МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Дүүргийн Эрүү, Иргэний хэргийн хялбар ажиллагааны анхан шатны тойргийн шүүхийн шүүгч Р.Сарантуяа даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны 3 дугаар танхимд нээлттэй явуулсан иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар,

Нэхэмжлэгч: Баянгол дүүрэг, *******,******* тоот хаягт байрлах, регистрийн дугаар *******, ******* хязгаарлагдмал хариуцлагатай компани,

Хариуцагч: Хан-Уул дүүрэг, *******,*******,*******,******* тоотод оршин суух, регистрийн дугаар *******, П.,

Нэхэмжлэлийн шаардлага: Худалдах-худалдан авах гэрээний үүрэгт 1,750,000 төгрөг гаргуулах тухай иргэний хэргийг тусгайлсан журмаар хянан хэлэлцэв.

Шүүх хуралдаанд нэхэмжлэгчийн төлөөлөгч Э., хариуцагч П., шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга Ө.Аззаяа нар оролцлоо.

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

1. Нэхэмжлэгч ******* ХХК нь хариуцагч П.д холбогдуулан худалдах-худалдан авах гэрээний үүрэгт 3,250,000 төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэлийг тус шүүхэд гаргасан ба шүүх хуралдаанд нэхэмжлэлийн шаардлагаа 1,750,000 төгрөг болгон багасгаж тодруулав.
2. Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж, үлдэх хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэх үндэслэлтэй гэж дүгнэлээ.
3. Нэхэмжлэгчийн төлөөлөгч Э. нь нэхэмжлэлийн шаардлагын үндэслэлээ дараах байдлаар тодорхойлж байна. Үүнд:

…Нийт 3,250,000 төгрөг авах ёстой. Манайх хариуцагчид гэрийг хүлээлгэж өгөхөд цахилгааны монтажны утас хэсэг газраа ил гарсан, зарим газраар хар өнгөтэй силикон хийсэн байна гэсэн. Хариуцагчтай тохиролцоод цахилгааны монтаж ил гарсан, хугацаа хэтрүүлсэн гэдэг утгаараа 6,500,000 төгрөг авахаар болсон. Гэтэл 5,000,000 төгрөг өгөөд үлдэгдэл 1,750,000 төгрөгөө өгөөгүй учраас нэхэмжлэл гаргасан. Манайх цахилгааны монтажны кабелийн утас авчирсан боловч нэхэмжлэгч өөрийнхөө утсаар хийнэ гээд өгч хийлгэсэн. Бид чанарын шаардлага хангаагүй утас өгөөгүй. Нэхэмжлэлийн шаардлагаасаа 1,500,000 төгрөгийг гаргуулахаас татгалзаж, нэхэмжлэлийн шаардлагаа 1,750,000 төгрөг болгон багасгаж байна. Хариуцагч төлбөрөө хугацаандаа төлөөгүй хэдий ч манай талаас алданги нэхэмжлэхгүй...гэв. 

4. Хариуцагч П. нь нэхэмжлэлийн шаардлагыг бүхэлд нь хүлээн зөвшөөрөхгүй гэж маргаж, татгалзлын үндэслэлээ дараах байдлаар тодорхойлсон байна. Үүнд:

4.1. ...Монгол гэр гэдэг бол эсгий хийцлэлтэй байдаг. Зуны халуунд халах эрсдэлтэй. Цахилгааны монтажны маш муу утас авчирсан. Гал түймэр янз янзын асуудал гарвал хэн хариуцах вэ гэж бодоод монтажны утсыг Солонгос стандартын хүчин чадалтай утсаар солиулсан. 9 дүгээр сарын 20-ны өдөр мөнгөө шилжүүлсэн. 14 хоногийн дараа гэр хүлээлгэж өгнө гэж хэлсэн мөртлөө 11 дүгээр сар гаргаад хүлээлгэж өгсөн. Тэгээд хүлээлгэж өгөхдөө надад 100 хувь 1 жилийн баталгаа, акт, гэрээгээ үйлдээгүй. Надаар материал хүлээлцэх актан дээр гарын үсэг зуруулсан. Тэр актыг барилга хүлээлцсэн акт гэж ойлгоод байх шиг байна. Энэ алдаануудыг засаад өгөх юм бол 1,750,000 төгрөгийг өгье. Доголдолтой зүйлүүдийг бүгдийг нь засуулмаар байна. Гэр дотор битүү шороотой. Ийм нөхцөлд хүн яаж амьдрах вэ. Цонх нь онгойхгүй. Эд нарыг бүгдийг маш сайхан цэвэрхэн янзлаад өгчих юм бол 1,750,000 төгрөгийг хүлээн зөвшөөрнө...гэв.

5. Хэрэгт авагдсан бичгийн нотлох баримтуудаар дараах үйл баримт тогтоогдож байна. Үүнд:
   1. Нэхэмжлэгч ******* ХХК, хариуцагч П. нар нь 2025 оны 9 дүгээр сарын 20-ны өдөр 7 метрийн диамертэй, 40 м² талбайтай цомцог гэрийг, нийт 30,250,000 төгрөгөөр нийлүүлэх, нийлүүлэгч (нэхэмжлэгч) ******* ХХК нь гэрээ байгуулагдсанаас хойш хуанлийн 20 хоногийн дотор захиалагч (хариуцагч) П.д хүлээлгэн өгөх, захиалагч (хариуцагч) П. нь гэрээний зүйл болох цомцог гэрийн урьдчилгааа 70 хувь буюу 21,175,000 төгрөгийг гэрээг баталгаажуулсанаар, түлхүүр гардуулах үед 30 хувь буюу 9,750,000 төгрөгийг тус тус нийлүүлэгчийн дансанд шилжүүлэхээр гэрээний гол нөхцлөө тохиролцож, “Бараа материал нийлүүлэх гэрээ” гэх гэрээг байгуулсан байна.
   2. Дээрх гэрээний гол нөхцөл нь Иргэний хуулийн 243 дугаар зүйлд заасан худалдах-худалдан авах гэрээний шинжийг агуулж байх тул талуудын хооронд Худалдах-худалдан авах гэрээ байгуулагдсан гэж шүүх үзлээ.
   3. Талууд худалдах-худалдан авах гэрээ байгуулагдсан гэдэгтэй маргаагүй.
   4. Харин хариуцагч нь гэрээнд заасан цомцог гэр нь доголдолтой байсан, гэрийг хүлээж авснаас хойш нэхэмжлэгчтэй холбогдож чадаагүй. Алдаануудыг засаад, эд хөрөнгийн доголдлыг арлгаад өгөх юм бол 1,750,000 төгрөгийг хүлээн зөвшөөрнө. Мөн гэрийг гэрээнд заасан хугацаандаа өгөөгүй учраас гэрээнд заасан алдангийг үнийн дүнгээс хасаж тооцох ёстой гэж маргасан.
   5. Хариуцагчийн хэрэгт гаргаж өгсөн баримтууд нотлох баримтын шаардлага хангаагүй.

Тодруулбал хариуцагч нь Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 44 дүгээр зүйлийн 44.2-т заасан нотлох баримтын шаардлага хангасан баримт гаргаж өгөх үүргээ хэрэгжүүлээгүй.

1. 6. Талуудын хооронд байгуулагдсан Бараа материал нийлүүлэх гэрээний 5.1.5-д гэрээнд заасан хугацаанд гэрийг хүлээлгэж өгөөгүй тохиолдолд хоног тутамд хийгдээгүй төлбөрийн үнийн дүнгийн 0.3 хувиар тооцож алданги тооцохоор талууд харилцан тохиролцжээ.

Нэхэмжлэгч гэрээний хугацааг 45 хоногоор хэтрүүлэн гэрийг хүлээлгэж өгсөн болох нь талуудын тайлбараар тогтоогдож байх тул хугацаа хэтрүүлсэн хоногоор (1,750,000*0,3%*45) тооцон 236,250 төгрөгийг нэхэмжлэлийн шаардлагаас хасаж тооцох үндэслэлтэй.

6. Нэхэмжлэгч нь шаардах эрхтэй байна.
7. Иймд шүүх хариуцагч П.ээс худалдах-худалдан авах гэрээний үүрэгт 1,516,750 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч ******* ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн шаардлагаас үлдэх 236,250 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгож шийдвэрлэв.
8. Шүүх нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хангаж шийдвэрлэсэн тул нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 66,950 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч П.ээс 39,170 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч ******* ХХК-д олголоо.

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 75⁹ дүгээр зүйлийн 75⁹.1, 75⁹.2, 115 дугаар зүйлийн 115.2.2-т заасныг тус тус удирдлага болгон

     

ТОГТООХ нь:

 

1. Иргэний хуулийн 243 дугаар зүйлийн 243.1-д зааснаар хариуцагч П.ээс 1,516,750 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч ******* ХХК-д олгож, нэхэмжлэлийн шаардлагаас үлдэх 236,250 төгрөгт холбогдох хэсгийг хэрэгсэхгүй болгосугай.
2. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 60 дугаар зүйлийн 60.1, 56 дугаар зүйлийн 56.1-д тус тус зааснаар нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 66,950 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж, хариуцагч П.ээс 39,170 төгрөгийг гаргуулж, нэхэмжлэгч ******* ХХК-д олгосугай.
3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.2-т зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох ба Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 75¹¹ дүгээр зүйлийн 75¹¹.1-д зааснаар шүүхийн шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардуулснаас хойш 7 хоногийн дотор зохигч, тэдгээрийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нар Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах эрхтэй болохыг тус тус дурдсугай.

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ                      Р.САРАНТУЯА