МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Архангай аймаг дахь сум дундын иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн шүүгч Ч.Жаргалан даргалж тус шүүхийн танхимд нээлттэй хийсэн шүүх хуралдаанаар

Хүсэлт гаргагч: 1963 онд төрсөн, эмэгтэй, Архангай аймгийн Төвшрүүлэх сумын 1 дүгээр баг, Хөх сүм гэх газар оршин суух Боржигон овогт Цэвэлдоржийн Нармандах  /РД:АИ63072103/-ын хүсэлттэй,

            Ажиллаж байсан байдал тогтоолгох тухай иргэний хэргийг хэлэлцэв.

          Шүүх хуралдаанд: хүсэлт гаргагч Ц.Нармандах, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн дарга С.Лхамсүрэн нар оролцов.     

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Хүсэлт гаргагч Ц.Нармандах шүүхэд гаргасан хүсэлтдээ: Ц.Нармандах би 1963 онд төрсөн. Одоо насныхаа тэтгэврийг тогтоолгон авах нас болоод байна. Би 1981 оны 01 сарын 01-ний өдрөөс 1991 оны 01 сарын 31-ний өдрийг хүртэл хугацаанд Архангай аймгийн Төвшрүүлэх сумын Сангийн аж ахуйд тасралтгүй малчин, саальчнаар ажиллаж байсан. Архивын лавлагаа хөдөлмөрийн дэвтрийг үндэслэн Архангай аймгийн Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйд 1981 оны 01 сарын 01-ний өдрөөс 1991 оны 01 сарын 31-ний өдрийг хүртэл хугацаанд ажиллаж байсан болохыг тогтоож өгнө үү гэжээ.

Хүсэлт гаргагч Ц.Нармандах шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа: Шүүхэд ажиллаж байсан байдлаа тогтоолгох хүсэлт гаргасан. Гаргасан хүсэлтээсээ 1981 оны 01 сарын 01-ний өдрөөс 1983 оны 07 сарын 01-ний өдрийг хүртэл хугацаанд ажиллаж байсан байдлаа тогтоолгохоос татгалзаж, 1983 оны 07 сарын 01-ний өдрөөс 1991 оны 01 сарын 31-ний өдрийг хүртэл хугацаанд Архангай аймгийн Төвшрүүлэх сумын Сангийн аж ахуйд ажиллаж байсан байдлаа тогтоолгох хүсэлттэй байна гэв.

Шүүх хуралдаанаар хэрэгт цугларсан нотлох баримтуудыг шинжлэн судлаад:

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

            Хүсэлт гаргагч Ц.Нармандах нь ажиллаж байсан байдлаа тогтоолгохоор шүүхэд хүсэлт гаргасан байх бөгөөд хэрэгт дараах нотлох баримтууд авагдсан байна. Үүнд:

          1. Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1981 оны 03 сарын 03-ны өдрийн 25 дугаартай “Ажилд томилох тухай” тушаалд: 1. ... Ц.Нармандах нарыг 1981 оны 03 сарын 04-ний өдрөөс эхлэн бог малын төл бойжуулах ажилд түр томилон ажиллуулсугай гэсэн,

          2. Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1983 оны 05 сарын 15-ны өдрийн 61 дугаартай “Ээлжийн амралт олгох тухай” тушаалд: 1.Ажилчин албан хаагч 27 хүний 1983 оны ээлжийн амралтыг 1 дүгээр хавсралтаар тооцсон сар өдрөөс эхлэн олгосугай.

          3. Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1984 оны 12 дугаар сарын 17-ны өдрийн 296 дугаартай “Социалист уралдааны болзол дүгнэх тухай” тушаалд: 1. Үр тариа хураах ажилд өдрийн тэргүүнээр шалгарсан, үтрэмийн ажилчин оюутан сурагч нэр бүхий 143 хүнийг 1,2 дугаар хавсралтаар бүгд 650 төгрөгөөр тус тус шагнасугай. Хавсралтад Ц.Нармандах СМ-4 гэсэн,

          4. Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1985 оны 07 сарын 02-ны өдрийн 133 дугаартай “Социалист уралдааны болзол дүгнэх тухай” тушаалд: 1. Төл түмний үйлст болзолт уралдааны 2 дугаар заалтыг биелүүлсэн үнээн суурийн төлчдийг 2300 төгрөгөөр шагнасугай. Хавсралтад Ц.Нармандах гэсэн,

          5. Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1988 оны 08 сарын 12-ны өдрийн 109 дугаартай “Хүнсний зүйл зарлага болгох тухай” тушаалд: 1. Сангийн аж ахуйн төрөхийн өмнөх байранд амарсан саальчин Ц.Нармандах ... нарт зарцуулсан 288 төгрөг 90 мөнгийн хүнсний зүйлийг зочид буудлын эрхлэгч, тогооч Д.Оюунаас зарлага болгохыг ерөнхий нягтлан бодогч нарт зөвшөөрсүгэй гэсэн,

          6. Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1989 оны 02 сарын 19-ний өдрийн  28 дугаартай “Тэтгэмжтэй чөлөө олгох тухай” тушаалд 1. Нярай хүүхдээ асрахад нь зориулж Эрдэнэтолгойн цогцолборын саальчин Ц.Нармандахад 1988 оны 10 дугаар сарын 01-ний 1989 оны 01 сарын 14-нийг хүртэл ... нар тус тус 3 сарын чөлөө олгож сар бүр 120 төгрөгийн тэтгэмж олгосугай гэсэн,

          7. Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1991 оны 01 сарын 20-ны өдрийн 17 дугаартай “Малчдын гэрээ түрээс дүгнэх тухай” тушаалд: 1. Баян-Өндөр хэсгийн малчдын гэрээний шагналд 1667 төгрөг олгож эм хонь 15, хурга 2-ыг зарлага болгосугай. Хавсралтад Ц.Нармандах 170 төгрөг гэсэн,

          8. Цэвэлдоржийн Нармандахын 1991 оны 02 дугаар сарын 24-ний өдрийн хөдөлмөрийн дэвтэрт:

• 1983.07.01 Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйд малчинаар ажиллуулав. Төвшрүүлэхийн Сангийн аж ахуйн даргын 1983 оны 06 сарын 30-ны өдрийн 22 тоот тушаалаар,
• 1992.03.01 Сангийн аж ахуйн малчнаас чөлөөлж Эрдэнэтолгой компанийн мэдэлд шилжүүлэв. Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1992 оны 03 сарын 24-ний өдрийн 23 тоот тушаалаар,
• 1992.03.01 Эрдэнэтолгой компанид малчнаар авч ажиллуулав. ЭТХК-ийн захиргааны 1992 оны 04 сарын 01-ний тоот тушаалаар зэрэг болно.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                

          Хүсэлт гаргагч Ц.Нармандах нь Архангай аймаг дахь Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйд 1983 оны 07 сарын 01-ний өдрөөс 1991 оны 01 сарын 31-ний өдрийг дуустал хугацаанд малчнаар ажиллаж байсан болох нь Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1981 оны 03 сарын 03-ны өдрийн 25 дугаартай “Ажилд томилох тухай” тушаал,  Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1983 оны 05 сарын 15-ны өдрийн 61 дугаартай “Ээлжийн амралт олгох тухай” тушаал, Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1984 оны 12 дугаар сарын 17-ны өдрийн 296 дугаартай “Социалист уралдааны болзол дүгнэх тухай” тушаал, Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1985 оны 07 сарын 02-ны өдрийн 133 дугаартай “Социалист уралдааны болзол дүгнэх тухай” тушаал, Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1988 оны 08 сарын 12-ны өдрийн 109 дугаартай “Хүнсний зүйл зарлага болгох тухай” тушаал, Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1989 оны 02 сарын 19-ний өдрийн  28 дугаартай “Тэтгэмжтэй чөлөө олгох тухай” тушаал, Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйн даргын 1991 оны 01 сарын 20-ны өдрийн 17 дугаартай “Малчдын гэрээ түрээс дүгнэх тухай” тушаал, Цэвэлдоржийн Нармандахын 1991 оны 02 дугаар сарын 24-ний өдрийн хөдөлмөрийн дэвтэр зэрэг нотлох баримтуудаар нотлогдож байна.

Иймд Архангай аймаг дахь Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйд 1983 оны 07 сарын 01-ний өдрөөс 1991 оны 01 сарын 31-ний өдрийг дуустал хугацаанд малчнаар ажиллаж байсан байдлаа тогтоолгох гэсэн хүсэлт гаргагч Ц.Нармандахын хүсэлтийг хангаж шийдвэрлэх нь зүйтэй байна.

Хүсэлт гаргагч Ц.Нармандах нь 1981 оны 01 сарын 01-ний өдрөөс 1983 оны 07 сарын 01-ний өдрийг хүртэл хугацаанд ажиллаж байсан байдлаа тогтоолгох тухай хүсэлтээсээ татгалзсан болно.

          Хүсэлт гаргагч Ц.Нармандахын хүсэлтийг хангаж шийдвэрлэж байгаа учир түүний улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 70200 төгрөгийг орон нутгийн орлогод үлдээх нь зүйтэй байна.

          Монгол Улсын Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 дугаар зүйлийн 115.2.2, 116, 118, 133 дугаар зүйлийн 133.1.1-д заасныг удирдлага болгон

                                                                        ТОГТООХ нь:

          1.  Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 135 дугаар зүйлийн 135.2.6-д зааснаар Боржигон овгийн Цэвэлдоржийн Нармандахыг Архангай аймаг дахь Хөдөлмөрийн гавъяаны Улаан тугийн одон тэмдэгт Төвшрүүлэхийн сангийн аж ахуйд 1983 оны 07 сарын 01-ний өдрөөс 1991 оны 01 сарын 31-ний өдрийг дуустал хугацаанд малчнаар ажиллаж байсан байдлыг тогтоосугай.

            2. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 дугаар зүйлийн 57.1,  Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7.1.2-т зааснаар хүсэлт гаргагч Ц.Нармандахын улсын тэмдэгтийн хураамжид төлсөн 70200 төгрөгийг орон нутгийн орлогод хэвээр үлдээсүгэй.

            3. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 дүгээр зүйлийн 119.2, 120 дугаар зүйлийн 120.2-т зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй болох бөгөөд зохигч шийдвэрийг эс зөвшөөрвөл гардан авсан өдрөөс хойш 14 хоногийн дотор шийдвэр гаргасан шүүхээр дамжуулан Архангай аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэйг дурдсугай.

ДАРГАЛАГЧ ШҮҮГЧ                                         Ч.ЖАРГАЛАН