Монгол Улсын Шүүхийн шийдвэрийн цахим сан

Шийдвэрийн мэдээлэл

Шүүх	Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүх
Шүүгч	Бямбаагийн Мөнх-Эрдэнэ
Хэргийн индекс	128/2020/0679/З
Дугаар	128/ШШ2021/0392
Огноо	2021-06-04
Маргааны төрөл	Газар,

Холбоотой шийдвэрүүд

Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн анхан шатны шүүхийн Шийдвэр

2021 оны 06 сарын 04 өдөр

Дугаар 128/ШШ2021/0392

2021******* 06******* 04 ******* 128/ШШ2021/0392

*******МОНГОЛ*******УЛСЫН*******НЭРИЙН*******ӨМНӨӨС

Нийслэл*******дэх*******Захиргааны*******хэргийн*******анхан*******шатны*******шүүхийн*******шүүх*******хуралдааныг*******шүүгч*******Б.Мөнх-Эрдэнэ*******би*******даргалж,*******тус*******шүүхийн*******шүүх*******хуралдааны*******“3”*******дугаар*******танхимд*******хийсэн*******шүүх*******хуралдаанаар,

Нэхэмжлэгч:*******“Б*******Ү*******И”*******ХХК

Хариуцагч:*******Нийслэлийн*******Засаг*******дарга,

Хариуцагч:*******Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******алба,

Нэхэмжлэлийн*******шаардлага:*******“Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2020*******оны*******05*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******А/693*******дугаар*******захирамжийг*******хүчингүй*******болгуулж,*******Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2018*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******А/1159*******дүгээр*******захирамжийн*******дагуу*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулахыг*******Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албанд*******даалгах”*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага*******бүхий*******захиргааны*******хэргийг*******хянан*******хэлэлцэв.*******

Шүүх*******хуралдаанд:*******Нэхэмжлэгчийн*******итгэмжлэгдсэн*******төлөөлөгч*******,*******нэхэмжлэгчийн*******өмгөөлөгч*******,*******хариуцагчийн*******итгэмжлэгдсэн*******төлөөлөгч**************/цахимаар/,*******шүүх*******хуралдааны*******нарийн*******бичгийн*******даргаар*******Б.Намсрай*******нар*******оролцов.*******

ТОДОРХОЙЛОХ*******нь:

Нэхэмжлэгчийн*******итгэмжлэгдсэн*******төлөөлөгч*******шүүх*******хуралдааны*******үед*******гаргасан*******тайлбартаа:*******“...Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2020*******оны*******05*******дугаар*******сарын*******20-ны*******А/693*******тоот*******захирамжийг*******хүчингүй*******болгуулах*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага*******гаргасан.*******2021*******оны*******03*******дугаар*******сарын*******11-ний*******өдөр*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******нэмэгдүүлсэн.*******Иргэн*******хуулийн*******этгээдэд*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулахыг*******Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албанд*******даалгах*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******нэмэгдүүлсэн*******байгаа.

Манайх**************Дүүргийн*******14*******дүгээр*******хорооны*******нутаг*******дэвсгэрт*******2012*******оны*******05*******дугаар*******сарын*******17-ны*******өдөр*******А/344*******тоот*******Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******захирамжаар*******5*******жилийн*******хугацаатай*******эзэмшиж*******ирсэн.*******Уг*******газрыг*******шинэ*******бүтээн*******байгуулалт*******зорилтод*******хөтөлбөрөөр*******Засгийн*******газрын*******242*******тоот*******тогтоолын*******дагуу*******амины*******орон*******сууц*******барих*******зориулалтаар*******эзэмшээд,*******2018*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдөр*******А/1159*******тоот*******захирамжаар*******15*******жилийн*******хугацаатайгаар*******сунгалт*******хийсэн*******байдаг.*******Гэтэл*******Нийслэл*******дэх*******захиргааны*******хэргийн*******анхан*******шатны*******шүүх*******нь*******Г.Алтанцэцэгийн*******нэхэмжлэлтэй*******хэрэгт *******гуравдагч*******этгээдээр*******манайх*******оролцохдоо*******2020*******оны*******5*******дугаар*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******А/693 *******тоот*******захирамжаар*******газар*******эзэмших*******эрхийн*******гэрчилгээг*******хүчингүй*******болгосон*******гэдгийг*******олж*******мэдсэн.*******

Хариуцагч*******нь*******А/693*******тоот*******захирамжийг*******гаргахдаа*******нэхэмжлэгчид*******мэдэгдээгүй.*******Энэ*******захирамжийг*******гаргах*******талаараа*******урьдчилан*******мэдэгдээгүй,*******тайлбар*******санал*******авах*******боломжоор*******хангаагүй.*******Мөн*******цуцалсан*******талаараа*******ч*******мэдэгдээгүй.*******2018*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******А/1159*******тоот*******захирамжаар*******сунгалт*******хийхэд,*******захирамжийн*******2*******дахь*******заалтад*******сунгалт*******хийсэн*******иргэн*******аж*******ахуй*******нэгж*******байгууллагуудыг*******газар*******эзэмших*******гэрээ*******байгуулж,*******газрын*******гэрчилгээ*******олгохыг*******Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албанд*******даалгасан*******байдаг.*******Гэтэл*******хариуцагч*******нь*******тэр*******захирамжийн*******дагуу*******газар*******эзэмших*******гэрээг*******нэхэмжлэгчтэй*******байгуулаагүй.*******Шүүхэд*******ирүүлсэн*******мэдэгдлээр*******бол*******2019*******оны*******газрын*******шинэчилсэн*******үнэлгээгээ*******гэж*******байдаг.*******Тухайн*******үнэлгээгээр*******ч*******гэрээг*******байгуулаагүй.*******Ийм*******учир*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******хангаж*******өгнө*******үү*******гэж*******хүсэж*******байна.”*******гэв. *******

Хариуцагчийн*******итгэмжлэгдсэн*******төлөөлөгч*******шүүх*******хуралдааны*******үед*******гаргасан*******тайлбартаа:*******“...Нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******хүлээн*******зөвшөөрөх*******боломжгүй.*******2012*******онд*******газар*******эзэмших*******эрх*******үүссэн*******гэдэг.*******2012*******онд*******үүссэнээс *******хойш*******төлбөрөө*******төлсөн*******баримтын*******задаргааг*******харахад*******төлбөрөө*******бүрэн*******төлж*******барагдуулаагүй*******байдаг.*******2018*******онд*******хугацаа*******сунгасан.*******Хугацаагаа*******сунгаад *******гэрээ*******гэрчилгээ*******байгуулах*******талаараа*******өөрсдөө*******байгуулах*******үүрэгтэй*******байх*******ба*******тухайн*******үүргээ*******өөрсдөө*******хэрэгжүүлээгүй.*******Мэдэгдэл*******хүлээж*******аваагүй,*******тайлбар*******гаргах*******боломжоор*******хангаагүй*******гэж*******байна.*******Манай*******зүгээс*******эднийх*******төлбөр*******төлөөгүй*******хүчингүй*******болох*******нөхцөл*******бүрдсэн*******талаар*******3*******удаа*******мэдэгдэл*******явуулсан.*******Энэ*******хугацаанд*******тайлбар*******саналаа*******ирүүлээгүй.*******Түүний*******дараа*******хүчингүй*******болгосон*******захиргааны*******актыг*******шуудангаар*******явуулсан*******байгаа.”*******гэв.*******

ҮНДЭСЛЭХ*******нь:

Шүүх*******хавтаст*******хэрэгт*******авагдсан*******бичгийн*******нотлох*******баримтуудыг*******шинжлэн*******судлаад*******шүүхэд*******болон*******шүүх*******хуралдаанд*******гаргасан*******хэргийн*******оролцогчдын*******тайлбар*******зэргийг*******үндэслэн*******дараах*******хууль*******зүйн*******үндэслэлээр*******нэхэмжлэгчийн*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******бүхэлд*******нь*******хэрэгсэхгүй*******болгож*******шийдвэрлэлээ.

Нэхэмжлэгчээс*******“Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2020*******оны*******05*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******А/693*******дугаар*******захирамжийг*******хүчингүй*******болгуулж,*******Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2018*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******А/1159*******дүгээр*******захирамжийн*******дагуу*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулахыг*******Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албанд*******даалгах”*******нэхэмжлэлийн*******шаардлага*******гаргажээ.

Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2012*******оны*******05*******дугаар*******сарын*******17-ны*******өдрийн*******А/344*******дүгээр*******захирамжаар**************дүүргийн*******14*******дүгээр*******хорооны*******нутаг*******дэвсгэрт*******амины*******орон*******сууцны*******хотхоны*******зориулалтаар*******150*******га*******газар*******эзэмшүүлж,*******2018*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******А/1159*******дүгээр*******захирамжаар*******15*******жилийн*******хугацаагаар*******газар*******эзэмших*******эрхийн*******гэрчилгээний*******хугацааг*******сунгажээ.

Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албанаас*******2019*******оны*******10*******дугаар*******сарын*******22-ны*******өдрийн*******01-09/5142*******,*******2019*******оны*******11*******дүгээр*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******01-09/5780,*******2019*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******02-ны*******өдрийн*******01-09/5966*******тоот*******албан*******бичигүүдээр*******нэхэмжлэгчид*******мэдэгдэл*******хүргүүлж,*******улмаар*******Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2020*******оны*******05*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******А/693*******дугаар*******захирамжаар*******газар*******эзэмших*******эрхийн*******гэрчилгээг*******хүчингүй*******болгуулжээ.

Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албаны*******2019*******оны*******10*******дугаар*******сарын*******22-ны*******өдрийн*******01-09/5142*******тоот*******албан*******бичгээр*******хүргүүлсэн*******мэдэгдэлд*******2019*******оны*******10*******дугаар*******сарын*******23-ны*******өдөр*******гарын*******үсэг*******зурсан*******байх*******бөгөөд*******уг*******гарын*******үсэг*******нь*******нэхэмжлэгчийн*******үүсгэн*******байгуулагч*******бөгөөд*******нэхэмжлэгчийг*******итгэмжлэлгүйгээр*******төлөөлөх*******эрхтэй*******этгээдийн*******гэр*******бүлийн*******гишүүн*******ийнх*******болох*******нь*******нэхэмжлэлийн*******хувь*******гардаж*******авсан*******баримтаар,*******бусад*******мэдэгдлүүдийг*******нэхэмжлэгчийн*******Улаанбаатар*******хот,**************дүүрэг,*******,**************тоот*******хаягаар*******хүргүүлсэн*******болох*******нь*******явсан*******бүртгэлийн*******дэвтрийн*******хуулбараар*******тус*******тус*******нотлогдож*******байна.

Уг*******мэдэгдлийн*******дагуу*******нэхэмжлэгчийг*******төлөөлж**************нь*******хариуцагчтай*******биечлэн*******уулзаж*******байсан*******байх*******бөгөөд*******уг*******уулзалтаар*******маргаан*******бүхий*******газрын*******төлбөр*******болон*******гэрээ*******байгуулах*******талаар*******хэлэлцсэн*******нь*******мөн*******гэрчийн*******мэдүүлгээр*******нотлогдож*******байна.

Газрын*******тухай*******хуулийн*******40*******дүгээр*******зүйлийн 40.1-д*******“...Нийслэлийн*******Засаг*******дарга*******дараах*******тохиолдолд*******газар*******эзэмших*******эрхийн*******гэрчилгээг*******хүчингүй*******болгоно”,*******гээд******* 40.1.5-д*******“эрхийн*******гэрчилгээ*******эзэмшигч*******газрын*******төлбөрөө*******хугацаанд*******нь*******бүрэн*******төлөөгүй”*******гэжээ.

Тус*******шүүхээс*******нэхэмжлэгчийн*******газрын*******төлбөрийн*******тооцоо*******нийлсэн*******актыг*******хариуцагчаас*******шаардахад*******2021*******оны*******03*******дугаар*******сарын*******26-ны*******өдрийн*******01-06/228*******тоот*******албан*******бичгийн*******хавсралтаар*******530,333,333*******төгрөгийн*******үлдэгдэлтэй*******талаарх*******хүснэгтийг*******ирүүлжээ.

Нэхэмжлэгчээс*******2012*******оны*******06*******дугаар*******сарын*******22-ны*******өдөр*******хариуцагчтай*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулсан*******бөгөөд*******уг*******гэрээнд*******газрын*******төлбөрийг*******жилийн*******12,000,000*******төгрөг*******байхаар*******тусгаж,*******газрын*******төлбөрт*******2014*******онд*******25,500,000,*******2015*******онд*******15,000,000,*******2017*******онд*******24,000,000,*******2018*******онд*******6,000,000*******төгрөг,*******нийт*******70,500,000*******төгрөг*******төлж,*******57,000,000*******төгрөгийн*******үлдэгдэлтэй*******баримт*******хувийн*******хэрэгт*******авагджээ.

Харин*******Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2018*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******А/1159*******дүгээр*******захирамжийн*******дагуу*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулаагүй*******/хувийн*******хэрэгт*******2019*******оны*******07*******дугаар*******сарын*******31-ний*******өдрийн*********************дугаар*******гэрээ*******авагдсан*******боловч*******албажаагүй/,*******Монгол*******Улсын*******Засгийн*******газрын*******2018*******оны*******06*******дугаар*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******182*******дугаар*******тогтоолоор*******газрын*******суурь*******үнэлгээ,*******газрын*******төлбөрийн*******хэмжээг*******тогтоосны*******дагуу*******газрын*******төлбөрийг*******төлөхийг*******дээрх*******мэдэгдлүүд*******тусгажээ.*******

Дээрхээс*******дүгнэвэл*******нэхэмжлэгч*******нь*******2019,*******2020*******онуудад*******газрын*******төлбөрийг*******огт*******төлөөгүй*******байх*******бөгөөд*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулаагүй*******нь*******газрын*******төлбөрөөс*******чөлөөлөгдөх*******үндэслэл*******болохгүй*******тул*******дээрх*******үндэслэлээр*******нэхэмжлэгчийн*******газрын*******эрхийн*******гэрчилгээг*******хүчингүй*******болгож*******шийдвэрлэсэн*******нь*******хуульд*******нийцжээ.

Учир*******нь*******Газрын*******төлбөрийн*******тухай*******хуулийн*******9*******дүгээр*******зүйлийн*******1*******дэх*******хэсэгт*******“Газрын*******төлбөрийн*******асуудал*******эрхэлсэн*******байгууллага*******/албан*******тушаалтан/*******Газрын*******тухай*******хуулийн*******31*******дүгээр*******зүйлд*******заасны*******дагуу*******газар*******эзэмших,*******ашиглахаар*******шийдвэрлэсний*******дагуу*******иргэн,*******аж*******ахуйн*******нэгж,*******байгууллагад*******ногдуулах*******газрын*******төлбөрийн*******хувь*******хэмжээг*******тогтоож,*******сум,*******дүүргийн*******Засаг*******даргатай*******байгуулах*******газар*******эзэмших,*******ашиглуулах*******тухай*******гэрээнд*******тусгуулан*******уг*******гэрээг*******бүртгэнэ”,/2019*******оны*******11*******дүгээр*******сарын*******13-ны*******өдрийн*******хуулиар*******өөрчлөн*******найруулагдсан/,*******Газрын*******тухай*******хуулийн*******35*******дугаар*******зүйлийн*******35.3.2-т*******“газрыг*******үр*******ашигтай,*******зохистой*******ашиглах,*******хамгаалах,*******байгаль*******орчныг*******хамгаалах*******тухай*******хууль*******тогтоомж*******болон*******төрийн*******эрх*******бүхий*******байгууллагаас*******газар*******ашиглалттай*******холбогдуулан*******тавьсан*******нийтлэг*******шаардлагыг*******биелүүлэх”*******гэж*******заасан*******бөгөөд*******дээрх*******мэдэгдлүүдээр*******газрын*******суурь*******үнэлгээ*******шинэчлэгдсэн*******талаар,*******газрын*******төлбөрийг*******уг*******үнэлгээгээр*******төлөх*******талаар,*******нэхэмжлэгчийн*******хамаарал*******бүхий*******этгээдтэй*******хийсэн*******уулзалтаар*******гэрээ*******байгуулах*******талаар*******тус*******тус*******мэдэгдэж,*******тогтоосон*******хугацаанд*******газрын*******төлбөрийг*******төлөөгүй,*******тайлбар,*******мэдүүлэг*******ирүүлээгүй*******тохиолдолд*******гарах*******үр*******дагаврыг*******дэлгэрэнгүй*******тусгасан*******байна.

Нөгөөтэйгүүр*******газар*******эзэмшиж*******буй*******тохиолдолд*******газрын*******төлбөрийг*******төлөх*******нь*******зайлшгүй*******бөгөөд*******хариуцагчаас*******нэхэмжлэгчийн*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулах*******хүсэлтийг*******шийдвэрлээгүй*******эс*******үйлдэхгүй*******гаргаагүй,*******харин*******ч*******гэрээний*******төслийг*******боловсруулсан*******байх*******тул*******дээрх*******гэрээг*******байгуулаагүйд*******дан*******ганц*******хариуцагчийг*******буруутгах*******хууль*******зүйн*******үндэслэл*******тогтоогдохгүй*******байна.

Иймд*******нэхэмжлэгчийн*******нэхэмжлэлийн*******шаардлагыг*******бүхэлд*******нь*******хэрэгсэхгүй*******болгож*******шийдвэрлэх*******нь*******зүйтэй*******гэж*******шүүх*******үзлээ.

Захиргааны*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******106*******дугаар*******зүйлийн*******106.1,*******106.3,*******106.3.14-д*******заасныг*******удирдлага*******болгон*******ТОГТООХ*******нь:

1.*******Газрын*******төлбөрийн*******тухай*******хуулийн*******9*******дүгээр*******зүйлийн*******1,*******Газрын*******тухай*******хуулийн*******Газрын*******тухай*******хуулийн*******35*******дугаар*******зүйлийн*******35.3.2,*******40*******дүгээр*******зүйлийн*******40.1.5-д*******тус*******тус*******заасныг*******баримтлан*******нэхэмжлэгч*******“Б*******Ү*******И”*******ХХК-ийн*******нэхэмжлэлтэй, *******Нийслэлийн*******Засаг*******дарга,*******Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албанд*******тус*******тус******* холбогдуулан*******гаргасан*******“Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2020*******оны*******05*******сарын*******20-ны*******өдрийн*******А/693*******дугаар*******захирамжийг*******хүчингүй*******болгуулж,*******Нийслэлийн*******Засаг*******даргын*******2018*******оны*******12*******дугаар*******сарын*******07-ны*******өдрийн*******А/1159*******дүгээр*******захирамжийн*******дагуу*******газар*******эзэмшүүлэх*******гэрээ*******байгуулахыг*******Нийслэлийн*******Газар*******зохион*******байгуулалтын*******албанд*******даалгах”-ыг*******хүссэн*******шаардлага*******бүхий*******нэхэмжлэлийг*******бүхэлд*******нь*******хэрэгсэхгүй*******болгосугай.

2.Захиргааны*******хэрэг*******шүүхэд*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******47*******дугаар*******зүйлийн*******47.1,*******Улсын*******тэмдэгтийн*******хураамжийн*******тухай*******хуулийн*******7*******дугаар*******зүйлийн*******7.1.2-т*******заасны*******дагуу*******нэхэмжлэгчийн*******улсын*******тэмдэгтийн*******хураамжид*******урьдчилан*******төлсөн*******70200*******төгрөгийг*******төсвийн*******орлогод*******хэвээр*******үлдээсүгэй.

3.Захиргааны*******хэрэг*******хянан*******шийдвэрлэх*******тухай*******хуулийн*******114*******дүгээр*******зүйлийн*******114.1-д*******заасны*******дагуу*******хэргийн*******оролцогчид,*******тэдгээрийн*******итгэмжлэгдсэн*******төлөөлөгч,*******өмгөөлөгч*******нь*******шийдвэрийг*******эс*******зөвшөөрвөл*******шийдвэрийг*******гардан*******авсан*******өдрөөс*******хойш*******14*******хоногийн*******дотор*******давж*******заалдах*******журмаар*******гомдол*******гаргах*******эрхтэй.

ДАРГАЛАГЧ,*******ШҮҮГЧ ******* Б.МӨНХ-ЭРДЭНЭ