдуулж  ,  анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулах нь зүйтэй гэж  шүүх бүрэлдэхүүн шийдвэрлэв.

Ингэхдээ Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1, 2-т тус тус заасныг баримтлан  анхан шатны шүүхийн  2025 оны 6 дугаар сарын 3-ны өдрийн   16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-т зааснаар оногдуулсан , 000, 000 төгрөгийн торгох ялыг тусад нь эдлүүлэхээр / биелүүлээгүй үлдсэн 9,520,000 төгрөг/,  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн  1.1 дүгээр зүйлийн 1-т зааснаар оногдуулсан 300 цагийн  хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ял дээр хоёр зуун  дөчин цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг нэмж нэгтгэн /эдлээгүй үлдсэн 22 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ял/ нийт 512 цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар тогтоож шийдвэрлэв.

Иймд анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж,  шүүх бүрэлдэхүүн шийдвэрлэж, шүүгдэгч *******  болон түүний өмгөөлөгчийн

“...эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5 д заасан гэмт хэрэгт нь эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6., .1 д дүгээр зүйлд зааснаар хорихоос өөр төрлийн ял оногдуулах боломжтой, *******т өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан ялыг эдлээгүй гэж үзэж үндэслэлгүй байгаа тул эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 2 д зааснаар ялыг тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэх...” “ ар гэр, ахуй амьдралыг харгалзан үзнэ үү” гэх агуулгаар тус, тус бичсэн гомдлын зарим хэсгийг хангаж шийдвэрлэсэн болно.

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.9 дүгээр  зүйлийн 1.-т  заасныг удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

1.Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны 8 дугаар сарын 26-ны өдрийн 2025/ШЦТ/6 дүгээр шийтгэх тогтоолын тогтоох хэсгийн 2 дахь заалтад

“  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар шүүгдэгч овогт ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр / 02 / жилийн хугацаагаар хасаж,зургаан / ******* / сарын хугацаагаар  хорих ялаар шийтгэсүгэй” гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар шүүгдэгч овогт ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр / 02 / жилийн хугацаагаар хасаж,    хоёр зуун дөчин  цагийн хугацаагаар             нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар  шийтгэсүгэй” гэж,

3 дахь заалтад

 “Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар шүүгдэгч шүүгдэгч *******т тус шүүхийн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ний өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-д зааснаар оногдуулсан арван мянган / .000 / нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу арван сая / .000.000 / төгрөгөөр торгох ялаас эдлээгүй үлдсэн есөн сая таван зуун хорин мянган / 9.520.000 / төгрөгийг арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож нэг жил есөн / 01 жил 09 сар  / сарын хорих ялыг Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар оногдуулсан зургаан / ******* / сарын хорих ялыг нэмж нэгтгэн хоёр жил гурван / 02 жил 03 сар /  сарын хорих ялаар тогтоож,

Эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар оногдуулсан гурван зуун цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаас эдлээгүй үлдсэн хоёр зуун далан хоёр / 22 / цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын найман цагийн ажлыг нэг хоногоор тооцож нэг сар дөрөв / 01 сар ******* хоног / хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэн шүүгдэгч *******ийн эдлэх нийт ялыг хоёр жил дөрвөн сар дөрөв / 02 жил ******* сар ******* хоног / хоногоор тогтоосугай”  гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1, 2-т  тус тус зааснаар  шүүгдэгч *******т  анхан шатны шүүхийн 2025 оны 6 дугаар сарын 3-ны өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-т зааснаар оногдуулсан  арван сая /, 000, 000/ төгрөгийн торгох ялыг тусад нь эдлүүлэхээр / биелүүлээгүй үлдсэн 9,520,000 төгрөг/,  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн  1.1 дүгээр зүйлийн 1-т зааснаар оногдуулсан  гурван зуун  цагийн  хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ял хоёр зуун  дөчин цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг нэмж нэгтгэн /эдлээгүй үлдсэн 22 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ял/ нийт  таван зуун арван хоёр  цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар тогтоосугай” гэж,

дэх заалтад “ Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.6 дугаар зүйлийн 3, -д зааснаар шүүгдэгч *******т хоёр жил дөрвөн сар дөрөв  / 02 жил сар ******* хоног/ хоногийн хугацаагаар оногдуулсан хорих ялыг нээлттэй хорих байгууллагад эдлүүлсүгэй” гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5. дүгээр  зүйлийн 1, ,  5.6 дугаар зүйлийн 9-т  тус, тус зааснаар  торгох,  нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар шийтгүүлсэн шүүгдэгч ******* нь шүүхийн шийдвэрийг биелүүлэхээс зайлсхийсэн бол  хуульд заасан журмын дагуу сольж хорих ял оногдуулах болохыг мэдэгдсүгэй гэж,

5 дахь заалтад “ Эрүүгийн хуулийн 6. дугаар зүйлийн 2-д зааснаар шүүгдэгч *******ийн энэ хэргийн учир цагдан хоригдсон дөрөв  / ******* / хоногийг эдлэх ялд оруулан тооцсугай” гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5. дугаар зүйлийн 3, 6. дугаар зүйлийн 2-т  тус тус зааснаар шүүгдэгч *******т оногдуулсан тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр жилийн  хугацаагаар хасах нэмэгдэл ялыг  нийтэд тустай ажил хийлгэх  ялыг эдэлж эхэлсэн үеэс хугацааг тоолж, түүний  цагдан хоригдсон хоногийг  нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын нэг хоногоор тооцож, эдлэх ялаас нь хассугай гэж  тус тус өөрчлөлт оруулж,

 тогтоох хэсгийн 6,8 дугаар заалтуудыг тус тус   хасаж, тогтоох хэсгийн бусад заалтуудыг тус тус хэвээр үлдээж, шийтгэх тогтоолын дугаарлалтыг   1-9 гэж дугаарласугай.

2.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39. дугаар зүйлийн 3, 36.11 дүгээр зүйлийн 1-т тус тус зааснаар шүүгдэгч *******ийн 2025 оны 8 дугаар сарын 26-ны өдрөөс  2025 оны дугаар сарын 28-ны өдрийг хүртэл цагдан хоригдсон 63 хоногийн хугацааг түүний  ял эдлэх хугацаанд оруулан тооцож, цагдан хоригдож байгаа шүүгдэгч *******ийг сулласугай.

3.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 0.1 дүгээр зүйлийн 1 ,2-т зааснаар анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн хууль хэрэглээний зөрүүг арилгах, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн нь шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн, шүүх хуулийг Улсын Дээд шүүхийн тогтоол, тайлбараас өөрөөр хэрэглэсэн, эрх зүйн шинэ ойлголт, эсхүл хууль хэрэглээг тогтооход зарчмын  хувьд нийтлэг ач холбогдолтой гэж үзвэл гомдол, эсэргүүцэл гаргах эрх бүхий этгээд  нь Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг гардуулсан буюу  хүргүүлснээс хойш 1 хоногийн дотор хяналтын журмаар Монгол Улсын Дээд Шүүхэд гомдол, эсэргүүцэл гаргаж болохыг мэдэгдсүгэй.

 

 

 

             ДАРГАЛАГЧ,  ЕРӨНХИЙ ШҮҮГЧ                              Б.БОЛОР-ЭРДЭНЭ

 

                                                        ШҮҮГЧИД                            Ч.БАЯРЦЭНГЭЛ

                          

                                                                                                 Т.ГАНЧИМЭГ

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2025 оны дугаар сарын 28                Дугаар 2025/ДШМ/                     Номгон

 

*******т холбогдох

эрүүгийн хэргийн тухай

 

Баянхонгор аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн эрүүгийн хэргийн шүүх хуралдааныг тус шүүхийн Ерөнхий шүүгч Б.Болор-Эрдэнэ даргалж, шүүгч Ч.Баярцэнгэл, Т.Ганчимэг     нарын бүрэлдэхүүнтэй тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн шүүх хуралдаанд:

Прокурор Ш.Оюундарь;

Шүүгдэгч *******, түүний өмгөөлөгч Д.Уранчимэг

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн даргаар  Б.Ариунболд нарыг оролцуулан;

Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын анхан шатны шүүхийн Ерөнхий шүүгч ******* даргалж хянан шийдвэрлэсэн 2025 оны 8 дугаар сарын 26-ны өдрийн 2025/ШЦТ/6 дугаар шийтгэх тогтоолыг эс зөвшөөрч шүүгдэгч *******, түүний өмгөөлөгч Д.Уранчимэг нарын гаргасан давж заалдах гомдлуудаар *******т холбогдох эрүүгийн 250000021 дугаартай хэргийг 2025 оны 9 дүгээр сарын 29-ний өдөр хүлээн авч, Ерөнхий шүүгч Б.Болор-Эрдэнийн илтгэснээр хянан хэлэлцэв.

Шүүгдэгч, Монгол Улсын иргэн, ******* оны ******* дүгээр сарын *******-ны өдөр Баянхонгор аймгийн Бөмбөгөр суманд төрсөн, настай, эмэгтэй, дээд боловсролтой, багш мэргэжилтэй, хувиараа хөдөлмөр эрхэлдэг, ам бүл 6, нөхөр, хүүхдийн хамт амьдардаг, Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар баг, дугаар байрны тоотод оршин суух хаягтай,

урьд нь -Баянхонгор аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ний өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар 300 цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар, Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дах хэсгийн 2.2-д зааснаар арван мянган нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу арван сая төгрөгөөр торгох ялаар тус тус шийтгүүлж уг ялуудыг тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэсэн  овогт , /РД:ВИ90**************02/,

Шүүгдэгч ******* нь Зөрчлийн тухай хуулийн 1. дугаар зүйлийн 5 дахь хэсгийн 5.1-т зааснаар согтууруулах ундааны зүйл хэрэглэсэн үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсоны улмаас 1 жилийн хугацаагаар тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан байх үедээ буюу 2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнийн 03 цагийн үед Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар багийн нутаг дэвсгэрт Приус-1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгслийг согтуурсан үедээ  жолоодон Хөдөлгөөний аюулгүй байдлын тухай хууль тогтоомж, түүнд нийцүүлэн гаргасан захиргааны хэм хэмжээний акт болох Монгол Улсын Замын хөдөлгөөний дүрмийн 3.-д заасан “Жолоочид дараах зүйлийг хориглоно: а/ ... тухайн ангиллын тээврийн хэрэгслийг жолоодох эрхгүй..., согтууруулах ундаа ... хэрэглэсэн үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодох”  заалтыг зөрчиж тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан хүн согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл      жолоодсон гэмт хэрэгт холбогдуулан Баянхонгор аймгийн Прокурорын газраас шүүгдэгч *******т Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар зүйлчилж яллах дүгнэлт үйлдэн хэргийг анхан шатны шүүхэд шилжүүлжээ.

Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолын тогтоох хэсэгт:

1. Шүүгдэгч овогт ийг Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д заасан тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан хүн согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон гэмт хэргийг үйлдсэн гэм буруутайд тооцож,

 2. Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар шүүгдэгч овогт ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр / 02 / жилийн хугацаагаар хасаж,зургаан / ******* / сарын хугацаагаар  хорих ялаар шийтгэж,

3. Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар шүүгдэгч шүүгдэгч *******т тус шүүхийн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ний өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-д зааснаар оногдуулсан арван мянган / .000 / нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу арван сая / .000.000 / төгрөгөөр торгох ялаас эдлээгүй үлдсэн есөн сая таван зуун хорин мянган / 9.520.000 / төгрөгийг арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож нэг жил есөн / 01 жил 09 сар  / сарын хорих ялыг

Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар оногдуулсан зургаан / ******* / сарын хорих ялыг нэмж нэгтгэн хоёр жил гурван / 02 жил 03 сар /  сарын хорих ялаар тогтоож,

Эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар оногдуулсан гурван зуун цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаас эдлээгүй үлдсэн хоёр зуун далан хоёр / 22 / цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын найман цагийн ажлыг нэг хоногоор тооцож нэг сар дөрөв / 01 сар ******* хоног / хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэн шүүгдэгч *******ийн эдлэх нийт ялыг хоёр жил дөрвөн сар дөрөв / 02 жил ******* сар ******* хоног / хоногоор тогтоож,

. Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.6 дугаар зүйлийн 3, -д зааснаар шүүгдэгч *******т хоёр жил дөрвөн сар дөрөв / 02 жил сар ******* хоног /  хоногийн хугацаагаар оногдуулсан хорих ялыг нээлттэй хорих байгууллагад эдлүүлж,

5. Эрүүгийн хуулийн 6. дугаар зүйлийн 2-д зааснаар шүүгдэгч *******ийн энэ хэргийн учир цагдан хоригдсон дөрөв  / ******* / хоногийг эдлэх ялд оруулан тооцож,

6. Эрүүгийн хуулийн  5. дугаар зүйлийн 3-д зааснаар шүүгдэгч *******т Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр/ 02 / жилийн хугацаагаар хассан ялыг хорих ялыг эдэлж дууссаны дараа тоолж хэрэгжүүлэхийг Баянхонгор аймаг дахь Шүүхийн Шийдвэр гүйцэтгэх газарт даалгаж,

. Шүүгдэгч ******* нь энэ хэргийн учир бусдад төлөх төлбөргүй, хэрэгт  эд мөрийн баримтаар хураагдсан болон битүүмжлэгдсэн  болохыг тус тус  дурдаж,

8. Гэр бүлийн тухай хуулийн 1 дүгээр зүйлийн 1.1.1-д зааснаар шүүгдэгч *******ийн насанд хүрээгүй хүүхдэд асран хамгаалагч, харгалзан дэмжигчийг олж тогтоохыг Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын засаг даргад даалгаж,

9. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.8 дугаар зүйлийн 1.5-д зааснаар шүүгдэгч *******т урьд авсан цагдан хорих  таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлж түүний эдлэх ялыг 2025 оны 08 дугаар сарын 26-ны өдрөөс эхлэн тоолж,

. Шийтгэх тогтоол нь уншиж сонсгосноор хүчинтэй болохыг дурдаж, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 38.2 дугаар зүйлийн 1- д зааснаар гомдол гаргах, эсэргүүцэл бичих эрх бүхий этгээд шийтгэх тогтоолыг гардаж авсан буюу энэ хуулийн 11.9 дүгээр зүйлд зааснаар шүүхийн захиргааны ажилтан хүлээн авах хүнд биечлэн гардуулж, эсхүл шуудангийн хаягаар нь хүргүүлснээс хойш шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл 1 хоногийн дотор Баянхонгор аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол эсэргүүцлээ шийдвэр гаргасан анхан шатны шүүхэд бичгээр гаргах эрхтэй болохыг дурдаж,

11. Давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах буюу эсэргүүцэл бичигдсэн тохиолдолд тогтоолын биелэлтийг түдгэлзүүлж, тогтоол биелүүлэх хүртэл шүүгдэгч *******т авсан цагдан хорих гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үргэлжлүүлж, шийдвэрлэжээ.

Шүүгдэгч ******* Давж заалдах шатны шүүхэд  бичсэн гомдолдоо:

…Миний эрх зүйн орчин, байдал  маш ихээр дордож хүүхэд минь амь нас, эрүүл мэнд, сурч боловсрох, сэтгэц болон оюун санаанд нь өөрчлөлт орохыг үгүйсгэхгүй .Хүүхдүүдийн эцэг Ц.Доржготов хамт амьдрахаа болиод 2 жил болсон, хүүхдүүдтэйгээ огт уулзахгүй, хамт байхаас айдаг, хүүхдүүдээ асран хамгаалуулахгүй, гэрлэлтийг даруйхан салгах чиглэл хүртэл олгогдсон, миний хүүхдийг хэн, аль байгууллага хариуцах вэ гэжээ.

 Шүүгдэгчийн  өмгөөлөгч Д.Уранчимэг нар давж заалдах шатны шүүхэд  бичсэн гомдолдоо:

... ******* нь өөрийн үйлдсэн хэргийнхээ гэм бурууг ухамсарлан ойлгож үйлдсэн хэргээ сайн дураараа хүлээн зөвшөөрч байгаа, энэ гэмт хэргийн улмаас учирсан хор уршиггүй, ар гэртээ ам бүл 5 уул, 3-1 насны хүүхдийн хамт амьдардаг, хэдийгээр гэрлэлт цуцлуулсан баримт байхгүй ч нөхөр нь салаад -5 жил болж байгаа өрх толгойлсон эмэгтэй юм. *******ийн асрамжид байгаа том хүү ******* нь хөгжлийн бэрхшээлтэй тархины усжилт гэсэн оноштой ээж Мөнхчимэгийн байнгын асрамжид байдаг юм. Түүнийг хорих ял эдлээд явахад ар гэрт үлдэж байгаа бага насны хүүхэд амьдралын хүнд нөхцөлд үлдэж байгаа тул эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5 д заасан гэмт хэрэгт нь эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6., .1 д дүгээр зүйлд зааснаар хорихоос өөр төрлийн ял оногдуулах боломжтой юм.

 ******* нь Баянхонгор аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны 0 дугаар сарын 03-ны өдрийн 16 тоот шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 1 д зааснаар 000 000 төгрөгөөр тогтох ял оногдуулснаас эдлээгүй үлдсэн 9520 000 төгрөгийн ялын 15000 төгрөгийг хорих ялын 1 хоногоор тооцон 1 жил 9 сар буюу 63 хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэж шийдвэрлэсэн. Эрүүгийн хуулийн 5.3 5.Ялтан торгох ялыг шүүхээс тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй бол шүүх биелэгдээгүй торгох ялын арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож хорих ялаар солино гэж заасан.

   Харин *******ийн тухайд шүүхээс оногдуулсан торгох ялыг биелүүлэхээс зайлсхийгээгүй, шүүхээс 000 000 төгрөгийн торгох ялыг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.3 дугаар зүйлийн д зааснаар 3 жилийн хугацаанд хэсэгчлэн төлүүлэхээр тогтоосон байна. Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ажиллагаа 2025 оны 0 дугаар сарын 15-аас эхэлсэн бөгөөд 2025 оны 08 дугаар сарын 20-аас эхлэн сар бүр 000 төгрөг төлөхөөр шийдвэр гүйцэтгэгчтэй тохиролцон торгууль төлөлтийн хуваар гаргасан байна. Иймд *******ийг торгуулийн ялыг шүүхээс тогтоосон хугацаанд биелүүлээгүй гэж гэж үндэслэлгүй байна.

             Мөн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ны өдрийн 16 тоот шийтгэх тогтоолоор эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1 д заасан гэмт хэрэгт оногдуулсан 20 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын эдлээгүй 22 цагийн 1 хоногийг хорих ялын 1 хоногоор тооцон 3 хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэсэн.

        Эрүүгийн хуулийг ерөнхий ангийн 5. дүгээр зүйлийн .Ялтан нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг биелүүлээгүй бол нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын найман цагийн ажлыг нэг хоногоор тооцож хорих ялаар солино гэж заасан байна

            ******* нь шүүхээс тогтоосон нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг эдэлж байгаад хөгжлийн бэрхшээлтэй хүү *******ыг эмчлүүлэхээр Улаанбаатар хот явах шаардлагатай байсан тул аймгийн прокурорын газарт хүсэлт гаргаснаар Аймгийн прокурорын газрын 2025 оны 08 дугаар сарын 01 ний өдрийн 01 тоот тогтоолоор *******ийн хүсэлтийг хангаж түүний нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг 2025 оны 08 дугаар сарын 01-ээс 11 дүгээр сарын 01 хүртэл 3 сарын хугацаагаар түдгэлзүүлсэн байгаа тул түүнийг шүүхээс оногдуулсан нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг биелүүлээгүй гэж үзэж үндэслэлгүй юм.

            Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийнх 2 д шүүх хэд хэдэн шийтгэх тогтоолоор хэд хэдэн төрлийн ял оногдуулсан бол энэ хуулийн 6.8 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсэгт заасан журмаар нэгтгэх, эсхүл тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэж болно гэжээ. Тэгэхээр *******т өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан ялыг эдлээгүй гэж үзэж үндэслэлгүй байгаа тул эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 2 д зааснаар ялыг тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэж болох юм.

             Иймд Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39. 9 дүгээр зүйлийн 1. д зааснаар Баянхонгор аймаг дахь сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны 08 дугаар сарын 26-ны өдрийн 6 тоот шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж, Мөнхчимэгт Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д заасан гэмт хэрэг оногдуулсан хорих ялыг өөрчилж Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6., .1 дүгээр зүйлийн журамлан тухайн хуулийн зүйл хэсэгт заасан хорихоос өөр төрлийн ялаар сольж, өмнөх тогтоолоор оногдуулсан ялуудыг тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэж өгнө үү....гэжээ.

        Прокурор тус шүүх хуралдаанд гаргасан дүгнэлтдээ;

            Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолыг хэвээр үлдээнэ үү гэв.

         Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч Д.Уранчимэг тус шүүх хуралдаанд гаргасан саналдаа: Анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулна уу гэв.

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

Давж заалдах шатны шүүх Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.1 дүгээр зүйлийн 1, 3 дахь хэсэгт зааснаар хэргийг хянан шийдвэрлэхдээ хэрэг бүртгэлт, мөрдөн байцаалт, анхан шатны шүүхийн бүх ажиллагаа, шийдвэрийг хэрэгт цугларсан нотлох баримтуудад үндэслэн шүүгдэгчийн давж заалдсан гомдолд заасан асуудлаар хязгаарлахгүйгээр бүхэлд нь хянаж үзэв.

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 16.2 дугаар зүйлд заасан нотолбол зохих байдлуудыг хангалттай шалгаж, тодруулсан, мөрдөн шалгах ажиллагааны үед болон шүүхээр хэрэг хянан шийдвэрлэх явцад оролцогчийн хуулиар хамгаалагдсан эрхийг хасаж, хязгаарласан, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан шаардлагыг зөрчсөн зөрчил тогтоогдсонгүй.

            Шүүгдэгч ******* нь Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийн 208 дугаар шийтгэврээр тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ 2025 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийг хүртэл 1 жилийн хугацаагаар хасуулсан, уг хугацаа дуусаагүй байхад, 2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнийн 03 цагийн үед   Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар багийн нутаг дэвсгэрт ******* эзэмшлийн   Приус-1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгслийг амьсгал дахь спиртийн агууламж нь 0, хувийн промилийн согтолттой үедээ жолоодон замын хөдөлгөөнд оролцсон гэмт хэргийн үйл баримтыг тогтоосон байна.

            Дээрх үйл баримт нь

Хавтаст хэргийн 1-18 дугаар талд авагдсан “...  2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны ...шөнийн 03 цагийн  үед ...Приус 1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгсэл тухайн аюулгүйн тойргоор эргэж хөх толгойн зам дагуу дээшээ өгсөх үед нь дуут дохио өгч тухайн тээврийн хэрэгслийг зогсоож ...жолоочийг шалгах явцад жолоочоос согтууруулах ундааны зүйл илт үнэртэж байсан тул тодруулж асуухад жолооч ******* нь “би 2 ширхэг лаазтай Касс нэртэй пиво уусан мөн театрын урд талаас анх тухайн тээврийн хэрэгслийг жолоодож хөдөлсөн” гэж хэлсэн тул түүнийг Х-cover багажаар жолоочийн мэдээллийг шалгахад ******* гэх иргэн 202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдөр эрх хасагдсан төлөвтэй байсан. ...согтуурал шалгах 912139 серал дугаар бүхий драйгер багажаар 2025 оны 05 сарын 18-ны өдрийн ******* цаг 05 минутад үлээлгэж шалгахад 0.96%-ийн согтолттой гарсан...гэх замын цагдаагийн зохицуулагч ажилтай Г.Отгонбаяр гэрчээр  мөрдөн байцаалтад оролцож мэдүүлсэн мэдүүлэг

Хавтаст хэргийн 21-22 дугаар талд авагдсан “...2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнө ...миний машиныг унаад явчихсан байсан...” гэх гэрч ******* мөрдөн байцаалтад мэдүүлсэн мэдүүлэг

Хавтаст хэргийн 11-12 дугаар талд авагдсан  жолооч согтууруулах ундаа, мансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодис хэрэглэсэн эсэхийг шалгасан тухай тэмдэглэл, гэрэл зэргийн үзүүлэлт

Хавтаст хэргийн - дугаар талд авагдсан Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн 202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийн 202/ЗШ/208 дугаар шийтгэвэр болон хэрэг авагдсан бусад бичмэл нотлох баримтуудаар нотлогдон тогтоогдсон байна

Шүүгдэгч ******* нь  202 оны 11 дүгээр сарын -ны өдөр согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон үйлдэлдээ Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын анхан шатны шүүхийн  202 оны 11 дүгээр сарын 2-ны өдрийн 208 дугаар шийтгэврээр Зөрчлийн тухай хуулийн 1. дугаар зүйлийн 5 дахь хэсгийн 5.1-т зааснаар тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ 1 жилийн хугацаагаар хасуулж, хоногийг хугацаагаар баривчлах шийтгэлтэй буюу  тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг нэг жилийн хугацаагаар хассан хугацаа дуусаагүй  байхад 2025 оны 05 дугаар сарын 18-ны шөнийн 03 цагийн үед   Баянхонгор аймгийн Баянхонгор сумын дугаар багийн нутаг дэвсгэрт ******* эзэмшлийн   Приус-1 маркийн 6-1 БНА улсын дугаартай тээврийн хэрэгслийг амьсгал дахь спиртийн агууламж нь 0, хувийн промилийн согтолттой үедээ жолоодон замын хөдөлгөөнд  оролцсон  гэм буруутай үйлдэлд нь  Баянхонгор аймгийн Прокурорын газраас  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар зүйлчилж, яллах дүгнэлт үйлдэн хэргийг анхан шатны шүүхэд шилжүүлсний дагуу анхан шатны шүүх хэргийг шүүх хуралдаанаар  хэлэлцүүлж эцэслэн шийдвэрлэжээ.

               Анхан шатны шүүх   Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 3.1 дүгээр зүйлийн 1 дэх хэсэгт заасан “ анхан шатны журмаар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаа нь тухайн шүүгдэгчийн хувьд прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн хэргийн хүрээнд явагдана” гэж заасны дагуу  шүүгдэгч  *******ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан, согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон гэм буруутайд тооцож, Эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэсэн нь     Монгол Улсын Их Хурлын  20 оны 12 дугаар сарын 0-ны өдрийн Эрүүгийн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулиар  тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхээ хасуулсан хүн согтуурсан үедээ тээврийн хэрэгсэл жолоодсон бол Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5 дахь хэсэгт  заасны дагуу  Эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэж ял  оногдуулахаар  заасантай нийцсэн байна.

                Анхан шатны шүүх  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-т заасан  ялын төрөл хэмжээний хүрээнд ял оногдуулахдаа “... Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн  6.5 , 6.6 дугаар зүйлд заасан хөнгөрүүлэх  болон хүндрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй, гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал,  хор уршиг буюу тээврийн хэрэгсэл согтуурсан үедээ жолоодож эрхээ хасуулж баривчлах шийтгэл эдэлж, дахин согтууруулах ундаа хэрэглэж тээврийн хэрэгсэл жолоодсон хувийн байдлыг харгалзан түүнд Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д заасан хорих ялын доод хэмжээг оногдуулж шийдвэрлэжээ. 

Давж заалдах шатны шүүх хуралдаанд өмгөөлөгч Д.Уранчимэг нь шүүгдэгч *******ийн хувийн байдалтай холбоотой  хуудас баримт гаргаж өгснийг шинжлэн хэлэлцүүлэхэд шүүгдэгч ******* нь  ар гэртээ ам бүл 5 уул, 3-1 насны хүүхдийн хамт амьдардаг, нөхөр нь  тусдаа амьдраад 2 жил болсон, *******ийн асрамжид байгаа том хүү ******* нь хөгжлийн бэрхшээлтэй тархины усжилт  оноштой, ээж Мөнхчимэгийн байнгын асрамжид байдаг байна.

  Шүүгдэгч ******* нь  бусдын тээврийн хэрэгслийг амьсгал дахь спиртийн агууламж нь 0, хувийн промилийн согтолттой үедээ  жолоодсон   гэм буруугаа  хүлээн зөвшөөрсөн,  энэ гэмт хэргийн улмаас учирсан хохирол, төлбөргүй, эрүүгийн хариуцлагыг хөнгөрүүлэх, хүндрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй,  ар гэр, ахуй амьдралын хувьд насанд хүрээгүй хүүхэдтэйгээ амьдардаг  зэрэг    байдлыг нь тал бүрээс нь харгалзан үзэж Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн  2. дугаар зүйлд заасан ялын төрөл хэмжээний хүрээнд   түүнд  хоёр зуун дөчин цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ял оногдуулж  ,  анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулах нь зүйтэй гэж  шүүх бүрэлдэхүүн шийдвэрлэв.

Ингэхдээ Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1, 2-т тус тус заасныг баримтлан  анхан шатны шүүхийн  2025 оны 6 дугаар сарын 3-ны өдрийн   16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-т зааснаар оногдуулсан , 000, 000 төгрөгийн торгох ялыг тусад нь эдлүүлэхээр / биелүүлээгүй үлдсэн 9,520,000 төгрөг/,  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн  1.1 дүгээр зүйлийн 1-т зааснаар оногдуулсан 300 цагийн  хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ял дээр хоёр зуун  дөчин цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг нэмж нэгтгэн /эдлээгүй үлдсэн 22 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ял/ нийт 512 цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар тогтоож шийдвэрлэв.

Иймд анхан шатны шүүхийн шийтгэх тогтоолд өөрчлөлт оруулж,  шүүх бүрэлдэхүүн шийдвэрлэж, шүүгдэгч *******  болон түүний өмгөөлөгчийн

“...эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5 д заасан гэмт хэрэгт нь эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6., .1 д дүгээр зүйлд зааснаар хорихоос өөр төрлийн ял оногдуулах боломжтой, *******т өмнөх шийтгэх тогтоолоор оногдуулсан ялыг эдлээгүй гэж үзэж үндэслэлгүй байгаа тул эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 2 д зааснаар ялыг тус тусад нь эдлүүлэхээр шийдвэрлэх...” “ ар гэр, ахуй амьдралыг харгалзан үзнэ үү” гэх агуулгаар тус, тус бичсэн гомдлын зарим хэсгийг хангаж шийдвэрлэсэн болно.

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39.9 дүгээр  зүйлийн 1.-т  заасныг удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

1.Баянхонгор аймаг дахь Сум дундын анхан шатны шүүхийн 2025 оны 8 дугаар сарын 26-ны өдрийн 2025/ШЦТ/6 дүгээр шийтгэх тогтоолын тогтоох хэсгийн 2 дахь заалтад

“  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар шүүгдэгч овогт ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр / 02 / жилийн хугацаагаар хасаж,зургаан / ******* / сарын хугацаагаар  хорих ялаар шийтгэсүгэй” гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар шүүгдэгч овогт ийг тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр / 02 / жилийн хугацаагаар хасаж,    хоёр зуун дөчин  цагийн хугацаагаар             нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар  шийтгэсүгэй” гэж,

3 дахь заалтад

 “Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар шүүгдэгч шүүгдэгч *******т тус шүүхийн 2025 оны ******* дугаар сарын 03-ний өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-д зааснаар оногдуулсан арван мянган / .000 / нэгжтэй тэнцэх хэмжээний буюу арван сая / .000.000 / төгрөгөөр торгох ялаас эдлээгүй үлдсэн есөн сая таван зуун хорин мянган / 9.520.000 / төгрөгийг арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож нэг жил есөн / 01 жил 09 сар  / сарын хорих ялыг Эрүүгийн хуулийн 2. дугаар зүйлийн 5-д зааснаар оногдуулсан зургаан / ******* / сарын хорих ялыг нэмж нэгтгэн хоёр жил гурван / 02 жил 03 сар /  сарын хорих ялаар тогтоож,

Эрүүгийн хуулийн 1.1 дүгээр зүйлийн 1-д зааснаар оногдуулсан гурван зуун цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаас эдлээгүй үлдсэн хоёр зуун далан хоёр / 22 / цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын найман цагийн ажлыг нэг хоногоор тооцож нэг сар дөрөв / 01 сар ******* хоног / хоногийн хорих ялыг нэмж нэгтгэн шүүгдэгч *******ийн эдлэх нийт ялыг хоёр жил дөрвөн сар дөрөв / 02 жил ******* сар ******* хоног / хоногоор тогтоосугай”  гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн 6.9 дүгээр зүйлийн 1, 2-т  тус тус зааснаар  шүүгдэгч *******т  анхан шатны шүүхийн 2025 оны 6 дугаар сарын 3-ны өдрийн 16 дүгээр шийтгэх тогтоолоор Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 1.3 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийн 2.2-т зааснаар оногдуулсан  арван сая /, 000, 000/ төгрөгийн торгох ялыг тусад нь эдлүүлэхээр / биелүүлээгүй үлдсэн 9,520,000 төгрөг/,  Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн  1.1 дүгээр зүйлийн 1-т зааснаар оногдуулсан  гурван зуун  цагийн  хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ял хоёр зуун  дөчин цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялыг нэмж нэгтгэн /эдлээгүй үлдсэн 22 цагийн нийтэд тустай ажил хийлгэх ял/ нийт  таван зуун арван хоёр  цагийн хугацаагаар нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар тогтоосугай” гэж,

дэх заалтад “ Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5.6 дугаар зүйлийн 3, -д зааснаар шүүгдэгч *******т хоёр жил дөрвөн сар дөрөв  / 02 жил сар ******* хоног/ хоногийн хугацаагаар оногдуулсан хорих ялыг нээлттэй хорих байгууллагад эдлүүлсүгэй” гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5. дүгээр  зүйлийн 1, ,  5.6 дугаар зүйлийн 9-т  тус, тус зааснаар  торгох,  нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаар шийтгүүлсэн шүүгдэгч ******* нь шүүхийн шийдвэрийг биелүүлэхээс зайлсхийсэн бол  хуульд заасан журмын дагуу сольж хорих ял оногдуулах болохыг мэдэгдсүгэй гэж,

5 дахь заалтад “ Эрүүгийн хуулийн 6. дугаар зүйлийн 2-д зааснаар шүүгдэгч *******ийн энэ хэргийн учир цагдан хоригдсон дөрөв  / ******* / хоногийг эдлэх ялд оруулан тооцсугай” гэснийг

“Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 5. дугаар зүйлийн 3, 6. дугаар зүйлийн 2-т  тус тус зааснаар шүүгдэгч *******т оногдуулсан тээврийн хэрэгсэл жолоодох эрхийг хоёр жилийн  хугацаагаар хасах нэмэгдэл ялыг  нийтэд тустай ажил хийлгэх  ялыг эдэлж эхэлсэн үеэс хугацааг тоолж, түүний  цагдан хоригдсон хоногийг  нийтэд тустай ажил хийлгэх ялын нэг хоногоор тооцож, эдлэх ялаас нь хассугай гэж  тус тус өөрчлөлт оруулж,

 тогтоох хэсгийн 6,8 дугаар заалтуудыг тус тус   хасаж, тогтоох хэсгийн бусад заалтуудыг тус тус хэвээр үлдээж, шийтгэх тогтоолын дугаарлалтыг   1-9 гэж дугаарласугай.

2.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 39. дугаар зүйлийн 3, 36.11 дүгээр зүйлийн 1-т тус тус зааснаар шүүгдэгч *******ийн 2025 оны 8 дугаар сарын 26-ны өдрөөс  2025 оны дугаар сарын 28-ны өдрийг хүртэл цагдан хоригдсон 63 хоногийн хугацааг түүний  ял эдлэх хугацаанд оруулан тооцож, цагдан хоригдож байгаа шүүгдэгч *******ийг сулласугай.

3.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 0.1 дүгээр зүйлийн 1 ,2-т зааснаар анхан болон давж заалдах шатны шүүхийн хууль хэрэглээний зөрүүг арилгах, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийг ноцтой зөрчсөн нь шүүхийн шийдвэрт нөлөөлсөн, шүүх хуулийг Улсын Дээд шүүхийн тогтоол, тайлбараас өөрөөр хэрэглэсэн, эрх зүйн шинэ ойлголт, эсхүл хууль хэрэглээг тогтооход зарчмын  хувьд нийтлэг ач холбогдолтой гэж үзвэл гомдол, эсэргүүцэл гаргах эрх бүхий этгээд  нь Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалыг гардуулсан буюу  хүргүүлснээс хойш 1 хоногийн дотор хяналтын журмаар Монгол Улсын Дээд Шүүхэд гомдол, эсэргүүцэл гаргаж болохыг мэдэгдсүгэй.

 

 

 

             ДАРГАЛАГЧ,  ЕРӨНХИЙ ШҮҮГЧ                              Б.БОЛОР-ЭРДЭНЭ

 

                                                        ШҮҮГЧИД                            Ч.БАЯРЦЭНГЭЛ

                          

                                                                                                 Т.ГАНЧИМЭГ