019 оны 05 сарын 17 өдөр

Дугаар 101/ШШ019/0144*******

Улаанбаатар хот

 

МОНГОЛ УЛСЫН НЭРИЙН ӨМНӨӨС

 

 

******* дүүргийн Иргэний хэргийн анхан шатны шүүхийн шүүгч Д.Цэрэндолгор даргалж, тус шүүхийн шүүх хуралдааны танхимд хийсэн иргэний хэргийн шүүх хуралдаанаар,

 

Нэхэмжлэгч: “Х ” ХХК /хуулийн этгээдийн улсын бүртгэлийн ******* *******, регистрийн ******* *******/-ийн нэхэмжлэлтэй,

 

Хариуцагч: Д.Б  ,

 

Хариуцагч: Ш.Ц  нарт холбогдох,

 

Үндсэн зээл, зээлийн үндсэн болон нэмэгдүүлсэн хүү, шүүхэд нэхэмжилсэнтэй холбогдон гарсан зардалд нийт 44,547, төгрөг гаргуулах, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулах тухай иргэний хэргийг хэлэлцэв.

 

           Шүүх хуралдаанд: нэхэмжлэгчийн итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч С.Б, шүүх хуралдааны нарийн бичгийн даргаар А.Ичинхорлоо нар оролцов.

 

ТОДОРХОЙЛОХ нь:

 

Нэхэмжлэгч “Х ” ХХК шүүхэд гаргасан нэхэмжлэл болон итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч С.Баяр-Эрдэнэ шүүх хуралдаанд гаргасан тайлбартаа:

“Иргэн Д.Б , Ш.Ц  нар нь тус банктай 01******* оны 0 ******* сарын 9-ний өдөр ЗГ-RCC01*******05-1 тоот “Зээлийн гэрээ”, БГ- RCC0105-1- тоот “Үл хөдлөх эд хөрөнгө, түүнтэй холбоотой эрхийн барьцааны гэрээ”, БГ-RCC0105-1-4 тоот “Үл хөдлөх эд хөрөнгө, түүнтэй холбоотой эрхийн барьцааны гэрээ”-г тус тус байгуулан 100,000,000.00 төгрөгийг хөрөнгө оруулалтын зориулалтаар, сарын 1,8 хувийн хүүтэй, ******* сарын хугацаатай зээлж авсан. Зээлдэгч Д.Б , Ш.Ц  нар нь ЗГ-RСС01*******05-1 тоот “Зээлийн гэрээ”-гээр хүлээсэн үүргийн гүйцэтгэлийн баталгаа болгож зээлдэгч Д.Б ийн өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-0405901 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай, үл хөдлөх хөрөнгө, иргэн Ш.Ц ын өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-04059011 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгийг тус тус холбогдох хууль тогтоомжид заасны дагуу барьцаалж, зээлийн гэрээний үүргийн гүйцэтгэлийг баталгаажуулсан болно. Өнөөдрийн байдлаар зээлдэгч нар нь үндсэн зээл болох 100,000,000.00 төгрөгөөс *******1,0*******5,18.18 төгрөг, төлбөл зохих нийт хүүгийн төлбөр 40,07,815.70 төгрөгөөс 4,708,75.8 төгрөгийг тус тус төлсөн байна. Зээлдэгч нар нь Г-RCC01*******05-1 тоот “Зээлийн гэрээ”-ний хавсралтаар харилцан тохиролцож баталсан зээлийн эргэн төлөх хуваарийг 017 оны ******* сарын -ний өдрөөс зөрчиж эхэлсэн бөгөөд удаа дараа гэрээгээр хүлээсэн үүргээ зөрчиж буй талаар сануулж зээлийн үлдэгдэл төлбөрийг төлөх бодит боломжийг олгон, хугацаа өгсөн боловч тохиролцсон хугацааны дагуу үндсэн зээл, зээлийн хүүгийн төлбөрийг төлж барагдуулалгүй, гэрээг ноцтой зөрчиж байгаа учир Иргэний хуулийн 5 ******* зүйл, мөн ЗГ-RСС01*******05-1 тоот “Зээлийн гэрээ”-ний 10.-д заасан үндэслэлээр банкны зүгээс нэг талын санаачлагаар гэрээг цуцлах бүрэн үндэслэлтэй болно. 019 оны 1 сарын 1-ний өдрийн байдлаар зээлдэгч дараах үндсэн зээл, зээлийн хүүгийн үлдэгдэлтэй байна. Үүнд: Үндсэн зээлийн үлдэгдэл 8,94,78.00 төгрөг, зээлийн үндсэн хүүгийн үлдэгдэл 5,10,587.00 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүү 88,854.00 төгрөг, шүүхэд нэхэмжилсэнтэй холбогдон гарсан зардал *******,000.00 төгрөг. Нэхэмжлэлийн шаардлага 1/ Зээлдэгч Д.Б , Ш.Ц  нартай байгуулсан Г-RCC01*******05-1 тоот “Зээлийн гэрээ”-г цуцалж байгаа тул үндсэн зээл, зээлийн үндсэн болон нэмэгдүүлсэн хүү, шүүхэд нэхэмжилсэнтэй холбогдон гарсан зардалд нийт 44,547,.00 төгрөгийг зээлдэгч Д.Б , Ш.Ц  нараас гаргуулж Худалдаа, хөгжлийн банкинд олгож өгнө үү, / Хариуцагч нар нь шүүхийн шийдвэрийг сайн дураар биелүүлээгүй тохиолдолд зээлдэгч Д.Б ийн өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-0405901 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай, үл хөдлөх хөрөнгийг, иргэн Ш.Ц ын өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-04059011 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгийг тус тус албадан дуудлага худалдаагаар худалдаж зээл, зээлийн үндсэн болон нэмэгдүүлсэн хүүг албадан төлүүлэх талаар шүүхийн шийдвэрт тусгайлан зааж өгнө үү” гэв.

 

Хариуцагч Д.Б , Ш.Ц  нар шүүхэд бичгээр гаргасан хариу тайлбартаа:

“Х  нь Д.Б , Ш.Ц  нараас зээлийн гэрээний дагуу зээлийн үлдэгдэл төлбөр болон зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүү, шүүхэд нэхэмжлэлтэй холбогдон гарсан зардалд 44,547, төгрөг гаргуулах тухай нэхэмжлэлийн шаардлага гаргасан байна. Иргэн Д.Б , Ш.Ц  бид 01******* оны 0 сарын 9-ний өдөр Х тай зээлийн гэрээ байгуулж, 100,000,000 төгрөгийг хөрөнгө оруулалтын зориулалтаар сарын хүү 1.5 хувийн хүүтэй авсан нь үнэн боловч зээлийн үлдэгдэл, зээлийн хүүний төлбөр нь нэхэмжилж байгаа үнийн дүн шиг тийм өндөр байхгүй болно. Өөрөөр хэлбэл Х  нь зээлийн үлдэгдэл, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг буруу тооцож нэхэмжлэл гаргасан байгаа учир Х наас гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хүлээн зөвшөөрөх боломжгүй байна. Мөн Х наас үндсэн зээлийн үлдэгдэл, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг ямар байдлаар тооцож гаргасан нь ойлгомжгүй байна. Иймд талууд төлбөр тооцоог хоёр талаас тооцож, данс нийлсэний дараагаар эцсийн төлбөрийн үлдэгдэл гарч ирэх учир нэмэлт тодруулгыг нэхэмжлэлийн хүрээнд дахин гаргаж өгнө” гэжээ.

 

ҮНДЭСЛЭХ нь:

 

Нэхэмжлэгч “Х ” ХХК нь хариуцагч Д.Б , Ш.Ц  нарт  холбогдуулан үндсэн зээл, зээлийн үндсэн болон нэмэгдүүлсэн хүү, шүүхэд нэхэмжилсэнтэй холбогдон гарсан зардалд нийт 44,547, төгрөг гаргуулах, үүргийн гүйцэтгэлийг барьцаа хөрөнгөөр хангуулах тухай нэхэмжлэлийн шаардлага гаргасан.

 

Хариуцагч нар нь Х наас зээлийн үлдэгдэл, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг буруу тооцож нэхэмжлэл гаргасан байгаа учир гаргасан нэхэмжлэлийн шаардлагын зарим хэсгийг хүлээн зөвшөөрөх боломжгүй гэх тайлбарыг гаргажээ.

 

Шүүх дараах үндэслэлээр нэхэмжлэлийн шаардлагыг хангаж шийдвэрлэх үндэслэлтэй гэж үзэв. 

 

Хариуцагч Д.Б , Ш.Ц  нар нь “Х ” ХХК-тай 01******* оны 0 сарын 9-ний өдөр ЗГ-RCC01*******05-1 *******тай “Зээлийн гэрээ”, БГ- RCC0105-1-1, БГ-RCC0105-1- *******тай “Үл хөдлөх эд хөрөнгө, түүнтэй холбоотой эрхийн барьцааны гэрээ”-г тус тус байгуулж,  100,000,000 төгрөгийг сарын 1,8 хувийн хүүтэй, ******* сарын хугацаатай зээлж, зээлийн барьцаанд зээлдэгч Д.Б ийн өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-0405901 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгө, иргэн Ш.Ц ын өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-04059011 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгийг тус тус барьцаалж, барьцааны гэрээг 01******* оны 0 сарын 9-ний өдөр улсын бүртгэлд бүртгүүлсэн болох нь зохигчдын тайлбар, зээлийн болон барьцааны гэрээ зэрэг нотлох баримтуудаар тогтоогдож байна. /хх-7-*******/

 

Дээрх зээлийн болон барьцааны гэрээ нь Иргэний хуулийн 451 зүйлийн 451., 15******* ******* зүйлийн 15*******.1, 15*******.-т зааснаар зээлийн гэрээг бичгээр байгуулах, барьцааны зүйл үл хөдлөх эд хөрөнгө бол гэрээг улсын бүртгэлд бүртгүүлэх хэлбэрийн шаардлагыг хангасан хүчин төгөлдөр гэрээ болжээ. Зохигчид гэрээ байгуулсан болон гэрээний хүчин төгөлдөр байдлын талаар маргаагүй.

 

Зохигчдын хооронд байгуулсан 01******* оны 0 сарын 9-ний өдрийн ЗГ-RCC01*******05-1 *******тай “Зээлийн гэрээ”-ний хугацаа 019 оны 0 сарын 5-ны өдөр дуусахаар байх боловч зээлдүүлэгч “Х ” ХХК нь гэрээний 10.-т зээлдэгч гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүй тохиолдолд банк зээлийн гэрээг хугацаанаас өмнө дангаар цуцлах эрхтэй гэж заасныг үндэслэн  гэрээг цуцалж, гэрээний үүргийг зээлдэгч нараас гаргуулахаар шаарджээ.

 

Гэрээний нэг тал үүргээ зохих ёсоор гүйцэтгээгүй бол Иргэний хуулийн 5 ******* зүйлийн 5.-т зааснаар үүрэг гүйцэтгэх нэмэлт хугацааг мэдэгдэл өгснөөр тогтоосон тул нэхэмжлэгч нь мөн хуулийн 5 ******* зүйлийн 5.1-д зааснаар хугацаанаас нь өмнө гэрээг цуцалж, гэрээний үүргийг шаардах эрхтэй байна.

 

Зээлийн гэрээний дагуу “Х ” ХХК нь 01******* оны 04 сарын 01-ний өдөр 100,000,000 төгрөгийг Д.Б ийн Х  дахь данс руу шилжүүлсэн нь мөнгөн шилжүүлгийн баримтаар тогтоогдож байх бөгөөд энэ талаар зохигчид маргаагүй.

 

Нэхэмжлэгч нь 019 оны 01 сарын 1-ний өдрийн байдлаар үндсэн зээлийн үлдэгдэл 8,94.78 төгрөг, зээлийн үндсэн хүүгийн үлдэгдэл 5,10.587 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөрт 88,854 төгрөгийг хариуцагч нараас гаргуулахаар нэхэмжилсэн.

 

Хариуцагч нар нь зээлийн гэрээний хугацаа дуусахад үндсэн зээл 100,000,000 төгрөгийн зээлийн гэрээний үүрэгт үндсэн зээлд *******1,0*******5,18.18 төгрөг, зээлийн хүүнд 4,9*******,01.54 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүнд 41,5.84 төгрөгийг төлсөн нь болох нь зээлийн дансны гүйлгээний хуулга, зээл, зээлийн хүүгийн тоцооллоор тогтоогдож байна.

 

Хариуцагч нар нь шүүхэд бичгээр гаргасан хариу тайлбартаа 100,000,000 төгрөгийг сарын хүү 1.5 хувийн хүүтэй авсан гэж дурдсан байх боловч зохигчдын хооронд байгуулсан ЗГ-RCC01*******05-1 *******тай “Зээлийн гэрээ”-ээр тохирсон хүүгийн хэмжээг бууруулсан талаарх баримт хэрэгт авагдаагүй, хариуцагч нар нь уг тайлбараа баримтаар нотлоогүй, нэхэмжлэгч нь зээлийн гэрээний нөхцөлд өөрчлөлт ороогүй гэх тайлбарыг гаргасан.

 

Мөн хариуцагч нар нь Х  нь зээлийн үлдэгдэл, зээлийн хүү, нэмэгдүүлсэн хүүг буруу тооцож нэхэмжлэл гаргасан гэх тайлбарыг гарган маргасан боловч уг тайлбар, татгалзлаа Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 5 ******* зүйлийн 5.., 8 ******* зүйлийн 8.1, 107 ******* зүйлийн 107.-т зааснаар баримтаар нотлох үүргээ хэрэгжүүлж, нотлоогүй болно.

           

Иргэний хуулийн 451 зүйлийн 451.1-д “Банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх эрх бүхий хуулийн этгээдээс зээл олгох гэрээгээр банк, зээлийн үйл ажиллагаа эрхлэх хуулийн этгээд нь мөнгөн хөрөнгийг хуульд заасан үндэслэл, журмын дагуу тодорхой хугацаатайгаар, зээлдэгчид шилжүүлэх, зээлдэгч нь гэрээнд заасан хугацаанд уг мөнгөн хөрөнгө, гэрээнд заасан бол түүний хүүг буцаан төлөх үүрэгтэй“, мөн хуулийн 45 ******* зүйлийн 45.1-т “Зээлдэгч авсан зээлээ хугацаанд нь төлөөгүй бол хэтэрсэн хугацааны хүү, гэрээнд заасан бол нэмэгдүүлсэн хүү төлөх үүрэгтэй“ гэж заасны дагуу  зээлдүүлэгч “Х ” ХХК нь зээлдэгч Д.Б , Ш.Ц  нараас зээлийн гэрээний үүргийг шаардах эрхтэй, зээлдэгч нар нь зээлээ хугацаанд нь төлөөгүй бол хэтэрсэн хугацааны хүү, гэрээнд заасан бол нэмэгдүүлсэн хүү тус тус төлөх үүрэгтэй.

 

Хариуцагч нараас үндсэн зээлийн үлдэгдэл 8,94.78 төгрөг, зээлийн үндсэн хүүгийн үлдэгдэл 5,10.587 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөрт 88,854 төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгчид олгох үндэслэлтэй байна.

 

Нэхэмжлэгч нь шүүхэд нэхэмжилсэнтэй холбогдон гарсан зардал *******,000 төгрөг гаргуулахаар нэхэмжилж Монголын нотариатчдын танхимын Мөнгөний тасалбар, нэхэмжлэх баримтыг ирүүлсэн байх бөгөөд Иргэний хуулийн 7 ******* зүйлийн 7.-т үүрэг гүйцэтгүүлэгчээс гарсан зардал, эд хөрөнгийн алдагдал буюу гэмтэл, үүрэг гүйцэтгэгч үүргээ гүйцэтгэсэн бол үүрэг гүйцэтгүүлэгчид зайлшгүй олох байсан орлогыг хохиролд тооцохоор заасны дагуу үүрэг гүйцэтгэхтэй холбоотой учирсан хохирол *******,000 төгрөгийг хариуцагч нараас гаргуулан нэхэмжлэгчид олгох үндэслэлтэй. 

 

Иймд дээр дурдсан үндэслэлээр хариуцагч Д.Б , Ш.Ц  нараас  үндсэн зээлийн үлдэгдэл 8,94.78 төгрөг, үндсэн хүүгийн үлдэгдэл 5,10.587 төгрөг, нэмэгдүүлсэн хүүгийн төлбөрт 88,854 төгрөг, шүүхэд нэхэмжилсэнтэй холбогдон гарсан зардал *******,000 төгрөг, нийт 44,547, төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгч “Х ” ХХК-д олгож шийдвэрлэх үндэслэлтэй гэж шүүх дүгнэв.

 

Хариуцагч нар нь шүүхийн шийдвэрийг сайн дураар биелүүлээгүй тохиолдолд Иргэний хуулийн 158 ******* зүйлийн 158.1, 175 ******* зүйлийн 175.1-д заасныг баримтлан зээлийн барьцаа хөрөнгө болох Д.Б ийн өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-0405901 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгө, Ш.Ц ын өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-04059011 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгийг тус тус худалдан борлуулж, үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулах нь зүйтэй.

 

Хариуцагч нарын итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч Н.Ч нь шүүх хуралдааны товыг мэдэж, мэдэгдэх хуудсанд гарын үсэг зурсан бөгөөд хүндэтгэн үзэх шалтгааны улмаас шүүх хуралдаанд оролцох боломжгүй учир түүний эзгүйд хянан шийдвэрлэх хүсэлт гаргасан тул Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 100 ******* зүйлийн 100.-т зааснаар шийдвэрлэв.

 

Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 115 ******* зүйлийн 115.1, 115..1, 11*******, 118 ******* зүйлүүдэд заасныг удирдлага болгон                    

ТОГТООХ нь:

 

1. Иргэний хуулийн 451 зүйлийн 451.1, 45 ******* зүйлийн 45., 45 ******* зүйлийн 45.1, 7 ******* зүйлийн 7.-т заасныг баримтлан хариуцагч Д.Б , Ш.Ц  нараас 44,547, /дөчин дөрвөн сая таван зуун дөчин долоон мянга хоёр зуун хорин гурван/ төгрөгийг гаргуулан нэхэмжлэгч “Х ” ХХК-д олгосугай.

 

. Иргэний хуулийн 158 ******* зүйлийн 158.1, 175 ******* зүйлийн 175.1-д заасныг баримтлан хариуцагч Д.Б , Ш.Ц  нар нь шүүхийн шийдвэрийг сайн дураар биелүүлээгүй тохиолдолд зээлийн барьцаа хөрөнгө болох Д.Б ийн өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-0405901 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгө, Ш.Ц ын өмчлөлийн улсын бүртгэлийн Ү-04059011 *******т бүртгэгдсэн, ******* *******, ******* ******* *******, ******* ******* *******лол, , тоот хаягт байрлах, 10*******, м.кв талбай бүхий үйлчилгээний зориулалттай үл хөдлөх хөрөнгийг худалдан борлуулсан үнийн дүнгээс үүргийн гүйцэтгэлийг хангуулахыг Нийслэлийн шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газарт даалгасугай.

 

. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 57 ******* зүйлийн 57.1, *******0 ******* зүйлийн *******0.1, Улсын тэмдэгтийн хураамжийн тухай хуулийн 7 ******* зүйлийн 7.1.1, 7.1.-т заасныг баримтлан нэхэмжлэгчийн улсын тэмдэгтийн хураамжид урьдчилан төлсөн 450,888 төгрөгийг улсын орлогод хэвээр үлдээж,  хариуцагч Д.Б , Ш.Ц  нараас нэхэмжлэлийн шаардлагын хангасан үнийн дүнд тохирох улсын тэмдэгтийн хураамжид 450,888 төгрөгийг гаргуулж нэхэмжлэгч “Х ” ХХК-д олгосугай.

 

4. Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 10 ******* зүйлийн 10.-т зааснаар зохигч, гуравдагч этгээд, тэдгээрийн төлөөлөгч буюу өмгөөлөгч анхан шатны шүүхийн шийдвэрийг гардан авсанаас хойш 14 хоногийн дотор Нийслэлийн иргэний хэргийн давж заалдах шатны шүүхэд давж заалдах гомдол гаргах эрхтэй бөгөөд Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн 119 зүйлийн 119., 119.4, 119.7-д зааснаар шийдвэр танилцуулан сонсгомогц хүчинтэй, 7 хоног өнгөрснөөс хойш 14 хоногийн дотор шүүх хуралдааны оролцогч талууд шүүхэд хүрэлцэн ирж шийдвэрийг өөрөө гардан авах үүргээ биелүүлээгүй нь давж заалдах журмаар гомдол гаргах хугацааг тоолоход саад болохгүй бөгөөд шүүх хуралдаанд оролцоогүй талд шийдвэрийг гардуулснаар гомдол гаргах хугацааг тоолохыг дурдсугай.

        

 

 

 

            ДАРГАЛАГЧ  ШҮҮГЧ                                             Д.ЦЭРЭНДОЛГОР