| Шүүх | Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүх |
|---|---|
| Шүүгч | Дашдорж Золзаяа |
| Хэргийн индекс | 102/2023/01097/И |
| Дугаар | 210/МА2023/01977 |
| Огноо | 2023-11-13 |
| Маргааны төрөл | Гүйцэтгэгчийн эд хөрөнгө үнэлсэн маргаан, |
Нийслэлийн Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхийн Магадлал
2023 оны 11 сарын 13 өдөр
Дугаар 210/МА2023/01977
******* ******* ХХК-ийн нэхэмжлэлтэй
иргэний хэргийн тухай
******* Иргэний хэргийн давж заалдах шатны ******* шүүгч Д.Цогтсайхан даргалж, шүүгч Т.Бадрах, Д.Золзаяа нарын бүрэлдэхүүнтэй тус ******* танхимд хийсэн давж заалдах шатны иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар
Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны ******* 03 оны 08 сарын -ны өдрийн 10/ШШ03/0941 *******тэй
Нэхэмжлэгч ******* ******* ХХК-ийн нэхэмжлэлтэй
Хариуцагч ******* ******* ******* ******* *******т холбогдох
*******нэлгээ хүчингүй болгуулах тухай иргэний хэргийг нэхэмжлэгчийн төлөөлөгчийн гаргасан давж заалдах гомдлыг үндэслэн шүүгч Д.Золзаяагийн илтгэснээр хянан хэлэлцэв.
Шүүх хуралдаанд: Бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Г.Амаржаргал, бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Ө.Өнөболд, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга А.Гүррагчаа нар оролцов.
ТОДОРХОЙЛОХ нь:
1. Нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэл, тайлбарын агуулга:
1.1. Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны ******* шүүгчийн 0 оны 05 сарын 05-ны өдрийн 10/ШЗ0/086 захирамжаар ******* ******* ХХК-аас зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэлд 588,445,537 төгрөг гаргуулан ******* ХХК-д олгож, барьцааны зүйл болох ******* ХХК-ийн өмчлөлийн эрхийн улсын бүртгэлийн *******-******* , - , , , 115 м.кв талбай бүхий үл хөдлөх эд хөрөнгөөр үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар *******лэсэн. Тус ******* шүүгчийн 0 оны 06 сарын 03-ны өдрийн 10/ШЗ0/10054 Шүүхийн *******ийг албадан гүйцэтгүүлэх тухай захирамжийн дагуу ******* ******* ******* ******* *******т ******* ******* ******* ажиллагаа явагдаж байна.
1.. Манай компани барьцааны зүйлийг 7,000,000,000 төгрөгөөр үнэлж, тус саналаа ******* ******* ******* ******* *******т албан бичгээр хүргүүлсэн. Улмаар тус үл хөдлөх эд хөрөнгийг үнэлүүлэхээр Файн эстимэйт ХХК-ийг шинжээчээр томилсон бөгөөд шинжээчийн 03 оны 0 сарын 04-ний өдрийн дүгнэлтээр үл хөдлөх эд хөрөнгийн үнийг 3,449,00,000 төгрөгөөр тогтоосон. Манай компани дээрх үл хөдлөх эд хөрөнгийг 5 жилийн өмнө буюу 018 онд 4,500,000,000 төгрөгөөр бусдад худалдан борлуулахаар тохиролцож байсан хэдий ч барилгын үнэ цаашид өсөх хандлагатай байсан тул уг тохиролцоог цуцалж, үл хөдлөх эд хөрөнгийг авч үлдсэн.
1.3. Мөн Файн эстимэйт ХХК-ийн хийсэн үнэлгээнд манай үл хөдлөх эд хөрөнгөтэй ойролцоо төрлийн үл хөдлөх эд хөрөнгийн заруудыг хавсаргасан байх бөгөөд тус зард манай үл хөдлөх эд хөрөнгөөс жижиг хэмжээтэй хөрөнгийг 7,000,000,000 төгрөгөөр үнэлсэн байхад манай хөрөнгийн бодит үнэлгээг илт бууруулсан байна.
Манай компани дээрх үнэлгээг эс зөвшөөрч байх тул Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 55 зүйлийн 55.7 дахь хэсэгт зааснаар үнэлгээг хүчин төгөлдөр бусд тооцуулж, дахин үнэлгээ хийлгүүлэхээр гомдол гаргаж байна. Тус компани ******* ******* ******* ******* газрын мэдэгдлийг 03 оны 0 сарын 07-ны өдөр гардан авч, шүүхэд хандаж байна.
Иймд дээрх байдлыг харгалзан үзэж, нэхэмжлэлийг *******лэж өгнө үү гэжээ.
. Хариуцагчийн татгалзал, тайлбарын агуулга:
.1. Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны ******* шүүгчийн 0 оны 05 сарын 05-ны өдрийн 10/ШЗ0/086 захирамжаар ******* ******* ХХК, ******* ХХК нараас 588,445,537 төгрөг, улсын тэмдэгтийн хураамж 15,000 төгрөгийг гаргуулах, хариуцагч үүргээ гүйцэтгээгүй тохиолдолд үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулж ******* ХХК-д олгохоор *******лэсний дагуу ******* ******* ажиллагаа явуулж байна.
.. Шүүхийн *******т үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар заасан ******* ХХК-ийн өмчлөлийн эрхийн улсын бүртгэлийн *******-******* , - , , *******йлдвэр /1704/, ХД-3 бүхий хаягт , 115 м.кв талбайтай 4 давхар үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх эд хөрөнгө, 000306100 гэрчилгээний , нэгж талбарын 178015/010 361 м.кв талбайтай газрыг битүүмжлэн, хураасан. Иргэний хуулийн 177 зүйлийн 177.1 дэх хэсэгт заасны дагуу албадан дуудлага худалдааны дуудах доод үнийг тогтоох ажиллагаа явуулсан боловч төлбөр төлөгч, төлбөр авагч талууд үнэлгээг харилцан тохиролцож тогтоогоогүй тул Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 55 зүйлийн 55..-т заасны дагуу эд хөрөнгийн үнэлгээг шинжээчээр тогтоолгож, талуудад мэдэгдсэн байна.
Иймд ******* ******* ажиллагааг Иргэний хууль болон Шүүхийн ******* ******* тухай хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу явуулсан тул ******* ******* ХХК-ийн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож өгнө үү гэжээ.
3. Бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн тайлбарын агуулга:
Шинжээч Файн эстимэйт ХХК-ийн 03 оны 0 сарын 04-ний өдрийн дүгнэлтээр ийн өмчлөлийн уг хөрөнгийг 3,449,00,000 төгрөгөөр тогтоосон. Уг үнэлгээнд манай үл хөдлөх эд хөрөнгөтэй ойролцоо төрлийн үл хөдлөх эд хөрөнгийн зард жижиг хэмжээтэй хөрөнгийг 7,000,000,000 төгрөгөөр үнэлсэн байхад уг бодит үнэлгээг илт бууруулсан дүгнэлт гаргасан байна. Манай зүгээс бодит үнэлгээг бууруулж байна гэх үндэслэлээ нотлохдоо бусад ижил төстэй байршилтай газруудын заруудыг үндэслэсэн.
Иймд үл хөдлөх эд хөрөнгийн үнэлгээг хүчингүй болгуулах, дахин үнэлгээ хийлгүүлэх тухай нэхэмжлэлийг дэмжиж байна гэжээ.
4. Бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК тайлбар гаргаагүй болно.
5. Анхан шатны ******* *******ийн тогтоох хэсгийн агуулга:
Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 55 зүйлийн 55.7 дахь хэсэгт заасныг баримтлан ******* ******* ******* ******* *******т холбогдох, үл хөдлөх эд хөрөнгийн үнэлгээ хүчингүй болгуулах тухай ******* ******* ХХК-ийн нэхэмжлэлийг бүхэлд нь хэрэгсэхгүй болгож,
Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 56 зүйлийн 56.1, 60 зүйлийн 60.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 зүйлийн 7.1. дахь хэсэгт зааснаар нэхэмжлэгчээс улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 70,00 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж *******лэсэн.
6. Нэхэмжлэгчийн төлөөлөгчийн давж заалдах журмаар гаргасан гомдлын агуулга:
6.1. Анхан шатны шүүх хуралдаанд хариуцагчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч болон бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нарт шүүхээс хурлын тов мэдэгдсэний дагуу оролцсон хэдий ч нэхэмжлэгч ******* ******* ХХК-ийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч, мөн бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нарт хурлын төв мэдэгдээгүйн улмаас шүүх хуралдаанд оролцоогүй байна.
Ингэснээр Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 5 зүйлд заасан хэргийн оролцогчийн хэрэг хянан *******лэх ажиллагааны явцад эдлэх эрх болох шүүх хуралдаанд оролцох, эсрэг талын шаардлага, тайлбар, татгалзал, түүний нотлох баримттай танилцах, тэдгээрт тайлбар өгөх, шүүх хуралдааны бусад оролцогчдод асуулт тавих зэрэг эрхүүдийг бүрэн эдлэх боломжгүй болсон байна. *******үнээс үүдэн хэрэг хянан *******лэх ажиллагааг мэтгэлцэх үндсэн дээр хэрэгжүүлэх зарчим алдагдах үр дагаварт хүрсэн гэж үзэх үндэслэлтэй байна.
6.. Түүнчлэн Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 76 зүйлд шүүх хуралдааны бэлтгэл хангах шүүгчийн ажиллагааны талаар зохицуулсан хэдий ч хариуцагч болох ******* ******* ******* ******* ******* болон бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд болох ******* ХХК-д тус тус шүүх хуралдааны товыг утсаар мэдэгдсэн атлаа нэхэмжлэгч болох ******* ******* ХХК болон бие даасан шаардпага гаргаагүй гуравдагч этгээд болох *******" ХХК-д ийнхүү адил байдлаар хурлын товыг мэдэгдэлгүйгээр хэрэг хянан *******лэх ажиллагааг үргэлжлүүлэн шүүх хуралдааныг хийсэн нь Ирэгний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 168 зүйлийн 168.1.3 болон 168.1.-т зааснаар хэрэг хянан *******лэх ажиллагааны журмыг зөрчсөн, мөн зохигч, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгчийн шүүх хуралдаанд биечлэн оролцох эрхийг хангалгүй хэргийг хянан *******лэсэн гэж үзэх үндэслэлтэй байна.
Иймд анхан шатны ******* *******ийг хүчингүй болгон хэргийг дахин хэлэлцүүлэхээр буцааж өгнө үү гэжээ.
7. Давж заалдах гомдолд хариуцагчаас тайлбар гаргаагүй болно.
8. Давж заалдах гомдолд бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн гаргасан тайлбарын агуулга: Анхан шатны шүүхэд гаргасан тайлбараа дэмжиж байна. Нэмэлт тайлбаргүй гэжээ.
9. Давж заалдах гомдолд бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн гаргасан тайлбарын агуулга: Нэмэлт тайлбаргүй гэжээ.
ХЯНАВАЛ:
1. Давж заалдах шатны шүүх нэхэмжлэгчийн төлөөлөгчийн гаргасан давж заалдах гомдолд дурдсан үндэслэлээр хэргийг хянаад, гомдлыг хангахгүй орхиж, анхан шатны ******* *******ийг хэвээр үлдээж *******лэв.
. Нэхэмжлэгч ******* ******* ХХК нь хариуцагч ******* ******* ******* ******* *******т холбогдуулан үл хөдлөх эд хөрөнгийн үнэлгээг хүчингүй болгуулах тухай нэхэмжлэл гаргасныг хариуцагч эс зөвшөөрч, ******* ******* ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулсан гэж маргажээ.
Бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК нь нэхэмжлэгчийн нэхэмжлэлийг дэмжсэн агуулга бүхий тайлбар гарган мэтгэлцсэн, бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК тайлбар гаргаагүй байна.
3. Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны ******* шүүгчийн 0 оны 05 сарын 05-ны өдрийн 10/ШЗ0/086 захирамжаар уригдсан тал ******* ******* ХХК өргөдөл гаргагчийн нэхэмжилсэн 588,445,537 төгрөгийг төлөхийг хүлээн зөвшөөрч, 0 оны 05 сарын 0-ны өдрөөс 0 оны 10 сарын 0-ны өдрийн дотор хуваарийн дагуу өргөдөл гаргагч ******* ХХК-д төлж барагдуулах, хугацаандаа үүргээ гүйцэтгээгүй тохиолдолд уригдсан тал болох ******* ХХК-ийн өмчлөлийн, эрхийн улсын бүртгэлийн *******-******* , - , , *******йлдвэр /1704/, ХД-34 бүхий хаягт , үйлчилгээний зориулалттай, 115 м.кв талбайтай, 4 давхар үл хөдлөх эд хөрөнгө болон нэгж талбарын 178015/010 , - , нд , 361 м.кв талбайтай газраар үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахаар харилцан тохиролцож эвлэрснийг баталгаажуулсан байна.
4. ******* ******* ******* ******* ******* нь дээрх *******ийг албадан ******* баримт бичгийг үндэслэн ******* ******* ажиллагааг 0 оны 06 сарын 8-ны өдөр үүсгэн ажиллагаа явуулсан ба барьцааны зүйл болох ******* ХХК-ийн өмчлөлийн, эрхийн улсын бүртгэлийн *******-******* , - , , *******йлдвэр /1704/, ХД-34 бүхий хаягт , үйлчилгээний зориулалттай, 115 м.кв талбайтай, 4 давхар үл хөдлөх эд хөрөнгө болон нэгж талбарын 178015/010 , - , нд , үйлчилгээний зориулалттай, 361 м.кв талбайтай ******* эзэмших эрхийг 03 оны 01 дүгээр сарын 10-ны өдөр битүүмжилж, 03 оны 01 дүгээр сарын 0-ны өдөр хураасан байна. Эдгээр ажиллагаа нь Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 49 дүгээр зүйлийн 49.1, 54 дүгээр зүйлийн 54.1 дэх хэсэгт заасан журамд нийцжээ.
5. Шийдвэр гүйцэтгэгчийн 03 оны 01 дүгээр сарын 0-ны өдрийн 370686/10 тоот мэдэгдэх хуудсаар төлбөр төлөгч ******* ******* ХХК-д, 370686/11 тоот мэдэгдэх хуудсаар төлбөр төлөгч, өмчлөгч ******* ХХК-д, 370686/1 тоот мэдэгдэх хуудсаар төлбөр авагч ******* ХХК-д тус тус 03 оны 01 дүгээр сарын 5-ны өдрийн дотор дээрх хөрөнгийн үнийн саналаа ирүүлэхийг мэдэгджээ.
Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 55 зүйлийн 55..-т зааснаар төлбөр төлөгч ******* ******* ХХК, төлбөр төлөгч, өмчлөгч ******* ХХК нараас хөрөнгийг 7,000,000,000 төгрөгөөр үнэлэх санал ирүүлсэн ба төлбөр авагчаас үнийн санал ирүүлээгүй.
Улмаар хариуцагч ******* ******* ******* ******* ******* нь төлбөр төлөгч, төлбөр авагч нарыг хөрөнгийн үнэлгээний талаар тохиролцоогүй гэж үзэж, ******* гүйцэтгэгчийн 03 оны 01 дүгээр сарын 30-ны өдрийн 1/469 тогтоолоор Файн эстимэйт ХХК-ийн үнэлгээчин Н.Цолмонгэрэлийг шинжээчээр томилжээ. Шийдвэр ******* байгууллагын тус ажиллагаа нь Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 55 зүйлийн 55.., Иргэний хуулийн 177 зүйлийн 177.1 дэх хэсэгт заасантай нийцсэн талаарх анхан шатны ******* дүгнэлт хууль зүйн үндэслэлтэй.
6. Шинжээч Файн эстимэйт ХХК үл хөдлөх эд хөрөнгө болон ******* эзэмших эрхийн зах зээлийн үнэлгээг 3,449,00,000 төгрөгөөр тогтоосон байх ба ******* гүйцэтгэгч нь үнэлгээний талаарх 03 оны 0 сарын 07-ны өдрийн 4-4/758, 4-4/759, 4-4/759 тоот мэдэгдлүүдийг төлбөр төлөгч, өмчлөгч ******* ХХК, төлбөр төлөгч ******* ******* ХХК, төлбөр авагч ******* ХХК-д тус тус гардуулсан байна. Энэ ажиллагаа нь Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 14 дүгээр зүйлийн 14.3 дахь хэсэгт заасантай нийцжээ.
Нэхэмжлэгч нь шинжээчийн үнэлгээг зах зээлийн бодит үнэлгээнээс илт бууруулсан гэх нэхэмжлэлийн үндэслэлээ Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 5 зүйлийн 5.., 38 зүйлийн 38.1 дэх хэсэгт зааснаар нотлох баримтаар нотлоогүй байна.
7. Анхан шатны шүүх хэрэг хянан *******лэх ажиллагааг хуульд заасан журмын дагуу явуулсан байна. Тус иргэний хэргийг шүүх хуралдаанаар хэлэлцүүлэхээр *******лэж, шүүх хуралдааныг 03 оны 04 дүгээр сарын 18-ны өдөр, 03 оны 05 сарын 0, , 30-ны өдөр, 03 оны 06 сарын 09-ний өдөр тус тус явуулж зохигчийн гаргасан хүсэлтүүдийг хянан *******лэжээ. 03 оны 06 сарын 09-ний өдрийн шүүх хуралдаанд нэхэмжлэгч, хариуцагч, бие даасан шаардлага гаргаагүй гуравдагч этгээд ******* ХХК-ийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч нар оролцож шүүх хуралдааныг 03 оны 08 сарын -ны өдрийг хүртэл хойшлуулсан товыг мэдсэн байна. Иймд шүүх хуралдаанд оролцох эрхийг хангаагүй гэх нэхэмжлэгчийн төлөөлөгчийн давж заалдах гомдлыг хангах үндэслэлгүй.
8. Иймд шүүх хариуцагч ******* ******* ******* ******* *******т холбогдуулан гаргасан хөрөнгийн үнэлгээг хүчингүй болгуулах тухай нэхэмжлэгч ******* ******* ХХК-ийн нэхэмжлэлийг хэрэгсэхгүй болгож *******лэсэн нь Шүүхийн ******* ******* тухай хуулийн 55 зүйлийн 55.7 дахь хэсэгт нийцжээ.
9. Дээрх үндэслэлээр анхан шатны ******* *******ийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн төлөөлөгчийн гаргасан давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхих нь зүйтэй гэж давж заалдах шатны шүүх дүгнэв.
Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 167 зүйлийн 167.1.1-д заасныг удирдлага болгон ТОГТООХ нь:
1. Баянгол дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны ******* 03 оны 08 сарын -ны өдрийн 10/ШШ03/0941 *******ийг хэвээр үлдээж, нэхэмжлэгчийн төлөөлөгчийн гаргасан давж заалдах гомдлыг хангахгүй орхисугай.
. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 16 зүйлийн 16.4 дэх хэсэгт зааснаар нэхэмжлэгчээс давж заалдах журмаар гомдол гаргахдаа улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 70,00 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээсүгэй.
3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 167 зүйлийн 167.3, 17 зүйлийн 17.1 дэх хэсэгт зааснаар магадлал танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох бөгөөд зохигч, гуравдагч этгээд, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч магадлалыг эс зөвшөөрвөл гардан авсан, эсхүл хүргүүлснээс хойш 14 хоногийн дотор хяналтын журмаар Улсын Дээд шүүхэд гомдол гаргах эрхтэй болохыг дурдсугай.
4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан *******лэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.4, 119.7 дахь хэсэгт тус тус зааснаар магадлалыг танилцуулан сонсгож, 14 хоног өнгөрснөөс хойш 14 хоногийн дотор шүүхэд хүрэлцэн ирж магадлалыг гардан авах үүргээ биелүүлээгүй нь хяналтын журмаар гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүй бөгөөд шүүх хуралдаанд оролцоогүй талд гардуулснаар гомдол гаргах хугацааг тоолохыг тайлбарласугай.
ДАРГАЛАГЧ Ш**************ГЧ Д.ЦОГТСАЙХАН
Ш**************ГЧИД Т.БАДРАХ
Д.ЗОЛЗАЯА