2026 02 09 9/ШШ2026/02263

 

 

 

 

 

МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

*******, *******, Чингэлтэй дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны тойргийн шүүхийн шүүгч Л.Золзаяа даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар,

 

Нэхэмжлэгч: *******гийн ******* /РД: *******/-ийн нэхэмжлэлтэй,

Хариуцагч: *******ын ******* /РД: *******/-т холбогдох, 

Нэхэмжлэлийн шаардлага: ******* *******, ******* , , 3 5******* орон сууцнаас албадан чөлөөлүүлэх тухай иргэний хэргийг хянан хэлэлцэв.

 

Шүүх хуралдаанд:

Нэхэмжлэгч Д.*******,

Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч .Цэнд-Очир,

Хариуцагч итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч .Энхзаяа,

Шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга .Алтанзул нар оролцов.

 

Тодорхойлох нь:

 

. Нэхэмжлэгч нь шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: Нэхэмжлэгч миний бие ******* дүүргийн, *******-р , ус , хашаа блокийн 3 5******* өөрийн өмчлөлийн орон сууцыг хууль бус эзэмшлээс чөлөөлүүлэх талаар нэхэмжлэл гаргасан. 20******* оны 7-р сарын 22-ны өдөр авгар ХХК-тай BLLC20*******/07/А20 орон сууц захиалгын гэрээ байгуулж, байр авах гээд төлбөрөө бэлэн, бүрэн төлж барагдуулсан. 209 оны 6-р сарын 03-ны өдөр төлбөрийн үлдэгдэлгүй болсон. Одоо хүртэл байранд орж чадалгүй удаа дараа шүүхээр явж байна. Тухайн үед улсын бүртгэлд түр бүрдүүлэх бичиг баримт бүрдүүлээд шүүхэд өгсөн. Тухайн үед авгар ХХК-ийг шүүхэд өгөөд .Ундраа шүүгчийн хуралдаанд .*******гийн өмчлөл мөн гэж тогтоогдоод шүүх хурал болоод өнгөрсөн. Удаа дараа байрандаа орж чадахгүй явж байна. Миний нэр дээр гэж анхан шатны шийдвэр гарсан, давж заалдсан. Удаа дараа ингэж явж байгаад санал нийлэхгүй байна. Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгчийн ярьж байгааг хүлээн зөвшөөрөхгүй байна. авгар ХХК-тай өөрсдөө очоод уулзахгүй, тэгсэн байх ингэсэн байх компани байхгүй дампуурсан байх гэх мэт зүйл ярьж байна. үхэл бүтэн компани нь байж байна лээ. и өөрөө очиж уулзаад бүрдүүлсэн баримт бичгийг өөрөө хийлгэж авсан. Таны өмчлөл мөн гэж хүлээн зөвшөөрч байгаа. Нэхэмжлэлийн шаардлагаа дэмжиж байна. гэв.

 

2. Нэхэмжлэгчийн өмгөөлөгч нь шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: Талуудын хооронд ******* дүүргийн *******-р , усны -ын локийн -р орц 3 давхар, 5******* орон сууцад маргаан үүссэн. Нэг л орон сууцанд маргаж байгааг талууд хүлээн зөвшөөрдөг. Энэ барилга маань .******* гэх хүнийг өмчлөгчөөр тогтоосон шүүхийн шийдвэр хүчин төгөлдөр байгаа. Тэгэхээр 2022 оны 9-р сарын 2-ны өдөр гарсан шүүхийн шийдвэр. Хариуцагч талаас энэ орон сууц өмчлөгч эрхийн бүртгэлгүй гэж маргадаг, бид гэрээ байгуулаад гэрээний дагуу эзэмшиж байна гэж маргадаг. .******* гэх хүн өмчлөх эзэмших эрхтэй юу, .******* өмчлөх эзэмших эрхтэй юу гэдэгт л маргаж байгаа. Гэхдээ энэ маргааныг шийдвэрлэх боломжгүй. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40.4т зааснаар шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэрээр нэгэнт тогтоогдсон буюу нийтэд илэрхий үйл баримт хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанд холбогдолтой байвал түүнийг шүүх дахин нотлохгүй гэсэн хуулийн зохицуулалттай байгаа чир бид өмчлөлийн талаар маргаан гаргах боломжгүй. Давж заалдах шатны шүүхийн магадлалын үндэслэх хэсгийг тодруулж байна. ТОдруулбал маргаан бүхий эд хөрөнгө байрлаж байгаа байр нь бүхэлдээ 70 хувийн гүйцэтгэлтэйгээр бусдын өмчлөлд байгаа тохиолдолд, хариуцагч эзэмшилдээ байлгаж байгаа нь ямар учиртайг өмчлөгчөөс тодруулах шаардлагатай гэсэн ийм л тайлбар байгаа. Хариуцагч эзэмшилдээ байлгаж байгаа нь ямар учиртайг өмчлөгчөөс тогтоох гэсэн л заалт байгаа. авгар ХХК-иас тодруулах ёстой. Үүний дагуу авгар ХХК тайлбараа өгөөд, биччихлээ. Улсын бүртгэлээс 5******* маргаан маань 49б гэх барилга болоод бүртгэгдсэн байгаа. 49б нь өөрөө ХК-ийн зээлийн бүртгэлд байгаа учир захиалагч нарын нэр дээр бүртгэл гараагүй байгаа гэдэг хариу өгдөг. анкны барьцаа болон, үүрэгтэй холбоотой гэрчилгээ гараагүй байх нөхцөл байдал, шалтгаан байдаг. Шүүхийн шийдвэр нэгэнт хүчин төгөлдөр байгаа учир өмчлөгчөөр маргах боломжгүй Иргэний хуулийн 06, 0т заасны дагуу өөрийн эзэмшлийн хөрөнгөө бусдын эзэмшил өмчлөлөөс шаардах нь зүйтэй. Иргэний хуулийн 06-р зүйлд зааснаар чөлөөлүүлэх шаардлагаа дэмжиж байна. гэв.

 

3. Хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нь шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: Одоогийн байдлаар авгар ХХК хэсгээр өмчлөх дундын өмчийн маргаан бүхий орон сууцыг өмчилсөн гэх баримт байхгүй, авгар ХХК-гэв. өмчлөгчөөр тогтоосон баримт байхгүй. авгар ХХК дуусаагүй барилгын өмчлөгч болохоос дуусаад ашиглалтад ороод эрхийн улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн сууц бүрээр бүртгэгдсэн тохиолдолд өмчлөгч болно. Энэ үндэслэлээр л давж заалдах шатны шүүх хянан үзсэн. Давж заалдах шатны магадлалд нэхэмжлэгчийн шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэр өмчлөгчөөр тогтоогдсон бол хариуцагчийн оршин суугаа орон сууцыг өмчлөгчийг авгар ХХК-иас тодруулах гэсэн байгаа. Үүнийг тодруулахаар авгар ХХК-иас тодруулахад нэхэмжлэлд заасан сууцад одоо оршин суугаагүй. 2022 оны шүүхийн шийдвэрийг тодруулахаар өмнөх миний бие шүүхэд хүсэлт гаргасан. Гэтэл шүүх шийдээгүй бөгөөд гомдол гаргах эрхгүйг дурдсан учир тэр чигтээ явсан. Иргэний хуульд зааснаар нэг өмчлөгчийн өмчлөх эрх нөгөө өмчлөгчид шилжсэн нь улсын бүртгэлд бүртгэгдсэнээр дуусгавар болно гэж заасан байдаг. гэжээ.

 

4. Хэрэгт авагдсан нотлох баримтууд: ******* дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 2022 оны 9 сарын 2-ний өдрийн 03*******33 тай шийдвэр, Улсын бүртгэлийн газрын мэдүүлэг хүлээн авсан баримт, Улсын бүртгэлийн ерөнхий газрын 2024 оны 4 сарын 25-ны өдрийн баримт, авгар ХХк-ийн 2024 оны 4 сарын *******-ны өдрийн 4/24 тай албан бичиг, 206 оны 7 сарын BLLC206/04/ 7 Орон сууц захиалгын гэрээ, Г.*******ын ны депозит дансны дэлгэрэнгүй хуулга, ХХК-ийн 2024 оны 6 сарын 03-ны өдрийн тодорхойлолт, Улсын бүртгэлийн Ерөнхий газрын ******* дүүргийн ******* , Амгалан /3260/, Цагдаагийн академийн өргөн чөлөө 49б байршилтай 70 хувийн гүйцэтгэлтэй, орон сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгийн дэлгэрэнгүй лавлагаа, авгар ХХК-ийн тодорхойлолт, холбогдох баримтууд тус тус хэрэгт авагдсан байна.

 

Шүүх хуралдаанаар хэлэлцэгдсэн болон хэрэгт авагдсан бичгийн баримтуудыг шинжлэн судлаад

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

. Нэхэмжлэгч Д.*******гоос, хариуцагч Г.*******т холбогдуулан орон сууцнаас албадан чөлөөлүүлэх тухай нэхэмжлэл гаргасан ба энэ хэрэгт шүүхээс 2024 оны 0 сарын 25-ны өдөр иргэний хэрэг үүсгэж, хариуцагчид нэхэмжлэлийн хувийг гардуулж, зохигчдод хуульд заасан эрх, үүргийг тайлбарлаж, танилцуулсан байна. Ингээд шүүх, хэрэгт авагдсан болоод шүүх хуралдаанаар хэлэлцүүлсэн нотлох баримт, зохигчдын тайлбарыг тус тус үндэслэн нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хангаж шийдвэрлэв.

 

2. Нэхэмжлэгч Д.******* нь ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууцнаас хариуцагч Г.*******ыг албадан чөлөөлүүлэхээр шаардах эрхийн үндэслэлээ тодорхойлсон.

 

2. Хариуцагч Г.******* 206 оны 7 сарын авгар ХХК-тай байгуулсан 206/04 орон сууц захиалгын гэрээний үндсэн дээр маргаан бүхий орон сууцыг эзэмшиж, ашиглаж байгаа үндэслэлээр нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь эс зөвшөөрч маргасан.

 

3. Шүүх хэрэгт авагдсан нотлох баримт болон хэргийн үйл баримт, эрх зүйн дүгнэлтийг дараах байдлаар хийлээ.

 

Хэрэгт авагдсан болон шүүх хуралдаанаар хэлэлцүүлсэн баримтаар нэхэмжлэгч Д.******* нь 20******* оны 7 сарын 22-ны өдрийн 20*******/07-А-20 Орон сууц захиалгын гэрээгээр ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууцыг нийт 45,99,000.00 төгрөгөөр захиалан бариулахаар авгар ХХК-тай харилцан тохиролцсон байна./х.х-ийн *******, 9 тал/

 

Улмаар ******* дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 2022 оны 9 сарын 2-ний өдрийн 0/ШШ2022/03*******33 тай шийдвэрээр нэхэмжлэгч Д.*******г дээрх маргаан бүхий орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоосон тул нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлээ хууль бус эзэмшлээс чөлөөлүүлэх, нэгэнт өмчлөгчөөр тогтоосон дээрх орон сууцыг хариуцагчийн эзэмшлээс чөлөөлүүлэхээр шаардах эрхийн үндэслэлээ тодорхойлж байна.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 40 зүйлийн 40.4-т Шүүхийн хүчин төгөлдөр шийдвэрээр нэгэнт тогтоогдсон буюу нийтэд илэрхий үйл баримт хэрэг хянан шийдвэрлэхэд холбогдолтой байвал түүнийг дахин нотлохгүй гэж зааснаар нэхэмжлэгч Д.*******г ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоосон ******* дүүргийн иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 0/ШШ2022/03*******33 шийдвэр хүчин төгөлдөр болсон тул маргаан бүхий орон сууцны өмчлөх эрхийг дахин нотлох учиргүй./х.х-ийн 3-6 тал/

 

Тодруулбал, ******* дүүргийн иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн 0/ШШ2022/03*******33 шийдвэрээр нэхэмжлэгч Д.******* нь ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууцны өмчлөгчөөр тогтоосон тул хариуцагч Г.*******ын нэхэмжлэгчийн өмчлөх эрхийг улсын бүртгэлд бүртгээгүй гэх татгалзал үндэслэлгүй.

 

******* дүүргийн ******* , Амгалан /3260/, Цагдаагийн академийн өргөн чөлөө 49б байршилтай 70 хувийн гүйцэтгэлтэй, орон сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө нь бүхэлдээ эрхийн улсын бүртгэлийн т авгар ХХК-ийн өмчлөлд бүртгэлтэй бөгөөд маргаан бүхий ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууц нь уг үл хөдлөх эд хөрөнгөд хамааралтай болох нь Улсын бүртгэлийн ерөнхий газраас ирүүлсэн 5/66 албан бичгээр тогтоогдож байна./х.х-ийн 76, 77 тал/

 

Дээрх ******* дүүргийн ******* , Амгалан /3260/, Цагдаагийн академийн өргөн чөлөө 49б байршилтай 70 хувийн гүйцэтгэлтэй, орон сууцны зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө нь ХК-ийн зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэлд барьцаалсан байгаа зэрэг шалтгааны улмаас захиалагч, хөрөнгө оруулагч иргэн, хуулийн этгээдийн өмчлөлд тус бүрээр жагсаалтаар салж бүртгэгдээгүй тул 5******* хаягаар үл хөдлөх эд хөрөнгө улсын бүртгэлд бүртгэгдээгүй болох нь хэрэгт авагдсан баримт, талуудын тайлбараар тогтоогдож байна. /х.х-ийн 77 тал/

 

Улсын бүртгэлийн байгууллага нэхэмжлэгч Д.*******гийн гаргасан 2024 оны 4 сарын 9-ний өдөр гаргасан мэдүүлэг холбогдох нотлох баримтыг үндэслэн улсын бүртгэлд урьдчилсан тэмдэглэл хийсэн байна. /х.х-ийн 44-45, 77 тал/

 

Энэ тохиолдолд нэхэмжлэгч Д.*******г Иргэний 0 зүйлийн 0.-д Өмчлөгч нь бусад этгээдэд хууль буюу гэрээгээр олгогдсон эрхийг зөрчихгүйгээр, хуулиар тогтоосон хэмжээ, хязгаарын дотор өмчлөлийн зүйлээ өөрийн үзэмжээр чөлөөтэй эзэмшиж, ашиглаж, захиран зарцуулах бөгөөд аливаа халдлагаас хамгаалах эрхтэй гэж зааснаар өөрийн өмчлөлийн зүйлээ чөлөөтэй захиран зарцуулах эрхтэй гэж үзнэ.

 

Тодруулбал, нэхэмжлэгч Д.******* нь ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууцыг хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу олж авсан тухайн хөрөнгийг эзэмшиж, ашиглаж, захиран зарцуулах эрхтэй энэ эрхийг нь зөрчсөн этгээдэд холбогдуулан шаардах эрх хэрэгжүүлэх эрхтэй байна.

 

4. Хариуцагч Г.*******, түүний итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч маргаан бүхий орон сууцыг авгар ХХК-тай байгуулсан гэрээний дагуу эзэмшиж, ашиглах эрхтэй этгээд тул хууль бусаар эзэмшээгүй гэж маргасан.

 

Хариуцагч Г.******* нь 206 оны 7 сард 206/04-7 орон сууц захиалгын гэрээг авгар ХХК-тай байгуулсан боловч уг гэрээний үүргийг гүйцэтгэсэн, өмчлөх, эзэмших эрхийг хуульд заасан үндэслэлээр олж авсан гэх үндэслэл тогтоогдоогүй ба хариуцагч татгалзал тайлбараа Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 25 зүйлийн 25.2.2, 3******* зүйлийн 3*******., 07 зүйлийн 07.3-д зааснаар нотлоогүй./х.х-ийн 47-50 тал/

 

Иргэний хуулийн *******9 зүйлийн *******9..-д Хүсэл зоригийн дагуу эрх, эд юмсыг хууль ёсоор мэдэлдээ авах замаар эзэмшил үүснэ гэж, мөн *******9.3.-д Өөрийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлын дагуу хууль буюу хэлцлийн үндсэн дээр тодорхой хугацаагаар эд хөрөнгийг эзэмших эрх олж авсан буюу үүрэг хүлээсэн этгээд нь шууд эзэмшигч, эрх буюу үүргээ шилжүүлсэн этгээд нь шууд бус эзэмшигч байна гэж тус тус заажээ.

 

Хэрэгт авагдсан баримтуудаар нэхэмжлэгч Д.******* нь маргаан бүхий орон сууцны өмчлөгч болох нь тогтоогдож байх тул нэхэмжлэгч нь өмчлөгчийн хувиар хууль бусаар орон сууцыг эзэмшиж, ашиглаж байгаа этгээдээс хөрөнгөө чөлөөлүүлэхээр шаардах эрхтэй байна.

 

Хариуцагчийн авгар ХХК-тай орон сууц захиалан бариулах гэрээ байгуулсан үндэслэл нь өмчлөгчийн хөрөнгөө эзэмших, ашиглах, захиран зарцуулах эрхээ хэрэгжүүлэхийг хязгаарлах үндэслэл болохгүй бөгөөд хариуцагч нь авгар ХХК-тай байгуулсан үүргийн хэлцлийн хүрээнд хэлцлээр хүлээсэн үүргээ гүйцэтгэхийг гэрээний нөгөө талаас шаардах эрх нь нээлттэй юм.

 

Иймд Иргэний хуулийн 06 зүйлийн 06. дэх хэсэгт зааснаар ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууцнаас хариуцагч Г.*******ыг албадан чөлөөлүүлэх тухай нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийг хангаж шийдвэрлэх үндэслэлтэй гэж үзэв.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн зүйлийн ., .2., 6, ******* зүйлүүдийг тус тус удирдлага болгон

 

                           ТОГТООХ нь:

 

. Иргэний хуулийн 06 зүйлийн 06. дэх хэсэгт заасныг баримтлан ******* дүүргийн ******* , -ын , блок орц 3 давхарт 5******* орон сууцнаас хариуцагч Г.*******ыг албадан чөлөөлсүгэй.

 

2. Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 зүйлийн 7..2, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 56 зүйлийн 56. дэх хэсэгт заасныг тус тус баримтлан улсын тэмдэгтийн хураамжид нэхэмжлэгчээс урьдчилан төлсөн 70,200 төгрөгийг улсын төсвийн орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч Г.*******аас 70,200 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч Д.*******д олгосугай.

 

3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 20 зүйлийн 20.2-т зааснаар зохигч, гуравдагч этгээд, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авснаас хойш 4 хоногийн дотор Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхтэй болохыг дурдсугай.

 

4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 9 зүйлийн 9.2, 9.3, 9.4, 9.7-д зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох бөгөөд шүүх хуралдаанд оролцсон талууд 4 хоногийн хугацаа өнгөрснөөс хойш 4 хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж, шийдвэрийг гардан авах үүрэгтэй ба уг хугацаанд шийдвэрийг гардан аваагүй нь давж заалдах гомдол гаргах 4 хоногийн хугацааг хуульд заасан журмын дагуу тоолоход саад болохгүйг тайлбарласугай.

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ Л.ЗОЛЗАЯА