МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь Сум дундын шүүхийн шүүгч Ж.Эрдэнэбат даргалж явуулсан эрүүгийн шүүх хуралдаанаар:

             Нарийн бичгийн дарга                   С.Төртулах

             Улсын яллагч                                 Я.Амарзаяа

             Шүүгдэгчийн өмгөөлөгч                 А.Хандмаа

                         Шүүгдэгч                                              *******, ******* нарыг оролцуулан тус шүүхийн эрүүгийн шүүх хуралдааны танхимд нээлттэй хийв.

Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь Сум дундын прокурорын газрын хяналтын прокурор, хууль цаазын дэд зөвлөх Я.Амарзаяагаас Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 ******* зүйлийн 1 дэх *******т заасан гэмт хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдэн ирүүлсэн *******, ******* нарт холбогдох *******03*******00106010******* *******тай эрүүгийн хэргийг хүлээн авч хянан хэлэлцэв.

 

Биеийн байцаалт:

 

   1. Монгол Улсын иргэн, 1986 оны 04 дүгээр сарын *******9-ний өдөр Сэлэнгэ аймгийн Мандал суманд төрсөн, 34 настай, эрэгтэй, дээд боловсролтой, төмөр замын механикч мэргэжилтэй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын ******* ******* *******, ******* ******* ******* ******* , -1 тоот оршин суух хаягтай, ам бүл 3, эцэг, эхнэрийн хамт амьдардаг. Улсаас авсан гавьяа шагнал, ял шийтгэлгүй, бие эрүүл, ухаан бүрэн, хэрэг хариуцах чадвартай, Ширхэнцэг овогт Батболд /РД:МЗ8604*******9*******0/,

*******. Монгол Улсын иргэн, 1983 оны 04 дүгээр сарын **************-ны өдөр Сэлэнгэ аймгийн Мандал суманд төрсөн, 3******* настай, эмэгтэй, боловсролгүй, мэргэжилгүй, эрхэлсэн тодорхой ажилгүй, Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын ******* ******* *******, ******* ******* ******* ******* , -1 тоот оршин суух хаягтай. Ам бүл 3, эцэг, нөхрийн хамт амьдардаг. Улсаас авсан гавьяа шагналгүй, ял шийтгэлгүй, бие эрүүл, ухаан бүрэн, хэрэг хариуцах чадвартай, Бэсүд овогт Ганцэцэг /РД:МЗ8304**************63/

Холбогдсон хэргийн талаар прокуророос ирүүлсэн яллах дүгнэлтэнд дурдсанаар:

Яллагдагч *******, ******* нар нь *******0*******0 оны 06 ******* сарын **************-ны өдөр Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын ******* ******* *******ийн ын -1 тоотод харилцан зодолдож, улмаар бие биенийхээ эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэгт тус тус холбогджээ.

 

         Шүүхийн хэлэлцүүлэгт дараах нотлох баримтуудыг шинжлэн судлав. Үүнд:

Шүүхийн хэлэлцүүлэгт шүүгдэгч *******, ******* нар нь мэдүүлэг өгөхгүй мөрдөн байцаалтанд өгсөн мэдүүлэг үнэн зөв. Хийсэн хэргээ хүлээн зөвшөөрч байна... гэжээ.

Хохирогч ******* мөрдөн байцаалтанд мэдүүлэхдээ: “... *******0*******0 оны 06 ******* сарын **************-ны өглөө нөхөр бид ******* босоод цай хоолоо идэж уусны дараа нөхөр ******* гэрээс гарч 1 шил 0. литрийн Хараа архи авчраад бид ******* хувааж уусан. Намайг манай нөхөр ******* хуучин нөхөртэй хардаад байхаар нь би уурлаад *******ын гар луу нь цохьсон. Манай нөхөр ******* намайг түлхэхэд би хагарсан шаазан аяга дээр зүүн хөлний гуя хэсгээр унасан. Би босч ирээд нөхөртэйгөө хэрэлдээд уурандаа газар байсан хагархай шаазан аягаар нөхөр *******ын толгой руу нэг удаа цохьсон тэгээд манай нөхрийн толгойноос цус гарч байсан....надад нөхөр *******оос нэхэмжлэлх зүйл байхгүй, санал гомдол байхгүй...” гэх мэдүүлэг /ХХ-ийн 3-36 ******* хуудас/,

         Хохирогч ******* мөрдөн байцаалтанд мэдүүлэхдээ “...*******0*******0 оны 06 дутаар сарын **************-ны өглөө босоод цай хоолоо идэж уусны дараа би гэрээс гарч 1 шил 0. литрийн архи авчраад бид ******* хувааж ууж сууж байгаад би согтоод нэг мэдсэн чинь эмнэлэг дээр ирээд толгой гардаа оёдол тавиулж байснаа санаж байна...миний толгой хагарч 3 оёдол тавиулсан. Зүүн гарын ядам хуруу язарсан гэмтэл учирсан. ..бид хоёроос өөр хүн байгаагүй учир манай эхнэр ******* учруулсан байх гэж бодож байна... ” гэх мэдүүлэг /ХХ-ийн 3*******-33 ******* хуудас/,

          Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь Шүүхийн шинжилгээний хэсгийн шинжээч эмч, цагдаагийн ахлах дэслэгч Г.Ган-Эрдэнийн *******0*******0 оны 06 ******* сарын *******-ны өдрийн “ 1.*******ийн биед зүүн гуяны шарх гэмтэл тогтоогдсон. *******. Дээрх гэмтэл нь хурц ир үзүүртэй хүчин зүйлийн улмаас нэг удаагийн үйлчлэлээр үүсгэгдсэн байх боломжтой. 3. Шүүх эмнэлгийн гэмтлийн зэрэг тогтоох журмын *******.4.1-д зааснаар гэмтлийн хөнгөн зэрэгт хамаарна. 4. Цаашид хөдөлмөрийн чадвар алдалтанд нөлөөлөхгүй” гэх шинжээчийн №10******* *******тай дүгнэлт  /ХХ-ийн 1*******-13 ******* хуудас/,

          Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь Шүүхийн шинжилгээний хэсгийн шинжээч эмч, цагдаагийн ахлах дэслэгч Г.Ган-Эрдэнийн *******0*******0 оны 06 ******* сарын *******-ны өдрийн “ 1.*******ын биед толгойн орой *******т хуйханд, зүүн гарын 4-р хурууны 1-*******-р үений хооронд шарх, зүүн гуяанд цус хуралт гэмтэл тогтоогдсон. *******. Дээрх шарх гэмтэл нь хурц ир үзүүртэй хүчин зүйлийн нэг нэг удаагийн үйлчлэлээр, цус хуралт гэмтэл нь мохоо хүчин зүйлийн нэг удаагийн үйлчлэлээр үүсгэгдсэн байх боломжтой. 3.Шүүх эмнэлгийн гэмтлийн зэрэг тогтоох журмын *******.4.1-д зааснаар гэмтлийн хөнгөн зэрэгт хамаарна. 4.Цаашид хөдөлмөрийн чадвар тогтонги алдалтанд нөлөөлөхгүй” гэх шинжээчийн №106 *******тай дүгнэлт  /ХХ-ийн 16-1******* ******* хуудас/,

          Яллагдагч ******* “...*******0*******0 оны 06 сарын **************-ны өглөө босоод эхнэр бид ******* босоод цай хоолоо идэж уусны дараа би гэрээс гарч 1 шил 0. литрийн Хараа архи авчраад бид ******* хувааж ууж байгаад би согтоод нэг мэдсэн чинь эмнэлэг дээр ирээд толгой гарандаа оёдол тавиулж байснаа санаж байна....тэр үед эхнэр бид *******-оос өөр хүн байгаагүй учир манай эхнэр ******* учруулсан байх гэж бодож байна. Эхнэр *******ийн зүүн гуяанд үүссэн зүсэгдсэн шархыг бид хоёроос өөр хүн байгаагүй тиймээс би учруулсан...эхнэр *******ээс нэхэмжлэх зүйл байхгүй, надад санал гомдол байхгүй....” гэх мэдүүлэг /ХХ-ийн 44 дүгээр хуудас/,

            Яллагдагч ******* “*******0*******0 оны 6 сарын **************-ны өглөө...нөхөр ******* гэрээс гарч 1 шил 0. литрийн Хараа архи авчраад бид хоёр хувааж уусан. Нөхөр ******* хуучин нөхөртэй хардаад байхаар нь би уурлаад гарлуу нь цохьсон. Манай нөхөр ******* намайг түлхэхэд би хагарсан шаазан аяган дээр зүүн хөлний гуя хэсгээр унасан. Би босч ирээд нөхөртэйгөө хэрэлдээд уурандаа газар байсан хагархай шаазан аягаар нөхөр *******ын толгой руу нэг удаа цохьсон тэгээд манай нөхрийн толгойноос цус гарч байсан. Тэр үед гэрт ******* бид хоёроос өөр хүн байгаагүй....нөхөр *******оос нэхэмжлэх зүйл байхгүй, санал гомдол байхгүй....” гэх мэдүүлэг /ХХ-ийн 48 хуудас/ зэрэг бичгийн нотлох баримтууд авагджээ.

           Шүүгдэгч *******, ******* нарын хувийн байдлыг тогтоосон баримтууд Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын ******* ******* *******ийн Засаг даргын тодорхойлолт /ХХ-ийн 3 ******* хуудас/, Иргэний үнэмлэхний хуулбар /ХХ-ийн 49 дүгээр хуудас/, Шүүгдэгч *******ийн хувийн байдлыг тогтоосон баримтууд Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын ******* ******* *******ийн Засаг даргын тодорхойлолт /ХХ-ийн 3 ******* хуудас/, Иргэний үнэмлэхний хуулбар /ХХ-ийн 4 дүгээр хуудас/ зэрэг болно.

Шүүхийн хэлэлцүүлэгт шинжлэн судлагдсан дээрх нотлох баримтууд болон хэрэгт авагдсан бусад бичгийн нотлох баримтуудыг шүүх тал бүрээс нь бүрэн, бодитой магадлан хянасны үндсэнд ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Шүүхээс Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 34.14 дүгээр зүйлд “Анхан шатны журмаар хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаа нь тухайн шүүгдэгчийн хувьд прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн эрүүгийн хэргийн хүрээнд явагдана” гэж заасныг баримтлан шүүгдэгчийн гэм буруугийн асуудлыг прокуророос шүүхэд шилжүүлсэн хэргийн хэмжээний дотор дараах байдлаар хянан шийдвэрлэлээ.

 

Шүүгдэгч *******, ******* нар нь нь *******0*******0 оны 06 ******* сарын **************-ны өдөр Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын ******* ******* *******ийн ын -1 тоотод харилцан зодолдож, улмаар ******* нь *******ын эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан, ******* нь *******ийн эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэг тус тус үйлдсэн гэм буруутай болох нь:

  Хохирогч ******* мөрдөн байцаалтанд мэдүүлсэн мэдүүлэг /ХХ-ийн 3-36 ******* хуудас/, Хохирогч ******* мөрдөн байцаалтанд мэдүүлсэн мэдүүлэг /ХХ-ийн 3*******-33 ******* хуудас/, Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь Шүүхийн шинжилгээний хэсгийн шинжээч эмч, цагдаагийн ахлах дэслэгч Г.Ган-Эрдэнийн шинжээчийн №10******* *******тай дүгнэлт  /ХХ-ийн 1*******-13 ******* хуудас/,

          Сэлэнгэ аймгийн Мандал сум дахь Шүүхийн шинжилгээний хэсгийн шинжээч эмч, цагдаагийн ахлах дэслэгч Г.Ган-Эрдэнийн шинжээчийн №106 *******тай дүгнэлт  /ХХ-ийн 16-1******* ******* хуудас/,

          Яллагдагч *******ын мэдүүлэг /ХХ-ийн 44 дүгээр хуудас/,

          Яллагдагч *******ийн мэдүүлэг /ХХ-ийн 48 хуудас/  гэх мэдүүлэг болон тухайн хэрэгт хамааралтай, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу цугларсан нотлох баримтуудаар нотлогдож байна гэж шүүх дүгнэв.

Шүүх хуралдаанаар хянан хэлэлцэгдсэн нотлох баримт болох шүүгдэгчийг  яллагдагчаар мөн хохирогч, гэрч нарыг байцаахдаа Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд заасан хуулийн шаардлага хангасан, нотлох баримтууд нь тухайн хэрэгт хамааралтай, үйл баримтыг хангалттай тогтоож чадсан, шинжээчийн дүгнэлтийг хэрэгт хувийн сонирхолгүй, зохих мэдлэг, дадлага туршлагатай, гаргасан дүгнэлтийнхээ хариуцлагыг хүлээх чадвар бүхий шинжээч гаргасан байх тул хууль ёсны үнэн зөв баримтууд гэж үнэлэв.

Прокуророос шүүгдэгч *******, ******* нар бие биенийхээ эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол учруулсан гэж Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 ******* зүйлийн 1 дэх зааснаар зүйлчлэн яллах дүгнэлт үйлдэж ирүүлсэн нь тохирсон байна гэж үзлээ.

Иймд шүүгдэгч *******, ******* нар нь *******0*******0 оны 06 ******* сарын **************-ны өдөр Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын ******* ******* *******ийн ын -1 тоотод харилцан зодолдож, улмаар ******* нь *******ын эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан, ******* нь *******ийн эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулсан гэмт хэрэг тус тус үйлдсэн ба гэмт хэрэг үйлдсэн нөхцөл байдал, гэмт хэрэг үйлдсэн хүний хувийн байдлыг харгалзан тухайн зүйл, *******, заалтад заасан торгох ялаар шийтгэх нь зүйтэй байна гэж үзлээ.

 

Шүүгдэгч *******, ******* нар нь тохиолдлын шинжтэй нөхцөл байдлын улмаас анх удаа гэмт хэрэг үйлдсэнг Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн 6. ******* зүйлийн 1 дэх хэсгийн 1.1-т зааснаар ял хөнгөрүүлэх нөхцөл байдалд тооцож, ял хүндрүүлэх нөхцөл байдал тогтоогдоогүй гэж үзэв.

 

Хохирогчид  хохирол төлбөр нэхэмжилэх зүйлгүй, гомдол саналгүй гэсэн тул энэ хэрэгт хэлэлцэгдэх хохирол төлбөргүй байна гэж дүгнэв.

 

Энэ хэрэгт эд мөрийн баримтаар хураагдан ирсэн 1 ширхэг хагархай шаазан аягыг шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болмогц устгаж, шүүгдэгч нар нь цагдан хоригдсон хоноггүй, битүүмжилсэн хөрөнгөгүй, хилийн хориг тавигдаагүй зэргийг тус тус дурьдаад

 

Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36 ******* зүйлийн 36.1, 36.*******, 36.6, 36.*******, 36.8, 36.10, 36.13, 38.1 дүгээр зүйлийн 1-д заасныг удирдлага болгон ТОГТООХ нь:

1.Шүүгдэгч Ширхэнцэг овогт Батболд, Бэсүд овогт Ганцэцэг нарыг Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 ******* зүйлийн 1 дахь *******т заасан “Хүний биед хөнгөн хохирол санаатай учруулах” гэмт хэрэг үйлдсэн гэм буруутайд тооцсугай.

 

*******.Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 ******* зүйлийн 1 дахь *******т зааснаар шүүгдэгч *******ыг 40 /дөрвөн зуун тавь/ нэгж буюу 40000 /дөрвөн зуун тавин мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар, Эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 11.6 ******* зүйлийн 1 дахь *******т зааснаар шүүгдэгч *******ийг 40 /дөрвөн зуун тавь/ нэгж буюу 40000 /дөрвөн зуун тавин мянга/ төгрөгөөр торгох ялаар тус тус  шийтгэсүгэй.

 

3.Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн .3 ******* зүйлийн 4 дэх *******т  зааснаар ялтан *******, ******* нарын торгох ялыг 06 /зургаа/ сар хүртэлх хугацаанд *******члэн төлөхөөр тогтоосугай.

 

4.Эрүүгийн хуулийн ерөнхий ангийн .3 ******* зүйлийн дахь *******т  зааснаар ялтан торгох ялыг биелүүлээгүй бол шүүх биелэгдээгүй торгох ялын арван таван нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгийг нэг хоногоор тооцож хорих ялаар солих болохыг мэдэгдсүгэй.

 

. *******,  ******* нар нь бусдад төлөх төлбөргүй, энэ хэргийн улмаас цагдан хоригдсон хоноггүй, бичиг баримт хураагдан ирээгүй, хилийн хориг тавигдаагүйг тус тус дурьдаж, эд мөрийн баримтаар хураагдан ирсэн 1 ширхэг хагархай шаазан аягыг шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болмогц устгаж зохих баримт үйлдэж хэрэгт хавсаргахыг шүүгчийн туслах *******т даалгасугай.

 

6. Шийтгэх тогтоол хүчин төгөлдөр болтол *******, ******* нарт авсан хувийн баталгаа гаргах таслан сэргийлэх арга хэмжээг хэвээр үлдээсүгэй.

 

*******.Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 36.10 ******* зүйлийн 4-д зааснаар шүүхийн шийтгэх тогтоол нь уншин сонсгосноор хүчинтэй болохыг дурьдсугай.

 

8.Шүүхийн шийтгэх тогтоолыг улсын яллагч, шүүгдэгч, хохирогч, тэдгээрийн хууль ёсны төлөөлөгч, өмгөөлөгч, өөрөө гардан авснаас хойш 14 хоногийн дотор Сэлэнгэ аймгийн Эрүү, Иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах, улсын яллагч эсэргүүцэл бичих эрхтэй.

 

 

 

 

ДАРГАЛАГЧ, ШҮҮГЧ                            Ж.ЭРДЭНЭБАТ