Төв аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал

2026 оны 03 сарын 12 өдөр

Дугаар 2026/ДШМ/24

 
 

 

 

 

 

 

 

2026        *******03              *******12                                                  *******2026/ДШМ/24

 

 

                      *******                 Ц.Жхолбогдох*******эрүүгийн

                                               *******            *******хэргийн*******тухай

 

Төв*******аймгийн*******Эрүү,*******Иргэний*******хэргийн*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхийн*******шүүгч*******Р.Мөнх-Эрдэнэ*******даргалж,*******ерөнхий*******шүүгч*******З.Түвшинтөгс,*******шүүгч*******А.Цэрэнханд*******нарын*******бүрэлдэхүүнтэй*******тус*******шүүхийн*******шүүх*******хуралдааны*******танхимд*******хийсэн*******шүүх*******хуралдаанд:  *******

 

Прокурор*******М.Мөнхтайван

Хохирогчийн*******хууль*******ёсны*******төлөөлөгч*******Б.А,*******түүний*******өмгөөлөгч*******М.Өлзийцэцэг

Иргэний*******нэхэмжлэгч*******А.С

Иргэний*******нэхэмжлэгч*******Б.Чөмгөөлөгч*******Б.Намнансүрэн

Шүүгдэгч*******Ц.Ж,*******түүний*******өмгөөлөгч*******Э.Батжаргал

Нарийн*******бичгийн*******дарга*******Б.Оюунчимэг*******нарыг*******оролцуулан

 

Төв*******аймаг*******дахь*******сум*******дундын*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шүүгч*******Т.Батжаргал*******даргалж,*******шүүгч*******Ц.Отгонжаргал,*******шүүгч*******Ю.Энхмаа*******нарын*******бүрэлдэхүүнтэй*******шийдвэрлэсэн*******шүүх*******хуралдааны*******2025*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******09-ний*******өдрийн*******2025/ШЦТ/554*******дугаар*******шийтгэх*******тогтоолыг*******эс*******зөвшөөрч*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгч*******Э.Батжаргалын*******гаргасан*******давж*******заалдах*******гомдлыг*******үндэслэн*******Ц.Жхолбогдох*******эрүүгийн*******2434003180468*******дугаар*******хэргийг*******2026*******оны*******01*******дүгээр*******сарын*******30-ны*******өдөр*******хүлээн*******авч,*******шүүгч*******А.Цэрэнхандын*******илтгэснээр*******хянан*******хэлэлцэв.*******

 

    Шүүгдэгч:***********
 

2.Шүүгдэгч*******Ц.Ж*******нь*******2024*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******19-ний*******өдрөөс*******20-нд*******шилжих*******шөнө*******үерхдэг*******найзын*******харилцаатай*******байсан*******хохирогч*******А.М“Тоёота*******Приүс-30”*******маркийн******************УЕЕ*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгсэлд*******хүчээр*******суулгаж,*******“...*******буцаж*******нийлэхгүй...салсан”*******асуудлаар*******маргалдаж,*******Улаанбаатар*******хотоос*******Төв*******аймгийн*******Баян*******сумын*******нутаг*******дэвсгэрт*******явахдаа*******хохирогч*******А.Мын*******эзэмшлийн*******“Ай*******фоне*******12*******про*******макс”*******загварын*******гар*******утсыг*******замдаа*******тээврийн*******хэрэгслийн*******цонхоор*******хаяж,*******бусдын*******эд*******хөрөнгийг*******хууль*******бусаар*******устгасны*******улмаас*******бага*******хэмжээнээс*******дээш*******буюу*******2,066,000*******төгрөгийн*******хохирол*******учруулсан,

  *******мөн*******үерхдэг*******найзын*******харилцаатай*******байсан*******хохирогч*******А.Мөөрийн*******эзэмшлийн*******буюу*******жолоодож*******ирсэн*******“Тоёота*******Приүс-30”*******маркийн******************УЕЕ*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгсэлд*******хүчээр*******суулгаж,*******“...буцаж*******нийлэхгүй...*******салсан*******асуудлаар”*******маргалдаж*******Улаанбаатар*******хотоос*******Төв*******аймгийн*******Баян*******сумын*******нутаг*******дэвсгэрт*******чиглэж,*******үргэлжлүүлэн*******жолоодож*******тус*******сумаас*******Говь-Сүмбэр*******аймаг*******явах*******чиглэлийн*******асфальтан*******замын*******122-123*******дугаарын*******километрийн*******шонгийн*******ойролцоо*******2024*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******19-ны*******өдрөөс*******20-нд*******шилжих*******шөнө*******буюу*******үүрээр*******Дорноговь*******аймгийн*******Замын-Үүд*******сумаас*******Улаанбаатар*******чиглэлд*******зорчиж*******байсан*******жолооч*******Б.Шжолоодож*******явсан*******“Норд*******бенз”*******маркийн***********ДГА*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгслийг*******замын*******эсрэг*******урсгал*******руу*******орж*******хүчтэй*******мөргөн*******хохирогч*******А.Мын*******амь*******насыг*******хохироосон*******гэмт*******хэрэгт*******холбогджээ.*******/яллах*******дүгнэлтэд*******бичигдсэнээр/

 

Төв*******аймгийн*******прокурорын*******газраас*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******10.1*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэг,*******17.8*******дугаар*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******тус*******тус*******заасан*******гэмт*******хэрэгт*******холбогдуулан*******яллах*******дүгнэлт*******үйлдэж*******хэргийг*******анхан*******шатны*******шүүхэд*******шилжүүлжээ.

 

3.Анхан*******шатны*******шүүх:*******Шүүгдэгч*******Дэлгэрхангай*******Цэндсүрэнгийн*******Жадамбыг*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******10.1*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******заасан*******"Хүний*******алах"*******гэмт*******хэрэг,*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******17.8*******дугаар*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******заасан*******"Бусдын*******эд*******хөрөнгийг*******хууль*******бусаар*******устгасан"*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******гэм*******буруутайд*******тус*******тус*******тооцож,*******

Шүүгдэгч*******Ц.ЖЭрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******10.1*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******8*******/найм/*******жил*******6*******/зургаа/*******сар*******хорих*******ялаар,*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******17.8*******дугаар*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******2*******/хоёр/*******сарын*******хугацаагаар*******зорчих*******эрхийг*******хязгаарлах*******ялаар*******тус*******тус*******шийтгэж,*******

Эрүүгийн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******6.8*******дугаар*******зүйлийн*******1,*******2*******дахь*******хэсгийн*******2.3-т*******заасныг*******баримтлан*******шүүгдэгч*******Ц.ЖЭрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******10.1*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******оногдуулсан*******8*******жил*******6*******сар*******хорих*******ял*******дээр*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******17.8*******дугаар*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******2*******сарын*******хугацаагаар*******зорчих*******эрхийг*******хязгаарлах*******ялын*******нэг*******хоногийг*******хорих*******ялын*******нэг*******хоногоор*******тооцож*******2*******сарын*******хорих*******ялыг*******нэмж*******нэгтгэн*******нийт*******эдлэх*******ялыг*******8*******/найм/*******жил*******8*******/найм/*******сар*******хорих*******ялаар*******тогтоож,*******

Эрүүгийн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******5.6*******дугаар*******зүйлийн*******4*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******шүүгдэгч*******Ц.Жоногдуулсан*******8*******/найм/*******жил*******8*******/найм/*******сарын*******хорих*******ялыг*******нээлттэй*******хорих*******байгууллагад*******эдлүүлж,*******

Иргэний*******хуулийн*******497*******дугаар*******зүйлийн*******497.1,*******508*******дугаар*******зүйлийн*******508.1,*******510*******дугаар*******зүйлийн*******510.1,*******511*******дүгээр*******зүйлийн*******511.5*******дахь*******хэсэгт*******зааснаар*******шүүгдэгч*******Ц.Жас*******нийт*******156*******320*******000*******/нэг*******зуун*******тавин*******зургаа*******сая*******гурван*******зуун*******хорин*******мянга/*******төгрөг*******гаргаж*******Улаанбаатар*******хот*******Баянгол*******дүүрэг*******6*******дугаар*******хороо*******Баялаг*******хотхоны*******60-18*******тоотод*******оршин*******суух*******амь*******хохирогчийн*******хууль*******ёсны*******төлөөлөгч*******Шарав*******Бадрахын*******А*******/РД:УУ69122731/-д*******125*******475*******100*******/нэг*******зуун*******хорин*******таван*******сая*******дөрвөн*******зуун*******далан*******таван*******мянга*******нэг*******зуу/*******төгрөг,*******Дорноговь*******аймаг*******Замын-Үүд*******сум*******1-р*******баг*******8-71-01*******тоотод*******оршин*******суух*******иргэний*******нэхэмжлэгч*******Баярцэцэгийн*******Ч*******/РД:ЕЮ81093018/-т*******30*******844*******900*******/гучин*******сая*******найман*******зуун*******дөчин*******дөрвөн*******мянга*******есөн*******зуу/*******төгрөг*******тус*******тус*******олгож,*******

Иргэний*******нэхэмжлэгч*******Б.Ч,*******"Нэт*******капитал*******финанс*******корпорац"*******ББСБайгууллага*******нь*******хэлэлцээгүй*******орхисон*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагаа*******нотлох*******баримтаа*******бүрдүүлэн*******иргэний*******журмаар*******нэхэмжлэх*******эрхтэйг*******дурдаж,*******

Эрүүгийн*******2434003180468*******дугаартай*******хэрэгт*******эд*******мөрийн*******баримтаар*******хураагдан*******ирсэн*******1*******ширхэг*******СД,*******шүүгдэгчийн*******шүүх*******хуралдаанд*******өгсөн*******1*******ширхэг*******СД-ийг*******тус*******тус*******хэрэгт*******хавсаргаж,*******шүүгдэгч*******болон*******түүний*******өмгөөлөгчийн*******шүүхийн*******хэлэлцүүлэгт*******өгсөн*******IPhone*******маркийн*******гар*******утасны*******хайрцгийг*******шүүгдэгч*******Ц.Жад*******шийтгэх*******тогтоол*******хуулийн*******хүчин*******төгөлдөр*******болмогц*******буцаан*******олгож,*******хэрэгт*******битүүмжлэгдсэн*******эд*******хөрөнгөгүй,*******шүүгдэгч*******цагдан*******хоригдсон*******хоноггүй,*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагааны*******улмаас*******тооцон*******гарах*******зардалгүй,*******шүүгдэгчийн*******иргэний*******баримт*******бичиг*******шүүхэд*******ирээгүй*******болохыг*******тус*******тус*******дурдаж*******шийдвэрлэжээ.*******

 

4.Шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгч*******Э.Батжаргал*******давж*******заалдах*******гомдол*******болон*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******тайлбартаа:*******“Анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийтгэх*******тогтоолоор*******шүүгдэгч*******Ц.Жүйлдлийг*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******гэж*******дүгнэсэнтэй*******санал*******нийлэхгүй*******байна.*******Учир*******нь*******Ц.Жүйлдэл*******нь*******тээврийн*******хэрэгслийн*******хөдөлгөөний*******аюулгүй*******байдал,*******ашиглалтын*******журам*******зөрчсөний*******улмаас*******хүний*******амь*******нас*******хохирсон*******нөхцөл*******байдал*******тогтоогдож*******байхад*******шүүх*******хэрэгт*******авагдсан*******нотлох*******баримтыг*******бүрэн,*******бодитой,*******эргэлзээгүй*******байдлаар*******үнэлэлгүйгээр*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******гэж*******дүгнэсэн.*******Хэрэгт*******авагдсан*******нотлох*******баримтууд*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэгт*******гэмт*******буруутайд*******тооцоход*******хангалтгүй,*******хүрэлцээгүй,*******эргэлзээтэй*******байдаг.*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагаанд*******хэн*******нэгнийг*******хийсвэр*******байдлаар*******гэм*******буруутайд*******тооцож*******яллах*******боломжгүй.*******Хэрэв*******эргэлзээтэй*******нөхцөл*******байдал*******байгаа*******бол*******тухайн*******эргэлзээг*******шүүгдэгчид*******ашигтай*******байдлаар*******шийдвэрлэх*******талаар*******Монгол*******Улсын*******Дээд*******шүүх*******тайлбарласан*******байдаг.*******Анхан*******шатны*******шүүх*******хуралдаанд*******улсын*******яллагчаас*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэг*******гэж*******яллаж*******байгаа*******нотлох*******баримтын*******хувьд*******амь*******хохирогчоос*******Тэмүүлэнд*******ирсэн*******мессеж,*******Тгэрчээр*******өгсөн*******мэдүүлэг,*******мөн*******10*******дугаар*******хорооллоос*******машинд*******суулгах*******үед*******хүчээр*******суулгасан*******гэж*******үзсэн*******камерын*******бичлэгийг*******үндэслэл*******болгосон.*******Гэвч*******эдгээр*******нотлох*******баримтууд*******нь*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэнийг*******нотлох*******хангалттай*******баримт*******биш*******гэж*******өмгөөлөгчийн*******зүгээс*******үзэж*******байна.*******Хүнийг*******алах*******гэмт*******хэргийн*******онцлог*******нь*******бусад*******гэмт*******хэрэг,*******ялангуяа*******зам*******тээврийн*******аюулгүй*******байдлын*******журам*******зөрчих*******гэмт*******хэргээс*******ялгагдах*******гол*******шинж*******нь*******шууд*******санаатай*******үйлдэл*******байдаг.*******Өөрөөр*******хэлбэл*******тухайн*******этгээд*******өөрийн*******үйлдлийн*******улмаас*******хүний*******амь*******нас*******хохирно*******гэдгийг*******мэдэж,*******хүсэж,*******зориуд*******үйлдсэн*******байх*******шаардлагатай*******ба*******ийм*******санаатай*******үйлдэл*******нотлох*******баримтаар*******тогтоогдсон*******байх*******ёстой.*******Гэтэл*******хэрэгт*******ийм*******нөхцөл*******байдал*******нотлогдоогүй*******байхад*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэргийн*******зүйлчлэлээр*******зүйлчилсэн*******нь*******үндэслэлгүй*******байна.*******Хэрэгт*******авагдсан*******баримтуудаас*******харахад*******мөрдөн*******шалгах*******ажиллагаа*******анхнаасаа*******бүрэн*******гүйцэд*******явагдаагүй.*******Миний*******бие*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагаанд*******эхнээс*******нь*******оролцсон.*******Хэргийн*******газрын*******үзлэг*******хийх*******үед*******мөрдөн*******шалгах*******ажиллагаанд*******алдаа*******гарсан*******талаар*******бид*******удаа*******дараа*******хүсэлт*******гаргаж*******байсан.*******Тухайлбал*******хэргийн*******газрын*******цагаан*******шугам*******дээр*******байгаа*******дугуйн*******хар*******мөрийн*******талаар*******бид*******тодруулж*******шалгуулах*******хүсэлт*******гаргаж*******байсан.*******Хэргийн*******газрын*******үзлэгийн*******фото*******зураг*******дээр*******4*******дугаартай*******тэмдэглэсэн*******мөр*******нь*******цагаан*******шугамтай*******давхцаж*******байгаа*******мэт*******харагддаг.*******Энэ*******мөр*******аль*******тээврийн*******хэрэгслийн*******дугуйн*******мөр*******болохыг*******тогтоох*******нь*******осол*******хэрхэн*******гарсныг*******тогтооход*******чухал*******ач*******холбогдолтой*******байсан.*******Үүнтэй*******холбоотойгоор*******бид*******хэд*******хэдэн*******удаа*******хүсэлт*******гаргасан.*******Анхан*******шатны*******шүүх*******Шүүх*******шинжилгээний*******ерөнхий*******газраас*******шинжээч*******томилж,*******хэргийн*******газрыг*******сэргээн*******дүрслэх*******ажиллагаа*******явуулбал*******зам*******тээврийн*******осол*******хэний*******буруугаас*******болсон*******болохыг*******тогтооход*******ач*******холбогдолтой*******гэж*******үзсэн.*******Гэвч*******томилогдсон*******шинжээчийн*******дүгнэлт*******бүрэн*******гүйцэд*******гараагүй.*******Хэргийн*******газрын*******сэргээн*******дүрслэл*******хийгдээгүй*******бөгөөд*******зөвхөн*******зам*******тээврийн*******ослын*******цэгийг*******тогтоохтой*******холбоотой*******дүгнэлт*******гарсан.*******Шинжээчийн*******тайлбараар*******хэргийн*******газрын*******фото*******зураг*******болон*******зам*******дээр*******байсан*******эд*******зүйлс*******аль*******тээврийн*******хэрэгсэлд*******хамаарах*******нь*******тодорхойгүй*******байсан*******учраас*******ослын*******цэгийг*******нарийвчлан*******тогтоох*******боломжгүй*******байсан*******гэж*******мэдүүлсэн.*******Мөн*******сэргээн*******дүрслэл*******хийх*******ёстой*******үндсэн*******мэргэжлийн*******шинжээч*******тухайн*******үед*******амралттай*******байсан*******тул*******өөр*******шинжээч*******дүгнэлт*******гаргасан.*******Энэ*******нь*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагаанд*******тодорхой*******хэмжээнд*******нөлөөлсөн*******гэж*******үзэж*******байна.*******Анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийдвэрт*******дурдсан*******Тэмүүлэнд*******ирсэн*******мессеж,*******Тмэдүүлэг,*******камерын*******бичлэг*******зэрэг*******нотлох*******баримтуудыг*******авч*******үзэхэд*******тэдгээрийн*******нотлох*******баримтын*******цар*******хүрээ,*******ач*******холбогдол*******нь*******эргэлзээтэй*******байна.*******Амь*******хохирогчоос*******Тэмүүлэнд*******ирсэн*******мессеж*******дээр*******байршлын*******мэдээлэл*******Налайхын*******зам*******орчим*******гэж*******заагдсан*******байдаг.*******Харин*******камерын*******бичлэг*******дээр*******10*******дугаар*******хорооллоос*******машинд*******суулгаж*******байгаа*******үйлдэл*******харагддаг.*******Үүнээс*******хойш*******тухайн*******тээврийн*******хэрэгсэл*******нарны*******замаар*******явж,*******улмаар*******Налайхын*******замаар*******дамжин*******Улаанбаатар*******хотоос*******гарсан*******байдаг.*******Осол*******80*******гаруй*******километр*******зайд*******явсны*******дараа*******гарсан*******байдаг.*******Энэ*******хугацаанд*******Ц.Ж*******шатахуун*******авах*******зорилгоор*******шатахуун*******түгээх*******станц*******дээр*******зогссон*******талаарх*******баримт*******хэрэгт*******авагдсан*******байдаг.*******Хэргийн*******явцад*******хоёр*******удаа*******үзлэг*******хийж,*******явсан*******зам,*******зогссон*******газруудыг*******хүртэл*******тэмдэглэн*******тогтоосон.*******Улаанбаатар*******хотоос*******122*******километр*******орчим*******зайд*******осол*******гарсан.*******Ийм*******урт*******хугацаа,*******замын*******зай*******өнгөрсний*******дараа*******осол*******гарсан*******нь*******дээр*******дурдсан*******мессеж,*******мэдүүлэг,*******камерын*******бичлэгийн*******нотлох*******баримтын*******ач*******холбогдлыг*******бууруулж*******байна.*******Хэрэв*******Ц.Ж*******амь*******хохирогчийг*******санаатайгаар*******алах*******зорилготой*******байсан*******бол*******ийм*******хугацаа,*******зайг*******туулж,*******замдаа*******зогсож,*******шатахуун*******авч*******явах*******логик*******үндэслэл*******байхгүй*******гэж*******өмгөөлөгчийн*******зүгээс*******үзэж*******байна.*******Мөн*******Ц.Ж*******тухайн*******өдөр*******10*******дугаар*******хорооллоос*******гарснаас*******хойш*******Улиастайн*******гүүр*******хүртэлх*******замд*******замын*******хөдөлгөөний*******дүрэм*******зөрчсөн*******талаар*******ямар*******нэгэн*******торгуулийн*******мэдээлэл*******байхгүй.*******Замын*******хөдөлгөөний*******зөрчил*******гаргасан*******тохиолдолд*******камерт*******бүртгэгдэж*******цахимаар*******торгууль*******ногдуулдаг*******болсон.*******Гэтэл*******Ц.Жийм*******төрлийн*******торгуулийн*******мэдээлэл*******байхгүй.*******Үнэхээр*******амь*******хохирогч*******Ц.Ж*******намайг*******алах*******гээд*******айсан*******бол*******замд*******түр*******зогсох*******хугацаанд*******зугтаах*******боломжтой*******байсан.*******Мөн*******амь*******хохирогч*******зам*******тээврийн*******осол*******гарах*******үед*******хамгаалах*******бүс*******зүүгээгүй*******байсан*******нь*******тогтоогдсон.*******Үүний*******улмаас*******тээврийн*******хэрэгслээс*******шидэгдэж*******гарсан*******нөхцөл*******байдал*******тогтоогдсон.*******Нотлох*******баримтууд*******нь*******өөрөө*******эргэлзээтэй,*******нотлох*******баримтын*******хүрэлцээ,*******ач*******холбогдлын*******хувьд*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэгт*******тооцоход*******хангалтгүй*******байх*******тул*******шүүгдэгчид*******ашигтай*******байдлаар*******шийдвэрлэх*******зарчмыг*******хэрэглэж,*******зүйлчлэлийг*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******27.10*******дугаар*******зүйлийн*******3*******дахь*******хэсэгт*******зааснаар*******өөрчлөн*******шийдвэрлэж*******өгнө*******үү.*******Уг*******зүйлд*******зааснаар*******эрүүгийн*******хариуцлагын*******төрөл*******нь*******1*******жилээс*******5*******жил*******хүртэл*******хугацаагаар*******хорих*******ял,*******эсхүл*******1*******жилээс*******5*******жил*******хүртэл*******хугацаагаар*******зорчих*******эрхийг*******хязгаарлах*******ял*******зэрэг*******байхаар*******зохицуулсан.*******Хэрэв*******шүүх*******давж*******заалдах*******гомдлыг*******хүлээн*******авч*******хэргийн*******зүйлчлэлийг*******өөрчлөн*******шийдвэрлэх*******боломжтой*******гэж*******үзвэл*******шүүгдэгчид*******хорих*******ял*******бус*******зорчих*******эрхийг*******хязгаарлах*******ялыг*******сонгон*******оногдуулж*******өгнө*******үү.*******Шүүгдэгч*******Ц.Ж*******нь*****************оршин*******суух*******хаягтай.*******Хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагааны*******явцад*******мөрдөн*******шалгах*******болон*******шүүхийн*******ажиллагаанд*******саад*******учруулаагүй.*******Хэдийгээр*******хүнд*******гэмт*******хэрэгт*******холбогдон*******шалгагдсан*******боловч*******цагдан*******хорих*******таслан*******сэргийлэх*******арга*******хэмжээ*******авагдаагүй,*******харин*******хилээр*******гарахыг*******хязгаарласан*******таслан*******сэргийлэх*******арга*******хэмжээтэй*******явж*******байсан.*******Шүүгдэгчийн*******хувийн*******байдлын*******хувьд*******тухайн*******зам*******тээврийн*******ослын*******улмаас*******өөрөө*******мөн*******хүнд*******гэмтэл*******авсан.*******Тархины*******гэмтэл*******авсны*******улмаас*******хөдөлмөрийн*******чадвараа*******70*******хувь*******алдсан*******байгаа.*******Хохирогч*******болон*******иргэний*******нэхэмжлэгч*******нарт*******одоогоор*******хохирол*******төлбөрийг*******бүрэн*******төлж*******чадаагүй*******байгаа*******нь*******ажил*******хөдөлмөр*******эрхлэх*******боломжгүй*******байсантай*******холбоотой.*******Гэсэн*******хэдий*******ч*******хохирлыг*******төлөх*******хүсэлтэй*******гэдгээ*******илэрхийлсэн*******бөгөөд*******эрүүл*******мэндийн*******байдал*******сайжирч,*******ажил*******хөдөлмөр*******эрхлэх*******боломжтой*******болсон*******тохиолдолд*******хохирлыг*******барагдуулах*******боломжтой”*******гэв.*******

 

5.Прокурор*******М.Мөнхтайван*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******дүгнэлтдээ:*******“Өмгөөлөгчийн*******гаргасан*******давж*******заалдах*******гомдолтой*******танилцсан.*******Мөн*******сая*******тайлбарыг*******нь*******сонслоо.*******Хэргийн*******зүйлчлэл*******нь*******хэрэгт*******авагдсан*******нотлох*******баримтуудаар*******тогтоогдсон,*******хэргийн*******бодит*******үйл*******баримттай*******тохирсон.*******Шүүгдэгчийг*******анхнаасаа*******тухайн*******зүйл*******ангиар*******яллагдагчаар*******татаж,*******улмаар*******шүүхэд*******шилжүүлсэн.*******Камерын*******бичлэг*******дээр*******хохирогчийг*******тээврийн*******хэрэгсэлд*******хүчээр*******суулгаж*******байгаа*******нөхцөл*******байдал*******харагддаг.*******Энэ*******нь*******хэн*******нэгний*******амнаас*******гарсан*******үг*******биш,*******тухайн*******агшныг*******дүрс*******бичлэгт*******буулгасан*******бодит*******нөхцөл*******байдал*******юм.*******Амь*******хохирогч*******тухайн*******үедээ*******үерхдэг*******байсан*******гэрч*******Трүү*******өөрийн*******гар*******утсаар*******мессеж*******илгээж,*******байршлын*******мэдээлэл*******буюу*******байршилаа*******явуулсан*******талаар*******гэрч*******мэдүүлсэн.*******Иймд*******гэрчийн*******мэдүүлэг,*******шинжээчийн*******дүгнэлт,*******камерын*******бичлэг*******зэрэг*******нотлох*******баримтууд*******нь*******хэргийг*******шийдвэрлэхэд*******маш*******чухал*******ач*******холбогдолтой*******нотлох*******баримтууд*******байпаг*******юм.*******Тухайн*******нотлох*******баримтуудыг*******хэрэгт*******цуглуулах,*******бэхжүүлэх*******ажиллагаа*******нь*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийг*******зөрчсөн*******эсэхийг*******шалгаж*******үзэхэд*******хууль*******зөрчсөн*******нөхцөл*******байдал*******тогтоогдоогүй.*******Зам*******тээврийн*******ослын*******хэрэг*******буюу*******тээврийн*******хэрэгслийн*******хөдөлгөөний*******аюулгүй*******байдал,*******ашиглалтын*******журам*******зөрчих*******гэмт*******хэрэг*******нь*******болгоомжгүй*******хэлбэрээр*******үйлдэгддэг.*******Хэн*******нэгэн*******хүн*******зам*******дээр*******зориуд*******осол*******гаргаж,*******хүн*******дайрч*******алъя,*******эсхүл*******тээврийн*******хэрэгслээр*******осол*******гаргаж*******амь*******насыг*******нь*******хохироох*******зорилгоор*******үйлдэл*******хийдэггүй.*******Энэ*******хэрэгт*******санаа*******сэдэл,*******зорилго*******тодорхой*******байгаа.*******Шүүгдэгч*******хохирогчийг*******машинд*******хүчээр*******суулгаж*******авч*******явсан,*******хохирогч*******айж*******эмээн*******гэрч*******рүү*******байршлын*******мэдээлэл*******илгээсэн,*******“намайг*******ална*******гэж*******байна”*******гэх*******агуулгатай*******мессеж*******илгээсэн*******зэрэг*******нөхцөл*******байдал*******нь*******тухайн*******үйлдлийг*******шууд*******санаатай*******үйлдэл*******байсан*******гэж*******үзэх*******үндэслэл*******болж*******байна.*******Анхан*******шатны*******шүүх*******эдгээр*******нотлох*******баримтуудыг*******шинжлэн*******судалж,*******талуудын*******мэтгэлцээнийг*******сонсож,*******улмаар*******шийтгэх*******тогтоолоо*******гаргасан*******байна.*******Тиймээс*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийтгэх*******тогтоол*******нь*******хууль*******ёсны*******бөгөөд*******үндэслэл*******бүхий*******гарсан.*******Өмгөөлөгчийн*******дурдсан*******“эргэлзээтэй*******нөхцөл*******байдал”*******гэж*******үзэх*******үндэслэл*******хэрэгт*******байхгүй.*******Хэрэгт*******хийх*******шаардлагатай*******мөрдөн*******шалгах*******ажиллагаанууд*******хийгдсэн.*******Шүүхээс*******ч*******мөн*******60*******хоногийн*******хугацаагаар*******хэргийг*******завсарлуулж,*******нэмэлт*******ажиллагаа*******хийлгүүлсэн*******бөгөөд*******уг*******ажиллагаанууд*******хугацаандаа*******хийгдэж*******дууссан.*******Дараа*******нь*******анхан*******шатны*******шүүх*******хуралдаанд*******уг*******ажиллагааны*******үр*******дүнг*******шинжлэн*******судалж,*******талууд*******мэтгэлцэж,*******улмаар*******шийтгэх*******тогтоол*******гаргасан.*******“Хийсвэр*******байдал”*******гэх*******нөхцөл*******байдал*******энэ*******хэрэгт*******байхгүй.*******Харин*******өмгөөлөгчийн*******дурдсан*******сэргээн*******дүрслэл*******хийлгэх,*******шинжээч*******дахин*******томилуулах*******зэрэг*******асуудлууд*******нь*******тодорхой*******хэмжээнд*******хийсвэр*******шинжтэй.*******Хэргийн*******газрын*******үзлэг*******дутуу*******хийгдсэн*******эсэх*******асуудлын*******хувьд*******тухайн*******үеийн*******нөхцөл*******байдал,*******мөрдөгчийн*******ажиллагааны*******арга*******барилтай*******холбоотой*******асуудал*******байж*******болох*******ч*******энэ*******нь*******хэргийн*******зүйлчлэлд*******шууд*******нөлөөлөх*******хэмжээний*******нөхцөл*******байдал*******байхгүй.*******Анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийтгэх*******тогтоол*******нь*******хууль*******ёсны*******бөгөөд*******үндэслэл*******бүхий*******гарсан*******тул*******хэвээр*******үлдээж,*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгчийн*******гаргасан*******давж*******заалдах*******гомдлыг*******хүлээн*******авах*******хууль*******зүйн*******үндэслэлгүй*******байна”*******гэв.

 

6.Хохирогчийн*******хууль*******ёсны*******төлөөлөгчийн*******өмгөөлөгч*******М.Өлзийцэцэг*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******саналдаа:*******“Шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгчийн*******зүгээс*******гаргасан*******давж*******заалдах*******гомдлыг*******2*******өөр*******агуулгатай*******гэж*******үзэж*******байна.*******Нэгдүгээрт,*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******27.10*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******зам*******тээврийн*******осолтой*******холбоотой*******мөрдөн*******шалгах*******ажиллагаа*******дутуу*******хийгдсэн*******гэж*******тайлбарлаж*******байна.*******Хэрэв*******мөрдөн*******шалгах*******ажиллагаа*******дутуу*******хийгдсэн*******гэж*******үзвэл*******хэрэг*******анхан*******шатны*******шүүхэд*******буцаагдах*******процесс*******өөр*******байдлаар*******явагдах*******ёстой.*******Хоёрдугаарт,*******энэ*******хэрэг*******нь*******санаатай*******хүний*******амь*******насыг*******хохироосон*******гэмт*******хэрэг*******биш,*******харин*******зам*******тээврийн*******осол*******байсан*******тул*******хэргийн*******зүйлчлэлийг*******хөнгөрүүлж*******өгнө*******үү*******гэсэн*******агуулгаар*******давж*******заалдах*******гомдол*******гаргасан*******гэж*******ойлгож*******байна.*******Эхний*******асуудлын*******тухайд,*******хэрэв*******зам*******тээврийн*******осол*******байсан*******гэж*******үзвэл*******Шбуруутай*******юу,*******эсхүл*******Ц.Ж*******буруутай*******юу*******гэсэн*******асуудал*******яригдах*******ёстой*******болно.*******Энэ*******асуудлаар*******шинжээчийн*******дүгнэлт*******гарч,*******хэрэгт*******авагдсан*******байгаа.*******Мөн*******өмнө*******нь*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгчийн*******хүсэлтээр*******тодорхой*******ажиллагаанууд*******хийгдсэн.*******Иймд*******уг*******асуудалтай*******холбоотой*******баримтууд*******хангалттай*******байгаа*******бөгөөд*******энэ*******хэрэг*******зам*******тээврийн*******осол*******биш*******гэдэг*******нь*******тогтоогдсон.*******Нөгөө*******талаар,*******зам*******тээврийн*******осол*******болохоос*******өмнө*******шүүгдэгч*******ямар*******үйлдэл*******хийсэн*******талаар*******гэрч*******Шмэдүүлэг*******өгсөн*******байдаг.*******Тэгэхээр*******гэрч*******Шмэдүүлгийг*******юугаар*******няцаах,*******юугаар*******үгүйсгэх*******юм*******бэ.*******Шүүгдэгчийн*******талд*******уг*******мэдүүлгийг*******үгүйсгэх*******нотлох*******баримт*******байхгүй.*******Гэрч*******Шнь*******хууль*******сануулж*******авсан*******мэдүүлэг*******өгсөн.*******Бусад*******хэрэгт*******авагдсан*******үйл*******баримтуудтай*******уялдуулан*******дүгнэлт*******хийхэд*******Шмэдүүлгийг*******үндэслэн*******үзэхэд*******энэ*******хэрэг*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******27.10*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******гэмт*******хэрэг*******биш*******гэдэг*******нь*******тогтоогдож*******байна.*******Өмгөөлөгчийн*******зүгээс*******хүнийг*******санаатай*******алах*******гэмт*******хэрэгт*******заавал*******шууд*******нотлох*******баримт*******байх*******ёстой*******гэж*******тайлбарлаж*******байна.*******Гэвч*******энэ*******хэрэгт*******дараах*******үйл*******баримтууд*******тогтоогдож*******байна.*******Нэгдүгээрт,*******хохирогчийг*******тээврийн*******хэрэгсэлд*******хүчээр*******суулгасан*******үйл*******баримт*******камерын*******бичлэгээр*******тогтоогдсон.*******Тухайлбал*******зорчигч*******талаар*******бус,*******жолоочийн*******талын*******хаалгаар*******хүчээр*******суулгаж*******байгаа*******үйлдэл*******бичлэгт*******тодорхой*******харагддаг.*******Мөн*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгчийн*******зүгээс*******амь*******хохирогч*******өөрийн*******хүсэл*******зоригоор*******хамт*******явсан*******гэж*******тайлбарлаж*******байгаа*******боловч*******камерын*******бичлэг*******уг*******тайлбарыг*******үгүйсгэж*******байгаа.*******Хоёрдугаарт,*******тухайн*******үед*******амь*******хохирогч*******амьд*******байхдаа*******найз*******руугаа*******“намайг*******алах*******гэж*******байна”*******гэсэн*******агуулгатай*******мессеж*******бичиж,*******байршлын*******мэдээлэл*******илгээсэн*******байдаг.*******Гэрч*******тухайн*******мессежийг*******харсан*******бөгөөд*******амь*******хохирогчийн*******араас*******дагаж*******явсан*******байдаг.*******Налайх*******орчимд*******очих*******үед*******байршлын*******мэдээлэл*******тасарсан*******талаар*******мэдүүлсэн.*******Шүүгдэгч*******мөрдөн*******шалгах*******ажиллагааны*******явцад*******өгсөн*******анхны*******мэдүүлэгтээ*******амь*******хохирогч*******найзтайгаа*******чат*******бичиж*******байсныг*******мэдсэн*******талаар*******дурдсан*******байдаг.*******Энэ*******мэдүүлгээс*******харахад*******тухайн*******үед*******шүүгдэгч*******амь*******хохирогчийн*******найзад*******өөрийн*******үйлдлийг*******мэдэгдэхээс*******сэргийлэх*******зорилготой*******байсан*******гэж*******үзэх*******үндэслэл*******харагдаж*******байна.*******Дараа*******нь*******шүүгдэгч*******амь*******хохирогчийн*******гар*******утсыг*******замын*******тэмдэгтэй*******газар*******тавьсан*******гэж*******мэдүүлдэг.*******Харин*******дараагийн*******мэдүүлэгтээ*******гар*******утсыг*******хаясан*******гэж*******мэдүүлсэн*******байдаг.*******Эдгээр*******хоёр*******мэдүүлэг*******хоорондоо*******зөрүүтэй*******байдаг.*******Мөн*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгчийн*******зүгээс*******замдаа*******хэд*******хэдэн*******удаа*******зогссон,*******зогсох*******үед*******амь*******хохирогч*******зугтах*******боломжтой*******байсан*******гэж*******тайлбарлаж*******байна.*******Гэвч*******хэрэгт*******авагдсан*******баримтаар*******тээврийн*******хэрэгсэл*******зогссон*******үйл*******баримт*******тогтоогдоогүй.*******Харин*******шүүгдэгч*******өөрийн*******анхны*******мэдүүлэгтээ*******тээврийн*******хэрэгслийг*******78*******километр*******цагийн*******хурдтай*******явж*******байсан*******гэж*******мэдүүлсэн*******байдаг.*******Гэтэл*******шинжээчийн*******дүгнэлтээр*******тээврийн*******хэрэгслийн*******хурд*******122*******километр*******цагийн*******хурдтай*******явж*******байсан*******нь*******тогтоогдсон.*******Мөн*******амь*******хохирогчийн*******гэрээс*******гарснаас*******хойш*******осол*******болох*******хүртэлх*******хугацааг*******тооцоход*******1*******цаг*******50*******минутын*******дараа*******осол*******гарсан*******байдаг.*******Ослын*******газар*******Улаанбаатар*******хотоос*******ойролцоогоор*******105*******километр*******орчим*******зайд*******байрладаг.*******Ийм*******зайг*******122*******километр*******цагийн*******хурдтай*******явж*******байж*******л*******1*******цаг*******орчим*******хугацаанд*******туулах*******боломжтой.*******Гэтэл*******шүүгдэгч*******өөрийн*******мэдүүлэгтээ*******замдаа*******30-40*******минут*******зогсож*******ярилцсан,*******шатахуун*******түгээх*******станц*******дээр*******зогссон,*******мөн*******бие*******засах*******зорилгоор*******зогссон*******гэж*******мэдүүлсэн*******байдаг.*******Хэрэв*******үнэхээр*******30-40*******минут*******зогссон*******бол*******үлдсэн*******хугацаанд*******100*******гаруй*******километр*******замыг*******туулах*******боломж*******бодитойгоор*******байхгүй.*******Иймд*******шүүгдэгчийн*******зогссон*******гэх*******мэдүүлэг*******нь*******хэрэгт*******авагдсан*******бусад*******нотлох*******баримтуудаар*******няцаагдаж*******байна.*******122*******километр*******цагийн*******хурдтай*******явж*******байгаа*******тээврийн*******хэрэгслээс*******ямар*******ч*******эмэгтэй*******хүн*******зориг*******гаргаж*******үсэрч*******буух*******боломжгүй.*******Иймд*******шүүгдэгч*******амь*******хохирогчийг*******айлган*******сүрдүүлж,*******өөрийн*******эрхшээлд*******байлгах*******санаа*******зорилготой*******байсан*******гэж*******үзэх*******үндэслэлтэй*******байна.*******Манай*******талаас*******хохирол,*******төлбөрийн*******асуудлаар*******давж*******заалдах*******гомдол*******гаргаагүй.*******Гэсэн*******хэдий*******ч*******шүүгдэгчийн*******талаас*******хохирол*******төлбөртэй*******холбоотой*******тайлбар*******хийж*******байна.*******Өмгөөлөгчийн*******зүгээс*******шүүгдэгч*******хөдөлмөрийн*******чадвараа*******алдсан,*******ажил*******хөдөлмөр*******эрхлэх*******боломжгүй*******байсан*******тул*******хохирол*******төлөөгүй*******гэж*******тайлбарлаж*******байна.*******Гэвч*******бодит*******байдал*******дээр*******амь*******хохирогчийн*******ар*******гэрт*******гүн*******эмгэнэл*******илэрхийлсэн,*******уучлал*******хүссэн,*******эсхүл*******ямар*******нэгэн*******байдлаар*******хохирол,*******төлбөр*******төлөх*******оролдлого*******хийсэн*******үйлдэл*******байхгүй*******байна.*******Хэрэв*******энэ*******хүн*******үнэхээр*******амь*******хохирогчтой*******дотно*******харилцаатай*******байсан,*******эсхүл*******уг*******үйлдэл*******санаатай*******биш*******байсан*******бол*******хүний*******ёс,*******хүн*******чанарын*******хувьд*******тодорхой*******үйлдэл*******гаргах*******боломж*******байсан.*******Шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгчийн*******дурдсан*******гэрч*******Шмэдүүлэг,*******гэрч*******Тмэдүүлэг,*******амь*******хохирогчийн*******илгээсэн*******“намайг*******алах*******гэж*******байна”*******гэсэн*******агуулгатай*******мессеж,*******камерын*******бичлэг*******зэрэг*******нотлох*******баримтуудыг*******няцаах,*******үгүйсгэх*******нотлох*******баримт*******хэрэгт*******байхгүй.*******Иймд*******анхан*******шатны*******шүүхээс*******уг*******хэргийг*******хүнийг*******санаатай*******алах*******гэмт*******хэрэг*******гэж*******зүйлчилж*******шийдвэрлэсэн*******нь*******хууль*******зөрчөөгүй,*******үндэслэлтэй*******байх*******тул*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийтгэх*******тогтоолыг*******хэвээр*******үлдээж*******өгнө*******үү”*******гэв.

 

7.Иргэний*******нэхэмжлэгч*******Ч.Чөмгөөлөгч*******Б.Намнансүрэн*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******саналдаа:*******“Прокурорын*******болон*******хохирогчийн*******өмгөөлөгч,*******хууль*******ёсны*******төлөөлөгч*******нарын*******хэлсэн*******тайлбартай*******санал*******нэг*******байна.*******Төв*******аймаг*******дахь*******сум*******дундын*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******2025*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******09-ний*******өдрийн*******554*******дугаартай*******шийтгэх*******тогтоол*******үндэслэлтэй*******гарсан*******гэж*******үзэж*******байна.*******Нэгэнт*******уг*******хэргийг*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хэргийг*******бүхэлд*******нь*******хянан*******учраас*******шийтгэх*******тогтоолд*******дурдсан*******миний*******үйлчлүүлэгч*******Б.Чолох*******ёстой*******байсан*******орлого*******болох*******126*******сая*******төгрөгийн*******талаарх*******асуудлыг*******дурдах*******нь*******зүйтэй*******гэж*******үзэж*******байна.*******Уг*******асуудлыг*******“нотлох*******баримт*******хангалттай*******ирүүлээгүй”*******гэсэн*******үндэслэлээр*******хэлэлцэхгүй*******орхисон*******байдаг.*******Гэвч*******уг*******асуудалтай*******холбоотой*******нотлох*******баримтууд*******хавтаст*******хэрэгт*******мөн*******байгаа*******гэж*******үзэж*******байна.*******Иймд*******шүүх*******бүрэлдэхүүнээс*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******39.1*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******заасны*******дагуу*******тухайн*******баримтыг*******мөн*******хэлэлцэж*******шийдвэрлэж*******өгөхийг*******хүсэж*******байна”*******гэв.*******

 

8.Хохирогчийн*******хууль*******ёсны*******төлөөлөгч*******Б.А*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******тайлбартаа:*******“Шүүгдэгч*******манай*******гэрээр*******орж*******гардаг*******байсан*******болохоор*******бид*******нар*******сайн*******ханддаг*******байсан.*******Тухайн*******үед*******охинтой*******минь*******эвлэрчихсэн*******байсан*******гэх*******мэтээр*******яриад*******байгааг*******нь*******гайхаад*******байна.*******Хажууд*******нь*******машин*******дотор*******унтаж*******байгаа*******ч*******юм*******уу,*******унтаагүй*******ч*******юм*******уу*******тийм*******байдалтай*******байгаа*******нэг*******зураг*******хэрэгт*******байдаг.*******Тэр*******зураг*******бол*******эвлэрсэн*******байсан*******гэсэн*******нотлох*******баримт*******биш*******шүү*******дээ.*******Тийм*******зүйлээр*******дүгнэлт*******хийх*******хэцүү.*******Хэзээ*******авсан*******зураг*******гэдэг*******нь*******ч*******тодорхойгүй.*******Тэгсэн*******атлаа*******тэр*******зурган*******дээр*******үндэслээд*******миний*******охинтой*******сайндчихсан*******байсан*******гэж*******ярьж*******байгаа*******юм.*******Энэ*******хүн*******өөрөө*******өөр*******хүнтэй*******болоод*******миний*******охиныг*******хаясан,*******тэгээд*******муудалцсан.*******Би*******анх*******магадгүй*******зам*******тээврийн*******осол*******болсон*******байж*******магадгүй*******гэж*******бодож*******байсан*******юм.*******Анх*******үзлэг*******хийх*******гээд*******очиход*******шүүгдэгчийн*******ах*******дүү*******нар*******нь*******бүгд*******тэнд*******байсан.*******Би*******10*******цагийн*******үед*******очсон.*******Тэгэхэд*******бүх*******юмыг*******нь*******хумиад*******тавьчихсан*******байсан.*******Машины*******байдал*******нь*******зөвхөн*******миний*******охины*******тал*******нь*******бүр*******базаад*******хаячихсан*******юм*******шиг*******атлаа*******жолоочийн*******талын*******суудал*******нь*******бараг*******яагаа*******ч*******үгүй*******байсан.*******Миний*******охин*******мессеж*******бичингүүт*******нь*******тэр*******утсыг*******нь*******булааж*******аваад*******алга*******болгочхоод,*******миний*******охины*******амийг*******авчхаад,*******дараа*******нь*******зам*******тээврийн*******осол*******болгосон*******юм*******биш*******байгаа*******гэж*******би*******одоо*******хүртэл*******боддог.*******Би*******энэ*******талаар*******прокурорт*******ч*******хэлж*******байсан,*******мөрдөн*******байцаалтын*******үед*******ч*******хэлж*******байсан.*******Үүнийг*******шалгаж*******өгөөч*******гэж*******хүсэж*******байсан.*******Бид*******бас*******хүн*******ёсны*******нэг*******харилцаа*******байх*******ёстой*******гэж*******боддог.*******Гэтэл*******ар*******гэрийнх*******нь*******зүгээс*******“манай*******хүүг*******шоронд*******оруулахгүй*******бол*******төлбөр*******мөнгийг*******чинь*******өгнө”*******гэсэн*******утгатай*******мессеж*******хүртэл*******бичиж*******байсан.*******Тийм*******үгийг*******ар*******гэрийнхэн*******нь*******бичиж*******байгаад*******би*******их*******гайхсан.*******Энэ*******нь*******намайг*******доромжилж*******байгаа*******юм*******уу,*******би*******юу*******гэж*******ойлгох*******вэ.*******Би*******эд*******нараас*******5*******төгрөг*******ч*******гуйгаагүй.*******Гэтэл*******тийм*******муухай*******утгатай*******мессеж*******бичиж*******байгаа*******нь*******үнэхээр*******зохисгүй*******санагдсан.*******Тогтоолыг*******хэвээр*******үлдээж*******өгнө*******үү,*******өөр*******тайлбаргүй”*******гэв.*******

 

9.Иргэний*******нэхэмжлэгч*******А.С*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******тайлбартаа:*******“Тайлбар*******байхгүй”*******гэв.*******

 

10.Шүүгдэгч*******Ц.Ж*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******тайлбартаа:*******“Тайлбар*******байхгүй”*******гэв.*******

 

ТОДОРХОЙЛОХ*******нь:

 

1.Давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******хэргийг*******хянан*******шийдвэрлэхдээ*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******39.1*******дүгээр*******зүйлийн*******1,*******3*******дахь*******хэсэгт*******зааснаар*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгч*******Э.Батжаргалын*******гаргасан*******давж*******заалдах*******гомдолд*******дурдсан*******үндэслэлд*******хязгаарлахгүйгээр*******мөрдөн*******шалгах,*******прокурор*******болон*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******бүх*******ажиллагаа,*******шийдвэрийг*******бүхэлд*******нь*******хянаж*******үзлээ.

 

2.Мөрдөн*******шалгах*******ажиллагааны*******явцад*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******16.2*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******“Нотолбол*******зохих*******байдал”-ыг*******хангалттай*******шалган*******тодруулсан,*******хэргийн*******үйл*******баримтын*******талаар*******тогтоосон*******нотлох*******баримтуудыг*******цуглуулж*******бэхжүүлэхдээ*******хэргийн*******оролцогчийн*******хуулиар*******хамгаалагдсан*******эрхийг*******хязгаарлаагүй,*******шүүхээс*******хууль*******ёсны*******үндэслэл*******бүхий*******тогтоол*******гаргахад*******сөргөөр*******нөлөөлж*******болохуйцаар*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуульд*******заасан*******үндэслэл*******журмыг*******зөрчиж*******нотлох*******баримт*******цуглуулж,*******бэхжүүлсэн*******гэж*******үзэх*******үндэслэлгүй,*******хэргийг*******хянан*******шийдвэрлэхэд*******хангалттай,*******үнэлэх*******боломжтой*******байна.

 

 *******3.Хэрэгт*******авагдсан*******анхан*******болон*******давж*******заалдах*******шатны*******шүүхээр*******шинжлэн*******судлагдсан*******нотлох*******баримтуудыг*******хооронд*******нь*******харьцуулан*******судалж*******үзвэл*******Ц.Ж*******нь*******2024*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******19-ний*******өдрөөс*******20-нд*******шилжих*******шөнө*******үерхдэг*******найзын*******харилцаатай*******байсан*******хохирогч*******А.М“Тоёота*******Приүс-30”*******маркийн******************УЕЕ*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгсэлд*******хүчээр*******суулгаж,*******“...буцаж*******нийлэхгүй...салсан”*******асуудлаар*******маргалдаж,*******Улаанбаатар*******хотоос*******Төв*******аймгийн*******Баян*******сумын*******нутаг*******дэвсгэрт*******зорчин*******явахдаа*******хохирогч*******А.Мын*******эзэмшлийн*******“Ай*******фоне*******12*******про*******макс”*******загварын*******гар*******утсыг*******замдаа*******тээврийн*******хэрэгслийн*******цонхоор*******хаясан,*******

 *******мөн*******“Тоёота*******Приүс-30”*******маркийн******************УЕЕ*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгслийг*******жолоодон*******явахдаа*******Говь-Сүмбэр*******аймаг*******явах*******чиглэлийн*******асфальтан*******замын*******122-123*******дугаарын*******километрийн*******шонгийн*******ойролцоо*******2024*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******20-ны*******өглөө*******үүрээр*******Дорноговь*******аймгийн*******Замын-Үүд*******сумаас*******Улаанбаатар*******чиглэлд*******Б.Шжолоодож*******явсан*******“Норд*******бенз”*******маркийн***********ДГА*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгслийг*******замын*******эсрэг*******урсгал*******руу*******орж*******мөргөн*******А.Мын*******амь*******насыг*******хохироосон*******гэмт*******хэргийн*******талаарх*******үйл*******баримт*******тогтоогдож*******байна.*******

 

3.1.Өөрөөр*******хэлбэл*******дээрх*******гэмт*******хэргийн*******үйл*******баримт*******нь*******шүүхийн*******хэлэлцүүлэгт*******шинжлэн*******судлагдсан*******нотлох*******баримт*******болох*******хэргийн*******газарт*******үзлэг*******хийсэн*******тэмдэглэл,*******замын*******цагдаагийн*******газрын*******зам*******тээврийн*******осол*******дээр*******тогтоосон*******акт*******/1-р*******хх-ийн*******12*******/,*******осол,*******хэрэг*******гарсан*******газар*******хийсэн*******хэмжилтийн*******бүдүүвч,*******гэрэл*******зураг*******/1-р*******хх-ийн*******13-17/,*******бичлэгт*******үзлэг*******хийсэн*******тэмдэглэл,*******гэрэл*******зургийн*******үзүүлэлт*******/1-р*******хх-ийн*******26-35/,*******

 

хохирогчийн*******хууль*******ёсны*******төлөөлөгч*******Б.Аийн *******“...Ц.Ж*******утсаар*******ярьж*******дуудсаар*******байгаад*******манай*******охиныг*******аваад*******явсан*******байсан.*******Ц.Ж*******нь*******манай*******охин*******А.Мунаж*******ирсэн*******машиныхаа*******жолооч*******талын*******хаалгаараа*******суулгаад*******аваад*******явсан*******байсан.*******Осол*******болсон*******шөнө*******манай*******охин*******А.М*******нь*******найз*******М.Трүү*******чатаар*******"намайг*******авч*******яваад*******ална*******гээд*******байна,*******айж*******байна"*******гэсэн*******чат*******бичиж*******явуулсан*******байсан.*******Тэр*******шөнө*******осол*******болж*******манай*******охин*******нас*******барсан*******байсан...*******Ц.Жээж*******нь*******“манай*******хүү*******утсыг*******нь*******хаана*******хаяснаа*******санахгүй*******байна”*******гэж*******хэлж*******байна*******гээд*******хэлэхгүй*******байсан.*******Уг*******нь*******утсыг*******нь*******олсон*******бол*******манай*******охин*******А.Мын*******утсан*******дээрээс*******чатууд*******нь*******тодорхой*******харагдах*******байсан...”*******гэх*******мэдүүлэг*******/2-р*******хх-ийн*******97/,*******

 

шинжээчийн*******2024*******оны*******10*******дугаар*******сарын*******26-ны*******өдрийн*******№52/64*******дугаартай *******“1.Beiben*******North*******Benz*******ND4190*******маркийн***********ДГА*******улсын*******дугаартай*******автомашины*******жолооч*******Б.Шнь*******Монгол*******Улсын*******Замын*******хөдөлгөөний*******дүрмийн*******заалт*******зөрчсөн*******гэх*******үндэслэлгүй*******байна.*******2.Toyota*******Prius*******маркийн******************УЕЕ*******улсын*******дугаартай*******автомашины*******жолооч*******Ц.Ж*******нь*******Монгол*******Улсын*******Замын*******хөдөлгөөний*******дүрмийн*******11.3*******"Эсрэг*******хөдөлгөөнтэй*******хоёр*******эгнээгээр*******зорчдог*******замд*******гүйцэж*******түрүүлэх*******буюу*******саадыг*******тойрон*******гарахаас*******бусад*******тохиолдолд*******эсрэг*******урсгал*******сөрөхийг*******хориглоно.”*******гэснийг*******зөрчсөн*******байх*******үндэслэлтэй*******байна.*******3.Уг*******зам*******тээврийн*******осол*******болоход*******замын*******нөхцөл*******байдал*******үзэгдэх*******орчин*******нөлөөлсөн*******гэх*******үндэслэлгүй*******байна.*******4.Toyota*******Prius*******маркийн******************УЕЕ*******улсын*******дугаартай*******автомашины*******жолооч*******Ц.Ж*******нь*******Монгол*******Улсын*******Замын*******хөдөлгөөний*******дүрмийн*******11.3*******дахь*******заалтыг*******зөрчсөний*******улмаас*******уг*******зам*******тээврийн*******осол*******гарсан*******гэж*******үзэж*******байна”*******гэх*******дүгнэлт*******/1-р*******хх-ийн*******219-221/,*******

 

шүүх*******шинжилгээний*******Ерөнхий*******газрын*******2025*******оны*******10*******дугаар*******сарын*******13-ны*******ЕГ0225/1161*******дугаартай*******“1.Тухайн*******зам*******тээврийн*******осол*******нь*******Хэргийн*******газрыг*******сэргээн*******дүрслэх*******лабораториор*******дүрслэх*******эсэхийг*******тогтоох*******боломжгүй.*******2."Toyota*******Prius*******30"*******маркийн******************УЕЕ*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгсэл*******нь*******122*******км/цагийн*******хурдтай*******явсан*******байна.*******Осол*******хэргийн*******үзлэгийн*******материалд*******зам*******дээр*******үүссэн*******мөрийг*******бүрэн*******тодорхойлоогүй,*******мөрийн*******өргөн*******тодорхой*******бус*******шарвалтын*******болон*******тоормосны*******мөр*******эсэхийг*******тодорхойлох*******боломжгүй,*******осол*******хэргийн*******гарсан*******газар*******хийсэн*******хэмжилтийн*******бүдүүвч*******зурагт*******үзүүлсэн*******мөр*******болон*******гэрэл*******зурагт*******үзүүлсэн*******мөрийг*******эгц*******дээрээс*******гэрэл*******зургийн*******аргаар*******аваагүй*******зэргээс*******"North*******Benz"*******маркийн***********ДГА*******улсын*******дугаартай*******тээврийн*******хэрэгслийн*******хурдыг*******тогтоох*******боломжгүй*******байна.*******3.Тээврийн*******хэрэгслүүдийн*******мөргөлтийн*******цэгийг*******тогтоох*******боломжгүй.*******4.Тээврийн*******хэрэгслүүд*******анх*******мөргөлдсөн*******А*******цэг*******үндэслэлтэй*******эсэхийг*******тогтоох*******боломжгүй”*******гэх*******дүгнэлт*******/3-р*******хх-ийн*******218-221/,*******

 

гэрч*******М.Төгсөн:*******“Би*******2024*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******19-ний*******оройны*******22*******цагийн*******орчим*******талийгаач*******А.Мтай*******уулзаад*******бид*******хоёр*******гэрийн*******ойролцоох*******газруудаар*******болзоонд*******явсан.*******...Шөнийн*******02*******цаг*******30*******минутын*******орчимд*******би*******талийгаач*******А.МБаянгол*******дүүрэг*******Баялаг*******хотхонд*******гэрт*******оруулж*******өгөөд,*******орцноос*******гарч*******явахдаа*******Ц.Ж*******урдаас*******ирж*******байхаар*******таньдаг*******болохоор*******уулзаад*******ярилцтал,*******эхэндээ*******ойр*******зуурын*******юм*******ярьж*******байгаад*******надаас*******талийгаач*******А.Мын*******талаар*******асуусан.*******Тэгэхээр*******нь*******“бид*******хоёр*******үерхэж*******байгаа.*******Үерхээд*******1*******сар*******гаран*******болж*******байна”*******гэж*******хэлсэн.*******Тэгтэл*******Ц.Ж*******надад*******хандан*******“миний*******хайртай*******хүнээс*******холдоод*******өг”*******гээд*******гуйгаад*******уйлаад*******байсан.*******Тэгээд*******Ц.Ж*******гар*******утсаар*******нэг*******хүн*******рүү*******залгаад*******удалгүй*******талийгаач*******А.М*******гэрээсээ*******гарч*******ирсэн.*******Гарч*******ирээд*******талийгаач*******А.М,*******Ц.Жхандаж*******“гай*******болж*******ханадаггүй*******юм*******уу,*******яваад*******өг”*******гэж*******хэлсэн.*******Тэгэхээр*******нь*******би*******Ц.Жхандаж*******“шөнө,*******орой*******уулзаж*******байхаар*******өдөр*******болоо”*******гэж*******хэлээд*******гэр*******рүүгээ*******явсан.*******Удалгүй*******10*******минутын*******дараа*******талийгаач*******А.М*******над*******руу*******чат*******бичээд*******“уулзъя”*******5*******минутын*******дараа*******Gem*******mall-н*******хажууд*******уулзахаар*******болсон.*******Талийгаач*******А.М*******над*******руу*******10*******минутын*******дараахан*******чат*******бичээд*******“Ц.Ж*******намайг*******авч*******яваад,*******ална*******гээд*******байна,*******би*******айж*******байна”*******гэсэн*******чат*******ирсэн.*******Тэгэхээр*******нь*******би*******“хаана*******явж*******байна”*******гэтэл*******над*******руу*******шууд*******локешин*******ирээд*******тэрнээс*******хойш*******холбоо*******байхгүй*******болсон.*******Би*******араас*******нь*******найз*******Есүйхээг*******гуйгаад*******локешинг*******дагаад*******араас*******хөдлөөд*******Налайх*******дүүргийн*******хурдны*******замаар*******яваад*******локешин*******дундаа*******ороод*******алга*******болсон.*******Тэгээд*******тэр*******хавиар*******хар*******өнгийн*******Приүс-30*******маркийн*******машин*******хайгаад*******олоогүй.*******Өглөөний*******06*******цагт*******гэртээ*******орсон.*******Талийгаач*******А.Мын*******гар*******утасны*******цэнэг*******дуусах*******болоогүй*******байсан.*******Талийгаач*******А.М,*******Ц.Жталаар*******өмнө*******нь*******нэг*******ч*******удаа*******ярьж*******байгаагүй,*******тэр*******өдөр*******мэдсэн.*******Би*******талийгаач*******А.Мтай*******2024*******оны*******02*******дугаар*******сард*******танилцаад*******харьцаж*******байгаад*******2024*******оны*******4*******дүгээр*******сард*******үерхээд*******уулздаг*******болсон.*******Сүүлийн*******3*******хоног*******уулзаж*******байхад*******оройн*******цагаар*******байн,*******байн*******олон*******давтамжтай*******залгаж*******байсан.*******Хэн*******болохыг*******надад*******хэлээгүй*******болно.”*******гэх*******мэдүүлэг*******/1-р*******хх-ийн*******123/,

 

гэрч*******Б.Ш“...2024*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******20-ны*******04*******цаг*******55*******минутад*******“Тоёота*******Приүс-30”*******маркийн*******хар*******өнгийн*******тээврийн*******хэрэгсэл*******урсгал*******сөрж*******орж*******ирээд*******миний*******тээврийн*******хэрэгслийн*******урд*******залуурын*******дугуйг*******мөргөж*******замын*******хажуу*******тал*******руу*******унаж,*******би*******жолоодлогогүй*******болж*******замын*******эсрэг*******урсгал*******руу*******орсон.*******Баруун*******талын*******толь*******болон*******гэрлээр*******мөргөж*******шүргэсэн*******юм.*******Хэсэг*******хугацааны*******дараа*******жолооч*******нь*******өөрөө*******гараад*******машинаа*******тойроод*******явж*******байсан.*******Тэгээд*******талийгаачийн*******хажууд*******очиж*******хэвтсэн.*******Тэгээд*******жолооч*******таталт*******өгөөд*******байхаар*******нь*******очиж*******анхны*******тусламж*******үзүүлсэн.*******Тухайн*******үед*******“Тоёота*******Приүс-30”*******маркийн*******хар*******өнгийн*******тээврийн*******хэрэгсэл*******урсгалаараа*******явж*******байгаад*******миний*******урсгал*******руу*******орохоор*******нь*******би*******дохио*******өгөөд*******эргээд*******өөрийнхөө*******урсгалд*******явж*******байснаа*******дахин*******сөрж*******орж*******ирээд*******миний*******тээврийн*******хэрэгслийн*******урд*******залуурын*******дугуйг*******мөргөсөн.”*******гэх*******мэдүүлэг*******/1-р*******хх-ийн*******125/,

 

гэрч*******Н.Л“...Би*******2024*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******20-ны*******өглөө*******Улаанбаатар*******хотоос*******Замын-Үүд*******сум*******руу*******“Норд*******бенз”*******маркийн*******65-21*******ДГН*******улсын*******дугаартай*******том*******оврын*******тээврийн*******хэрэгсэлтэй*******Төв*******аймгийн*******Сэргэлэн*******сумын*******нутаг*******болох*******9*******дүгээр*******зөрлөгийн*******харалдаа*******явж*******байхад*******засмал*******замын*******хажууд*******саарал*******өнгийн*******гар*******утас*******байхаар*******нь*******машинаа*******зогсоож*******тухайн*******гар*******утсыг*******авч*******үзэхэд*******дэлгэц*******нь*******хагархай,*******ар*******хэсэг*******нь*******мөн*******адил*******хагарсан,*******саарал*******өөрийн*******IPhone*******маркийн*******гар*******утас*******цэнэгтэй,*******түгжээтэй,*******гадуураа*******ямар*******нэгэн*******хамгаалах*******кейс*******байхгүй*******гар*******утас*******байсан.*******Тухайн*******үед*******засмал*******замын*******хажууд*******байсан*******гар*******утсыг*******аваад*******машинаа*******бариад*******хөдлөхөд*******олсон*******гар*******утас*******дугараад*******байхаар*******нь*******дуудлагыг*******авах*******гэхээр*******дэлгэц*******нь*******хагархай*******учраас*******авч*******болохгүй*******байсан.*******Тэгэхээр*******нь*******хэсэг*******явж*******байгаад*******дахин*******дугараад*******байхаар*******нь*******утсыг*******унтрааж*******сим*******картыг*******салгаж*******аваад*******өөрийн*******барьж*******байсан*******гар*******утсанд*******хийж*******үзэхэд*******пин*******код*******нэхэхээр*******нь*******дөрвөн*******тэг*******/0000/*******хийсэн*******чинь*******шууд*******асахаар*******нь*******дугаар*******руу*******нь*******залгаж*******“замын*******хажуугаас*******энэ*******утсыг*******оллоо”*******гэсэн*******чинь*******“өө*******тийм*******үү,*******та*******хаанаас*******олсон*******юм*******бэ”*******гэхээр*******нь*******би*******“замын*******хажуугаас*******олсон”*******гэж*******хариултал*******“та*******хаана*******явж*******байна”*******гэхээр*******нь*******би*******тухайн*******хүнд*******“Багахангай*******дүүрэг*******өнгөрөөд*******явж*******байна”*******гэж*******хэлтэл*******надтай*******ярьсан*******хүн*******“наад*******утасны*******эзэн*******нь*******нас*******барсан*******юм*******аа*******та*******олсон*******утсаа*******Баян*******сумын*******урд*******замын*******хажуу*******талын*******гуанз*******дээр*******үлдээгээд*******өгөөч*******бид*******нар*******очоод*******авъя”*******гэхээр*******нь*******хэлсэн*******газарт*******нь*******үлдээгээд*******цаашаа*******замдаа*******гарсан...”*******гэх*******мэдүүлэг*******/1-р*******хх-ийн*******150/*******зэрэг*******тухайн*******хэрэгт*******хамааралтай,*******ач*******холбогдол*******бүхий*******нотлох*******баримтуудаар*******нотлогдон*******тогтоогджээ.

 

3.2.Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******10.1*******дүгээр*******зүйлд*******заасан*******“Хүнийг*******алах”*******гэмт*******хэргийн*******үндсэн*******шинж*******нь*******гэм*******буруутай*******этгээдийн*******үйлдэл,*******хохирогчийн*******үхлийн*******хооронд*******шалтгаант*******холбоо*******байхыг*******шаарддаг*******бөгөөд*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******хүн*******өөрийн*******үйлдлийн*******нийгэмд*******аюултай*******шинж*******чанарыг*******ухамсарлаж,*******түүнээс*******учирч*******болох*******хохирлыг*******хүсэж,*******эсхүл*******хүсээгүй*******боловч*******үйлдлээрээ*******хохиролд *******хүргэсэн*******гэм*******буруугийн *******шууд*******санаатай*******хэлбэрээр*******илэрнэ.

 

 Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******17.8*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******“Эд*******хөрөнгийг*******устгах,*******гэмтээх”*******гэмт*******хэргийн*******шинж*******нь*******бусдын*******эд*******хөрөнгийг*******хууль*******бусаар*******устгасан,*******гэмтээсэн*******идэвхитэй*******үйлдэл*******байх*******ба*******энэ*******үйлдлийн*******улмаас *******бусдад*******бага*******хэмжээнээс*******дээш*******хохирол*******учирсан*******байх*******бөгөөд*******хууль*******бусаар*******устгасан*******гэмтээсэн*******үйлдэл,*******хохирол*******хоёрын*******хооронд *******шалтгаант*******холбоотой*******байхыг*******шаардана.*******

 Төв*******аймгийн*******прокурорын*******газраас*******шүүгдэгч*******Ц.Жүйлдэл*******нь*******мөрдөн*******шалгах*******ажиллагаагаар*******хэрэгт*******хуульд*******заасан*******үндэслэл*******журмын*******дагуу*******авагдсан*******нотлох*******баримтуудаар*******тогтоогдсон*******гэж*******үзэж,*******дээрх*******гэмт*******хэргүүдэд*******холбогдуулан*******эрүүгийн*******хэрэг*******үүсгэж,*******яллагдагчаар*******татаж*******яллах*******дүгнэлт*******үйлдсэн*******хэргийн*******зүйлчлэл*******зөв*******болжээ.*******

 

4.Анхан*******шатны*******шүүхээс*******шүүх*******хуралдаанаар*******шинжлэн*******судлагдсан*******нотлох*******баримтуудыг*******үндэслэн*******“...амь*******хохирогч*******А.М“Тоёота*******приүс-30”*******маркийн*******тээврийн*******хэрэгслээр*******авч*******явсан,*******замдаа*******М.Трүү*******бичсэн*******мессежийг*******шалгасан,*******гар*******утсыг*******нь*******зам*******дээр*******хаясан*******зэргээр*******хүч*******хэрэглэсэн...,*******зам*******тээврийн*******осол*******болох*******үед*******гэрч*******Б.Шаравнямбуу,*******шүүгдэгч*******Ц.Ж*******нар*******нь*******гүйцэд*******түрүүлэх*******үйлдэл*******хийх,*******эсхүл*******тэдгээрийн*******тээврийн*******хэрэгслийг*******хэн*******нэгэн*******гүйцэд*******түрүүлэх*******үйлдэл*******хийгдээгүй*******нь*******тухайн*******цаг*******хугацаанд*******өөр*******ямар*******ч*******тээврийн*******хэрэгсэл*******тухайн*******замд*******яваагүй*******болох*******нь*******тэдгээрийн*******мэдүүлгээр*******тогтоогдсон...,*******шүүгдэгчийн*******үйлдэл*******нь*******гэм*******буруугийн*******санаатай*******хэлбэртэй,*******түүнийг*******өөрийн *******үйлдэл,*******эс*******үйлдэхүйг*******хууль*******бус*******шинжтэй*******болохыг*******ухамсарлаж*******түүнийг*******хүсэж*******үйлдсэн,*******хохирол*******хор*******уршигт*******зориуд*******хүргэсэн...,*******шүүгдэгч*******Ц.Жадамбыг*******Замын*******хөдөлгөөний*******аюулгүй*******байдал,*******тээврийн*******хэрэгслийн*******ашиглалтын*******журмын*******эсрэг*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******гэж*******үзэх*******үндэслэлгүй*******байна.*******Харин*******түүнийг*******Хүний*******амьд*******явах*******эрхийн*******эсрэг*******гэмт*******хэрэг,*******Өмчлөх*******эрхийн*******эсрэг*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******гэж*******үзэх*******үндэслэлтэй*******байна...”*******гэх*******дүгнэлт*******хийж,*******шүүгдэгчийг*******гэм*******буруутайд*******тооцсон*******нь*******хэргийн*******бодит*******байдалтай*******нийцсэн,*******хэрэгт*******авагдсан*******нотлох*******баримтуудыг*******үнэлэхдээ*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******16.15*******дугаар*******зүйлд*******заасан*******нотлох*******баримтыг*******шалгах,*******үнэлэх*******журмыг*******болон*******анхан*******шатны*******журмаар*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******ажиллагаа*******нь*******тухайн*******шүүгдэгчийн*******хувьд*******прокуророос*******шилжүүлсэн*******хэргийн*******хүрээнд*******явагдана”*******гэсэн*******нь*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******34.14*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******заасныг*******зөрчөөгүй*******байна.

           *******

5.Эрүүгийн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******1.4*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт *******“энэ*******хуульд*******заасан*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******нь*******шүүхээр*******тогтоогдсон*******гэм*******буруутай*******хүнд*******эрүүгийн*******хариуцлага*******хүлээлгэнэ”*******гэж*******заасан*******бөгөөд*******шүүх*******ийнхүү*******эрүүгийн*******хариуцлага*******хүлээлгэх*******үндэслэл,*******зарчмыг*******эрх*******зүйн*******удирдлага*******болгон*******шүүгдэгчийн*******үйлдсэн*******гэмт*******хэрэгт*******нь*******оногдуулж*******болох*******төрөл,*******хэмжээний*******дотор*******эрүүгийн*******хариуцлага*******хүлээлгэх*******учиртай.

 

5.1.*******Анхан*******шатны*******шүүх*******“гэмт*******хэргийн*******нийгмийн*******аюулын*******шинж*******чанар,*******түүний*******хувийн*******байдал*******зэргийг*******харгалзан,*******мөн*******иргэдийн*******төлөөлөгч*******Ц.Эрдэнээгийн*******гаргасан*******“гэм*******буруутай”*******гэж*******дүгнэснийг*******үндэслэн*******тухайн*******зүйл,*******хэсэгт*******заасан*******ялын*******төрөл*******хэмжээний*******хүрээнд*******буюу*******Эрүүгийн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******6.8*******дугаар*******зүйлийн*******1,*******2*******дахь*******хэсгийн*******2.3-т*******заасныг*******баримтлан*******шүүгдэгч*******Ц.ЖЭрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******10.1*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******оногдуулсан*******8*******жил*******6*******сар*******хорих*******ял*******дээр*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******17.8*******дугаар*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******зааснаар*******оногдуулсан*******2*******сарын*******зорчих*******эрхийг*******хязгаарлах*******ялын*******нэг*******хоногийг*******хорих*******ялын*******нэг*******хоногоор*******тооцож*******2*******сарын*******хорих*******ялыг*******нэмж*******нэгтгэн*******нийт*******эдлэх*******ялыг*******8*******жил*******8*******сарын*******хугацаагаар*******хорих*******ялаар*******тогтоож,*******эдлэх*******ялыг*******нээлттэй*******хорих*******байгууллагад*******эдлүүлэхээр*******тогтоосон*******нь*******Эрүүгийн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******5.1*******дүгээр*******зүйлд*******заасан*******зорилгыг*******хангахуйц,*******мөн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******6.1*******дүгээр*******зүйлийн*******2*******дахь*******хэсэгт*******заасан*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******нөхцөл*******байдал,*******учирсан*******хохирол,*******хор*******уршгийн*******шинж*******чанар,*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******хүний*******хувийн*******байдал*******зэрэгт*******тохирсон,*******Эрүүгийн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******1.3*******дугаар*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******заасан*******шударга*******ёсны*******зарчимд*******нийцсэн*******байна.

 

6.Шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгч*******Э.Батжаргал*******“Ц.Жүйлдэл*******нь*******тээврийн*******хэрэгслийн*******хөдөлгөөний*******аюулгүй*******байдал,*******ашиглалтын*******журам*******зөрчсөний*******улмаас*******хүний*******амь*******нас*******хохирсон*******нөхцөл*******байдал*******тогтоогдож*******байхад*******шүүх*******хэрэгт*******авагдсан*******нотлох*******баримтыг*******бүрэн,*******бодитой,*******эргэлзээгүй*******байдлаар*******үнэлэлгүйгээр*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэг*******үйлдсэн*******гэж*******дүгнэсэн*******нь*******үндэслэлгүй,*******улсын*******яллагчаас*******хүнийг*******алах*******гэмт*******хэрэг*******гэж*******яллаж*******байгаа*******нотлох*******баримтын*******хувьд*******амь*******хохирогчоос*******М.Тэмүүлэнд*******ирсэн*******мессеж,*******М.Тгэрчээр*******өгсөн*******мэдүүлэг,*******мөн*******10*******дугаар*******хорооллоос*******машинд*******суулгах*******үед*******хүчээр*******суулгасан*******гэж*******үзсэн*******камерын*******бичлэгийг*******үндэслэл*******болгосон.*******Гэвч*******эдгээр*******нотлох*******баримтууд*******хангалттай*******хүрэлцээгүй,*******эргэлзээтэй*******байдаг.*******Хүнийг*******алах*******гэмт*******хэргийн*******онцлог*******нь*******бусад*******гэмт*******хэрэг,*******ялангуяа*******зам*******тээврийн*******аюулгүй*******байдлын*******журам*******зөрчих*******гэмт*******хэргээс*******ялгагдах*******гол*******шинж*******нь*******шууд*******санаатай*******үйлдэл*******байдаг.*******Өөрөөр*******хэлбэл*******тухайн*******этгээд*******өөрийн*******үйлдлийн*******улмаас*******хүний*******амь*******нас*******хохирно*******гэдгийг*******мэдэж,*******хүсэж,*******зориуд*******үйлдсэн*******байх*******шаардлагатай*******ба*******ийм*******санаатай*******үйлдэл*******нотлох*******баримтаар*******тогтоогдсон*******байх*******ёстой.*******Иймд*******зүйлчлэлийг*******Эрүүгийн*******хуулийн*******тусгай*******ангийн*******27.10*******дугаар*******зүйлийн*******3*******дах*******хэсэгт*******зааснаар*******хөнгөрүүлэн*******зүйлчилж*******өгнө*******үү”*******гэх*******агуулга*******бүхий*******гомдол*******гаргасныг*******хангах*******боломжгүй*******байна.

 

6.1.Тодруулбал,*******Эрүүгийн*******хуулиар*******хамгаалагдсан*******эрх*******ашгийг*******зөрчиж,*******хохирол,*******хор*******уршиг*******учруулсан*******этгээдийн*******гэм*******буруутай*******эсэхийг*******тогтоохдоо*******хохирогч,*******шүүгдэгч*******нарын*******хоорондын*******харилцаа,*******гаргасан*******зан*******авир,*******үйлдлийн*******өрнөл,*******түүнчлэн*******шүүгдэгчийн*******зүгээс*******тухайн*******үйлдэлдээ*******хэрхэн*******хандсан*******буюу*******гэм*******буруугийн*******хэлбэрийг*******зөв*******тодорхойлсоны*******эцэст*******эрүүгийн*******хариуцлага*******хүлээлгэснээр*******Эрүүгийн*******хуулийн*******ерөнхий*******ангийн*******1.2*******дугаар *******зүйлийн*******2*******дахь*******хэсэгт*******заасан*******хуулийг*******төсөөтэй*******хэрэглэхгүй*******гэсэн*******хууль*******ёсны*******зарчимд*******нийцнэ.

 

Гэмт*******хэрэг*******нь*******хүний*******идэвхитэй,*******идэвхигүй*******зан*******үйлээр*******дамжин*******илэрдэг*******төдийгүй*******хор*******уршигт*******сэтгэлзүйн*******хувьд*******хэрхэн*******хандсан*******буюу*******ямар*******хүсэл,*******зорилго,*******сэдэлтийг*******удирдлага*******болгон*******хийснийг*******илтгэн*******харуулдаг*******онцлогтой*******бөгөөд*******энэ*******хүрээнд*******гэмт*******хэргийн*******төрөл,*******аргыг*******зөв*******тодорхойлон*******хэргийн*******бодит*******байдлыг *******тогтоох,*******гэмт*******хэргийг *******ялган*******зүйлчлэх*******зэргийг*******шийдвэрлэхэд*******ач*******холбогдолтой*******болно.

 

Мөрдөгч,*******прокурор*******нь*******хэргийн*******бодит*******байдлыг*******тогтоохын*******тулд *******хуульд*******заасан *******бүх*******арга*******хэмжээг*******авч,*******шүүгдэгчийг*******яллах*******болон*******цагаатгах,*******ял*******хүндрүүлэх,*******хөнгөрүүлэх *******нөхцөл*******байдлыг*******эргэлзээгүй*******тогтоох*******үүрэгтэй*******бөгөөд*******шүүгдэгч*******Ц.Жхолбогдох*******хэрэгт*******нотолбол*******зохих*******асуудлыг*******нотолсон,*******түүнчлэн*******прокурор*******болон*******анхан*******шатны*******шүүх*******түүний*******гэмт*******үйлдэлдээ*******сэтгэлзүйн*******хувьд*******хэрхэн*******хандсан,*******сэдэлт*******зорилго,*******гэм*******буруугийн*******хэлбэрийг*******зөв*******тодорхойлж*******хэргийн*******үйл*******баримтыг*******тогтоосон*******байна.

 

6.2.Түүнчлэн*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******1.15*******дугаар*******зүйлийн*******2*******дах*******хэсэгт*******заасан*******“Эрүүгийн*******хэрэгт*******хамааралтай*******бүхий*******л*******нотлох*******баримтыг*******шалгасан*******боловч*******шүүгдэгчийн*******гэм*******буруутай*******эсэхэд*******эргэлзээ*******гарвал*******шүүгдэгчид*******ашигтайгаар*******шийдвэрлэнэ”*******гэдгийг*******нотолбол*******зохих*******асуудлыг*******тогтооход*******хамааралтай*******нотлох*******баримтын*******эх*******сурвалж*******дахь*******баримтат*******мэдээллийг*******хуульд*******заасан*******үндэслэл*******журмын*******дагуу *******дагуу*******цуглуулж*******бэхжүүлсэн*******эсэх,*******хүрэлцээтэй*******байдал*******хангагдсан*******эсэхийг*******нэг*******бүрчлэн*******шалган*******тогтоох,*******гэмт*******хэргийн*******сэдэлт,*******зорилго,*******гэм*******буруугийн*******хэлбэр*******болон*******гэмт*******хэргийг*******хэзээ,*******хаана,*******яаж*******үйлдсэн,*******гэмт*******хэргийн*******улмаас*******учирсан*******хохирол,*******хор*******уршгийн*******шинж*******чанар,*******хэр*******хэмжээг*******тогтоон*******тодорхойлоход*******үүссэн*******үндэслэл*******бүхий*******эргэлзээг*******хамааруулж*******ойлгох*******юм.

 

6.3.Давж*******заалдах*******шатны*******шүүх*******шүүгдэгч*******Ц.Ж,*******амь*******хохирогч*******А.М*******нарын*******хооронд*******маргаан*******болсон,*******хохирогчийг*******тээврийн*******хэрэгсэлд*******хүчээр*******суулган*******авч*******явсан,*******түүнийг*******“ална”*******гэж*******айлган*******сүрдүүлсэн,*******хохирогч*******М.Трүү*******мэссэж*******бичсэнийг*******мэдсэн*******даруйд*******утсыг*******нь*******хаясан,*******утсыг*******нь*******хайгаад*******олоогүй,*******шүүгдэгчийн*******гар*******утас*******амь*******хохирогчийн*******сууж*******явсан*******талын*******буюу*******эсрэг*******урсгалын*******зам*******дээрээс*******олдсон,*******шүүгдэгч*******нь*******2*******удаа*******эсрэг*******урсгал*******руу*******орж,*******сүүлийн*******үйлдлийг*******хийхдээ*******122*******км*******цагийн*******хурдтай*******явсан,*******энэ*******үедээ*******тормос*******гишгэхгүйгээр*******амь*******хохирогчийн*******сууж*******явсан*******талаар*******машин*******мөргөж,*******амь*******насыг*******нь*******хохироосон*******үйл*******баримтаас*******үзэхэд*******шүүгдэгчийг*******өөрийн*******үйлдлийг*******бүрэн*******ухамсарлаж,*******гэм*******буруугийн*******санаатай*******хэлбэрээр*******“Хүнийг*******алах”*******гэмт*******хэргийг*******үйлдсэн*******гэж*******үзэх*******үндэслэл*******болж*******байх*******бөгөөд*******хэргийн*******үйл*******баримтыг*******сэргээн*******дүрсэлсэн*******нотлох*******баримтууд*******нь*******хэргийг*******шийдвэрлэхэд*******хангалттай*******хүрэлцэхүйц*******байх*******бөгөөд*******нотлох*******баримт*******үнэлэх*******болон*******шүүгдэгчийн*******гэм*******буруутайг*******тогтооход*******эргэлзээ*******бүхий*******үндэслэл*******үүссэн*******гэх*******байдал*******тогтоогдохгүй*******байна.

 

 *******         *******7.Иймд*******дээрх*******үндэслэлээр*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шийтгэх*******тогтоолыг*******хэвээр*******үлдээж,*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгч*******Э.Батжаргалын*******гаргасан*******“...зүйлчлэлийг*******хөнгөрүүлэн*******өөрчлүүлэх...”*******гэх*******агуулга*******бүхий*******давж*******заалдах*******гомдлыг*******хэрэгсэхгүй*******болгон*******шийдвэрлэв.

 

 *******8.Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******39.10*******дугаар*******зүйлийн*******3*******дахь*******хэсэгт*******“шүүхийн*******шийтгэх*******тогтоолыг*******хэвээр*******үлдээсэн,*******...тохиолдолд*******ял*******шийтгүүлсэн*******этгээдэд*******авсан*******цагдан*******хорих*******таслан*******сэргийлэх*******арга*******хэмжээний*******хугацааг*******ял*******эдлэх*******хугацаанд*******оруулж*******тооцно”*******гэж*******зааснаар*******шүүгдэгч*******Ц.Жшийтгэх*******тогтоол*******танилцуулснаас*******хойш*******буюу*******2025*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******09-ний*******өдрөөс*******эхлэн*******2026*******оны*******03*******дугаар*******сарын*******12-ны*******өдрийг*******хүртэл*******хугацаанд*******цагдан*******хоригдсон*******92*******хоногийг*******ял*******эдлэх*******хугацаанд*******оруулан*******тооцов.*******

 

Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******39.9*******дүгээр*******зүйлийн*******1.1-т *******заасныг*******удирдлага*******болгон*******ТОГТООХ*******нь:

 

1.Төв*******аймаг*******дахь*******сум*******дундын*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******2025*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******09-ний*******өдрийн*******2025/ШЦТ/554*******дугаар*******шийтгэх*******тогтоолыг*******хэвээр*******үлдээж,*******шүүгдэгчийн*******өмгөөлөгч*******Э.Батжаргалын*******гаргасан*******давж*******заалдсан*******гомдлыг*******хэрэгсэхгүй*******болгосугай.

 

2.Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******39.10*******дугаар*******зүйлийн*******3*******дахь*******хэсэгт*******зааснаар*******шүүгдэгч*******Ц.Жшийтгэх*******тогтоол*******танилцуулснаас*******хойш*******буюу*******2025*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******09-ний*******өдрөөс*******эхлэн*******2026*******оны*******03*******дугаар*******сарын*******12-ны*******өдрийг*******хүртэл*******хугацаанд*******цагдан*******хоригдсон*******92*******хоногийг*******ял*******эдлэх*******хугацаанд*******оруулан*******тооцсугай.

 

3.*******Шүүхийн*******хууль*******хэрэглээний*******зөрүүг*******арилгах,*******Эрүүгийн*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийг*******ноцтой*******зөрчсөн*******нь*******шүүхийн*******шийдвэрт*******нөлөөлсөн,*******хуулийг*******Улсын*******Дээд*******шүүхийн*******тогтоол,*******тайлбараас*******өөрөөр*******хэрэглэсэн,*******эрх*******зүйн*******шинэ*******ойлголт,*******эсхүл*******хууль*******хэрэглээг*******тогтооход*******зарчмын*******хувьд*******нийтлэг*******ач*******холбогдолтой*******гэж*******үзвэл*******энэхүү*******магадлалыг*******гардуулсан,*******эсхүл*******хүргүүлснээс*******хойш*******14*******хоногийн*******дотор*******хэргийн*******оролцогч*******хяналтын*******журмаар*******гомдол,*******эсэргүүцэл*******гаргах*******эрхтэй*******болохыг*******дурдсугай.

 

 

 

 

 

    *******ДАРГАЛАГЧ,*******ШҮҮГЧ      *******                          *******  Р.МӨНХ-ЭРДЭНЭ

 

                      *******ШҮҮГЧИД                    *******      *******       З.ТҮВШИНТӨГС

 

                                                                  *******        А.ЦЭРЭНХАНД